VIII C 2545/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo Prokuratora o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, uznając, że podstawa faktyczna powództwa nie została wykazana, a kwestia dopuszczalności wydania dwóch tytułów wykonawczych powinna być rozpatrywana w innym trybie.
Prokurator Rejonowy w Wałbrzychu wniósł o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, wskazując, że ten sam bankowy tytuł egzekucyjny został opatrzony klauzulą wykonalności dwukrotnie, co umożliwiło wszczęcie podwójnej egzekucji. Pozwany bank uznał powództwo. Sąd oddalił powództwo, argumentując, że podniesione przez powoda zarzuty formalne dotyczące dopuszczalności wydania dwóch tytułów wykonawczych nie stanowią podstawy do pozbawienia wykonalności w trybie art. 840 kpc, a kwestia ta powinna być rozpatrywana w trybie zażalenia lub wniosku o uchylenie postanowienia.
Powództwo zostało wytoczone przez Prokuratora Rejonowego w Wałbrzychu na rzecz dłużnika Z. P. przeciwko S. C. Bank o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego. Podstawą powództwa było stwierdzenie, że ten sam bankowy tytuł egzekucyjny został dwukrotnie opatrzony klauzulą wykonalności przez Sąd Rejonowy w Wałbrzychu (w sprawach o sygn. akt VIII Co 3210/10 i VIII Co 2267/11), co skutkowało wszczęciem dwóch odrębnych postępowań egzekucyjnych przez wierzyciela. Prokurator powołał się na art. 840 § 1 pkt 1 kpc, wskazując, że wydanie dwóch tytułów wykonawczych dotyczących tego samego roszczenia stanowi zdarzenie, na którym oparto wydanie klauzuli wykonalności, które powinno skutkować pozbawieniem wykonalności. Pozwany bank uznał powództwo. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że podstawa faktyczna powództwa nie została wykazana. Sąd wyjaśnił, że przesłanki nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nie obejmują istnienia uprzednio wydanego tytułu wykonawczego. Tego rodzaju sytuacja powinna być brana pod uwagę z urzędu i skutkować odrzuceniem ponownego wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc. Sąd podkreślił, że powód nie powoływał się na nieistnienie obowiązku stwierdzonego kwestionowanym tytułem egzekucyjnym ani na inne przesłanki z art. 840 § 1 pkt 2 kpc. Uznanie powództwa przez pozwanego nie mogło skutkować uwzględnieniem powództwa, gdyż brak było ku temu przesłanek prawnych. Ocena, czy ujawnienie okoliczności podwójnego nadania klauzuli wykonalności stanowi przesłankę do uchylenia postanowienia o nadaniu klauzuli, wykracza poza ramy niniejszego procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wydanie dwóch tytułów wykonawczych na podstawie tego samego bankowego tytułu egzekucyjnego nie stanowi samo w sobie podstawy do pozbawienia wykonalności w trybie art. 840 § 1 pkt 1 kpc. Tego rodzaju sytuacja powinna skutkować odrzuceniem ponownego wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zdarzeniami, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, są te będące podstawą świadczenia lub podstawą klauzuli, a nie istnienie uprzednio wydanego tytułu wykonawczego. Kwestia dopuszczalności ponownego nadania klauzuli wykonalności, gdy wniosek został już uwzględniony, powinna być rozpatrywana w trybie zażalenia lub wniosku o uchylenie postanowienia, a nie w powództwie o pozbawienie wykonalności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
S. C. Bank
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prokurator Rejonowy w Wałbrzychu | organ_państwowy | powód |
| S. C. Bank | spółka | pozwany |
| Z. P. | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 840 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście.
Pomocnicze
k.p.c. art. 7
Kodeks postępowania cywilnego
Uprawnienie prokuratora do wytoczenia powództwa.
k.p.c. art. 55
Kodeks postępowania cywilnego
Uprawnienie prokuratora do wytoczenia powództwa.
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Odrzucenie pozwu w przypadku, gdy sprawa oparte jest na prawie zasądzone lub już o nią między tymi samymi stronami orzeczono.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do innych postępowań.
k.p.c. art. 213 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Związanie sądu uznaniem powództwa.
Pr. bank. art. 96
Prawo bankowe
Pr. bank. art. 97
Prawo bankowe
k.p.c. art. 786 2 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 786 2 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie dwóch tytułów wykonawczych na podstawie tego samego bankowego tytułu egzekucyjnego nie stanowi zdarzenia uzasadniającego pozbawienie wykonalności w trybie art. 840 kpc. Kwestia dopuszczalności ponownego nadania klauzuli wykonalności powinna być rozpatrywana w trybie zażalenia lub wniosku o uchylenie postanowienia, a nie w powództwie o pozbawienie wykonalności. Brak przesłanek prawnych do uwzględnienia powództwa, mimo uznania go przez pozwanego.
Odrzucone argumenty
Wydanie dwóch tytułów wykonawczych na podstawie tego samego bankowego tytułu egzekucyjnego stanowi podstawę do pozbawienia wykonalności w trybie art. 840 § 1 pkt 1 kpc.
Godne uwagi sformułowania
Tego rodzaju sytuacja winna być brana pod rozwagę z urzędu i skutkować odrzuceniem ponownego wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Uchybienia formalne nie mogą być natomiast podstawą powództwa z art. 840 § 1 k.p.c., gdyż to służy ocenie zasadności i aktualności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym. Bez wpływu na wynik sprawy pozostawało oświadczenie pozwanego o uznaniu powództwa.
Skład orzekający
Łukasz Kozakiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 840 kpc w kontekście wydania dwóch tytułów wykonawczych na podstawie tego samego bankowego tytułu egzekucyjnego oraz dopuszczalność ponownego wniosku o nadanie klauzuli wykonalności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podwójnego nadania klauzuli wykonalności; kwestia oceny dopuszczalności nadania klauzuli powinna być rozpatrywana w innym trybie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy istotnego problemu proceduralnego w postępowaniu egzekucyjnym – możliwości podwójnego egzekwowania tej samej należności na podstawie dwóch tytułów wykonawczych wydanych do tego samego bankowego tytułu egzekucyjnego. Pokazuje, jak sąd interpretuje granice dopuszczalności powództwa o pozbawienie wykonalności.
“Czy bank może dwukrotnie egzekwować ten sam dług? Sąd wyjaśnia granice prawa.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VIII C 2545/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lutego 2017 r. Sąd Rejonowy w Wałbrzychu VIII Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący SSR Łukasz Kozakiewicz Protokolant Roksana Baran po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2017 r. na rozprawie sprawy z powództwa Prokuratora Rejonowego w Wałbrzychu przeciwko S. C. Bank pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności ( art. 840 kpc ) powództwo oddala. UZASADNIENIE Powód – Prokurator Rejonowy w Wałbrzychu wniósł o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci opatrzonego klauzulą wykonalności w sprawie sygn. akt VIII Co 2267/11 bankowego tytułu egzekucyjnego stwierdzającego istnienie wierzytelności (...) Bank S.A. wobec Z. P. . W uzasadnieniu podał, że ten sam tytuł egzekucyjny został także opatrzony klauzulą w sprawie sygn. akt VIII Co 3210/10. Na podstawie dwóch tak powstałych tytułów wierzyciel wszczął egzekucję. W odpowiedzi na pozew, pozwany uznał powództwo i wniósł o nieobciążanie kosztami. Zawiadomiony o toczącym się postępowaniu Z. P. nie przystąpił do sprawy. Sąd ustalił. Na skutek wniosku pozwanego Sąd Rejonowy w Wałbrzychu postanowieniem z dnia 9 lipca 2010r., sygn. akt VIII Co 3210/10 nadał klauzulę wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu Nr (...) co do wynikającego z umowy kredytu Nr (...) roszczenia w wysokości 6.957,02 zł w tym odsetkami i kosztami, wymagalnego w dniu 7 stycznia 2010r. Dowód: wniosek, umowa Nr (...) (w aktach sygn. akt VIII Co 3210/10), bankowy tytuł egzekucyjny Nr (...) , postanowienie z dn. 9.07.2010r., sygn. akt VIII Co 3210/10 (w aktach sygn. akt KM 2311/15). Na skutek wniosku pozwanego, Sąd Rejonowy w Wałbrzychu postanowieniem z dnia 8 lipca 2011r., sygn. akt VIII Co 2267/11 nadał klauzulę wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu Nr (...) co do wynikającego z umowy kredytu Nr (...) roszczenia w wysokości 6.957,02 zł w tym odsetkami i kosztami, wymagalnego w dniu 7 stycznia 2010r. Dowód: wniosek, umowa Nr (...) (w aktach sygn. akt VIII Co 2267/11), bankowy tytuł egzekucyjny Nr (...) , postanowienie z dn. 8.07.2011r., sygn. akt VIII Co 2267/11 (w skatach sygn. akt KM 81/12). Na podstawie w/w tytułów wykonawczych, pozwany złożył u Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Wałbrzychu M. J. dwa wnioski egzekucyjne domagając się wszczęcia i przeprowadzania postępowania celem wyegzekwowania od dłużnika każdorazowo kwoty 5.992,83 zł tytułem należności głównej oraz odsetek i dalszych odsetek od kwoty 5.992,83 zł. P. egzekucyjne wszczęte na skutek wniosku opartego na tytule wykonawczym sygn. akt VIII Co 2267/11 prowadzano pod sygnaturą akt KM 81/12. P. egzekucyjne wszczęte na skutek wniosku opartego na tytule wykonawczym sygn. akt VIII Co 3210/10 prowadzano pod sygnaturą akt KM 2311/15. Dowód: wniosek egzekucyjny z dn. 16.12.2011r. – k. 8, wniosek egzekucyjny z dn. 28.08.2015r. – k. 7, pismo z dn. 12.11.2015r. – k. 9, pismo z dn. 17.09.2015r. – k. 6. Sąd zważył. Powództwo w niniejszej sprawie zostało wytoczone przez Prokuratora Rejonowego w Wałbrzychu na rzecz dłużnika Z. P. , do czego uprawniały przepisy art. 7 k.p.c. i art. 55 k.p.c. Stan faktyczny sprawy ustalono na podstawie zaoferowanych przez powoda dowodów z dokumentów a także dokumentów znajdujących się w aktach sygn. akt VIII Co 2267/11 i VIII Co 3210/10 oraz KM 81/12 i KM 2311/15 prawdziwości i rzetelności których żadna ze stron nie przeczyła. Na podstawie przeprowadzonych dowodów ustalono istotne okoliczności sprawy, obejmujące fakt wystawienia przez pozwanego dwukrotnie bankowego tytułu egzekucyjnego Nr (...) i wnioskowanie o opatrzenie go klauzulą wykonalności w dwóch odrębnych postępowaniach, które to żądania zostały uwzględnione. Zgodnie z art. 840 § 1 k.p.c. , dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście; Powód powołał się na wydanie dwóch tytułów wykonawczych (postanowienie Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 7 lipca 2010r., sygn. akt VIII Co 3210/10 oraz postanowienie Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 8 lipca 2011r., sygn. akt VIII Co 2267/11 o nadaniu klauzuli wykonalności) dotyczących tego samego roszczenia i opartych na tym samym tytule egzekucyjnym – bankowym tytule egzekucyjnym Nr (...) wystawionym przez (...) Bank S.A. , wskazując że stanowi to okoliczność określoną w przepisie art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. Zgodnie z powołanym przepisem, dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście. Poglądu tego nie sposób jednak podzielić, gdyż zdarzeniami, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, są te będące podstawą świadczenia wynikającego z zobowiązania dłużnika objętego tytułem egzekucyjnym, który sąd dopuścił generalnie w klauzuli wykonalności do egzekucji, lub będące podstawą klauzuli wykonalności ( vide: J. Jankowski (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Postępowanie egzekucyjne. Komentarz do art. 730 – 1217. Wyd. 2, Warszawa 2015, Legalis; E. Marszałkowska – Krześ, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, 2015; Legalis). Z kolei przesłankami nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu a tym samym zdarzeniami, które Sąd uwzględnia rozpoznając wniosek, były – w dacie wydania kwestionowanego orzeczenia – poddanie się przez dłużnika egzekucji oraz czy roszczenie objęte tytułem wynika z czynności bankowej dokonanej bezpośrednio z bankiem lub z zabezpieczenia wierzytelności banku wynikającej z tej czynności ( art. 786 2 § 1 k.p.c. ), a nadto poprawność formalna przedstawionego bankowego tytułu egzekucyjnego ( art. 96 i art. 97 Prawa bankowego ). Nie jest natomiast takim zdarzeniem istnienie uprzednio wydanego tytułu wykonawczego. Tego rodzaju sytuacja winna być brana pod rozwagę z urzędu i skutkować odrzuceniem ponownego wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Wskazać bowiem należy, że poglądy judykatury i doktryny co do braku zastosowania zasady powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności (np. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 października 2010r., sygn. akt III CZP 65/10, OSNC z 2011r., Nr 3, poz. 27; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2013r., sygn. akt I ACz 2172/12, LEX Nr 1267322; postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 26 marca 2012r., sygn. akt I ACz 543/12, LEX Nr 1130920) odnoszą się do przypadku dopuszczalności ponownego złożenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w razie zmiany okoliczności, w sytuacji gdy uprzednio złożony wniosek został oddalony. Natomiast gdy wniosek o nadane klauzuli wykonalności został uwzględniony, ponowne żądanie dotyczące nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu stwierdzającemu ten sam obowiązek jest niedopuszczalne. (...) iudicata jest jednak przesłanką o charakterze czysto formalnym, której zaistnienie skutkuje odmową merytorycznego rozpoznana sprawy. Istotnie w postępowaniu klauzulowym prowadzonym w trybie art. 786 2 § 2 k.p.c. badanie merytorycznych podstaw żądania następuje w ograniczonym zakresie, niemniej nie czyni to tego postępowania czysto formalnym. Uchybienia formalne nie mogą być natomiast podstawą powództwa z art. 840 § 1 k.p.c. , gdyż to służy ocenie zasadności i aktualności obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym. W przypadku tytułu wykonawczego w postaci opatrzonego klauzulą wykonalności bankowego tytułu egzekucyjnego, dłużnik może kwestionować istnienie lub zakres obowiązku stwierdzonego bankowym tytułem egzekucyjnym ( vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003r., sygn. akt III CZP 78/03 , (...) z 2004, Nr 9, poz. 124). Nie może jednak podnosić zarzutów o charakterze formalnym, do których należy dopuszczalność uwzględnienia wniosku w świetle dyspozycji art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , gdyż temu służy zażalenie na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności. Powód nie powoływał się natomiast na nieistnienie obowiązku stwierdzonego kwestionowanym tytułem egzekucyjnym ( art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. ). O wygaśnięciu obowiązku nie może przy tym stanowić fakt, że został on stwierdzony w dwóch odrębnie wydanych tytułach wykonawczych. Nie powołano się też na przesłanki z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. , przy czym i w tym wypadku należy stwierdzić, że nie jest zdarzeniem skutkującym wygaśnięciem zobowiązania lub uniemożliwiającym jego egzekwowanie ujawnienie wydanego wcześniej tytułu wykonawczego stwierdzającego istnienie tego samego obowiązku. Finalnie należy wskazać, że bez wpływu na wynik sprawy pozostawało oświadczenie pozwanego o uznaniu powództwa. Zgodne z art. 213 § 2 k.p.c. , Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że uznanie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. W niniejszej sprawie przesłanki pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności wynikają wprost i jedynie z przepisu art. 840 § 1 k.p.c. zaś stanowisko pozwanego, niezwiązane bezpośrednio z ich występowaniem, a w świetle przytoczonych wyżej okoliczności – sprzeczne z prawem, nie mogło skutkować uwzględnieniem powództwa mimo braku ich zaistnienia. Poza ramy niniejszego procesu wykracza natomiast ocena, czy ujawnienie powyższych okoliczności stanowi przesłankę do uchylenia postanowienia z dnia 8 lipca 2011r., sygn. akt VIII Co 2267/11 i odrzucenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności ( art. 199 § pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 202 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. ). Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI