VII U 879/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie kombatanta od decyzji ZUS odmawiającej wydania zaświadczenia o prawie do bezpłatnych leków, uznając, że nie przysługuje mu renta z tytułu inwalidztwa wojennego.
S. T. (1), kombatant i więzień polityczny, odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej wydania zaświadczenia uprawniającego do bezpłatnych leków. Odwołujący argumentował, że choruje na wiele schorzeń i jest kombatantem. ZUS odmówił, wskazując, że wnioskodawca nie pobiera renty na podstawie ustaw o kombatantach lub inwalidach wojennych, a jego niezdolność do pracy wynika z ogólnego stanu zdrowia, a nie z represji. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, potwierdzając, że prawo do bezpłatnych leków dla kombatantów jest ściśle powiązane z posiadaniem renty z tytułu inwalidztwa wojennego lub represji, czego wnioskodawca nie wykazał.
Sąd Okręgowy w Warszawie rozpatrzył sprawę S. T. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. dotyczącą prawa do zaświadczenia uprawniającego do darmowych leków. Odwołujący, kombatant i więzień polityczny okresu stalinowskiego, cierpiący na szereg schorzeń, domagał się przyznania mu prawa do bezpłatnych leków. Decyzją z dnia 29 maja 2017 r. ZUS odmówił wydania takiego zaświadczenia, argumentując, że S. T. (1) nie pobiera renty na podstawie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych ani ustawy o kombatantach, a jego niezdolność do pracy wynika z ogólnego stanu zdrowia, a nie z represji wojennych czy politycznych. Sąd Okręgowy, analizując stan faktyczny, ustalił, że odwołujący pobiera emeryturę od 1992 r. i otrzymuje dodatek kombatancki od 1999 r. Wcześniejsze postępowanie dotyczące renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z uwięzieniem politycznym zostało zakończone prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 15 listopada 2005 r., który utrzymał w mocy decyzję ZUS odmawiającą przyznania renty, ponieważ niezdolność do pracy nie była związana z uwięzieniem politycznym. Sąd Okręgowy w obecnej sprawie podkreślił, że uprawnienie do bezpłatnych leków dla kombatantów, zgodnie z ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jest ściśle powiązane z posiadaniem statusu inwalidy wojennego lub osoby represjonowanej, uprawnionej do renty z tego tytułu. Ponieważ odwołujący nie wykazał, że jego niezdolność do pracy powstała w związku z działaniami wojennymi lub represjami politycznymi, a jego obecna niezdolność wynika z ogólnego stanu zdrowia, sąd uznał, że nie spełnia on przesłanek do otrzymania zaświadczenia o prawie do bezpłatnych leków. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone jako niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do bezpłatnych leków dla kombatantów jest ściśle powiązane z posiadaniem renty z tytułu inwalidztwa wojennego lub represji politycznych, a niezdolność do pracy musi być bezpośrednio związana z tymi przyczynami.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, które przyznają prawo do bezpłatnych leków inwalidom wojennym i osobom represjonowanym, pod warunkiem posiadania renty z tego tytułu. Ponieważ odwołujący nie wykazał, że jego niezdolność do pracy wynika z przyczyn wojennych lub represji, a jedynie z ogólnego stanu zdrowia, nie spełnił przesłanek do otrzymania zaświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. T. (1) | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
u.ś.o.f.ś.p. art. 46 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Inwalidom wojennym oraz osobom represjonowanym przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki oznaczone symbolami "Rp" lub "Rpz", jeśli są uprawnieni do renty.
u.k. art. 12 § ust. 1 i 2 pkt 1
Ustawa o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Kombatantom będącym inwalidami wojennymi lub wojskowymi przysługują świadczenia pieniężne i inne uprawnienia z ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych. Osoby uznane za niezdolne do pracy wskutek pobytu w miejscach represji również mają te uprawnienia.
Pomocnicze
u.k. art. 12 § ust. 5
Ustawa o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Dokumentem potwierdzającym prawo do uprawnień jest legitymacja osoby represjonowanej.
u.z.i.w. art. 6 § ust. 1 i 2
Ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin
Definicja inwalidy wojennego, obejmująca żołnierzy uznanych za niezdolnych do pracy wskutek inwalidztwa powstałego w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych.
u.z.i.w. art. 7
Ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin
Definicja inwalidztwa powstałego w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych, obejmująca m.in. pobyt w niewoli, obozach koncentracyjnych lub więzieniach za udział w ruchu oporu.
k.p.c. art. 477 14 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala odwołanie w przypadku braku podstaw do jego uwzględnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do bezpłatnych leków dla kombatantów jest warunkowane posiadaniem renty z tytułu inwalidztwa wojennego lub represji politycznych. Niezdolność do pracy musi być bezpośrednio związana z działaniami wojennymi lub represjami, a nie wynikać z ogólnego stanu zdrowia.
Odrzucone argumenty
Status kombatanta i posiadanie wielu schorzeń samoistnie uprawnia do bezpłatnych leków, niezależnie od posiadania renty z tytułu inwalidztwa wojennego.
Godne uwagi sformułowania
Uzyskanie uprawnienia do darmowych leków wiąże się ściśle z posiadaniem uprawnień do renty wynikającej z ustawy o kombatantach. Osoba starająca się o taką rentę musi wykazać nie tylko fakt, że jest niezdolna do pracy, ale i to, że niezdolność ta spowodowana jest schorzeniami powstałymi w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych.
Skład orzekający
Marcin Graczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do bezpłatnych leków dla kombatantów i osób represjonowanych, podkreślająca związek z posiadaniem renty z tytułu inwalidztwa wojennego lub represji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy osób (kombatanci, osoby represjonowane) i konkretnego świadczenia (bezpłatne leki), wymaga wykazania związku przyczynowego między represjami a niezdolnością do pracy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej grupy społecznej (kombatanci) i ich prawa do świadczeń zdrowotnych, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych i prawa kombatanckiego.
“Czy status kombatanta gwarantuje darmowe leki? Sąd wyjaśnia kluczowe warunki.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VII U 879/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2017 r. Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Marcin Graczyk Protokolant: Paulina Filipkowska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 r. w Warszawie na rozprawie sprawy S. T. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. o wydanie zaświadczenia uprawniającego do darmowych leków na skutek odwołania S. T. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 29 maja 2017 r. znak: (...) oddala odwołanie. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29 maja 2017 r., znak: (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych oraz ich rodzin, ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego w brzmieniu ustalonym przepisami ustawy z dnia 11 października 2002 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ustawy o kombatantach, odmówił S. T. (1) prawa do zaświadczenia uprawniającego do otrzymywania bezpłatnych leków ( decyzja z dnia 29 maja 2017 r., k.140 a.r. tom I). S. T. (1) dnia 21 czerwca 2017 r. złożył za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. , odwołanie od powyższej decyzji organu rentowego. Odwołujący wskazał, że jest kombatantem, a w okresie stalinowskim był prześladowany i osadzony jako więzień polityczny w zakładzie karnym. Dodał, że choruje na nadciśnienie, niedoczynność tarczycy, cukrzycę typu II, polineuropatię, depresję i raka złośliwego pęcherza moczowego. Wobec tego wniósł o przyznanie mu prawa do bezpłatnych leków ( odwołanie z dnia 21 czerwca 2017 r., k.2-3 a.s.). Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. w odpowiedzi na odwołanie z dnia 26 lipca 2017 r. wniósł o jego oddalenie na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że z akt sprawy wynika, iż odwołujący nie pobiera renty na podstawie przepisów ustawy dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych oraz ich rodzin, ani na podstawie ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego . Wobec tego odwołującemu nie przysługuje książka inwalidy wojennego ani legitymacja osoby represjonowanej, o których mowa odpowiednio w Rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z 23 czerwca 2004 r. w sprawie trybu wydawania i anulowania książki inwalidy wojennego, dokumentów wymaganych do jej wydania oraz wzoru książki inwalidy wojennego oraz rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 11 marca 2003 r. w sprawie trybu wydawania i anulowania legitymacji osoby represjonowanej, dokumentów wymaganych do jej wydania oraz wzoru legitymacji osoby represjonowanej . Organ rentowy nie może więc zaświadczyć o powyższym (odpowiedź na odwołanie z dnia 26 lipca 2017 r., k.11 a.s.). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Odwołujący S. T. (1) , ur. (...) , od 7 stycznia 1992 r. pobiera emeryturę. Od 1999 r. odwołujący otrzymuje do emerytury dodatek kombatancki (decyzja o przyznaniu emerytury z dnia 10 czerwca 1992r., k.17 a.r. tom I). Dnia 29 grudnia 2004 r. odwołujący złożył wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z uwięzieniem politycznym. Decyzją z dnia 26 kwietnia 2005 r. organ rentowy odmówił mu prawa do renty. W uzasadnieniu wskazano, iż Komisja Lekarska ZUS nie stwierdziła u odwołującego całkowitej ani częściowej niezdolności do pracy w związku z uwięzieniem politycznym. Zaznaczono, że orzeczono u odwołującego całkowitą niezdolność do pracy wynika z ogólnego stanu zdrowia. Z tych względów brak jest podstaw do przyznania i wypłaty wnioskowanej renty. S. T. (1) wniósł odwołanie od niniejszej decyzji, inicjując tym samym postępowanie sądowe. Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 15 listopada 2005 r. oddalił odwołanie S. T. (1) i utrzymał w mocy decyzję organu rentowego. Orzeczenie to stało się prawomocne z dniem 22 grudnia 2005 r. ( wniosek o rentę wraz z załącznikami, k.1-5 a.r tom II, decyzja organu rentowego z dnia 26 kwietnia 2005 r., k.5 a.r. tom II, wyrok SO z dnia 15 listopada 2005 r., k.14 a.r. tom II). Dnia 26 kwietnia 2017 r. odwołujący złożył wniosek o wydanie zaświadczenia uprawniającego do otrzymywania bezpłatnych leków, z uwagi na trudną sytuację finansową oraz zły stan zdrowia. Wskazał, że jest kombatantem, a także był więźniem politycznym okresu stalinowskiego. Odwołujący dołączył do wniosku kopię legitymacji Związku (...) oraz zaświadczenia uprawniające go do ulg i świadczeń określonych w ustawie z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( wniosek wraz z załącznikami, k.132-138 a.r. tom I). Po rozpatrzeniu wniosku odwołującego organ rentowy wydał w dniu 29 maja 2017 r., decyzję znak: (...) , którą odmówił odwołującemu wydania zaświadczenia ( decyzja z dnia 29 maja 2017 r., k.140 a.r.). W związku z niekorzystną decyzją organu rentowego, S. T. (1) złożył odwołanie do Sądu Okręgowego, inicjując tym samym niniejsze postępowanie ( odwołanie z dnia 21 czerwca 2017 r., k.2-3 a.s.). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów zawartych w aktach sprawy i aktach rentowych. Zdaniem Sądu, powołane wyżej dokumenty, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia są wiarygodne, wzajemnie się uzupełniają i tworzą spójny stan faktyczny. Nie były one przez strony kwestionowane w zakresie ich autentyczności i zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy, a zatem okoliczności wynikające z treści tych dokumentów należało uznać za bezsporne i mające wysoki walor dowodowy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie S. T. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 29 maja 2017 r., znak: (...) jest niezasadne i podlega oddaleniu. W myśl art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 poz. 1255 ze zm., dalej: ustawa o kombatantach), kombatantom będącym inwalidami wojennymi lub wojskowymi przysługują świadczenia pieniężne i inne uprawnienia przewidziane w przepisach ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 871 ze zm., dalej: ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych). Ustęp 2 pkt 1 tego przepisu stanowi, że świadczenia pieniężne i inne uprawnienia przewidziane w przepisach ustawy, o której mowa w ust. 1, z wyłączeniem uprawnienia określonego w art. 23b tej ustawy, przysługują na zasadach określonych w tych przepisach również osobom, które zostały uznane za niezdolne do pracy wskutek niezdolności do pracy pozostającej w związku z pobytem w miejscach, o których mowa w art. 3 i art. 4 ust. 1. Z kolei art. 12 ust. 5 ustawy o kombatantach stanowi, że dokumentem potwierdzającym prawo do korzystania z uprawnień, o których mowa w ust. 1, jest legitymacja osoby represjonowanej wystawiona przez organ rentowy. Stosownie do art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793) inwalidom wojennym oraz osobom represjonowanym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych oraz osobach represjonowanych, uprawnionym do renty rodzinnej, przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki oznaczone symbolami "Rp" lub "Rpz”. Definicję inwalidy wojennego zwiera art. 6 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych, zgodnie z którym inwalidą wojennym jest żołnierz, który został uznany za niezdolnego do pracy wskutek inwalidztwa powstałego w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych w czasie: pełnienia w okresie wojny 1939-1945 służby w Wojsku Polskim, w polskich formacjach wojskowych przy armiach sojuszniczych oraz w oddziałach ruchu podziemnego lub partyzanckiego prowadzących na obszarze Państwa Polskiego walkę z hitlerowskim okupantem; uczestniczenia w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu. Za inwalidę wojennego uważa się również żołnierza mającego obywatelstwo polskie, który został zaliczony do jednej z grup inwalidów wskutek inwalidztwa powstałego w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych w czasie pełnienia w okresie wojny 1939-1945 służby w Armii Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich oraz w innych armiach sojuszniczych, a także w oddziałach antyfaszystowskiego ruchu podziemnego lub partyzanckiego działających na obszarze innych państw ( art. 6 ust.2 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych). Za inwalidztwo powstałe w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych uważa się inwalidztwo będące następstwem zranień, kontuzji i innych obrażeń lub chorób doznanych: w walce z wrogiem, na froncie lub w związku z pobytem na froncie, wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej w czasie określonym w art. 6, w związku z pobytem w niewoli lub w obozie dla internowanych, w związku z udziałem w ruchu podziemnym lub partyzanckim oraz z pobytem w niewoli, w obozach koncentracyjnych lub w więzieniach za udział w tym ruchu (art. 7 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych). W niniejszej sprawie odwołujący domagał się wydania zaświadczenia, które potwierdzałoby jego uprawnienie do otrzymywania bezpłatnych leków, z uwagi na fakt, iż jest kombatantem. Zaakcentowania wymaga, iż do nabycia tego rodzaju uprawnienia nie jest wystarczające posiadanie statusu kombatanta. Uzyskanie uprawnienia do darmowych leków wiąże się ściśle z posiadaniem uprawnień do renty wynikającej z ustawy o kombatantach. Osoba starająca się o taką rentę musi wykazać nie tylko fakt, że jest niezdolna do pracy, ale i to, że niezdolność ta spowodowana jest schorzeniami powstałymi w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, iż decyzją z dnia 26 kwietnia 2005 r. organ rentowy odmówił odwołującemu prawa do takiej renty, bowiem jego niezdolność do pracy nie miała związku z uwięzieniem politycznym, lecz wynikała z ogólnego stanu zdrowia. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, od 7 stycznia 1992 r. odwołujący jest uprawniony do emerytury przyznanej mu na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) jako pracownik, z tytułu zatrudnienia. Jak to zostało wcześniej wspomniane, przyznanie uprawnienia do bezpłatnego zaopatrzenia w leki, o które wnioskował odwołujący, byłoby możliwe jedynie w sytuacji gdyby skarżącemu przysługiwały świadczenia pieniężne z tytułu ustawy o kombatantach lub ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych, tj. jeśli odwołujący zostałby zaliczony do jednej z grup inwalidów wskutek inwalidztwa pozostającego w związku z pobytem w miejscach represji. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Wobec powyższego niezasadne jest roszczenie odwołującego o przyznanie uprawnienia do bezpłatnych leków, a zaskarżona decyzja organu rentowego jest prawidłowa. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji wyroku. SSO Marcin Graczyk ZARZĄDZENIE (...) (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI