IV U 1110/13

Sąd Okręgowy w SiedlcachSiedlce2014-04-22
SAOSubezpieczenia społeczneprawo do emeryturyŚredniaokręgowy
emeryturaubezpieczenia społecznestaż pracywarunki szczególneZUSlaborantkontrola jakościodwołanie

Sąd Okręgowy przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury, uznając, że posiadała wymagany staż pracy w szczególnych warunkach, mimo pierwotnej odmowy ZUS.

ZUS odmówił B.S. prawa do emerytury, twierdząc, że nie udowodniła 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach do 1 stycznia 1999 r. Ubezpieczona odwołała się, wskazując na pracę jako laborantka w latach 1978-1986 w warunkach szkodliwych. Sąd, po analizie dowodów, uznał jej odwołanie za zasadne, zaliczając okres pracy w szczególnych warunkach i przyznając prawo do emerytury od 1 lipca 2013 r.

Decyzją z dnia 13 sierpnia 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił B. S. prawa do emerytury, ponieważ nie udowodniła ona do dnia 1 stycznia 1999 r. wymaganego 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy zaliczył jedynie 12 lat, 5 miesięcy i 20 dni pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczona wniosła odwołanie, argumentując, że okres jej zatrudnienia na stanowisku laboranta od 1 lutego 1978 r. do 28 lutego 1986 r. powinien zostać zaliczony do pracy w warunkach szczególnych. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że praca wykonywana przez B. S. na stanowisku laboranta w (...) w W. polegająca na kontroli jakości produkcji przetworów owocowo-warzywnych przy użyciu odczynników chemicznych, w warunkach braku wentylacji i dygestorium, była pracą w szczególnych warunkach. Sąd zaliczył ten okres (z wyłączeniem urlopu wychowawczego) do stażu pracy w szczególnych warunkach, co łącznie z okresem uznanym przez ZUS, dało wymiar przekraczający wymagane 15 lat. W związku z tym, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury od 1 lipca 2013 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, praca laboranta polegająca na kontroli jakości produkcji przetworów owocowo-warzywnych przy użyciu odczynników chemicznych, wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, w warunkach braku wentylacji i dygestorium, odpowiada rodzajowo pracom kwalifikowanym w wykazie A działu XIV pkt 24 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. jako praca w szczególnych warunkach.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na zeznaniach świadków i samej ubezpieczonej, a także na aktach osobowych, potwierdzając charakter wykonywanych czynności i warunki pracy. Kluczowe było ustalenie, że rodzaj wykonywanych czynności, a nie tylko nazwa stanowiska, decyduje o zakwalifikowaniu pracy do szczególnych warunków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji i ustalenie prawa do emerytury

Strona wygrywająca

B. S.

Strony

NazwaTypRola
B. S.osoba_fizycznaubezpieczona/odwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjaorgan rentowy/pozwany

Przepisy (7)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 184 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki nabycia prawa do emerytury dla ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 r., w tym wymóg osiągnięcia wieku emerytalnego, odpowiedniego stażu pracy w szczególnych warunkach oraz ogólnego stażu składkowego i nieskładkowego, a także brak przystąpienia do OFE.

u.e.r.f.u.s. art. 32 § 1 i 4

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa wiek emerytalny dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (55 lat dla kobiet).

u.e.r.f.u.s. art. 27

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa wymagany okres składkowy i nieskładkowy (co najmniej 20 lat dla kobiet).

r.w.s.w.e. art. 4 § 1 pkt 3

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Określa wymóg co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych dla kobiet nabywających prawo do emerytury w wieku 55 lat.

r.w.s.w.e. art. 2 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Definiuje okresy pracy uzasadniające prawo do świadczeń, wskazując na wymóg wykonywania pracy stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

r.w.s.w.e. § wykaz A dział XIV pkt 24

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Wykaz prac w szczególnych warunkach, obejmujący m.in. kontrolę międzyoperacyjną, kontrolę jakości produkcji i usług oraz dozór inżynieryjno-techniczny na oddziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹⁴ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca wykonywana na stanowisku laboranta w latach 1978-1986 była pracą w szczególnych warunkach, spełniającą kryteria określone w przepisach. Rodzaj wykonywanych czynności, a nie tylko nazwa stanowiska, decyduje o zakwalifikowaniu pracy do szczególnych warunków. Praca była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

Odrzucone argumenty

Argumentacja ZUS o braku 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach.

Godne uwagi sformułowania

O zakwalifikowaniu pracy do pracy w warunkach szczególnych nie decyduje nazwa stanowiska, ale rodzaj wykonywanych czynności. Praca laboranta polegająca na kontroli jakości produkcji przetworów owocowo-warzywnych przy użyciu odczynników chemicznych, w warunkach braku wentylacji i dygestorium, była pracą w szczególnych warunkach.

Skład orzekający

Elżbieta Wojtczuk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że praca laboranta w specyficznych warunkach może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, a także interpretacja przepisów dotyczących stażu pracy w szczególnych warunkach."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego rodzaju pracy i warunków jej wykonywania, a także stanu prawnego obowiązującego do 1 stycznia 1999 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne udowodnienie charakteru wykonywanej pracy dla prawa do emerytury, a także jak sąd może korygować decyzje ZUS w oparciu o szczegółową analizę dowodów.

Czy praca laboranta to praca w szczególnych warunkach? Sąd przyznał emeryturę po latach walki.

Sektor

produkcja spożywcza

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 1110/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2014r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSR del. Elżbieta Wojtczuk Protokolant st. sekr. sądowy Marta Żuk po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2014r. w Siedlcach na rozprawie odwołania B. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 13 sierpnia 2013 r. (Nr (...) ) w sprawie B. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do emerytury zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że ubezpieczonej B. S. przysługuje prawo do emerytury od dnia 01 lipca 2013 roku. Sygn. akt: IV U 1110/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 13 sierpnia 2013 r. znak: (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie art.184 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze odmówił B. S. prawa do emerytury wskazując, że ubezpieczona nie udowodniła, iż do dnia 1 stycznia 1999r. osiągnęła 15-letni staż pracy w warunkach szczególnych, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy do pracy w szczególnych warunkach zaliczył ubezpieczonej okres zatrudnienia – od 01.03.1986 r. do 31.12.1998 r. , z wyłączeniem okresu przebywania na urlopie bezpłatnym tj. od 08.06.1992 r. do 20.06.1992 r. oraz zwolnień lekarskich – łącznie 12 lat, 5 miesięcy i 20 dni. Odwołanie od w/w decyzji złożyła B. S. wnosząc o jej zmianę i ustalenie jej prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołania wskazała, że do stażu pracy w warunkach szkodliwych powinien być zaliczony okres zatrudnienia na stanowisku laboranta w okresie od 01.02.1978 r. do 28.02.1986 r. w (...) w S. Zakładzie (...) w W. (odwołanie k.2-3). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.11-12). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczona ur. (...) , w dniu (...) . ukończyła 55-ty rok życia. W dniu 19 lipca 2013 r. wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ustalenie prawa do emerytury. Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że na dzień 1 stycznia 1999r. ubezpieczona udowodniła staż ubezpieczeniowy w wymiarze 20 lat, 10 miesięcy i 22 dni, z czego okresy składkowe wynoszą 18 lat, 3 miesiące i 10 dni, a okresy nieskładkowe 2 lata, 7 miesiące i 12 dni. Ponadto organ rentowy uznał ubezpieczonej staż pracy w warunkach szczególnych w wymiarze 12 lat, 5 miesięcy i 20 dni za okres pracy od 01.03.1986 r. do 31.12.1998 r. w (...) w W. . Organ rentowy do pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył okresu zatrudnienia ubezpieczonej w (...) S. Zakładzie (...) w W. na stanowisku laboranta w okresie od 01.02.1978 r. do 28.02.1986 r. Z uwagi na brak wymaganego ustawą stażu pracy w warunkach szczególnych decyzją z 13 sierpnia 2013 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej przyznania emerytury (decyzja z 13 sierpnia 2013 r. k.18 akt emerytalnych). Ubezpieczona była zatrudniona w Spółdzielni (...) po reorganizacji (...) S. Zakładzie (...) w W. na stanowisku laboranta w okresie od 01.02.1978 r. do 28.02.1986 r., w tym okresie korzystała z urlopu wychowawczego w okresie od 21.11.1983 r. do 28.02.1986 r. (świadectwo pracy k.5 akt organu rentowego). Dnia 1 lutego 1978 r. między ubezpieczoną i Zakładem (...) w W. (po reorganizacji (...) S. Zakład (...) w W. ) doszło do zawarcia umowy o pracę, na podstawie której powierzono ubezpieczonej obowiązki stażysty – laboranta (umowa k.5), a od 01.05.1978 r. obowiązki laboranta i na tym stanowisku ubezpieczona pracowała do końca zatrudnienia w wymienionym zakładzie pracy (k.6-9, akta osobowe k. 18). (...) w W. zajmował się produkcją przetworów: kompotów, ogórków konserwowych, kiszonych, sałatek, pulp owocowych i innych. Praca laboranta polegała na kontroli poszczególnych etapów produkcji. Ubezpieczona samodzielnie przygotowywała odczynniki do wykonywania prób laboratoryjnych. Wykonywała próby na zawartość soli, oznaczała kwasowość, zawartość SO2 w pulpach owocowych. Próby laboratoryjne wykonywała na etapie produkcji a następnie kontrolowała produkt końcowy pod względem jakości. Jako odczynników ubezpieczona używała kwasu solnego, kwasu siarkowego, dwuchromku potasu, azotanu srebra. Ubezpieczona pracowała w laboratorium przyzakładowym, gdzie nie było wentylacji i dygestorium. Swoją pracę ubezpieczona wykonywała stale i w pełnym wymiarze czasu pracy (zeznania świadków: H. R. k.20v, K. C. k.20v-21, zeznania ubezpieczonej k. 21-21v). Ubezpieczona nie przystąpiła do otwartego funduszu emerytalnego (okoliczności niesporna, oświadczenia zawarte we wniosku o emeryturę -k.1v akt emerytalnych ubezpieczonego). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonej B. S. jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.184 ust.1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009r. Nr 153, poz.1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego przewidzianego w art.32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy ,tj. w dniu 1 stycznia 1999r. osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz osiągnęli okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.27 ustawy, a także nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W myśl przywołanego wyżej art.32 ust.1 i 4 ustawy pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, a w myśl przywołanego wyżej art.27 ustawy wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynosi co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Zgodnie z §4 ust.1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A załącznika do rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury w w/w wieku jeżeli ma wymagany okres zatrudnienia (co najmniej 20 lat kobieta), w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Ponadto zgodnie z §2 ust.1 przedmiotowego rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało zbadania, czy ubezpieczona spełnia przesłankę wymaganego okresu pracy w warunkach szczególnych. Poza sporem pozostawało bowiem, że ubezpieczona osiągnęła wymagany ustawą wiek oraz spełniła przesłankę „ogólnego” stażu pracy. Ubezpieczona podnosiła, że posiada 15-letni okres zatrudnienia w warunkach szczególnych, bowiem wykonywała pracę w takich warunkach w (...) S. Zakładzie (...) w W. w okresie od 01.02.1978 r. do 28.02.1986 r. Przeprowadzone przez Sąd postępowanie dowodowe dało podstawy do ustalenia, że w okresie zatrudnienia we wskazanym zakładzie pracy ubezpieczona stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował w warunkach szczególnych, wykonując pracę laboranta polegającą na pobieraniu prób z produkcji przetworów owocowych i warzywnych na zawartość soli, cukru, poziomu kwasowości, SO2 w pulpach owocowych na każdym etapie produkcji i wykonywaniu ich analiz fizykochemicznych przy użyciu odczynników chemicznych tj. kwas solny, kwas siarkowy, dwuchromek potasowy, azotan srebra. A zatem na datę 1 stycznia 1999r. ubezpieczona posiadała okres pracy w takich warunkach w wymiarze wynoszącym 5 lat, 9 miesięcy i 20 dni (...) S. Zakładzie (...) w W. . Do pracy w warunkach szczególnych Sąd nie zaliczył okresu przebywania przez ubezpieczoną na urlopie wychowawczym w okresie od 21 listopada 1983 r. do 28 lutego 1986 r. Łącznie z okresem uznanym przez organ rentowy daje to 18 lat, 3 miesiące i 10 dni pracy w warunkach szczególnych. Wskazana praca odpowiada rodzajowo pracy kwalifikowanej w wykazie A dziale XIV pkt 24 załącznika do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (DZ.U. nr 8, poz. 43 ze zm.) jako praca polegająca na kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozorze inżynieryjno – technicznym na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są wymienione prace w wykazie. Podkreślić również należy, że o zakwalifikowaniu pracy do pracy w warunkach szczególnych nie decyduje nazwa stanowiska, ale rodzaj wykonywanych czynności. Ubezpieczona wykonywała prace na stanowisku laboranta odpowiadającą zakresowi prac określonemu w pkt 24 wykazu A działu XIV załącznika do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . Dodatkowo wykonywanie powyższych prac potwierdzili również świadkowie, którzy pracowali razem z ubezpieczoną: H. R. i K. C. . Sąd obdarzył wiarygodnością zeznania wymienionych świadków oraz dowód z przesłuchania ubezpieczonej w charakterze strony. Zeznania wymienionych osób są spójne, logiczne, korespondują ze sobą, znajdują również potwierdzenie w aktach osobowych ubezpieczonej. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że odwołanie ubezpieczonej zasługuje na uwzględnienie i dlatego na podstawie art.477 14 §2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że ubezpieczonej B. S. przysługuje prawo do emerytury od 1 lipca 2013 r., tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym ubezpieczona złożyła wniosek o emeryturę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI