VIII CO 327/21

Sąd Rejonowy w KielcachKielce2021-06-30
SAOSinnepostępowanie egzekucyjneŚredniarejonowy
koszty komorniczeZUSzwolnienie z opłatpostępowanie egzekucyjnereferendarz sądowysąd rejonowyPKDustawa o kosztach komorniczych

Sąd Rejonowy zmienił postanowienie referendarza, uznając, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest zwolniony z opłat komorniczych jako podmiot nieprowadzący działalności finansowej ani ubezpieczeniowej.

Sprawa dotyczyła skargi wierzyciela (ZUS) na postanowienie referendarza, który oddalił skargę na czynność komornika. Komornik umorzył postępowanie egzekucyjne i obciążył ZUS kosztami w kwocie 128,56 zł. Referendarz podtrzymał tę decyzję, uznając ZUS za przedsiębiorcę niezwolnionego z opłat. Sąd Rejonowy zmienił postanowienie, uznając, że ZUS, jako organ zabezpieczenia społecznego, nie prowadzi działalności finansowej ani ubezpieczeniowej w rozumieniu przepisów, co zwalnia go z opłat komorniczych.

Sąd Rejonowy w Kielcach rozpoznał skargę wierzyciela, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K., na postanowienie referendarza sądowego, które oddaliło skargę na czynność komornika. Komornik Sądowy umorzył postępowanie egzekucyjne i obciążył ZUS kosztami w łącznej kwocie 182,05 zł, z czego 53,70 zł miał pokryć dłużnik, a 128,56 zł wierzyciel. Referendarz sądowy oddalił skargę ZUS, argumentując, że ZUS nie jest przedsiębiorcą i nie spełnia kryteriów zwolnienia z opłat komorniczych na podstawie ustawy o kosztach komorniczych. Sąd Rejonowy zmienił jednak postanowienie referendarza. Sąd uznał, że ZUS, jako organ zabezpieczenia społecznego, nie prowadzi działalności finansowej ani ubezpieczeniowej w rozumieniu przepisów, co zgodnie z art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ustawy o kosztach komorniczych, zwalnia go z obowiązku uiszczenia opłaty. W związku z tym, sąd ustalił koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji na kwotę 53,70 zł, stwierdzając, że zostały one w całości uiszczone przez dłużnika, i uchylił punkt postanowienia komornika obciążający wierzyciela pozostałymi kosztami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ZUS jest zwolniony z opłat komorniczych, ponieważ jego działalność nie jest działalnością finansową ani ubezpieczeniową w rozumieniu przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ZUS nie prowadzi działalności finansowej ani ubezpieczeniowej, a jego działalność mieści się w sekcji O (zabezpieczenia społeczne) Polskiej Klasyfikacji Działalności, co kwalifikuje go do zwolnienia z opłat na mocy art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ustawy o kosztach komorniczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K.instytucjawierzyciel
Ł. Z.osoba_fizycznadłużnik
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Kielcach E. B.inneczynność komornika

Przepisy (11)

Główne

u.k.k. art. 29 § ust. 5 pkt 3 lit. a

Ustawa o kosztach komorniczych

Zwolnienie od opłaty dotyczy podmiotów, których przedmiotem działalności nie jest działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej. ZUS mieści się w tej kategorii.

Pomocnicze

k.p.c. art. 824 § §1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 767 § 3a

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.k. art. 29 § ust. 4

Ustawa o kosztach komorniczych

u.k.k. art. 45

Ustawa o kosztach komorniczych

u.k.k. art. 47

Ustawa o kosztach komorniczych

u.s.u.s. art. 114 § ust. 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.p. art. 40 § ust. 2

Ustawa o statystyce publicznej

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) § pkt 3 załącznika

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 września 2015 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług

Argumenty

Skuteczne argumenty

ZUS, jako organ zabezpieczenia społecznego, nie prowadzi działalności finansowej ani ubezpieczeniowej w rozumieniu przepisów, co kwalifikuje go do zwolnienia z opłat komorniczych na podstawie art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ustawy o kosztach komorniczych. Zwolnienie z opłat sądowych przysługujące ZUS na podstawie art. 114 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych powinno rozciągać się na koszty komornicze.

