I C 551/16

Sąd Rejonowy w WieluniuWieluń2016-06-21
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokarejonowy
eksmisjaprawo rzeczowewłasnośćnadużycie prawazasady współżycia społecznegosytuacja materialnasytuacja zdrowotnakonflikt rodzinny

Sąd oddalił powództwo o eksmisję, uznając dochodzenie roszczenia za nadużycie prawa podmiotowego ze względu na sytuację rodzinną, zdrowotną i materialną pozwanego.

Powód, właściciel nieruchomości, domagał się eksmisji swojego wuja, pozwanego A.S., z budynku mieszkalnego. Pozwany mieszkał w domu od urodzenia i był w trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej, utrzymując się z zasiłku. Sąd, mimo braku tytułu prawnego pozwanego do nieruchomości, oddalił powództwo, uznając dochodzenie roszczenia za nadużycie prawa podmiotowego (art. 5 k.c.) ze względu na zasady współżycia społecznego, wiek, stan zdrowia i sytuację materialną pozwanego.

Powód M.S. wystąpił z powództwem o eksmisję pozwanego A.S. z budynku mieszkalnego stanowiącego jego własność. Pozwany, wuj powoda, mieszkał w tym budynku od urodzenia i był poprzednio współwłaścicielem nieruchomości wraz z ojcem powoda. Obecnie pozwany jest w trudnej sytuacji zdrowotnej (znaczny stopień niepełnosprawności, przebyte udary) i materialnej (utrzymuje się z zasiłku socjalnego w wysokości 600 zł, z czego 200 zł przeznacza na leki). Sąd ustalił, że strony nie łączy żaden stosunek prawny, który dawałby pozwanemu prawo do władania nieruchomością. Jednakże, analizując sprawę przez pryzmat zasad współżycia społecznego (art. 5 k.c.), sąd uznał, że dochodzenie przez powoda roszczenia o eksmisję stanowi nadużycie prawa podmiotowego. Wskazano na wiek, trudną sytuację zdrowotną i materialną pozwanego jako okoliczności przemawiające przeciwko eksmisji. Sąd nie uznał za wystarczający argument powoda dotyczący rzekomego zniesławiania go przez pozwanego, wskazując, że istnieją inne środki prawne do ochrony dobrego imienia. W konsekwencji, sąd oddalił powództwo, uznając eksmisję za środek niewspółmierny do okoliczności i potencjalnie prowadzący do niesprawiedliwych społecznie skutków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dochodzenie roszczenia o eksmisję może stanowić nadużycie prawa podmiotowego, jeśli uwzględni się trudną sytuację zdrowotną, materialną i wiek pozwanego, a także kontekst rodzinny, co czyni takie żądanie niesprawiedliwym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo braku tytułu prawnego pozwanego do lokalu, eksmisja byłaby nadmiernie surowym środkiem, biorąc pod uwagę jego wiek, znaczną niepełnosprawność, niskie dochody i brak możliwości zamieszkania gdzie indziej. Zasady współżycia społecznego przemawiają za ochroną pozwanego w tej konkretnej sytuacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

pozwany A. S.

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznapowód
A. S.osoba_fizycznapozwany
Gmina P.instytucjazawiadomiony

Przepisy (2)

Główne

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks cywilny

Przepis przewiduje roszczenie windykacyjne przysługujące właścicielowi rzeczy, który może żądać jej wydania od osoby władającej nią faktycznie, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Przepis stanowi, że nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z jego ochrony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja zdrowotna, materialna i wiek pozwanego. Zasady współżycia społecznego. Nadużycie prawa podmiotowego przez powoda (art. 5 k.c.). Niewspółmierność środka eksmisji do okoliczności.

Odrzucone argumenty

Brak tytułu prawnego pozwanego do władania nieruchomością. Zarzuty pozwanego dotyczące zniesławiania powoda.

Godne uwagi sformułowania

dochodzenie przez powoda roszczenia objętego pozwem stanowi nadużycie jego prawa podmiotowego (art. 5 k.c.) w świetle zasad współżycia społecznego niesprawiedliwe wobec wieku, trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej pozwanego nie może być sposobem zemsty na pozwanym eksmisja pozwanego stanowiłaby z pewnością najsurowszy i niewspółmierny do okoliczności środek

Skład orzekający

Ewelina Puchalska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Stosowanie art. 5 k.c. w sprawach o eksmisję, szczególnie w kontekście trudnej sytuacji życiowej stron i zasad współżycia społecznego."

Ograniczenia: Każda sprawa o eksmisję jest indywidualna; zastosowanie art. 5 k.c. wymaga szczegółowej analizy wszystkich okoliczności faktycznych, w tym sytuacji zdrowotnej, materialnej i wiekowej pozwanego, a także relacji między stronami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak zasady współżycia społecznego i ochrona słabszej strony mogą przeważyć nad formalnym prawem własności, co jest interesujące z perspektywy praktyki prawniczej i społecznej.

Czy można wyrzucić rodzinę na bruk, gdy prawo własności na to pozwala? Sąd powiedział 'nie'!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 551/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 czerwca 2016 r. Sąd Rejonowy w Wieluniu I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Ewelina Puchalska Protokolant: sekr. D. A. po rozpoznaniu w dniu 07 czerwca 2016 r. sprawy z powództwa M. S. przeciwko A. S. o opróżnienie lokalu mieszkalnego oddala powództwo. Sygn. akt I C 551/16 UZASADNIENIE Powód M. S. domagał się orzeczenia eksmisji pozwanego A. S. z budynku mieszkalnego oznaczonego nr (...) w G. . Pozwany nie uznał powództwa, wniósł o jego oddalenie. Zawiadomiona o toczącym się postępowaniu Gmina P. nie wstąpiła do sprawy na prawach interwenienta ubocznego, ale złożyła pismo, w którym wskazała, iż w jej ocenie nie zachodzą podstawy do przyznania pozwanemu lokalu socjalnego. Sąd Rejonowy ustalił, co następuje: Powód M. S. w 2015 r. stał się właścicielem zabudowanej nieruchomości położonej w G. nr 23 gm. P. . Na tej nieruchomości usytuowane są dwa budynki mieszkalne. W jednym z nich mieszka powód z żoną, dzieckiem i swoim ojcem, a w drugim pozwany. Poprzednim właścicielem całej nieruchomości był ojciec powoda, który jest bratem pozwanego. Jeszcze wcześniej natomiast nieruchomość stanowiła własność rodziców pozwanego i ojca powoda. Dom, w którym mieszka pozwany jest jego domem rodzinnym i mieszka w nim od urodzenia. Pozwany jest kawalerem i mieszka sam. Ojciec powoda ma ustanowioną na tej nieruchomości służebność osobistą mieszkania, pozwany natomiast nie ma ustanowionego takiego prawa. (bezsporne) Relacje stron nigdy nie należały do najlepszych, ale od ubiegłego roku, kiedy to powód stał się właścicielem nieruchomości uległy zdecydowanemu pogorszeniu. Powód zarzuca pozwanemu, że ten rozpowiada po wsi, że powód bije swojego ojca i zawłaszczył całe gospodarstwo. Kwestia dotycząca przejęcia przez powoda gospodarstwa stała się powodem konfliktu w rodzinie stron. Powodowi wypowiadane jest przejęcie gospodarstwa. Powód natomiast przez dłuższy czas miał poważne problemy z ojcem, który nadużywał alkoholu, zachowywał się niewłaściwie. Jednakże po skierowaniu go na leczenie odwykowe, relacje powoda z jego ojcem są poprawne. (dowód: zeznania powoda min. 00:01:32-00:15- płyta k. 33 w zw. z informacyjnymi wyjaśnieniami min. 00:08-00:15, 00:22:09-00:23– płyta k. 21) W 2015 r. miały miejsce 4 interwencje policji w miejscu zamieszkania stron, z czego jedna tylko dotyczyła relacji stron. W dniu 08 sierpnia 2015 r. interwencję zgłosił pozwany, twierdząc, iż powód wyłączył mu prąd w mieszkaniu. Policjanci udzielili pozwanemu informacji prawnej. W tej sprawie interweniował też pracownik pomocy społecznej. Strony ostatecznie ustaliły, iż pozwany będzie korzystał z energii, płacąc powodowi za jej zużycie. (dowód: pismo z KPP w W. k. 24, zeznania świadka B. P. min. 00:03-00:09 – płyta k. 28) Pracownik ośrodka pomocy społecznej w P. B. P. (2) co 3-6 miesięcy wizytuje miejsce zamieszkania pozwanego pod kątem prawidłowości wykorzystania zasiłku socjalnego. Wie o problemach alkoholowych ojca powoda, natomiast nigdy nie stwierdziła, by pozwany nadużywał alkoholu, albo niewłaściwie wykorzystywał przyznane mu świadczenie. Powód nie zgłaszał nigdy w ośrodku pomocy społecznej, by miał problemy z pozwanym z powodu nadużywania przez niego alkoholu. (dowód: zeznania świadka B. P. min. 00:03-00:09 – płyta k. 28) Sąsiad stron J. W. (1) nie utrzymuje relacji ze stronami. Wie, że są w konflikcie, ale nie wie czego on dotyczy. (dowód: zeznania świadka J. W. k. 30) W lutym 2016 r. powód wezwał pozwanego do opuszczenia nieruchomości. Pozwany nie zastosował się do żądania powoda. (dowód: wezwanie k. 5, dowód doręczenia k. 6) Pozwany A. S. ma 62 lata. Jest schorowany, trzykrotnie doznał udaru niedokrwiennego mózgu, ma problemy z poruszaniem się. Ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Utrzymuje się z zasiłku socjalnego w wysokości 600 zł, z czego 200 zł wydaje na leki. Od ubiegłego roku płaci też za energię z zajmowanego przez siebie budynku. Budynek, który mieszka nadaje się do rozbiórki. Pozwany nie ma dzieci, ani nikogo na utrzymaniu. Bliskie relacje utrzymuje z siostrą M. P. , która jest jego opiekunką. Nie ma możliwości, by pozwany zamieszkał z siostrą, bo ona mieszka w domu syna. Pozostałe rodzeństwo pozwanego nie może go przyjąć. (dowód: zeznania pozwanego min. 00:15-22-00:30 – płyta k. 33 w zw. z informacyjnymi wyjaśnieniami k min. 00:23:23-00:25 – płyta k. 21, kserokopia orzeczenia o niepełnosprawności k. 16, kserokopia karty informacyjnej leczenia szpitalnego k. 17) Powyższy stan faktyczny ustalony na podstawie zeznań stron, zeznań świadków oraz załączonych do akt dokumentów. Prawdziwość dokumentów nie była przez strony kwestionowana, zatem Sąd ocenił je jako wiarygodne. Sąd dał wiarę zeznaniom świadka B. P. (2) , uznając je za obiektywne, z racji iż świadek jest osobą bezstronną, pracownikiem socjalnym, znającym problemy rodzinne stron. Niewiele do sprawy wniosły zeznania świadka J. W. (1) , jednakże uznać należy je za wiarygodne i obiektywne, gdyż świadek nie utrzymuje bliższych relacji z żadną ze stron. Oceniając zeznania stron, Sąd uznał zeznania powoda częściowo za wiarygodne, a to w zakresie jakim powód przedstawił sytuację rodzinną i relacje z pozwanym. Nie dał natomiast wiary zeznaniom powoda, w których powód twierdził, że pozwany nadużywa alkoholu i jak twierdził „leci do sklepu biegiem”. Tej okoliczności nie potwierdziły bowiem inne dowody w sprawie, w szczególności informacja z KPP w W. dotycząca przyczyn interwencji w miejscu zamieszkania stron, ani zeznania świadków. Za wiarygodne natomiast uznać należy zeznania powoda, w których zeznał, iż pozwany i reszta rodziny mają do niego pretensje o przejęcie całego rodzinnego gospodarstwa i na tym tle zrodziły się między nimi konflikty. Na wiarygodność tych zeznań wskazuje w dużej mierze postawa pozwanego w niniejszym procesie, który wielokrotnie podkreślał, że powód przejął całe gospodarstwo nie dzieląc się z nikim z rodziny. Tym samym, w ocenie Sądu, wiarygodne i logiczne stają się zeznania powoda, iż pozwany z tego powodu zniesławia we wsi powoda. Sąd uznał za wiarygodne zeznania pozwanego w zakresie dotyczącym jego sytuacji rodzinnej i zdrowotnej. Nie dał natomiast wiary jego zaprzeczeniom o rozpowiadanie we wsi na temat powoda. Nie bez przyczyny bowiem powód zdecydowałby się wystąpić z powództwem w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Przepis art. 222 § 1 k.c. przewiduje roszczenie windykacyjne przysługujące właścicielowi rzeczy. Zgodnie z treścią tego przepisu właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą. Wskazane w tym przepisie, skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą może wynikać z różnego rodzaju stosunków prawnorzeczowych, w ramach których pozwanemu przyznaje się prawo do władania cudzą rzeczą. Należą do ich użytkowanie, niektóre służebności, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, czy zastaw. Obok stosunków prawnorzeczowych w grę, jako zarzuty hamujące mogą służyć przeciwko właścicielowi także uprawnienia pozwanego do władania rzeczą wynikające ze stosunków obligacyjnych, takich jak np. najem, dzierżawa czy użyczenie. W sprawie niespornym jest, iż powód jest właścicielem nieruchomości, w której mieszka pozwany. Niesporne pozostaje też, iż strony aktualnie nie łączy żadna umowa korzystania z nieruchomości, dająca prawo pozwanemu do władania nieruchomością. O ile do niedawna było to użyczenie, to wezwanie skierowane przez powoda do pozwanego o opuszczenie nieruchomości, spowodowało wypowiedzenie tego stosunku prawnego. Pozwanemu nie przysługuje też ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości powoda, jak choćby służebność osobista mieszkania, gdyż na rzecz pozwanego nigdy nie została ona ustanowiona na tej nieruchomości. Jednakże, zdaniem Sądu, pomimo nieprzysługiwania pozwanemu prawa do korzystania z nieruchomości powoda, zachodzą przeszkody do uznania powództwa za uzasadnione i orzeczenia eksmisji pozwanego. Sytuacja bowiem rodzinna, zdrowotna i materialna pozwanego świadczy o tym, iż w świetle zasad współżycia społecznego, dochodzenie przez powoda roszczenia objętego pozwem stanowi nadużycie jego prawa podmiotowego ( art. 5 k.c. ). Rozumiane jako zasady współżycia społecznego pewne oceny moralne określonych zachowań, czynią powództwo w niniejszej sprawie za niesprawiedliwe wobec wieku, trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej pozwanego. Okoliczność jaką wykazał powód, mianowicie rozpowiadania przez pozwanego we wsi, iż powód zagarnął gospodarstwo i źle traktuje ojca, nie stanowi zdaniem Sądu, powodu do eksmisji pozwanego i w świetle zasad współżycia społecznego nie może być sposobem zemsty na pozwanym, jak uzasadnia to powód. Istnieją bowiem inne środki prawne, by powód mógł domagać się od pozwanego poszanowania jego dobrego imienia. Poza tą okolicznością nie ma innych przyczyn, które powód wskazywałby na uzasadnienie swojego żądania. Jak twierdzi, gdyby pozwany o nim źle nie mówił, mógłby mieszkać. Mając na względzie obecną sytuację między stronami, w ocenie Sądu, eksmisja pozwanego stanowiłaby z pewnością najsurowszy i niewspółmierny do okoliczności środek, mogący wywołać niekorzystne skutki, które w odbiorze społecznym ocenione zostałyby za niesprawiedliwe. Z przedstawionych wyżej względów Sąd powództwo na podstawie art. 5 k.c. zostało oddalone.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI