I CZ 35/10

Sygn. akt I CZ 35/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 25 czerwca 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) 
SSN Mirosław Bączyk 
SSN Bogumiła Ustjanicz (sprawozdawca) 
 
w sprawie z wniosku O.(...) Spółki z o.o. w W. 
przy uczestnictwie A. B. 
o pozbawienie prawa prowadzenia działalności gospodarczej, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej 
w dniu 25 czerwca 2010 r., 
zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w W. 
z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. akt X Ga (…), 
 
odrzuca zażalenie i zasądza od uczestnika A. B. na rzecz O.(...) Spółki z 
ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwotę 900 zł (dziewięćset) tytułem zwrotu 
kosztów postępowania zażaleniowego. 
 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 listopada 2008 r. Sąd Okręgowy w W. 
odrzucił apelację uczestnika A. B. od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 
lipca 2007 r. i zasądził od niego na rzecz wnioskodawcy O.(...) Spółki z ograniczoną 
odpowiedzialnością w W. kwotę 900 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania 
apelacyjnego. 
Od postanowienia Sądu pierwszej instancji, którym uczestnik został pozbawiony 
prawa prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji 

 
2 
członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, 
przedsiębiorstwie państwowym, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszeniu przez okres 
trzech lat została wniesiona apelacja przez A. C. działającego w imieniu uczestnika 
postępowania w oparciu o umowę stałego zlecenia prowadzenia jego spraw i obsługi 
prawnej. 
W toku postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy przedstawił Sądowi 
Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, 
dotyczące uprawnienia do reprezentowania uczestnika przez osobę działającą w 
oparciu o tego rodzaju umowę. W uchwale z dnia 27 czerwca 2008 r. Sąd Najwyższy 
udzielił odpowiedzi, że umowa zlecenia stałego prowadzenia spraw i obsługi prawnej, 
obejmująca również reprezentowanie zleceniodawcy przed sądami, nie stanowi 
podstawy ustanowienia zleceniobiorcy pełnomocnikiem procesowym (art. 87 § 1 k.p.c.) 
w sprawie o pozbawienie zleceniodawcy prawa prowadzenia działalności gospodarczej 
oraz pełnienia funkcji (art. 373 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo 
upadłościowe i naprawcze, Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.). 
W piśmie z dnia 10 listopada 2008 r. uczestnik wniósł o uchylenie postanowienia 
Sądu Rejonowego z dnia 3 lipca 2007 r. i skierowanie sprawy do ponownego 
rozpoznania. 
Sąd Okręgowy stwierdził, że działający w oparciu o umowę zlecenia A. C. nie ma 
uprawnienia do reprezentowania uczestnika postępowania, a zatem apelacja została 
wniesiona przez nieuprawnioną osobę i podlegała odrzuceniu w oparciu o art. 373 w 
związku z art. 13 § 2 k.p.c. 
Uczestnik postępowania w zażaleniu żądał uchylenia tego postanowienia, 
zarzucając że złożony przez niego wniosek o uchylenie zaskarżonego postanowienia z 
dnia 3 lipca 2007 r. z powodu nieważności postępowania przed Sądem pierwszej 
instancji 
stanowił 
zatwierdzenie 
czynności 
wniesienia 
apelacji. 
Zaskarżone 
postanowienie 
skutkuje 
uprawomocnieniem 
się 
nieważnego 
postanowienia 
i 
pozbawieniem go możliwości wniesienia apelacji, chociaż wątpliwości dotyczące 
uprawnienia do reprezentowania go przez zleceniobiorcę zostały wyjaśnione dopiero 
przez Sąd Najwyższy. Podniósł ponadto, że jego zażalenie na postanowienie z 13 
listopada 2008 r. odrzucone zostało postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 6 
stycznia 2009 r. Przyjęte zostało, że właściwym środkiem zaskarżenia jest skarga 
kasacyjna. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 9 lipca 2009 r. odrzucił wniesioną 

 
3 
przez niego skargę kasacyjną. Domagał się także przywrócenia terminu do wniesienia 
zażalenia. 
Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2009 r. Sąd Okręgowy przywrócił uczestnikowi 
termin do wniesienia zażalenia na postanowienie tego Sądu z dnia 13 listopada 2008 r. 
Wnioskodawczyni domagała się odrzucenia zażalenia, ponieważ uprawomocniło 
się, z uwagi na nieskuteczne zaskarżenie, postanowienie z dnia 6 stycznia 2009 r. o 
odrzuceniu zażalenia. Podniosła, że przywrócenie terminu było bezzasadne, ponieważ 
wniosek złożony został po upływie tygodniowego terminu od dowiedzenia się, że 
właściwym środkiem zaskarżenia postanowienia z dnia 13 listopada 2008 r. jest 
zażalenie, co wynikało z postanowienia Sądu Najwyższego. Niezależnie od tego 
nieznajomość przepisów nie stanowi niezawinionej przyczyny opóźnienia w podjęciu 
właściwej czynności procesowej. Wniosła o rozpoznanie, w oparciu o art. 380 k.p.c., 
tego postanowienia, które nie podlegało samodzielnemu zaskarżeniu. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Przywrócenie terminu może dotyczyć jedynie takiej czynności procesowej, z 
której niedokonaniem łączą się ujemne dla strony skutki procesowe oraz której 
dopełnienie jest możliwe ze względu na stan sprawy. Dalsze warunki dopuszczalności 
przywrócenia uchybionego terminu ustanowione zostały w art. 168 k.p.c. i art. 169 k.p.c.  
W rozpoznawanej sprawie postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 6 stycznia 
2009 r. odrzucone zostało zażalenie na postanowienie tego Sądu z 13 listopada 2008 r., 
które nie zostało skutecznie zaskarżone przez uczestnika postępowania. 
Złożonego przez uczestnika postępowania wniosku o przywrócenie terminu do 
złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 13 listopada 2008 r. nie można było 
merytorycznie rozpoznać. Powołane postanowienie o odrzuceniu apelacji od 
postanowienia Sądu pierwszej instancji z dnia 3 lipca 2007 r. uprawomocniło się, wobec 
nieskuteczności zażalenia na postanowienie z dnia 6 stycznia 2009 r. Doszło również do 
uprawomocnienia się tego postanowienia i tym samym zamknięcia fazy postępowania 
związanej z zaskarżeniem postanowienia o odrzuceniu apelacji. Nie był zatem 
dopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu do ponownego zaskarżenia tego 
postanowienia 
z 
pominięciem 
orzeczenia, 
które 
zakończyło 
wskazany 
etap 
postępowania. Postanowienie o przywróceniu terminu do dopełnienia tej czynności 
procesowej było nieprawidłowe. 
Następstwem przyjęcia, że nie było możliwe przywrócenie terminu do wniesienia 
zażalenia jest uznanie, że zażalenie złożone w dniu 26 października 2009 r. jest 

 
4 
spóźnione, skoro wniesiono je po upływie tygodnia od doręczenia postanowienia z dnia 
13 listopada 2008 r. (art. 394 § 2 k.p.c.). 
Z powyższych względów zażalenie złożone po upływie przewidzianego terminu 
podlegało odrzuceniu w oparciu o art. 373 w związku z art. 370 i art. 3941 § 3 k.p.c. 
Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego oparte zostało na zasadzie 
odpowiedzialności za wynik sprawy, stosownie do art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i 
art. 398 21 k.p.c.