VIII Ca 491/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku P. S. o ustanowienie za wynagrodzeniem służebności przesyłu dla rur wodno-kanalizacyjnych należących do G. i znajdujących się na nieruchomościach wnioskodawcy. Sąd Rejonowy w Toruniu oddalił wniosek, opierając się na art. 5 k.c. w zw. z art. 305¹ k.c., uznając, że wnioskodawca czyni ze swego prawa użytek sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa i zasadami współżycia społecznego. Sąd wskazał, że urządzenia służą zaspokojeniu potrzeb wnioskodawcy, a gmina jest gotowa je usunąć. Wnioskodawca wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych (art. 328 § 2 kpc, art. 229 kpc, art. 230 kpc, art. 232 kpc, art. 233 kpc) oraz błędne zastosowanie art. 5 k.c. i art. 305¹ k.c. Sąd Okręgowy w Toruniu oddalił apelację. Uzasadnienie sądu odwoławczego podkreśliło, że ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji są trafne. Sąd odrzucił zarzut naruszenia art. 328 § 2 kpc jako chybiony. Uznano, że fakt położenia rur za zgodą poprzednich właścicieli był bezsporny, a zarzuty dotyczące jego ustalenia były spóźnione. Sąd Okręgowy w pełni podzielił stanowisko sądu rejonowego co do zastosowania art. 5 k.c., wskazując, że klauzula ta zapobiega nadużywaniu prawa. Podkreślono, że wnioskodawca, jako członek wspólnoty samorządowej, korzysta z urządzeń służących jego potrzebom, a żądanie ustanowienia służebności za wynagrodzeniem w tej sytuacji stanowi nadużycie prawa. Dodatkowo, sąd odwoławczy zwrócił uwagę na art. 305¹ k.c., wskazując, że służebność przesyłu zakłada zainteresowanie przedsiębiorcy utrzymaniem urządzeń. W tej sprawie G. wyraziła gotowość do usunięcia rur, co czyniło ustanowienie służebności zbędnym i potwierdzało, że żądanie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd oddalił apelację i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki zwrot kosztów postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaNadużycie prawa przy dochodzeniu służebności przesyłu, gdy przedsiębiorca jest gotów usunąć urządzenia.
Dotyczy sytuacji, gdy urządzenia służą wnioskodawcy, a przedsiębiorca wykazuje wolę ich usunięcia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy żądanie ustanowienia służebności przesyłu, gdy przedsiębiorca jest gotów usunąć urządzenia, stanowi nadużycie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, żądanie ustanowienia służebności przesyłu w sytuacji, gdy przedsiębiorca jest gotów usunąć urządzenia, stanowi nadużycie prawa, zwłaszcza gdy urządzenia te służą zaspokojeniu potrzeb wnioskodawcy i zostały posadowione za zgodą poprzednich właścicieli.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawca, będąc członkiem wspólnoty samorządowej, korzysta z urządzeń służących jego potrzebom. Żądanie ustanowienia służebności za wynagrodzeniem, gdy gmina jest gotowa usunąć urządzenia, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, co stanowi nadużycie prawa w rozumieniu art. 5 k.c.
Czy rury wodno-kanalizacyjne znajdujące się na nieruchomościach zostały posadowione za zgodą poprzednich właścicieli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rury zostały posadowione za zgodą poprzednich właścicieli nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy ustalił ten fakt na podstawie zebranego materiału dowodowego, w tym pisma uczestnika z dnia 4 stycznia 2016 r. Wnioskodawca nie zaprzeczył tej okoliczności w toku postępowania.
Czy uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego było wystarczające?
Odpowiedź sądu
Tak, uzasadnienie było wystarczające i nie naruszało art. 328 § 2 kpc.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że uzasadnienie Sądu Rejonowego zawierało podstawę faktyczną i prawną rozstrzygnięcia, a braki nie były na tyle istotne, by uniemożliwić kontrolę instancyjną.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| G. | instytucja | uczestniczka |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Klauzula generalna zapobiegająca stosowaniu prawa w sposób schematyczny, prowadzący do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem ustanowienia prawa. Pozwala ocenić, czy wykonywanie ustawowych uprawnień nie stanowi nadużycia prawa.
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Przepis określający przesłanki ustanowienia służebności przesyłu, zakładający zainteresowanie przedsiębiorcy utrzymaniem urządzeń.
Pomocnicze
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 229
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 230
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § §5 pkt 3 i §10 ust. 1 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądanie ustanowienia służebności przesyłu stanowi nadużycie prawa w rozumieniu art. 5 k.c. • Przedsiębiorca jest gotów usunąć urządzenia, co czyni ustanowienie służebności zbędnym. • Urządzenia służą zaspokojeniu potrzeb wnioskodawcy, który jest członkiem wspólnoty samorządowej. • Rury zostały posadowione za zgodą poprzednich właścicieli.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 328 § 2 kpc poprzez niewystarczające uzasadnienie sądu I instancji. • Naruszenie art. 229 kpc w zw. z art. 230 kpc poprzez błędne uznanie za bezsporne położenie rur za zgodą poprzednich właścicieli. • Naruszenie art. 232 kpc w zw. z art. 233 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. • Naruszenie art. 5 kc w zw. z art. 305¹ kc poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
żądanie wnioskodawcy w niniejszej sprawie ustanowienia służebności przesyłu stanowi w istocie nadużycie prawa • klauzula generalna ujęta w art. 5 kc ma na celu zapobieganie stosowaniu prawa w sposób schematyczny, prowadzący do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem, dla którego dane prawo zostało ustanowione • wnioskodawca, gdy nie chce, aby urządzenia te znajdowały się na jego nieruchomości winien podjąć negocjacje z gminą zmierzające do ich usunięcia
Skład orzekający
Rafał Krawczyk
przewodniczący-sprawozdawca
Marek Paczkowski
sędzia
Małgorzata Kończal
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Nadużycie prawa przy dochodzeniu służebności przesyłu, gdy przedsiębiorca jest gotów usunąć urządzenia."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy urządzenia służą wnioskodawcy, a przedsiębiorca wykazuje wolę ich usunięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie klauzuli nadużycia prawa (art. 5 k.c.) w kontekście służebności przesyłu, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i infrastruktury.
“Czy żądanie służebności przesyłu może być nadużyciem prawa? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.