Odrzucone argumenty

Argumentacja komornika i referendarza, że ZUS nie jest zwolniony z opłat, ponieważ nie jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą w rozumieniu art. 29 ust. 5 pkt 3 ustawy o kosztach komorniczych.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie podziela argumentacji Komornika Sądowego jakoby Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie spełniał kryteriów, o których mowa wart. 29 ust. 5 pkt 3 u.k.k. W ocenie Sądu ograniczenie podmiotów objętych zwolnieniem od obowiązku uiszczenia opłaty na podstawie art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a u.k.k. jedynie do przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą nie znajduje uzasadnienia w treści cytowanego przepisu. Działalność Zakładu Ubezpieczeń Zdrowotnych zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności obejmuje obowiązkowe zabezpieczenia społeczne i nie jest to działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu wskazanych przepisów. Wpis we właściwym rejestrze decyduje o tym, czy przedmiotem działalności podmiotu jest działalność finansowa lub ubezpieczeniowa. Jak chodzi o wierzyciela Zakład Ubezpieczeń Społecznych jego działalność ujęta jest w specjalnej sekcji O , gdyż jest to działalność z zakresu zabezpieczeń społecznych, która nie należy ani do usług finansowych ani do ubezpieczeniowych.

Skład orzekający

Grzegorz Szyba

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia ZUS z opłat komorniczych oraz zakresu stosowania art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ustawy o kosztach komorniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ZUS i jego statusu jako organu zabezpieczenia społecznego, a nie ogólnych zasad zwolnienia z opłat.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i zajmujących się windykacją, ponieważ wyjaśnia wątpliwości dotyczące zwolnienia ZUS z opłat komorniczych, co ma praktyczne znaczenie w postępowaniach egzekucyjnych.

ZUS zwolniony z opłat komorniczych? Sąd wyjaśnia kluczowy przepis.

Dane finansowe

koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji: 53,7 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Co 327/21 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2021 roku Sąd Rejonowy w Kielcach VIII Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący - sędzia Grzegorz Szyba po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2021 roku w Kielcach na posiedzeniu niejawnym sprawy egzekucyjnej z wniosku wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. z udziałem dłużnika Ł. Z. na skutek skargi wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. na postanowienie Referendarza sądowego w Sądzie Rejonowym w Kielcach z dnia 26 marca 2021 roku, sygn. akt I Co 804/20 w przedmiocie rozpoznania skargi wierzyciela na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kielcach E. B. tj. na postanowienie z dnia 6 listopada 2020 r. o umorzeniu postępowania w sprawie sygn. akt Km 166/20 p o s t a n a w i a: I. zmienić postanowienie Referendarza sądowego w Sądzie Rejonowym w Kielcach z dnia 26 marca 2021 roku, sygn. akt I Co 804/20 w ten sposób, że: 1. zmienić pkt 2 postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kielcach E. B. z dnia 6 listopada 2020 roku, sygn. akt Km 166/20 w ten sposób, że ustalić koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji na kwotę 53,70 złotych i stwierdzić, że zostały one w całości uiszczone przez dłużnika; 2. uchylić punkt 3 postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kielcach E. B. z dnia 6 listopada 2020 roku, sygn. akt Km 166/20 sędzia Grzegorz Szyba Sygn. akt VIII Co 327/21 UZASADNIENIE Postanowienia sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 30 czerwca 2021 roku Postanowieniem z dnia 6 listopada 2020 roku Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Kielcach umorzył postępowanie egzekucyjne w sprawie Km 166/20 na podstawie art. 824 §1 pkt 3 k.p.c. (pkt 1), ustalił koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji na kwotę 182,05 zł i obciążył nimi dłużnika do kwoty 53,70 zł, zaś wierzyciela do kwoty 128,56 zł orzekając o obowiązku zwrotu przez dłużnika na rzecz wierzyciela (pkt 2) oraz wezwał wierzyciela do zapłaty kwoty 128,56 zł tytułem brakujących kosztów ( pkt 3) . Postanowieniem z dnia 26 marca 2021 roku Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w Kielcach w sprawie sygn. akt I Co 804/20 oddalił skargę wierzyciela na powyższą czynność komornika w części dotyczącej pkt 2 i 3 tj. obciążenia wierzyciela opłat w wysokości 128,56 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia referendarz podniósł, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jako państwowa jednostka organizacyjna posiadająca osobowość prawną realizująca zadania z zakresu ubezpieczeń społecznych w Polsce i jako jednostka sektora finansów publicznych nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu w art. 29 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 28 lutego 2018r. o kosztach komorniczych. A zatem w niniejszej sprawie, ZUS jako wierzyciel nie spełnia kryteriów, o których mowa wart. 29 ust. 5 pkt 3 u.k.k. i nie jest zwolniony od obowiązku uiszczenia opłaty z art. 29 ust. 4 u.k.k. w związku z czym obciążenie go opłatą w kwocie 73,46 zł było prawidłowe. W dniu 20 kwietnia 2021 roku wierzyciel Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. wniósł skargę na postanowieniem Referendarza Sądowego z dnia z dnia 26 marca 2021 roku domagając się jego zmiany i uwzględnienia skargi wierzyciela na czynność komornika. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z treścią art. 45 ustawy o kosztach komorniczych zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje stronie z mocy ustawy albo przyznane stronie w postępowaniu rozpoznawczym rozciąga się na koszty komornicze. Zakład na podstawie art. 114 ust 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych korzysta ze zwolnienia z opłat sądowych, a zatem zwolnienie z opłaty, o której mowa w art. 29 ust 4, powinno dotyczyć także Zakładu. Interpretacji tej nie zmienia treść art. 47 ustawy o kosztach komorniczych, zgodnie z którym zwolnienie strony od kosztów komorniczych nie zwalnia jej z obowiązku poniesienia opłaty za egzekucję świadczeń pieniężnych oraz zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego drugiej stronie, jeżeli zachodzą podstawy do obciążenia strony opłatą egzekucyjną lub kosztami postępowania egzekucyjnego. Podniósł, że przepis dotyczy, bowiem tylko opłaty za egzekucję świadczeń pieniężnych, o której ustawa o kosztach komorniczych wspomina w art. 21 zd 1, stanowiąc, że opłatę egzekucyjną za egzekucję świadczeń pieniężnych komornik ściąga wraz z egzekwowanym świadczeniem, proporcjonalnie do wartości wyegzekwowanego świadczenia. Opłata, o której mowa w art. 29 ust 4 zd 1 ustawy o kosztach komorniczych, nie jest opłatą za egzekucję świadczeń pieniężnych, a swego rodzaju „opłatą za umorzenie". Sąd zważył, co następuje: Skarga wierzyciela zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 767 3a k.p.c. skarga na postanowienie referendarza sądowego przysługuje w przypadkach, w których na postanowienie sądu przysługuje zażalenie. Wniesienie skargi nie powoduje utraty mocy przez zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. Sąd rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego, jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Rozpoznając skargę, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego utrzymuje w mocy albo je zmienia. W niniejszej sprawie skarga wierzyciela na orzeczenie referendarza sądowego o oddaleniu skargi na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kielcach E. B. tj. na postanowienie z dnia 6 listopada 2020 r. o umorzeniu postępowania w sprawie sygn. akt Km 166/20 i obciążeniu kosztami wierzyciela zasługiwała na uwzględnienie, co powodowało konieczność zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez: - zmianę pkt 2 postanowienia Komornika w ten sposób, że ustalić koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji na kwotę 53,70 złotych i stwierdzić, że zostały one w całości uiszczone przez dłużnika; - uchylenie punkt 3 postanowienia Sąd nie podziela argumentacji Komornika Sądowego jakoby Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie spełniał kryteriów, o których mowa wart. 29 ust. 5 pkt 3 u.k.k. W ocenie Sądu ograniczenie podmiotów objętych zwolnieniem od obowiązku uiszczenia opłaty na podstawie art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a u.k.k. jedynie do przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą nie znajduje uzasadnienia w treści cytowanego przepisu. Nawiązuje on wprost do podmiotów (wszelkich podmiotów) których przedmiotem działalności nie jest działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej . Dla ustalenia czy komornik pobiera opłatę od podmiotu jakim jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych w oparciu o art. 29 ust 4 ukk, nie jest warunkującym fakt czy podmiot prowadzi działalność gospodarczą czy też nie. Istotny z punktu zatem z punktu brzmienia treści tego przepisu jest fakt czy działalność wierzyciela nie jest działalnością finansową lub ubezpieczeniową w rozumieniu odpowiednio za tym wskazanych przepisów. Należy zauważyć, iż w treści art. 29 ust. 5 ukk wyszczególnione są zwolnienia od ponoszenia opłaty o której mowa w art. 24 ust. 4 ukk o charakterze podmiotowym. Opłaty tej nie pobiera się: 1) od osób fizycznych dochodzących roszczeń pracowniczych lub odszkodowawczych; 2) od jednostek samorządu terytorialnego; 3) od podmiotów, których przedmiotem działalności: a) nie jest działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1068, z 2017 r. poz. 60 oraz z 2018 r. poz. 650) albo b) jest działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej , o ile są wierzycielami pierwotnymi, a wierzytelność nie była przedmiotem obrotu - pod warunkiem że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed upływem dwóch lat od powstania tytułu egzekucyjnego obejmującego daną wierzytelność. Bez wątpienia do wierzyciela w osobie ZUS nie mają zastosowania podpunkty 1-2. Wierzyciel wywodził jednak swoje zwolnienie z podpunktu 3 lit. a, wskazując, że działalność Zakładu Ubezpieczeń Zdrowotnych zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności obejmuje obowiązkowe zabezpieczenia społeczne i nie jest to działalność finansowa i ubezpieczeniowa w rozumieniu wskazanych przepisów. Sąd podzielił tę argumentację. Zgodnie z definicją działalności zawartą w pkt 3 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) wydanym na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej działalność ma miejsce wówczas, gdy czynniki takie jak: wyposażenie, siła robocza, technologia produkcji, sieci informacyjne lub produkty są powiązane w celu wytworzenia określonego wyrobu lub wykonania usługi. Działalność charakteryzowana jest przez produkty wejściowe (wyroby lub usługi), proces technologiczny oraz przez produkty wyjściowe. Z kolei usługi finansowe i ubezpieczeniowe zostały sklasyfikowane w Sekcji K, w działach 64–66 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 4.09.2015 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz.U. poz. 1676 ze zm.).Wpis we właściwym rejestrze decyduje o tym, czy przedmiotem działalności podmiotu jest działalność finansowa lub ubezpieczeniowa. W przypadku osób prawnych w dziale trzecim Rejestru Przedsiębiorców KRS zamieszcza się dane dotyczące przedmiotu działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności. W przypadku osób fizycznych informacje powyższe wynikają z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Jak chodzi o wierzyciela Zakład Ubezpieczeń Społecznych jego działalność ujęta jest w specjalnej sekcji O , gdyż jest to działalność z zakresu zabezpieczeń społecznych, która nie należy ani do usług finansowych ani do ubezpieczeniowych. Prowadzi to do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie opłaty stosunkowej nie pobiera się, gdyż wierzyciel jest podmiotem zwolnionym od uiszczenia na podstawie art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ukk. Skoro zatem wierzyciel należy do grup podmiotów wymienionych w art. 29 ust. 5 pkt 3 lit. a ustawy, to zgodnie z tym przepisem w razie umorzenia egzekucji z innych przyczyn aniżeli wymienione w przepisie art. 29 ust.1 ukk, komornik nie pobiera opłaty stosunkowej o której mowa w ustępie 4. Uwzględniając powyższe koszty komornicze w sprawie egzekucyjnej Km 166/20 należało ustalić na podstawie art. 770 k.p.c. oraz na podstawie ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o kosztach komorniczych (tj. z 2019 r. poz. 2363). Na koszty postępowania składają się koszty gotówkowe w łącznej wysokości 53,70 zł (30,25 zł+18,10zł= 53,70zł), które to koszty zostały w całości wyegzekwowanej prze dłużnika w toku prowadzonej egzekucji. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w pkt. 1 i 2 postanowienia. sędzia Grzegorz Szyba

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI