VIII Cz 434/13

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2013-07-26
SAOSCywilnepostępowanie nieprocesoweŚredniaokręgowy
spadekpostępowanie spadkowezawieszenie postępowaniabrak adresuuczestnik postępowaniasąd okręgowysąd rejonowyzażaleniekurator

Podsumowanie

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, uznając, że brak adresu uczestnika nie stanowi przeszkody do dalszego biegu sprawy.

Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku, ponieważ wnioskodawca nie podał aktualnego adresu jednego z uczestników. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że w postępowaniu nieprocesowym, w tym spadkowym, sąd ma obowiązek z urzędu zapewnić udział wszystkich zainteresowanych. Niewskazanie adresu uczestnika nie obliguje do zawieszenia postępowania, a sąd może zastosować inne środki, jak wezwanie przez ogłoszenie czy ustanowienie kuratora.

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Brodnicy, które zawiesiło postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po R. M. Powodem zawieszenia było niewskazanie przez wnioskodawcę aktualnego adresu uczestniczki A. C., co Sąd Rejonowy uznał za uniemożliwiające dalszy bieg sprawy, powołując się na obowiązek wezwania wszystkich spadkobierców. Sąd Okręgowy uznał jednak, że zażalenie jest zasadne. Wskazał, że w postępowaniu nieprocesowym, w przeciwieństwie do procesu, niewskazanie adresu uczestnika nie obliguje do zawieszenia postępowania. Sąd ma obowiązek z urzędu zapewnić udział wszystkich zainteresowanych. W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku sąd ma obowiązek ustalania kręgu spadkobierców z urzędu, a ciężar ten nie może być przerzucony na wnioskodawcę. Brak adresu uczestnika nie jest brakiem formalnym wniosku. W takiej sytuacji sąd może wezwać spadkobierców przez ogłoszenie lub ustanowić kuratora, jeśli miejsce pobytu uczestnika jest nieznane. Dlatego też niewskazanie adresu uczestnika nie stanowi przeszkody tamującej bieg postępowania spadkowego, a zaskarżone postanowienie zostało uchylone.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, brak aktualnego adresu uczestnika postępowania nieprocesowego nie obliguje do zawieszenia postępowania.

Uzasadnienie

W postępowaniu nieprocesowym sąd ma obowiązek z urzędu zapewnić udział wszystkich zainteresowanych. Niewskazanie adresu uczestnika nie jest brakiem formalnym wniosku, a sąd może zastosować inne środki, jak wezwanie przez ogłoszenie lub ustanowienie kuratora.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
Bank (...) spółka akcyjna w G.spółkawnioskodawca
E. M.osoba_fizycznauczestnik
M. M. (1)osoba_fizycznauczestnik
M. M. (2)osoba_fizycznauczestnik
A. C.osoba_fizycznauczestnik
R. M.osoba_fizycznaspadkodawca

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 510 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd obowiązany jest z urzędu zapewnić udział w postępowaniu wszystkich zainteresowanych.

k.p.c. art. 670

Kodeks postępowania cywilnego

Nakłada na sąd obowiązek ustalania z urzędu kręgu spadkobierców.

Pomocnicze

k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 6

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Rejonowy błędnie zastosował przepis jako podstawę do zawieszenia postępowania.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Rejonowy błędnie zastosował przepis jako podstawę do zawieszenia postępowania.

k.p.c. art. 669

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Rejonowy błędnie interpretował obowiązek wezwania spadkobierców.

k.p.c. art. 672

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd spadku może wezwać spadkobierców przez ogłoszenie, gdy informacje są niewystarczające.

k.p.c. art. 510 § § 2 zd. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może ustanowić kuratora, gdy uczestnik jest zidentyfikowany, a nie można ustalić miejsca jego pobytu.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia postanowienia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozpoznania zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewskazanie adresu uczestnika postępowania nieprocesowego nie obliguje do zawieszenia postępowania. Sąd ma obowiązek z urzędu zapewnić udział w postępowaniu wszystkich zainteresowanych. Ciężar ustalania kręgu spadkobierców w postępowaniu spadkowym spoczywa na sądzie, a nie na wnioskodawcy. Niewskazanie adresu uczestnika nie stanowi braku formalnego wniosku w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku. Sąd może zastosować inne środki, takie jak wezwanie przez ogłoszenie lub ustanowienie kuratora, gdy adres uczestnika jest nieznany.

Odrzucone argumenty

Argument Sądu Rejonowego, że brak adresu uczestnika uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu i obliguje do zawieszenia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Niewskazanie adresu uczestnika postępowania nieprocesowego nie obliguje, odmiennie niż w przypadku pozwanego w procesie, do zawieszania postępowania. Sąd obowiązany jest z urzędu zapewnić udział w postępowaniu wszystkich zainteresowanych. W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku art. 670 k.p.c. nakłada na sąd obowiązek ustalania z urzędu kręgu spadkobierców, a ciężar ten nie może być przerzucony na wnioskodawcę. Niewskazanie tych osób, a tym bardziej ich adresów, nie może być zatem traktowane jako brak formalny wniosku. Tym samym niewskazanie adresu osoby wchodzącej w rachubę jako spadkobierca nie stanowi przeszkody tamującej bieg postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.

Skład orzekający

Hanna Matuszewska

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Borowy

sędzia

Małgorzata Maleszka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszania postępowania w sprawach nieprocesowych, w szczególności w sprawach spadkowych, oraz obowiązków sądu w zakresie zapewnienia udziału stron."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań nieprocesowych i spadkowych; nie ma zastosowania do postępowań procesowych wprost.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne proceduralne kwestie dotyczące postępowań spadkowych, które mogą być interesujące dla prawników praktyków.

Czy brak adresu uczestnika zawsze oznacza zawieszenie sprawy spadkowej? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VIII Cz 434/13 POSTANOWIENIE Dnia 26 lipca 2013 r. Sąd Okręgowy w Toruniu VIII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodnicząca SSO Hanna Matuszewska (spr.) Sędziowie SO Katarzyna Borowy, SO Małgorzata Maleszka po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2013 r. w Toruniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) Bank (...) spółki akcyjnej w G. przy uczestnictwie E. M. , M. M. (1) , M. M. (2) i A. C. o stwierdzenie nabycia spadku po R. M. w przedmiocie zawieszenia postępowania na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 11 stycznia 2013 r. sygn. akt I Ns 681/12 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy w Brodnicy na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. zawiesił postępowanie w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po R. M. , argumentując, że w zakreślonym terminie wnioskodawca nie wskazał aktualnego adresu uczestniczki postępowania A. C. . Sąd ten wskazał, że w świetle art. 669 k.p.c. obligatoryjne jest wezwanie na rozprawę osób mogących wchodzić w rachubę jako spadkobiercy, a osobą taką jest bez wątpienia wskazana uczestniczka, zatem brak jej aktualnego adresu uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu. Wnioskodawca zaskarżył powyższe postanowienie zażaleniem, zarzucając naruszenie art. 510 § 2 k.p.c. w zw. z art. 670 k.p.c. i art. 672 k.p.c. oraz art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Jego zdaniem okoliczności powołane przez Sąd Rejonowy nie stanowiły przesłanki powodującej niemożność nadania sprawie dalszego biegu. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne i prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Niewskazanie adresu uczestnika postępowania nieprocesowego nie obliguje, odmiennie niż w przypadku pozwanego w procesie, do zawieszania postępowania. Sąd obowiązany jest z urzędu zapewnić udział w postępowaniu wszystkich zainteresowanych ( art. 510 § 2 k.p.c. ). W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku art. 670 k.p.c. nakłada na sąd obowiązek ustalania z urzędu kręgu spadkobierców, a ciężar ten nie może być przerzucony na wnioskodawcę. Przedmiotem wniosku jest stwierdzenie nabycia spadku po określonym spadkodawcy, bez konieczności wskazywania osób, na rzecz których stwierdzenie ma nastąpić. Niewskazanie tych osób, a tym bardziej ich adresów, nie może być zatem traktowane jako brak formalny wniosku. Jeżeli informacje zaoferowane przez wnioskodawcę okazują się niewystarczające dla ustalenia przez sąd osób zainteresowanych lub ich adresów, sąd spadku może zależnie od sytuacji wezwać spadkobierców przez ogłoszenie ( art. 672 k.p.c. ), bądź – gdy uczestnik jest zidentyfikowany a nie można ustalić miejsca jego pobytu – ustanowić kuratora ( art. 510 § 2 zd. 2 k.p.c. ). Tym samym niewskazanie adresu osoby wchodzącej w rachubę jako spadkobierca nie stanowi przeszkody tamującej bieg postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Dlatego też Sąd Okręgowy postanowił jak w sentencji ( art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. ).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę