XXV C 1627/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym i oddalił powództwo o zapłatę z weksla, uznając roszczenie za przedawnione.
Powód (...) S.A. wniósł o zasądzenie kwoty z weksla od pozwanych J. S. i A. S. Sąd Okręgowy uchylił nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym i oddalił powództwo, uznając, że weksel został uzupełniony niezgodnie z deklaracją wekslową, ponieważ roszczenie ze stosunku podstawowego (umowy leasingu) uległo przedawnieniu przed wypełnieniem weksla. Pozwani wygrali sprawę i zostali zasądzeni o zwrot kosztów procesu.
Powód (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł pozew o solidarne zasądzenie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym na podstawie weksla od pozwanych J. S. i A. S. kwoty 147.634,89 zł wraz z odsetkami. Sąd wydał nakaz zapłaty, jednak pozwani wnieśli zarzuty, kwestionując uzupełnienie weksla niezgodnie z deklaracją wekslową, wskazując na przedawnienie roszczenia. Sąd Okręgowy ustalił, że strony zawarły umowę leasingu, a zabezpieczeniem był weksel in blanco poręczony przez A. S. Sąd uznał, że umowa leasingu wygasła 19 maja 2010 r. po wypowiedzeniu przez powoda. Roszczenie z umowy leasingu, jako związane z działalnością gospodarczą, przedawniło się w ciągu trzech lat, tj. 19 maja 2013 r. Powód wypełnił weksel 21 maja 2013 r., czyli po upływie terminu przedawnienia. Sąd uznał, że pozwani skutecznie podnieśli zarzut uzupełnienia weksla niezgodnie z deklaracją wekslową, ponieważ roszczenie ze stosunku podstawowego uległo przedawnieniu. W związku z tym, sąd uchylił nakaz zapłaty i oddalił powództwo, zasądzając od powoda na rzecz pozwanych solidarnie zwrot kosztów procesu w kwocie 9.171 zł.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, uzupełnienie weksla in blanco po upływie terminu przedawnienia roszczenia ze stosunku podstawowego jest niezgodne z deklaracją wekslową i prawem, co skutkuje brakiem możliwości skutecznego dochodzenia roszczenia z takiego weksla.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że termin przedawnienia roszczenia z umowy leasingu (stosunku podstawowego) wynosił trzy lata i upłynął przed wypełnieniem weksla. Zgodnie z prawem wekslowym i orzecznictwem Sądu Najwyższego, uzupełnienie weksla in blanco po przedawnieniu roszczenia zabezpieczonego jest niedopuszczalne i stanowi podstawę do zarzutu niezgodności z porozumieniem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie nakazu zapłaty i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
J. S. i A. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. | spółka | powód |
| J. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| A. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Określa trzyletni termin przedawnienia dla roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Prawo wekslowe art. 70
Ustawa - Prawo wekslowe
Określa trzyletni termin przedawnienia roszczeń wekslowych.
Prawo wekslowe art. 10
Ustawa - Prawo wekslowe
Reguluje możliwość podnoszenia zarzutów dotyczących uzupełnienia weksla in blanco niezgodnie z porozumieniem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania na rzecz strony wygrywającej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie ze stosunku podstawowego (umowy leasingu) uległo przedawnieniu przed wypełnieniem weksla. Wypełnienie weksla nastąpiło niezgodnie z deklaracją wekslową, ponieważ suma wymagalnych należności była już przedawniona. Umowa leasingu wygasła z dniem 19 maja 2010 r., a termin przedawnienia roszczeń z niej wynikających upłynął 19 maja 2013 r.
Odrzucone argumenty
Powód miał prawo wypełnić weksel na kwotę odpowiadającą niezapłaconym należnościom leasingowym. Wypełnienie weksla nastąpiło zgodnie z deklaracją wekslową i wolą pozwanego.
Godne uwagi sformułowania
Uprawnienie do wypełnienia weksla in blanco nie obejmuje bowiem wypadków, w których roszczenie ze stosunku podstawowego uległo przedawnieniu. Zgodnie z art. 10 Prawa wekslowego, jeżeli weksel, niezupełny w chwili wystawienia, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba że posiadacz nabył weksel w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Skład orzekający
Janina Dąbrowiecka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń zabezpieczonych wekslem in blanco oraz możliwości podnoszenia zarzutów niezgodności uzupełnienia weksla z porozumieniem w kontekście przedawnienia stosunku podstawowego."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy weksel in blanco zabezpiecza roszczenia wynikające z umowy leasingu lub podobnych umów gospodarczych, a roszczenie ze stosunku podstawowego uległo przedawnieniu przed wypełnieniem weksla.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie terminów przedawnienia nawet przy zabezpieczeniu wekslowym i jak pozwani mogą skutecznie bronić się przed roszczeniami, jeśli wierzyciel przekroczy terminy prawne.
“Przedawniony dług na wekslu? Sąd wyjaśnia, kiedy można go jeszcze dochodzić.”
Dane finansowe
WPS: 147 634,89 PLN
zwrot kosztów procesu: 9171 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XXV C 1627/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Janina Dąbrowiecka Protokolant: Stażysta Bożena Odrowąż po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) S.A. z siedzibą w W. przeciwko J. S. i A. S. o zapłatę 1. uchyla nakaz zapłaty z dnia 12 lutego 2014 r. wydany w sprawie XXV Nc 3/14 i oddala powództwo; 2. zasądza od (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz J. S. i A. S. solidarnie kwotę 9.171 zł (dziewięć tysięcy sto siedemdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt XXV C 1627/14 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 23 grudnia 2013 r. (data stempla pocztowego) (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł o solidarne zasądzenie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym na podstawie weksla od J. S. i A. S. kwoty 147.634,89 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 22 maja 2013 r. do dnia zapłaty oraz solidarne zasądzenie od pozwanych na rzecz powoda kosztów postępowania sądowego, w wysokości faktycznie uiszczonej przez powoda wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W razie skutecznego wniesienia zarzutów przez pozwanych powód wniósł o utrzymanie nakazu zapłaty w całości w mocy oraz nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu nakazowym z weksla z dnia 12 lutego 2014 r. Sąd orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. W zarzutach od nakazu zapłaty pozwani zaskarżyli przedmiotowy nakaz zapłaty w całości, zgłaszając zarzut uzupełnienia weksla niezgodnie z deklaracją wekslową z uwagi na uzupełnienie weksla po upływie terminu przedawnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu oraz wpisanie kwoty nienależnej powodowi. Pozwani wnieśli o uchylenie nakazu zapłaty i oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanych kosztów postępowania według norm przepisanych. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 10 lipca 2007 r. pomiędzy (...) S.A. a J. S. została zawarta umowa leasingu nr (...) , na podstawie której, w zamian za ustalone umowne wynagrodzenie płatne w ratach miesięcznych, powód oddał J. S. do używania i pobierania pożytków pojazd marki M. (...) . Stosunki pomiędzy stronami zostały uregulowane umową oraz Ogólnymi Warunkami Umowy Leasingu Operacyjnego, dalej: OWUL (umowa leasingu z dnia 10.07.2007 r., wraz z OWUL, k. 23-29). W związku z zawarciem powyższej umowy J. S. wręczył powodowi weksel własny in blanco poręczony przez A. S. , wraz z deklaracją wekslową. Zgodnie z treścią deklaracji wekslowej powód był uprawniony do wypełnienia weksla na kwotę wekslową odpowiadającą sumie wszystkich wymagalnych, lecz niezapłaconych należności przysługujących powodowi wobec J. S. , w tym w szczególności należności z tytułu okresowych opłat leasingowych wynikających z umowy leasingu oraz zobowiązań powstałych w wyniku wygaśnięcia umowy leasingu, odstąpienia od umowy leasingu przez finansującego lub jej wypowiedzenia (w szczególności z tytułu opłat leasingowych, odszkodowań, kar umownych lub zwrotu kosztów) łącznie z należnymi odsetkami (weksel, k. 17, deklaracja wekslowa z dnia 10.07.2007 r., k. 18). W czasie trwania umowy leasingu, powód wystawił na rzecz pozwanego faktury nr (...) . Należności wynikające z w/w faktur nie zostały przez pozwanego uiszczone w wyznaczonych terminach, w związku z czym pismem z dnia 20 kwietnia 2010 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty wymagalnych wierzytelności, stwierdzonych fakturami ( faktury o numerach (...) , k. 30-32, wezwanie do zapłaty z dnia 20.04.2010 r. wraz z potwierdzeniem nadania, k. 33-35). Pismem z dnia 11 maja 2010 r. powód wypowiedział umowę leasingu ze skutkiem natychmiastowym na dzień doręczenia przesyłki (oświadczenie o wypowiedzeniu umowy leasingu z dnia 11.05.2010 r., wraz ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, k. 36-38). Wobec braku zapłaty powód wypełnił weksel własny pozwanych na kwotę 153.496,58 zł i weksel ten przedstawił pozwanym do zapłaty (wezwanie do wykupu weksla z dnia 23.04.2013 r. wraz z dowodem nadania, k. 19-22). Powyższy stan faktyczny był w sprawie bezsporny. Sąd ustalił go na podstawie twierdzeń zawartych w pismach procesowych obydwu stron oraz dokumentów powołanych powyżej. Sąd dał wiarę zeznaniom pozwanych (k. 250-252) . Zeznania były bowiem spójne, spontaniczne, szczegółowe i korespondowały z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że bezspornym w niniejszej sprawie był fakt, iż w dniu 10 lipca 2007 r. powód zawarł z pozwanym J. S. umowę leasingu nr (...) , zaś zabezpieczeniem wszelkich roszczeń powodowej spółki wynikających z tej umowy był weksel in blanco, poręczony przez pozwaną A. S. , wystawiony i wręczony powodowi przez pozwanego. Kwestią sporną pomiędzy stronami niniejszego postępowania była z kolei okoliczność, czy powodowa spółka miała prawo wypełnić przedmiotowy weksel i czy nastąpiło to zgodnie z deklaracją wekslową i wolą pozwanego. Zgodnie z art. 5 ust. 4 OWUL korespondencja wymieniana między stronami kierowana będzie na adresy stron wskazane w komparycji umowy leasingu lub ewentualnie na inny adres, jeżeli zostanie on wskazany przez stronę na piśmie jako adres do korespondencji. Korespondencję wysłaną na powyższy adres korzystającego listem poleconym lub przesyłką kurierską uznaje się za doręczoną najpóźniej w siódmym dniu od daty jej nadania. Analogiczny zapis znalazł się na deklaracji wekslowej z dnia 10 lipca 2007 r. Stosownie do art. 70 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe (Dz. U. 2016 r., poz. 160 j.t.) roszczenia wekslowe przeciw akceptantowi ulegają przedawnieniu z upływem lat trzech, licząc od dnia płatności wekslu. Termin przedawnienia roszczenia ze stosunku podstawowego, zgodnie z regułą art. 120 k.c. , rozpoczyna bieg od dnia, w którym świadczenie ze stosunku podstawowego stało się wymagalne. Treścią upoważnienia zawartego w deklaracji wekslowej towarzyszącej wystawieniu weksla in blanco, wręczanego dla zabezpieczenia określonego roszczenia, jest objęte uzupełnienie weksla przed upływem terminu przedawnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu. Odnosi się to również do przypadków użycia w deklaracji wekslowej zwrotu przewidującego możliwość wypełnienia weksla w każdym czasie oraz opatrzenia go datą płatności według uznania wierzyciela (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2008 r., II CSK 522/07). Osoba, która złożyła podpis na wekslu in blanco, może - na podstawie art. 10 prawa wekslowego - powoływać się na niezgodność uzupełnienia blankietu z otrzymanym upoważnieniem, polegającą na dokonaniu uzupełnienia już po przedawnieniu się zabezpieczonego roszczenia lub na wstawieniu, jako terminu płatności weksla, daty późniejszej od uzgodnionej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2004 r., V CK 228/04). Uprawnienie do wypełnienia weksla in blanco nie obejmuje bowiem wypadków, w których roszczenie ze stosunku podstawowego uległo przedawnieniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2012 r., IV CSK 199/12). Powód oświadczenie o wypowiedzeniu umowy leasingu nadał w placówce pocztowej w dniu 12 maja 2010 r., a zatem zgodnie z zapisami OWUL winna ona zostać uznana za doręczoną najpóźniej w dniu 19 maja 2010 r. Należało więc przyjąć, że zgodnie z ustaleniami stron, umowa leasingu nr (...) wygasła w dniu 19 maja 2010 r. Stosownie do art. 118 k.c. jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi lat dziesięć, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. W związku z tym, że przedmiotowa umowa leasingu została zawarta przez powoda – przedsiębiorcę z pozwanym, w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, należało stwierdzić, że termin przedawnienia roszczenia wynikającego z umowy leasingu wynosił trzy lata. W dniu 19 maja 2010 r. roszczenie powoda stało się wymagalne i rozpoczął bieg trzyletni termin przedawnienia, który upłynął w dniu 19 maja 2013 r. Powód natomiast weksel wypełnił w dniu 21 maja 2013 r., a zatem już po upływie terminu przedawnienia roszczenia ze stosunku podstawowego. Utracił więc możliwość skutecznego dochodzenia roszczenia z przedmiotowego weksla. W zarzutach od nakazu zapłaty, pozwani zarzucili uzupełnienie weksla in blanco w sposób niezgodny z deklaracją wekslową, zgodnie z którą na podstawie weksla można egzekwować kwotę wymagalną i niezapłaconą. Roszczenie strony powodowej uległo zaś przedawnieniu z dniem 19 maja 2013 r., a więc dwa dni przed wskazanym przez powoda w wekslu terminem jego płatności. Stosownie do art. 10 Prawa wekslowego , jeżeli weksel, niezupełny w chwili wystawienia, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba że posiadacz nabył weksel w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa. Zarzut pozwanych, iż weksel został wypełniony niezgodnie z deklaracją wekslową zasługiwał na zatem uwzględnienie. W związku z powyższym, brak jest podstaw do uwzględnienia powództwa, które jako przedawnione, podlegało oddaleniu. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i obciążył nimi stronę przegrywającą.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI