VIII C 1358/15

Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w ŁodziŁódź2016-02-09
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenia majątkoweŚredniarejonowy
ubezpieczenierezygnacja z podróżyśmierć osoby bliskiejogólne warunki ubezpieczeniaciężar dowoduochrona konsumentaturystyka

Sąd zasądził od ubezpieczyciela na rzecz powódki zwrot 80% kosztów wycieczki turystycznej z powodu nagłej śmierci matki, uznając, że ubezpieczyciel nie udowodnił skutecznego wprowadzenia ogólnych warunków ubezpieczenia wyłączających taką odpowiedzialność.

Powódka domagała się od ubezpieczyciela zwrotu 80% kosztów wycieczki turystycznej, z której zrezygnowała z powodu nagłej śmierci matki. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty, twierdząc, że powódka nie dostarczyła wymaganej dokumentacji medycznej i że zdarzenie nie miało charakteru losowego. Sąd zasądził roszczenie, uznając, że ubezpieczyciel nie udowodnił, iż powódka została skutecznie poinformowana o ogólnych warunkach ubezpieczenia wyłączających odpowiedzialność w takich przypadkach.

Powódka zawarła umowę ubezpieczenia kosztów rezygnacji z wycieczki turystycznej, która miała pokryć 80% kosztów w przypadku rezygnacji, podczas gdy biuro podróży zwracało 20%. Powódka zrezygnowała z wyjazdu z powodu nagłej śmierci matki i zgłosiła szkodę ubezpieczycielowi. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty, powołując się na brak wymaganej dokumentacji medycznej oraz na postanowienia ogólnych warunków ubezpieczenia (§ 12 OWU), które wyłączały odpowiedzialność w przypadku chorób przewlekłych lub zdarzeń niemających charakteru losowego, chyba że zapłacono dodatkową składkę. Sąd Rejonowy zasądził od ubezpieczyciela na rzecz powódki kwotę 4.116 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Sąd uznał, że ubezpieczyciel nie udowodnił, iż powódka została skutecznie poinformowana o ogólnych warunkach ubezpieczenia, w szczególności o § 12 OWU, ani że te warunki obowiązywały w dniu zawarcia umowy. Wobec braku dowodów na skuteczne wprowadzenie tych warunków, sąd oparł się na uzgodnieniach między powódką a agentem ubezpieczeniowym, które odzwierciedlały się w treści polisy. Sąd zasądził również odsetki ustawowe od dnia 8 listopada 2014 r. oraz koszty procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczyciel nie może skutecznie powoływać się na postanowienia OWU, jeśli nie udowodnił, że ubezpieczony został z nimi zapoznany lub że stanowiły one integralną część umowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ciężar dowodu w zakresie skutecznego wprowadzenia OWU spoczywa na ubezpieczycielu. Brak dowodów na zapoznanie się przez powódkę z OWU lub na ich integralną część z umową skutkuje tym, że ubezpieczyciel nie może się na nie powoływać.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

E. R.

Strony

NazwaTypRola
E. R.osoba_fizycznapowódka
(...) Spółka Akcyjna w W.spółkapozwany

Przepisy (8)

Pomocnicze

k.c. art. 805 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Określa zobowiązanie zakładu ubezpieczeń do spełnienia określonego świadczenia w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Reguluje ciężar dowodu, zgodnie z którym ten, kto wywodzi z pewnego stanu rzeczy skutki prawne, obowiązany jest udowodnić ten stan.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Nakłada na strony obowiązek wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.

k.c. art. 481 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Reguluje zasady naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego.

k.c. art. 817

Kodeks cywilny

Określa termin spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady odpowiedzialności stron za wynik sprawy w zakresie kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 6 pkt 4

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 113 § 1

Reguluje zasady pobierania nieuiszczonych kosztów sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ubezpieczyciel nie udowodnił, że powódka została skutecznie zapoznana z ogólnymi warunkami ubezpieczenia. Ubezpieczyciel nie udowodnił, że OWU stanowiły integralną część umowy ubezpieczenia. Brak dowodów na skuteczne wprowadzenie postanowień OWU wyłączających odpowiedzialność.

Odrzucone argumenty

Powódka nie dostarczyła wymaganej dokumentacji medycznej. Zdarzenie (choroba matki) nie miało charakteru losowego i było następstwem choroby przewlekłej.

Godne uwagi sformułowania

Pozwany nie może w niniejszym procesie powoływać się skutecznie na powyższe Ogólne Warunku Ubezpieczenia kosztów imprezy turystycznej. Pozwany nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na to, że powyższe owu obowiązywały w dniu zawarcia przez powódkę umowy ubezpieczenia. Pozwany nie udowodnił powyższych twierdzeń, a to zgodnie z treścią przepisu art. 6 k.c. na nim ciążył obowiązek udowodnienia powyższego stanu rzeczy.

Skład orzekający

Katarzyna Nowicka-Michalak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ciężar dowodu w zakresie skutecznego wprowadzenia ogólnych warunków ubezpieczenia, ochrona konsumenta w umowach ubezpieczeniowych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji braku dowodów po stronie ubezpieczyciela; nie stanowi ogólnej zasady, że OWU nigdy nie obowiązują.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie przez ubezpieczyciela zapoznania klienta z ogólnymi warunkami ubezpieczenia, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa konsumentów.

Ubezpieczyciel nie udowodnił OWU? Klient wygrywa zwrot kosztów wycieczki mimo śmierci matki!

Dane finansowe

WPS: 4116 PLN

zwrot kosztów wycieczki: 4116 PLN

zwrot kosztów procesu: 717 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII C 1358/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 09 lutego 2016 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi Wydział VIII Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SR Katarzyna Nowicka-Michalak Protokolant: sekr. sąd. Kamila Zientalak po rozpoznaniu w dniu 02 lutego 2016 r. w Łodzi sprawy z powództwa E. R. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę 1. zasądza od (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz E. R. kwotę 4.116,00 zł (cztery tysiące sto jedenaście złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 08 listopada 2014 r. do dnia zapłaty, przy czym począwszy od dnia 01 stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz kwotę 717,00 zł (siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu; 2. nakazuje pobrać od (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Łodzi – Widzewa w Łodzi kwotę 21,60 zł (dwadzieścia jeden złotych i sześćdziesiąt groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Sygn. akt VIII C 1358/15 UZASADNIENIE E. R. w pozwie z dnia 20 marca 2015 r. skierowanym przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. wniosła o zasądzenie kwoty 4.116 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 08 listopada 2014 r. do dnia zapłaty. Ponadto powódka wniosła o zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powódka zawarła umowę na wyjazd turystyczny do W. . Jednocześnie wykupiła u pozwanego ubezpieczenie kosztów rezygnacji z wyjazdu w wariancie RG 100% Standard, opłacając stosowną składkę. Powódka zrezygnowała z wyjazdu z powodu nagłej śmierci matki. Od biura podróży otrzymała zwrot 20% ceny wyjazdu, pozostałej części kosztów wyjazdu nie otrzymała wobec odmownej decyzji w tym zakresie pozwanego ubezpieczyciela. W odpowiedzi na pozew (...) Spółka Akcyjna w W. nie uznało powództwa i wniosło o jego oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów procesu na swoją rzecz. Strona pozwana podniosła, że powódka obowiązana była dostarczyć pozwanemu dokumentację medyczną ubezpieczonego, współuczestnika podróży bądź osób im bliskich z przeprowadzonego leczenia wraz z wynikami badań, rozpoznaniem lekarskim (diagnozą) wraz z datą rozpoznania potwierdzającą konieczność rezygnacji, a powódka takiej dokumentacji nie przedstawiła. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 01 września 2014 r. powódka zawarła z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w O. za pośrednictwem (...) spółki jawnej w Ł. umowę na wyjazd na wycieczkę turystyczną do W. . Wycieczka miała się odbyć w okresie od dnia 28 września 2014 r. do dnia 05 października 2014 r. Koszt wycieczki wyniósł kwotę 5.210 zł. (umowa i potwierdzenie zapłaty –k.8, zeznania powódki –k.121v) (...) spółki jawnej w Ł. zaproponował powódce ubezpieczenie kosztów rezygnacji z wycieczki. Strony ustaliły, że w wypadku, gdy powódka zrezygnuje z wyjazdu, zwrot 20% ceny kosztów wycieczki otrzyma od biura podróży, a pozostałe koszty zostaną pokryte przez ubezpieczyciela. Powódka zawarła umowę ubezpieczenia w wariancie „Koszty Rezygnacji RG 100% Standard” i zapłaciła stosowną składkę w kwocie 135,46 zł. Na potwierdzenie zawarcia umowy powódka otrzymała polisę. W polisie jako ryzyko, które zostało objęte ubezpieczenie wskazano rezygnację z imprezy turystycznej – RG. Powódka nie otrzymała innych dokumentów ubezpieczenia, w tym ogólnych warunków ubezpieczenia. Powódka była przekonana, zgodnie z twierdzeniami agenta, że ubezpieczenie obejmuje wszystkie przyczyny rezygnacji z wycieczki, gdyby wiedziała, że jest inaczej, zapłaciłaby wyższą składkę, gdyż zależało jej na ubezpieczeniu kosztów wycieczki niezależnie od przyczyny rezygnacji. (polisa –k.10, zeznania powódki –k.121v) W dniu 22 września 2014 zmarła nagle matka powódki. Mimo starań, powódce udało się wyznaczyć termin pogrzebu matki dopiero na 29 września 2014 r. Matka powódki została przyjęta do szpitala w B. w dniu 21 września 2014 r. z powodu duszności, obrzęku kończyn dolnych i duszności w stanie ogólnym średnim. Chorowała na zwyrodnienie mięśnia sercowego. (dokumentacja medyczna –k.71-94, zeznania powódki –k.121v) W dniu 23 września 2014 r. powódka zgłosiła w biurze podróży rezygnację z wyjazdu turystycznego z uwagi na śmierć matki. Otrzymała od biura podróży zwrot 20% zapłaconych kosztów wyjazdu. (zgłoszenie szkody –k.11) Powódka zgłosiła szkodę u pozwanego ubezpieczyciela. Na jego żądanie przedstawiła akt zgonu matki, akt urodzenia, pokwitowanie z cmentarza o dacie pogrzebu. Ubezpieczyciel dodatkowo zażądał dokumentacji medycznej matki powódki. Ostatecznie decyzją z dnia 08 stycznia 2015 r. odmówił powódce zwrotu kosztów wyjazdu wskazując, że z jego odpowiedzialności wyłączone są szkody, jeśli postały w przypadku zdarzeń niemających charakteru losowego, następstw choroby przewlekłej, nowotworowej, stwierdzonej u ubezpieczonego lub współuczestnika podróży bądź osób im bliskich przed zawarciem umowy ubezpieczenia, chyba, że została zapłacona dodatkowa składka. (pismo powódki –k.13, pismo z dnia 08 stycznia 2015 r. –k.17) Sąd ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o powołane dowody w postaci dokumentów oraz zeznań powódki, oceniając je jako wiarygodne. Sąd oddalił wniosek strony powodowej o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego na okoliczność czy śmierć matki powódki była następstwem choroby przewlekłej istniejącej przed 02 września 2014 r., bowiem dowód ten okazał się zbędny w świetle postanowień umownych dotyczących umowy ubezpieczenia. Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Powódka wywiodła swoje roszczenie z zawartej umowy ubezpieczenia kosztów wycieczki w związku z rezygnacją z imprezy turystycznej. Przez umowę ubezpieczenia zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Świadczenie zakładu ubezpieczeń polega w szczególności na zapłacie – przy ubezpieczeniu osobowym – umówionej sumy pieniężnej, renty lub innego świadczenia, w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku w życiu osoby ubezpieczonej – art. 805 § 1 i 2 k.c. Kodeks cywilny nie określił pojęcia wypadku ubezpieczeniowego, pozostawiając to kryterium formalne umowie stron. W realiach niniejszej sprawy powódka zawarła umowę, według swojego przekonania i wyrażonych zamiarów, zgodnie z którą w wypadku rezygnacji z wycieczki, otrzyma od ubezpieczyciela zwrot 80% poniesionych kosztów. Powódka była przekonana, w oparciu o twierdzenia agenta z firmy (...) spółki jawnej w Ł. , że ubezpieczenie obejmuje każdy przypadek rezygnacji. Pozwany ubezpieczyciel przedstawił w toku niniejszego sporu Ogólne Warunku Ubezpieczenia kosztów imprezy turystycznej. Zgodnie z § 8 pkt 3 d owu (wariant Standard) ubezpieczyciel zawraca ubezpieczonemu poniesione przez niego koszty m.in. na skutek nagłego zachorowania lub śmierci osoby bliskiej ubezpieczonemu. Jednak zgodnie z § 12 owu odpowiedzialność ta jest wyłączona, jeśli szkoda nie miała charakteru losowego, była następstwem choroby przewlekłej, nowotworowej, stwierdzonej u osoby bliskiej ubezpieczonego przed zawarciem umowy ubezpieczenia, chyba, że została zapłacona dodatkowa składka. W ocenie Sądu pozwany nie może w niniejszym procesie powoływać się skutecznie na powyższe Ogólne Warunku Ubezpieczenia kosztów imprezy turystycznej. Po pierwszej w sprawie pozwany nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na to, że powyższe owu obowiązywały w dniu zawarcia przez powódkę umowy ubezpieczenia. Nadto pozwany nie przedstawił żadnego dowodu wskazującego na to, aby powódka otrzymała powyższe owu, ewentualnie zapoznała się z ich treścią. Z dokumentu ubezpieczenia-polisy nie wynika, aby Ogólne Warunku Ubezpieczenia kosztów imprezy turystycznej stanowiły integralną część zawartej przez powódkę umowy. Pozwany nie udowodnił powyższych twierdzeń, a to zgodnie z treścią przepisu art. 6 k.c. na nim ciążył obowiązek udowodnienia powyższego stanu rzeczy, jako że z faktu tego wywodził skutki prawne. Reguła ta znajduje również swój procesowy odpowiednik w treści art. 232 k.p.c. , w świetle którego to strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Reasumując, z braku innych postanowień umownych i stosownych dokumentów, treść umowy ubezpieczenia określiły uzgodnienia powódki oraz przedstawiciela (...) spółki jawnej w Ł. , znajdujące następnie odzwierciedlenie w treści polis. Z tej przyczyny zasądzono od pozwanego na rzecz powódki kwotę dochodzoną pozwem. O odsetkach ustawowych orzeczono na podstawie przepisu art. 481 § 1 i 2 k.c. , zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zgodnie natomiast z art. 817 k.c. ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie 30 dni licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku ubezpieczeniowym. W niniejszej sprawie pozwany pozostawał w opóźnieniu już od dnia 08 listopada 2014 r. O obowiązku zwrotu kosztów procesu Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności stron za wynik sprawy, na podstawie art. 98 k.p.c. Koszty poniesione przez stronę powodową wyniosły łącznie 717 zł i obejmowały koszty zastępstwa radcy prawnego w kwocie 600 zł – § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. 2013, poz. 490 jt. ), kwotę 100 zł opłaty sądowej od pozwu oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł. Na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) nakazano pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi koszty sądowe w wysokości 21,60 zł w postaci wydatków na dokumentację medyczna, żądaną na wniosek pozwanego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI