VIII Cz 344/13

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2013-06-14
SAOSRodzinneprawo rodzinneŚredniaokręgowy
rozdzielność majątkowawłaściwość miejscowasąd rodzinnykodeks cywilnykodeks postępowania cywilnegomałżeństwo

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o przekazaniu sprawy o ustanowienie rozdzielności majątkowej do sądu właściwego miejscowo według ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków.

Powódka wniosła o ustanowienie rozdzielności majątkowej, jednak Sąd Rejonowy uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę do sądu właściwego ze względu na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków. Powódka złożyła zażalenie, argumentując trudnościami związanymi z podróżą i opieką nad dzieckiem. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podkreślając, że właściwość miejscowa wyłączna jest określona przepisami prawa i nie może być zmieniona ze względu na niedogodności strony.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki E. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w Toruniu, który uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku o ustanowienie rozdzielności majątkowej i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w O. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 41 k.p.c., zgodnie z którym powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się przed sąd ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków, jeśli jedno z nich tam nadal zamieszkuje, lub sąd miejsca zamieszkania pozwanego, a w ostateczności powoda. Powódka argumentowała, że mieszka w Toruniu, ma małe dziecko i problemy zdrowotne, co uniemożliwia jej podróż do O. Sąd Okręgowy w Toruniu, rozpoznając zażalenie, oddalił je. Sąd podkreślił, że powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej (art. 52 k.r.o.) jest objęte hipotezą art. 41 k.p.c. Ponieważ powódka przyznała, że ostatnim wspólnym miejscem zamieszkania małżonków była O., a pozwany nadal tam zamieszkuje, to sąd w O. jest wyłącznie właściwy. Sąd Okręgowy zaznaczył, że właściwość miejscowa wyłączna jest ściśle określona przepisami prawa i nie może być modyfikowana ze względu na względy celowości czy niedogodności strony, nawet jeśli są one poważne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wyłącznie właściwy jest sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. W braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołując się na art. 41 k.p.c. i komentarz prawniczy, stwierdził, że powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej objęte jest tym przepisem. Ponieważ małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania w O., a pozwany tam nadal zamieszkuje, sąd w O. jest wyłącznie właściwy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwany (K. Z.)

Strony

NazwaTypRola
E. Z.osoba_fizycznapowódka
K. Z.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 41

Kodeks postępowania cywilnego

Powództwo ze stosunku małżeństwa (w tym o ustanowienie rozdzielności majątkowej) wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. W braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda.

Pomocnicze

k.r.o. art. 52

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis regulujący możliwość ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznawania zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgodnie z art. 41 k.p.c., powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej jest objęte wyłączną właściwością miejscową sądu ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków, jeśli jedno z nich tam nadal zamieszkuje. Ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków było w O., a pozwany nadal tam zamieszkuje, co czyni sąd w O. wyłącznie właściwym. Właściwość miejscowa wyłączna jest bezwzględna i nie może być zmieniona ze względu na niedogodności strony.

Odrzucone argumenty

Powódka wskazała na trudności związane z podróżą do sądu w O. ze względu na opiekę nad dzieckiem, stan zdrowia i ograniczony budżet.

Godne uwagi sformułowania

powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania właściwość miejscowa wyłączna oznacza, że powództwo można wytoczyć tylko przed ściśle określony sąd, wskazany na podstawie kryteriów zawartych ustawie Wykluczone jest określenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy na podstawie jakichkolwiek innych kryteriów, chociażby za wyborem innego sądu przemawiały względy celowości, lub gdyby uczestnictwo w sprawie przed sądem właściwym wiązało się dla strony z poważnymi nawet niedogodnościami.

Skład orzekający

Hanna Matuszewska

przewodniczący-sprawozdawca

Rafał Krawczyk

sędzia

Ilona Dąbek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej sądu w sprawach o rozwód, separację, ustanowienie rozdzielności majątkowej i inne sprawy ze stosunku małżeństwa."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków jest kluczowe dla ustalenia właściwości sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą właściwości miejscowej sądu w sprawach rodzinnych, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowy.

Gdzie złożyć pozew o rozdzielność majątkową? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady właściwości miejscowej.

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Cz 344/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 czerwca 2013 r. Sąd Okręgowy w Toruniu VIII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodnicząca SSO Hanna Matuszewska (spr.) Sędziowie SO Rafał Krawczyk, SO Ilona Dąbek po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2013 r. w Toruniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa E. Z. przeciwko K. Z. o ustanowienie przez Sąd rozdzielności majątkowej na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 8 marca 2013 r. sygn. akt III RC 176/13 postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Powódka E. Z. w pozwie przeciwko K. Z. wniosła o ustanowienie rozdzielności majątkowej. Postanowieniem z dnia 8 marca 2013 r. Sąd Rejonowy w Toruniu uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę według właściwości wyłącznej do Sądu Rejonowego w O. – Wydziału III Rodzinnego i Nieletnich. Sąd ten w uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z art. 41 k.p.c. powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. W braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli tej podstawy nie ma –sąd miejsca zamieszkania powoda. Z pozwu i pisma powódki z 25 lutego 2013 r. wynika natomiast, że małżonkowie mieli ostanie miejsce zamieszkani w O. zaś pozwany nadal tam zamieszkuje. W zażaleniu na powyższe postanowienie powódka wniosła o rozpatrzenie jej sprawy w Sądzie Rejonowym w Toruniu. Wskazała, że mieszka w T. , ma 4-miesięczne dziecko, i nie jest w stanie odbyć tak dalekiej podróży, dodawała też że stan zdrowia sprawia, że jest jej trudno się poruszać. Podniosłą także, że jej jedyny dochód do zasiłek rodzinny na córkę i zasiłek z MOPR, a wyjazd obciąży jej niski budżet. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Nie było podstaw do uwzględnienia zażalenia powódki. Zgodnie z art. 41 k.p.c. „powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda”. Przez powództwo ze stosunku małżeństwa należy rozumieć wszystkie powództwa, których materialnoprawną podstawę stanowią przepisy art. 1-61 6 k .ro. (A. Zieliński, Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego, Legalis). Tym samym powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej ( art. 52 k.r.o. ) objęte jest hipotezą art. 41 k.p.c. , przewidującą właściwość miejscową wyłączną sądu ostatniego miejsca zamieszkania małżonków, pod warunkiem że chociaż jedno z nich nadal w tym okręgu (choć niekonieczne pod tym samym adresem, czy nawet w tej samej miejscowości) ma miejsce zamieszkania lub przebywa. Powódka zaś przyznała, że ostatnim wspólnym miejscem zamieszkania jej i pozwanego była O. , a pozwany nadal tam zamieszkuje (pismo procesowe powódki z 25 lutego 2013 r., k. 10 akt ). W tej sytuacji wyłącznie właściwy jest sąd w O. . Należy podkreślić, że właściwość miejscowa wyłączna oznacza, iż powództwo można wytoczyć tylko przed ściśle określony sąd, wskazany na podstawie kryteriów zawartych ustawie. Wykluczone jest określenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy na podstawie jakichkolwiek innych kryteriów, chociażby za wyborem innego sądu przemawiały względy celowości, lub gdyby uczestnictwo w sprawie przed sądem właściwym wiązało się dla strony z poważnymi nawet niedogodnościami. Argumentacja powódki zawarta w zażaleniu nie mogła zatem wpłynąć na zmianę zaskarżonego postanowienia. Dlatego też Sąd Okręgowy oddalił zażalenie ( art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI