VIII CA 1080/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zapłaty odszkodowania z polisy ubezpieczeniowej za pożar budynku rolniczego. Powód domagał się dopłaty do odszkodowania, twierdząc, że zostało ono zaniżone przez pozwanego ubezpieczyciela, który pomniejszył je o kwotę odpowiadającą zużyciu technicznemu budynku. Sąd Rejonowy uznał powództwo za zasadne w całości, wskazując, że przepis art. 68 ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie pozwala na obniżenie odszkodowania o zużycie techniczne, chyba że dotyczy ono okresu od powstania odpowiedzialności ubezpieczyciela do dnia szkody. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację pozwanego, uznał ją za zasadną. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, ale dokonał odmiennej oceny prawnej. Powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego (III CZP 71/15) oraz orzeczenie II NSNc 64/23, Sąd Okręgowy stwierdził, że przy ustalaniu wysokości szkody, zwłaszcza przy szkodach przekraczających 100 euro, należy uwzględnić stopień zużycia technicznego budynku. W przeciwnym razie ubezpieczony mógłby zostać bezpodstawnie wzbogacony. W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił wyrok, zasądzając na rzecz powoda kwotę 7.101,76 zł (po pomniejszeniu pierwotnie ustalonej szkody o 34% zużycia technicznego i wypłacone już odszkodowanie), a także zmienił rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości odszkodowania z polisy ubezpieczeniowej dla rolników, zwłaszcza w kontekście uwzględniania zużycia technicznego budynków i wykładni przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczenia budynków rolniczych i interpretacji art. 68 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Orzeczenie Sądu Okręgowego, choć oparte na uchwale SN, może być przedmiotem dalszego postępowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zakład ubezpieczeń ma prawo pomniejszyć należne odszkodowanie o stopień zużycia technicznego budynku, zgodnie z zawartą umową ubezpieczenia i przepisami ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zakład ubezpieczeń ma prawo pomniejszyć należne odszkodowanie o stopień zużycia technicznego budynku, zwłaszcza przy szkodach przekraczających 100 euro, zgodnie z wykładnią art. 68 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych i uchwałą Sądu Najwyższego III CZP 71/15.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na uchwale Sądu Najwyższego III CZP 71/15, która stwierdza, że przy ustalaniu wysokości szkody należy uwzględnić stopień zużycia budynku, aby uniknąć bezpodstawnego wzbogacenia ubezpieczonego. Odszkodowanie ma wyrównać rzeczywistą szkodę, a nie zapewnić stan lepszy niż przed zdarzeniem. Przepis o zakazie stosowania zużycia do szkód poniżej 100 euro sugeruje dopuszczalność jego stosowania przy szkodach większych.
Jaka jest właściwa wykładnia art. 68 ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w kontekście uwzględniania zużycia technicznego budynku przy ustalaniu wysokości odszkodowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dokonał błędnej wykładni tego przepisu, nie uwzględniając możliwości pomniejszenia odszkodowania o zużycie techniczne budynku, co jest dopuszczalne na gruncie orzecznictwa Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że przepisy art. 68 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.o. nie wykluczają uwzględniania zużycia budynku od dnia budowy do dnia zawarcia umowy ubezpieczenia, a uchwała SN III CZP 71/15 potwierdza tę możliwość, szczególnie przy szkodach większych niż 100 euro.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) sp. z o.o. | spółka | powód |
| (...) Spółka Akcyjna | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.u.o. art. 68 § 1 pkt 2
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Sąd Okręgowy uznał, że przepis ten, wbrew interpretacji Sądu Rejonowego, dopuszcza uwzględnienie zużycia technicznego budynku przy ustalaniu wysokości odszkodowania, zwłaszcza przy szkodach przekraczających 100 euro.
k.c. art. 824 § 1
Kodeks cywilny
Przepis stanowi, że odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia majątkowego nie może przekraczać poniesionej szkody. Uwzględnienie zużycia technicznego jest zgodne z tą zasadą, zapobiegając bezpodstawnemu wzbogaceniu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia tego przepisu przez Sąd Rejonowy dotyczył oceny dowodów w zakresie sposobu wyliczenia wysokości szkody i uwzględnienia zużycia technicznego.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego wyroku przez Sąd Okręgowy.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do orzekania o kosztach procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakład ubezpieczeń miał prawo pomniejszyć odszkodowanie o 34% zużycia technicznego budynku, zgodnie z umową i orzecznictwem Sądu Najwyższego. • Odszkodowanie powinno wyrównywać rzeczywistą szkodę, a nie prowadzić do bezpodstawnego wzbogacenia ubezpieczonego.
Odrzucone argumenty
Sąd Rejonowy błędnie zinterpretował art. 68 ust. 1 pkt 2 u.u.o., uznając, że nie można uwzględniać zużycia technicznego budynku przy ustalaniu odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
odszkodowanie nie może przewyższać poniesionej szkody • nie można pominąć stopnia zużycia technicznego budynku sprzed szkody, gdyż to ono w sposób obiektywny rzutuje na jego wartość rynkową i ekonomicznie uzasadnione koszty naprawy • uwzględnienie pełnych kosztów odbudowy budynku bez pomniejszenia ich o stopień zużycia prowadziłoby do bezpodstawnego wzbogacenia po stronie ubezpieczonego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości odszkodowania z polisy ubezpieczeniowej dla rolników, zwłaszcza w kontekście uwzględniania zużycia technicznego budynków i wykładni przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczenia budynków rolniczych i interpretacji art. 68 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Orzeczenie Sądu Okręgowego, choć oparte na uchwale SN, może być przedmiotem dalszego postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa wykładnia przepisów ubezpieczeniowych i jak orzecznictwo Sądu Najwyższego wpływa na rozstrzygnięcia sądów niższych instancji, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego.
“Czy ubezpieczyciel może obniżyć odszkodowanie za pożar o zużycie techniczne budynku? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 20 600 PLN
odszkodowanie: 7101,76 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.