VII U 810/22

Sygn. akt VII U 810/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 grudnia 2025r. Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Agnieszka Stachurska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 grudnia 2025r. w Warszawie sprawy M. R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wysokość emerytury i ponowne ustalenie kapitału początkowego na skutek odwołania M. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z 6 października 2021r., znak: (...) (...) z 21 października 2021r., znak: (...) z 25 października 2021r., znak: (...) z 1 marca 2022r., znak: (...) z 27 grudnia 2022r., znak: (...) z 1 marca 2023r., znak: (...) z 29 grudnia 2023r., znak: (...) z 1 marca 2024r., znak: (...) z 30 grudnia 2024r., znak: (...) 1. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 6 października 2021r., znak: (...) (...) w ten sposób, że do obliczenia wartości kapitału początkowego M. R. oraz kapitału początkowego wraz z rekompensatą uwzględnia jako składkowy okres od 1 marca 1980 roku do 31 grudnia 1983 roku; 2. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 21 października 2021r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 sierpnia 2021r. ustala wysokość emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 3. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 25 października 2021r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 września 2021r. ustala wysokość emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 4. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 1 marca 2022r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 marca 2022r. ustala wysokość zwaloryzowanej emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 5. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 27 grudnia 2022r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 grudnia 2022r. ustala wysokość emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 6. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 1 marca 2023r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 marca 2023r. ustala wysokość zwaloryzowanej emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 7. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 29 grudnia 2023r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 grudnia 2023r. ustala wysokość emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 8. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 1 marca 2024r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 marca 2024r. ustala wysokość zwaloryzowanej emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 9. 
        zmienia zaskarżoną decyzję z 30 grudnia 2024r., znak: (...) , w ten sposób, że od 1 grudnia 2024r. ustala wysokość emerytury M. R. z uwzględnieniem kapitału początkowego przeliczonego zgodnie z punktem 1 wyroku; 10. 
        oddala odwołania w pozostałym zakresie; 11. 
        zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. na rzecz M. R. kwotę 3.240 zł (trzy tysiące dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi za czas od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. UZASADNIENIE M. R. w dniu 24 czerwca 2022 roku wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z 1 marca 2022 roku, znak: (...) , w zakresie wysokości waloryzowanej i zwaloryzowanej emerytury, nie kwestionując wskaźnika waloryzacji. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą akt VII U 822/10. Zaskarżonej decyzji ubezpieczony zarzucił naruszenie jego praw do wyższej emerytury w związku z naruszeniem: 1. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 123 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych przy pominięciu faktu podlegania w latach 1980-1984 obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w związku z odbywaniem studiów doktoranckich, zaliczanych wówczas do „okresów zatrudnienia”; 2. 
        art. 6 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (tekst jedn. Dz. U. 2021r. poz. 291 ze zm.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie) przy ustaleniu wysokości kapitału początkowego, podczas gdy w okresie odbywania przez ubezpieczonego studiów doktoranckich od 1 marca 1980r. do 28 lutego 1984r. istniał obowiązek odprowadzania składek od stypendium doktoranckiego, wobec czego okres ten kwalifikuje się jako okres składkowy. Wskazując na powyższe uchybienia ubezpieczony wniósł o: 1. 
        ponowne ustalenie kapitału początkowego wraz z rekompensatą zgodnie z wcześniejszymi odwołaniami i ponowne obliczenie waloryzacji; 2. 
        zasądzenie od organu rentowego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, wyliczonych według sześciokrotności stawki minimalnej, z uwagi na fakt, że sprawa ma skomplikowany, rozliczeniowy charakter, a zdawkowe uzasadnienie decyzji zmusiło pełnomocnika ubezpieczonego do poświęcenia dodatkowego nakładu pracy na zrozumienie, których konkretnych okresów składkowych ZUS nie uwzględnił przy obliczaniu wysokości kapitału początkowego, do czego rażąco nieadekwatna wydaje się stawka minimalna wynosząca 180 zł. W uzasadnieniu odwołania M. R. powołał się na wcześniej złożone odwołania, które złożył pełnomocnik, jak też zasygnalizował, że kwestia wypełnienia lub nie przez pracodawcę ustawowego obowiązku w latach 1980-1984, którego realizacji nie miał możliwości kontrolować, nie może wpływać na wysokość świadczenia (odwołanie z 23 czerwca 2022r., k. 3-4 akt o sygn. VII U 810/22). Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniósł o odrzucenie odwołania od decyzji z 1 marca 2020 roku, znak: (...) , powołując się na przepisy art. 83 ust. 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2022r. poz. 1009) oraz art. 477 (
    9 ) § 1 k.p.c. i art. 477 (
    10 ) § 1 k.p.c. Ponadto wskazał, że M. R. odwołał się od decyzji o waloryzacji emerytury, jednakże nie zakwestionował sposobu zwaloryzowania świadczenia, lecz wniósł o ponowne ustalenie kapitału początkowego z rekompensatą, powołując decyzję z 6 października 2021r., która jest prawomocna. Tymczasem w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych zakres postępowania wyznacza treść zaskarżonej decyzji. Przeniesienie sprawy na drogę postępowania sądowego oraz złożenie odwołania ogranicza kognicję sądu do okoliczności uwzględnionych w decyzji, a spornych między stronami. Poza tymi okolicznościami spór nie może zaistnieć. Wobec tego, że M. R. nie podniósł zarzutów dotyczących waloryzacji emerytury, dokonanej zaskarżoną decyzją, to organ rentowy wniósł o odrzucenie odwołania (odpowiedź na odwołanie z 27 lipca 2022r., k. 5-6 akt o sygn. VII U 810/22). W dniu 13 grudnia 2021r. M. R. odwołał się od decyzji z 6 października 2021r., znak: (...) (...) , o ponownym ustaleniu kapitału początkowego, zarzucając naruszenie tych samych przepisów, które wskazał w odwołaniu od decyzji z 1 marca 2022r., dotyczącej waloryzacji emerytury oraz formułując takie same wnioski. Uzasadniając odwołanie ubezpieczony wskazał, że podstawę ustalenia przez organ rentowy kapitału początkowego stanowiła m.in. długość okresów składkowych i nieskładkowych, obliczanych w latach, miesiącach i dniach. W przypadku ubezpieczonego przyjęto, że okresy składkowe wyniosły łącznie 14 lat, 8 miesięcy i 12 dni, tj. 176 miesięcy, zaś okresy nieskładkowe 7 lat, 6 miesięcy i 0 dni, tj. 90 miesięcy, przy czym założenie to jest błędne, ZUS pominął bowiem przy wyliczaniu okresów składkowych okres studiów doktoranckich trwający od 1 marca 1980r. do 28 lutego 1984r., kiedy ubezpieczony otrzymywał stypendium doktoranckie. Okresy składkowe powinny wynosić zatem 224 miesiące. W dalszej części ubezpieczony wskazał, że z dniem 15 maja 1959r. zarządzeniem Ministra Finansów w sprawie określenia składników funduszu stanowiących podstawę do obliczenia składek na ubezpieczenia społeczne w uspołecznionych zakładach pracy (M.P. 1959r. Nr 50 poz. 221) wprowadzono obowiązek odprowadzania składek od stypendiów doktoranckich, podtrzymany w rozporządzeniu Ministra Pracy, Płacy i Spraw Socjalnych z 13 grudnia 1976r. w sprawie dostosowania niektórych przepisów o ubezpieczeniu społecznym i o ubezpieczeniu rodzinnym (Dz. U. 1976r. Nr 40 poz. 239). Z dniem 1 stycznia 1984r. stypendia doktoranckie zostały z kolei wyłączone z podstawy wymiaru składek na mocy rozporządzenia Ministra Pracy, Płacy i Spraw Socjalnych z 27 grudnia 1983r. (Dz. U. 1983r. Nr 73 poz. 332). Kapitał początkowy jest pochodny od składki, gdyż zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, okresami składkowymi są okresy ubezpieczenia, zaś okresami ubezpieczenia – ogólnie mówiąc – są okresy opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 22 września 2017r., III AUa 73/17). W wyroku z 8 lipca 1993r. (II URN 30/93) Sąd Najwyższy wskazał, że jeżeli we wniosku o świadczenie złożonym po wejściu w życie ustawy z dnia 17 października 1991r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. 1991r. Nr 104 poz. 450) powołano się na okres odbywania studiów doktoranckich, to okres ten należy uznać za okres składkowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy rewaloryzacyjnej (art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Powyższy wywód potwierdza, że M. R. kiedy odbywał studia doktoranckie, tj. od 1 marca 1980r. do 29 lutego 1984r., co najmniej do 31 grudnia 1983r., podlegał obowiązkowi odprowadzania składek od stypendiów doktoranckich. Przez cały okres studiów, do 29 lutego 1984r., pobierał stypendium doktoranckie i podlegał ubezpieczeniu społecznemu, co potwierdzają pieczątki Studium doktoranckiego PW w legitymacji ubezpieczeniowej. Domniemania tego nie wzrusza oświadczenie złożone w zaświadczeniu z 23 stycznia 2003r., jakoby Politechnika (...) nie posiadała dokumentów z tego okresu potwierdzających odprowadzanie składek. Ubezpieczony dodał również, że jednym z warunków odbywania studiów doktoranckich i otrzymywania stypendium było niewykonywanie pracy przez doktoranta na podstawie umowy o pracę, co uniemożliwiało uzyskanie innego tytułu ubezpieczenia. Ponadto, przypomniał uchwałę Sądu Najwyższego z 11 maja 1994r. (II UZP 5/94), z której wynika, że pracownikowi, który zgłosił wniosek o świadczenie emerytalno – rentowe po 15 listopada 1991r. można uwzględnić okresy zatrudnienia wykonywanego 15 listopada 1991r., nawet jeżeli pracodawca, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie odprowadził składek na ubezpieczenia. Zasada ta powinna odnosić się również do stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie, czyli odbywania przez ubezpieczonego studiów doktoranckich. W tym duchu Sąd Najwyższy wypowiedział się również w innych orzeczeniach, które w odwołaniu zostały przywołane. Podsumowując, ubezpieczony wskazał, że skoro Politechnika (...) była objęta obowiązkiem odprowadzania składek od stypendium doktoranckiego przez 4 lata, to oznacza, że M. R. był w tym czasie ubezpieczony, a tym samym aktualizuje się przesłanka, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy. Ponadto w okresie odbywania przez niego studiów doktoranckich, studia te uznawano za zaliczalne do okresów zatrudnienia na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z 23 stycznia 1968r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. 1968r. Nr 3 poz. 6 ze zm.). Kończąc odwołanie, ubezpieczony przedstawił poprawne wyliczenie kapitału początkowego, dokonane przy uwzględnieni jego stanowiska, wskazując że kapitał początkowy wraz z dodatkiem w postaci rekompensaty powinien wynosić 300.373,78 zł (odwołanie z 8 grudnia 2021r., k. 210 akt o sygn. VII U 1130/22). M. R. wniósł odwołania również od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. :  z 21 października 2021r., znak: (...) , o przyznaniu emerytury;  z 25 października 2021r., znak: (...) , o ustaleniu wysokości i podjęciu wypłaty emerytury;  z 27 grudnia 2022r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury;  z 1 marca 2023r., znak: (...) , o waloryzacji emerytury;  z 29 grudnia 2023r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury;  z 1 marca 2024r., znak: (...) , o waloryzacji emerytury;  z 30 grudnia 2024r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury. We wszystkich wskazanych odwołaniach ubezpieczony powtórzył te same zarzuty i wnioski, jak w odwołaniu od decyzji z 1 marca 2020 roku, znak: (...) oraz od decyzji z 6 października 2021 roku, znak: (...) i odwoływał się do wskazanych tam argumentów. Przedstawił również zaktualizowane wyliczenia kapitału początkowego z rekompensatą oraz wysokość emerytury, obliczoną na tej podstawie (odwołanie z 9 grudnia 2021r., k. 2-5 akt o sygn. VII U 1131/22; odwołanie z 9 grudnia 2021r., k. 2-5 akt o sygn. VII U 1132/22; odwołanie z 25 stycznia 2023r., k. 2-4 akt o sygn. VII U 442/23; odwołanie z 5 czerwca 2023r., k. 2-4 akt o sygn. VII U 957/23; odwołanie z 22 stycznia 2024r., k. 2-3 akt o sygn. VII U 458/24; odwołanie z 10 czerwca 2024r., k. 2-3 akt o sygn. VII U 1083/24; odwołanie z 28 stycznia 2025r., k. 2-4 akt o sygn. VII U 308/25). Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniósł o odrzucenie odwołań od decyzji dotyczących kolejnych waloryzacji emerytury M. R. , wskazując na te same przepisy i argumenty, jak w odpowiedzi na odwołanie od decyzji z 1 marca 2022r. Ponadto wniosek o odrzucenie odwołania został sformułowany w odpowiedzi na odwołanie od decyzji z 30 grudnia 2024r. o przeliczeniu emerytury, a to z tego względu, że ubezpieczony w odwołaniu w istocie wniósł o ponowne obliczenie kapitału początkowego wraz z rekompensatą i o uwzględnienie okresu studiów doktoranckich jako okresu składkowego. Tymczasem przed Sądem Okręgowym Warszawa – Praga toczy się już postępowanie w sprawie o sygn. akt VII U 810/22 (odpowiedź na odwołanie z 18 lutego 2025r., k. 5 akt o sygn. VII U 308/25; odpowiedź na odwołanie z 20 czerwca 2024r., k. 4 akt o sygn. VII U 1083/24; odpowiedź na odwołanie z 20 czerwca 2023r., k. 5 akt o sygn. VII U 957/23). W odpowiedziach na odwołania od decyzji z 21 października 2021r., z 25 października 2021r., z 27 grudnia 2022r. i z 29 grudnia 2023r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołań, powołując się na art. 7 ust. 9a ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (tekst jedn. Dz. U. 2022r. poz. 504), z którego wynika, że okresami nieskładkowymi są okresy studiów doktoranckich i aspirantury naukowej w wymiarze określonym w decyzji o ich utworzeniu. Dalej organ rentowy wyjaśnił, że jeśli do wniosku o emeryturę, rentę lub o kapitał początkowy dołączone zostało zaświadczenie wystawione przez jednostkę prowadzącą studia, okresy te uwzględniane są przy ustalaniu prawa do świadczenia i obliczaniu jego wysokości jako nieskładkowe w wymiarze po 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok z uwzględnieniem pełnych miesięcy. Warunkiem uwzględnienia okresów studiów doktoranckich jako okresów składkowych jest przedłożenie dokumentu potwierdzającego opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne przez jednostkę prowadzącą studia. Zatem gdy składki od stypendium doktoranckiego zostały opłacone, okres studiów doktoranckich przed 15 listopada 1991r. jest okresem składkowym. Jeśli natomiast nie ma możliwości potwierdzenia faktu opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z powodu braku dokumentacji płacowej z okresu, w którym odbywały się studia doktoranckie, wówczas okres ten zostanie zaliczony jako nieskładkowy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 8 czerwca 2016r., III AUa 140/16). W toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego w Politechniką (...) organ rentowy uzyskał informację, że z tytułu wypłacanego M. R. stypendium doktoranckiego nie były odprowadzane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, zatem brak jest podstaw do uwzględnienia okresu studiów doktoranckich jako okresu składkowego (odpowiedź na odwołanie z 2 listopada 2022r., k. 48-49 akt o sygn. VII U 1030/22; odpowiedź na odwołanie z 23 lutego 2023r., k. 6-7 akt o sygn. VII U 442/23; odpowiedź na odwołanie z 13 lutego 2024r., k. 4 akt o sygn. VII U 458/24). Sprawy zainicjowane odwołaniami M. R. od ww. decyzji zostały połączone celem wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą VII U 810/22. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: M. R. w okresie od 1 października 1975 roku do 14 lutego 1980 roku odbywał studia na Wydziale Elektroniki Politechniki (...) (zaświadczenie z 20 marca 2003r., k. 3 tom I akt ZUS). Następnie od 1 marca 1980r. do 29 lutego 1984r. był uczestnikiem dziennych studiów doktoranckich, także na Politechnice (...) . Politechnika (...) z tytułu wypłacanego mu stypendium doktoranckiego nie odprowadzała składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. W dniu 29 maja 1980r. M. R. otrzymał wystawioną przez Politechnikę (...) legitymację ubezpieczeniową, gdzie na stronach zawierających poświadczenie o okresach zatrudnienia i wysokości zarobków umieszczono pieczęć Politechnika (...) , oznaczając początek na 1 marca 1980r., koniec zaś na 28 lutego 1984r. Również w części obejmującej wpisy o uprawnieniach do świadczeń leczniczych wielokrotnie, jako podmiot zatrudniający, wskazywano Politechnikę (...) (legitymacja ubezpieczeniowa, k. 11 tom II akt ZUS; zaświadczenie z 23 stycznia 2003r., k. 4 tom I akt ZUS; zaświadczenie z 13 stycznia 2020r., k. 61 tom II akt ZUS; zeznania ubezpieczonego, k. 94 akt o sygn. VII U 810/22). W 2003r. M. R. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o ustalenie kapitału początkowego (wniosek o ustalenie kapitału początkowego, k. 1-2 tom (...) akt ZUS). Decyzją z 11 sierpnia 2004r., znak: (...) (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. ustalił kapitał początkowy na 1 stycznia 1999r. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1 stycznia 1989r. do 31 grudnia 1998r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 300,10% i został ograniczony do 250%. Zakład przyjął ponadto okresy składkowe w wymiarze 14 lat, 8 miesięcy i 12 dni, tj. 176 miesięcy oraz okresy nieskładkowe wynoszące 7 lat i 6 miesięcy, tj. 90 miesięcy, ograniczone do 1/3 uwzględnionych okresów składkowych, a więc w wymiarze 4 lat, 10 miesięcy i 24 dni, czyli 58 miesięcy. Uwzględniono do wyliczenia ponadto współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31 grudnia 1998r. wieku i okresu składkowego i nieskładkowego, wynoszący 63,91 %. Kapitał początkowy na dzień 1 stycznia 1999r. wyniósł 182.350,41 zł (decyzja z dnia 11 sierpnia 2004r., k. 21-22 tom I akt ZUS). Ubezpieczony w dniu 24 sierpnia 2021r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o emeryturę (wniosek o emeryturę, k. 1-4 tom II akt ZUS). W związku z tym w dniu 6 października 2021r. została wydana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. decyzja ustalająca ponownie wartość kapitału początkowego, w której podstawa wymiaru kapitału początkowego została przyjęta z poprzedniej decyzji. Okresy składkowe, też jak w decyzji z 11 sierpnia 2004r., wyniosły 14 lat, 8 miesięcy i 12 dni, tj. 176 miesięcy, a ponadto uwzględniono jako nieskładkowe okresy nauki w szkole wyższej wynoszące 7 lat, 6 miesięcy i 0 dni, tj. 90 miesięcy. Kapitał początkowy wyniósł 196.378,49 zł, a z rekompensatą – 253.188,06 zł (decyzja ZUS z 6 października 2021r., k. 34-35 tom I akt ZUS). Następnie decyzją z 21 października 2021r., znak: (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. , przyznał M. R. emeryturę od 1 sierpnia 2021r., przyjmując do jej wyliczenia: kwotę składek zaewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji – 509.082,28 zł, kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego – 1.264.571,83 zł, kwotę środków zaewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji – 243.865,29 zł i średnie dalsze trwanie życia wynoszące 203,60 m-cy. Wyliczona emerytura wyniosła 9.909,23 zł, ale jej wypłata została zawieszona z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia przez M. R. (decyzja ZUS z 21 października 2021r., k. 13-14 tom II akt ZUS). W dniu 28 września 2021r. M. R. złożył świadectwa pracy potwierdzające zakończenie stosunków pracy z dniem 28 września 2021r., wniósł o przeliczenie emerytury i podjęcie wypłaty (wniosek o ponowne obliczenie świadczenia emerytalno – rentowego z załącznikiem, k. 15-18 tom II akt ZUS). W wyniku tego Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wydał w dniu 25 października 2021r. decyzję nr (...) , w której ponownie obliczył emeryturę, ustalając jej wysokość na kwotę 9.959,42 zł oraz od 1 września 2021r. podjął wypłatę emerytury (decyzja ZUS z 25 października 2021r., k. 19-20 tom II akt ZUS). M. R. jeszcze kilkukrotnie występował do organu rentowego o przeliczenie emerytury. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wydał w związku z tym decyzje:  z 27 grudnia 2022r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury;  z 29 grudnia 2023r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury;  z 30 grudnia 2024r., znak: (...) , o przeliczeniu emerytury (nienumerowana karta akt ZUS – załącznik do akt o sygn. VII U 458/24; k. 5 akt o sygn. VII U 42/23; nienumerowana karta akt ZUS – załącznik do akt o sygn. VII U 308/25). Ponadto zostały wydane decyzje o waloryzacji przysługującego ubezpieczonemu świadczenia – z 1 marca 2022r., znak: (...) , z 1 marca 2023r., znak: (...) oraz z 1 marca 2024r., znak: (...) (k. 67-68 tom II akt ZUS; nienumerowana karta akt ZUS – załącznik do akt o sygn. VII U 1083/24). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane dokumenty, które zostały ocenione jako wiarygodne. Strony ich nie kwestionowały, a poza tym treść dokumentów okazała się spójna i zgodna z tym, co zeznał ubezpieczony. Jego zeznaniom - podobnie jak dokumentom – Sąd dał wiarę, tym bardziej, że opisywane podczas przesłuchania, istotne w przedmiotowej sprawie okoliczności dotyczące odbywania przez M. R. studiów doktoranckich, okresu, kiedy miało to miejsce, braku odprowadzania składek przez Politechnikę (...) , która te studia doktoranckie prowadziła, a także wydania ubezpieczonemu przez ww. podmiot legitymacji ubezpieczeniowej, w której Politechnika była wskazywana jako podmiot zatrudniający, nie były sporne. Spór nie dotyczył bowiem faktów, które na podstawie ww. dowodów Sąd ustalił, lecz oceny prawnej związanej z możliwością zakwalifikowania studiów doktoranckich jako okresu składkowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Na wstępie, w związku z liczbą zaskarżonych przez M. R. decyzji, ich różnym przedmiotem oraz wynikającym z tego stanowiskiem organu rentowego o odrzucenie części odwołań, wskazać należy, że Sąd nie znalazł podstaw, aby takie rozstrzygnięcie wydać. Przede wszystkim nie było podstaw do zastosowania art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. , na co organ rentowy wskazał w odpowiedzi na odwołanie od decyzji z 30 grudnia 2024r. (akta o sygn. VII U 308/25). Wskazany przepis przewiduje odrzucenie pozwu (odpowiednio także odwołania), jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. W analizowanej sprawie taki przypadek nie zachodził. Mimo tego, że wszystkie decyzje zaskarżone zostały z uwagi na tę samą okoliczność – brak uwzględnienia M. R. studiów doktoranckich jako okresu składkowego – to jednak przedmiot odwołania w każdej z nich był różny, bo dotyczył kolejnych decyzji – albo ustalającej kapitał początkowy, albo przyznających, przeliczających czy waloryzujących emeryturę. Wobec tego sprawy, choć między tymi samymi stronami i pozornie dotyczące tego samego zagadnienia, nie były sprawami o to samo, tego zaś art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga, by mogło nastąpić odrzucenie odwołania. Jeśli chodzi natomiast o decyzje waloryzujące świadczenie przyznane M. R. , to oczywiście rację ma organ rentowy, że ubezpieczony samej waloryzacji nie kwestionował, niemniej jednak – z uwagi na jego stanowisko dotyczące wadliwego wyliczenia kapitału początkowego w wyniku nieuwzględnienia okresu studiów doktoranckich jako składkowego – konsekwentnie twierdził, że świadczenia przyznawane mu w kolejnych decyzjach, przy wyliczeniu których kapitał początkowy ma istotne znaczenie, zostały obliczone nieprawidłowo. Takie nieprawidłowe wyliczenia w związku z nieprawidłowym ustaleniem kapitału początkowego, zarzucał również kolejnym decyzjom waloryzacyjnym, waloryzacja jest bowiem dokonywana przy uwzględnieniu kwoty wyliczonego wcześniej świadczenia, tę zaś według M. R. ZUS obliczył błędnie. W konsekwencji tego ubezpieczony zarzucał niepoprawność nie tyle samego wskaźnika waloryzacji, co wyniku tej operacji, która powstała nie na skutek niepoprawnego zwaloryzowania emerytury, lecz uwzględnienia w procesie waloryzacji nieprawidłowej od samego początku kwoty wyliczonej przez ZUS emerytury. To powoduje, że ubezpieczony – zdaniem Sądu – ma prawo do tego, by również decyzję waloryzacyjną kwestionować i zaskarżyć, nawet jeśli sama waloryzacja nie budzi wątpliwości. Niesłuszne jest stanowisko ZUS, które wydaje się wynikać z treści odpowiedzi na odwołania, że możliwość skutecznego odwołania się od decyzji o waloryzacji istnieje wtedy tylko, kiedy ubezpieczony nie zgadza się z operacją waloryzacji, zarzucając w tym zakresie nieprawidłowości. Ponieważ waloryzacja prowadzi do wyliczenia kwoty do wypłaty, to strona – szczególnie, jeśli – tak jak w przedmiotowej sprawie – nie godzi się z obliczeniem kwoty świadczenia od momentu jego przyznania i je kwestionuje – może odwołać się także od decyzji waloryzacyjnej, kwestionując kwotę świadczenia, ale nie tyle z uwagi na wadliwy wskaźnik waloryzacji czy błędnie przeprowadzoną operację waloryzacji, co ze względu na błędnie obliczoną kwotę, która została poddana waloryzacji. Z powyższych względów Sąd żadnego z odwołań rozpatrywanych łącznie nie odrzucił i wszystkie je rozpoznał, koncentrując się na wymagającej rozważenia możliwości zakwalifikowania studiów doktoranckich jako okresu składkowego. Rozważania we wskazanym zakresie rozpocząć należy od przypomnienia, że kapitał początkowy, zgodnie z treścią art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2022r. poz. 504), zwanej dalej ustawą emerytalną, ustala się dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948r., którzy przed dniem wejścia w życie ww. ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 ustawy, pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia, ustalone zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy dla osób w wieku 62 lat ( art. 173 ust. 2 ). Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy ( art. 173 ust. 3 ). W myśl art. 174 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12 . Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: 1) 
        okresy składkowe, o których mowa w art. 6; 2) 
        okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5; 3) 
        okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2 (art. 174 ust. 2). Art. 7 pkt 9a powołanej ustawy stanowi, że okresy studiów doktoranckich i aspirantury naukowej w wymiarze określonym w decyzji o ich utworzeniu są okresami nieskładkowymi. Pamiętać należy jednak, że w art. 6 ww. ustawy, wymieniając okresy składkowe, ustawodawca jako takie wskazał m.in. okresy ubezpieczenia (ust. 1 pkt 1) oraz okresy opłacania składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości określonej w przepisach o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych, w przepisach wymienionych w art. 195 pkt 1-4 i 8, w przepisach o adwokaturze, w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz w przepisach o pomocy społecznej (ust. 1 pkt 2). Rozważając, czy studia doktoranckie mogą być uznane za okres ubezpieczenia, a tym samym za okres składkowy, ewentualnie czy można zaliczyć je do okresów, które wymienia art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, pamiętać należy, że w czasie, kiedy M. R. był doktorantem (lata 1980-1984), obowiązywało rozporządzenie Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki z 17 grudnia 1976r. w sprawie studiów doktoranckich (Dz. U. z 1976r. Nr 41 poz. 243). Zgodnie z tym rozporządzeniem studia doktoranckie mogły trwać do trzech lat, a w przypadkach losowych okres trwania studiów doktoranckich mógł być przedłużony do czterech lat za zgodą właściwego organu, o którym mowa w § 2 ust. 1 (§ 5 ust. 3). W myśl § 11 powoływanego rozporządzenia, w okresie odbywania studiów doktoranckich uczestnik otrzymuje stypendium w wysokości: 1) 8.000 zł miesięcznie na pierwszym roku studiów, 2) 9.300 zł miesięcznie na dalszych latach studiów (ust. 1). Stypendia, z wyjątkiem, o którym mowa w § 12, przyznaje i wypłaca z przeznaczonych na ten cel środków finansowych jednostka prowadząca studia doktoranckie na podstawie oświadczenia uczestnika, że nie pobiera stypendium z innego źródła lub wynagrodzenia z tytułu umowy o pracę (ust. 2). § 14 rozporządzenia przewidywał z kolei, że stypendysta nie może wykonywać żadnych zajęć zarobkowych na podstawie umowy o pracę. Wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło wymaga każdorazowo zgody kierownika jednostki prowadzącej studia. Zacytowane przepisy wskazują, że ubezpieczony, będąc doktorantem, musiał otrzymywać stypendium. Jego wypłata nie była dowolna, uzależniona od spełnienia określonych warunków, lecz obligatoryjna, biorąc pod uwagę brzmienie § 11 rozporządzenia, w którym posłużono się zwrotem „przyznaje i wypłaca”. Co równie ważne, w tym czasie, kiedy ubezpieczony był doktorantem, z tym że tylko do końca 1982r., obowiązywała ustawa z 23 stycznia 1968r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. 1968r. Nr 3 poz. 6), potem - od 1 stycznia 1983r. - zastąpiona ustawą z dnia 14 grudnia 1982r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. z 1982r. Nr 40 poz. 267). Obie te ustawy – pierwsza w art. 10 ust. 1 pkt 3, druga zaś w art. 13 ust. 3 pkt 3 wskazywały, że za okresy zaliczane do okresów zatrudnienia uważa się również okresy studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej. Dodatkowo w art. 2 pkt 1 ustawy z 14 grudnia 1982r. wskazano, że świadczenia określone w ustawie przysługują również niektórym osobom nie będącym pracownikami: adwokatom, osobom wykonującym pracę nakładczą, uczniom szkół ponadpodstawowych, studentom szkół wyższych i uczestnikom studiów doktoranckich, osobom pobierającym stypendia sportowe oraz osobom wykonującym pracę w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, kary aresztu wojskowego, kary aresztu za wykroczenie i w czasie tymczasowego aresztowania, z uwzględnieniem zasad przewidzianych w przepisach działu III rozdziału 3 ustawy. Analizując powstałe w sprawie zagadnienie, warto również rozważyć, czy istniał obowiązek odprowadzania składek od stypendiów doktoranckich, mimo że Politechnika (...) takich nie odprowadzała. Otóż od roku 1960 aż do 31 grudnia 1983r. na podstawie zarządzenia Ministra Finansów z dnia 15 maja 1959r. w sprawie określenia składników funduszu płac stanowiących podstawą do obliczenia składek na ubezpieczenie społeczne w uspołecznionych zakładach pracy (M. P. z 1959r. Nr 50 poz. 221), a następnie na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy, Płacy i Spraw Socjalnych z dnia 13 grudnia 1976r. w sprawie dostosowania niektórych przepisów o ubezpieczeniu społecznym i o ubezpieczeniu rodzinnym do zasad określających składniki funduszu płac (Dz. U. z 1976r. Nr 40 poz. 239), stypendia doktoranckie stanowiły podstawę wymiaru składek. Dopiero z dniem 1 stycznia 1984r. uregulowano to zagadnienie inaczej, wyłączając stypendia z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne. Stało się tak na mocy rozporządzenia Ministra Pracy, Płacy i Spraw Socjalnych z dnia 27 grudnia 1983r. w sprawie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne za pracowników uspołecznionych zakładów pracy (Dz. U. z 1983r. Nr 73 poz. 332). W myśl § 1 tego rozporządzenia podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne za pracowników uspołecznionych zakładów pracy stanowią wypłaty pieniężne oraz wartość świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty zaliczane w myśl przepisów o klasyfikacji wynagrodzeń w jednostkach gospodarki uspołecznionej do wynagrodzeń osobowych. Przepisy takie zawiera uchwała nr 33 Rady Ministrów z 25 marca 1983r. w sprawie klasyfikacji wynagrodzeń w jednostkach gospodarki uspołecznionej (M. P. Nr 15 poz. 85 ze zm.), uchylona dopiero z dniem 30 marca 2001r. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 tej uchwały wynagrodzenia osobowe obejmują wynagrodzenia i inne świadczenia z tytułu pracy, wypłacane lub wydawane w naturze (odpowiednio przeliczone) pracownikom - należne z tytułu istniejącego stosunku pracy. Zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 17 do wynagrodzeń nie zalicza się wszelkiego rodzaju stypendiów, w tym stypendiów fundowanych, stypendiów pracowniczych oraz stypendiów dla sportowców. Wobec tego należy przyjąć, że w okresie kiedy M. R. odbywał studia doktoranckie, ale tylko do 31 grudnia 1983r., istniał obowiązek odprowadzania składek od stypendiów doktoranckich. Okres przypadający na ten czas należy więc zakwalifikować jako okres składowy z art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Art. 7 ust. 9a powołanej ustawy zastosowanie ma bowiem jedynie do studiów doktoranckich, gdy ich odbywanie nie wiązało się z odprowadzaniem składek na ubezpieczenia społeczne. W przedmiotowej sprawie wprawdzie Politechnika (...) potwierdziła, że składki od stypendiów wypłacanych M. R. nie były opłacane, niemniej jednak Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 11 maja 1994r. (II UZP 5/94) stwierdził, że pracownikowi, który zgłosił wniosek o świadczenie emerytalno - rentowe po dniu 15 listopada 1991r. można uwzględnić okresy zatrudnienia wykonywanego przed 15 listopada 1991r., za które pracodawca nie odprowadził składek na ubezpieczenie mimo ciążącego na nim obowiązku. W ocenie Sądu, zasada taka powinna odnosić się również do stanu faktycznego w niniejszej sprawie, czyli okresu odbywania przez ubezpieczonego studiów doktoranckich, kiedy stypendia były podstawą wymiaru składek. W uzasadnieniu powoływanej uchwały Sąd Najwyższy podkreślił, iż opłacanie składek należało i należy do obowiązków pracodawcy. Na wykonanie czy też kontrolę wykonania tego obowiązku pracownik nie miał wpływu. Uzależniając prawo do świadczeń emerytalno-rentowych od zatrudnienia przez określony czas, a nie od opłacania składek, polski system ubezpieczenia społecznego odpowiadał bardziej systemowi zabezpieczenia społecznego, bez ekwiwalentności świadczeń w stosunku do składek. W ocenie Sądu Najwyższego za okresy składkowe, przypadające przed wejściem w życie ustawy o rewaloryzacji, należy uważać także i takie okresy pozostawania w stosunku pracy, za które składka na ubezpieczenie nie została opłacona. Podobne rozumowanie należy odnieść także do obywania studiów doktoranckich, o ile w związku z ich odbywaniem wypłacano stypendium podlegające składkom na ubezpieczenia społeczne. Wprawdzie okres studiów doktoranckich nie był stosunkiem pracy, a doktorant pracownikiem, trzeba pamiętać jednak, że u podstaw wydania ww. orzeczenia SN leżała okoliczność związana z tym, kogo obciążał obowiązek opłacania składki i jaki wpływ na to miał pracownik. W przypadku doktorantów było podobnie – obowiązek opłacania składek miała jednostka organizacyjna, w której te studia się odbywały. Doktorant nie miał więc żadnego realnego wpływu na wypełnianie tego obowiązku i dlatego – tak, jak pracownik, którego dotyczy cytowane orzeczenie – nie może ponosić negatywnych konsekwencji, z tym że – wbrew stanowisku ubezpieczonego, choć akcentuje ono ustanie obowiązku odprowadzania składek od stypendiów od 1 stycznia 1984r. – dotyczy to tylko tego czasu, kiedy stypendium było podstawą wymiaru składek. Podobne stanowisko – tak, co do kwalifikacji okresu studiów doktoranckich w świetle art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, jak i co do braku dowodów opłacania składek za doktoranta – zaprezentował Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 8 listopada 2019r. (III AUa 476/18, niepublikowany). W stanie faktycznym zbliżonym do okoliczności, jakie zaistniały w przedmiotowej sprawie, ww. Sąd zaakcentował znaczenie legitymacji ubezpieczeniowej, a taką otrzymał także M. R. . Ponadto w uzasadnieniu Sądu Apelacyjnego, dla potwierdzenia możliwości uwzględnienia okresów, za które składki nie zostały opłacone w sytuacji, gdy chodzi o osobę, która nie była płatnikiem składek, przywołane zostały orzeczenia Sądu Najwyższego: z 20 kwietnia 2016r. (II UK 194/15), z 6 kwietnia 2007r. (II UK 185/06) i z 7 marca 2017r. (III UK 84/16). Sąd Okręgowy, podzielając stanowisko Sądu Apelacyjnego, z uwagi na wcześniej wskazane przepisy, przyjął zatem, że nie ma podstaw, aby okres studiów doktoranckich potraktować jako nieskładkowy, przy czym stanowisko to dotyczy jedynie okresu od 1 marca 1980r. do 31 grudnia 1983r. Okres od 1 stycznia 1984r. do 29 lutego 1984r. nie może być okresem składkowym, mimo tego że i wówczas M. R. pobierał stypendium, a legitymacja ubezpieczeniowa wskazuje cały okres studiów doktoranckich jako okres zatrudnienia. Zdaniem Sądu wynika to z tego, że w czasie tym stypendia doktoranckie były już wyłączone z podstawy wymiaru składek, dlatego choć sama zapłata składki - ale tylko w przypadku okresu do 31 grudnia 1983r. – nie ma znaczenia, to faktu tego nie można zignorować w odniesieniu do okresu późniejszego. Skoro podstawą uwzględnienia okresu od 1 marca 1980r. do 31 grudnia 1983r. jest art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej, to okres przypadający po tej dacie, aby ocenić go tak samo, powinien być to czas, kiedy składka – choć zgodnie z obowiązkiem ciążącym na płatniku składek nie została zapłacona - to jednak była należna. W przypadku dwóch miesięcy roku 1984 tak nie było. Wobec tego, skoro art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej pozwala uznać jako składkowy tylko taki okres, który stanowi okres ubezpieczenia, bądź w okresie tym opłacone zostały składki na ubezpieczenia społeczne w wysokości określonej w przepisach o pomocy społecznej, to okresu dwóch miesięcy, o którym mowa, nie można uznać za składkowy. Podstawą do takiej kwalifikacji nie może być art. 6 ust. 2 pkt 1a ustawy emerytalnej, o którym wspomniał ubezpieczony w odwołaniach. Stanowi on, że za okresy składkowe uważa się również przypadające przed dniem 15 listopada 1991r. następujące okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne: na obszarze Państwa Polskiego - w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, jeżeli w tych okresach pracownik pobierał wynagrodzenie lub zasiłki z ubezpieczenia społecznego: chorobowy, macierzyński lub opiekuńczy albo rentę chorobową. M. R. , będąc doktorantem, z całą pewnością nie był pracownikiem, jednak nawet gdyby tak przyjąć, to nie ma podstaw, by przyjąć, że zatrudnienie to odbywało się w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, szczególnie jeśli uwzględni się regulacje wcześniej cytowanego rozporządzenia z 17 grudnia 1976r. w sprawie studiów doktoranckich . § 4 określa, jakie zajęcia obejmuje program studiów doktoranckich, bez określenia ich wymiaru czasowego. W § 5 ust. 2 znajduje się jednak regulacja stanowiąca, że obciążenie zajęciami obowiązkowymi nie może przekraczać 400 godzin w okresie trwania studiów, a ponadto zajęciami dydaktycznymi - 3 godzin tygodniowo. To poddaje w wątpliwość, czy doktorant może być potraktowany jako pracownik, którego wymiar czasu pracy nie był niższy niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. Zdaniem Sądu, art. 6 ust. 2 pkt 1a ustawy emerytalnej do okresu studiów doktoranckich nie można więc zastosować, a z kolei art. 6 ust. 1 pkt 2 tej samej ustawy daje podstawy do kwalifikacji jako składkowego jedynie okresu do 31 grudnia 1983r., kiedy stypendia doktoranckie były podstawą wymiaru składek i składki za doktorantów powinny być odprowadzane przez jednostki, które organizowały takie studia doktoranckie. Z uwagi na powyższe Sąd podzielił stanowisko ubezpieczonego, ale tylko w zakresie, o którym była mowa, nie uwzględniając go natomiast w odniesieniu do okresu ostatnich dwóch miesięcy studiów doktoranckich. Adekwatnie do tego Sąd, stosując art. 477 14 § 2 k.p.c. , zmienił zaskarżone decyzje, przyjmując do obliczenia kapitału początkowego okres składkowy od 1 marca 1980r. do 31 grudnia 1983r., a do obliczenia emerytury i jej przeliczenia oraz waloryzacji w kolejnych zaskarżonych decyzjach kapitał początkowy przeliczony przy uwzględnieniu tego okresu, o którym wcześniej była mowa. W odniesieniu do żądania ubezpieczonego, obejmującego obliczenie kapitału początkowego i emerytury, uwzględniające jako składkowy okres od 1 stycznia 1984r. do 29 lutego 1984r., Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. odwołanie oddalił. Dokonując zmiany, o jakiej mowa, Sąd nie uwzględnił opinii biegłej sądowej H. K. . Choć opinie, jakie ta biegła przygotowała, ocenione zostały jako rzetelne, gdyż pod względem rachunkowym w opiniach zostały dokonane poprawne wyliczenia, do których w aspekcie matematycznym strony nie wnosiły zastrzeżeń – różniąc się od początku co do interpretacji przepisów i oceny prawnej – to Sąd nie mógł ich wykorzystać, aprobując krótszy niż wnioskowała strona odwołująca się okres studiów doktoranckich ostatecznie uwzględniony jako składkowy. Jeśli chodzi natomiast o opinie biegłej M. P. , to Sąd nie uwzględnił ich, dlatego że biegła nie wykonała tezy z postanowienia z 18 maja 2023r., prezentując w zakresie, jaki Sąd wyznaczył, stanowisko odbiegające od tego, jakie było podstawą zlecenia. Biegły tymczasem nie jest powołany do interpretacji zagadnień prawnych, spornych między stronami. Jego rolą jest wspomóc Sąd wiadomościami specjalnymi, których Sądowi brak, w tym wypadku znajomością zasad rachunkowości i księgowości. Biegła z tej roli, która została jej powierzona, nie wywiązała się ani w opinii głównej, ani w opinii uzupełniającej, stąd opinie, jakie wydała, zostały pominięte. O kosztach zastępstwa procesowego, o które wnioskował pełnomocnik ubezpieczonego, Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. , który stanowi, że w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu. W rozpatrywanej sprawie, w której wiele spraw zostało połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, Sąd oddzielnie w każdej z nich zasądził koszty zastępstwa procesowego, biorąc pod uwagę wskazany przepis i okoliczność, że strona odwołująca się nie wygrała w pełnym zakresie. Niemniej jednak z racji tego, że uległa przeciwnikowi tylko w niewielkim zakresie (co do 2 miesięcy spośród łącznie 48 miesięcy, które były sporne), na jej rzecz w oparciu o art. 100 zd. 2 k.p.c. przyznana została pełna kwota. Została ona obliczona w ten sposób, że Sąd liczbę spraw połączonych, a więc 9, pomnożył przez obecnie obowiązującą stawkę minimalną w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego. Stawka ta wynosi aktualnie 360 zł, co reguluje § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2023r., poz. 1964), dlatego łącznie zasądzona kwota kosztów to 3.240 zł (9 x 360 zł). Odnosząc się do wniosku ubezpieczonego i jego pełnomocnika o przyznanie w każdej ze spraw sześciokrotności stawki minimalnej, wskazać należy, że okoliczności wskazane w § 15 ust. 3 ww. rozporządzenia, przewidujące możliwość podwyższenia przyznanej adwokatowi opłaty, w analizowanym przypadku nie wystąpiły. Sprawa nie jest szczególnie zawiła i skomplikowana, nie wymagała przeprowadzenia wielu rozpraw, podczas których prowadzone byłoby obszerne postępowanie dowodowe. Jedynym aspektem, ale nie wpływającym znacząco na stopień skomplikowania sprawy, były opinie biegłych wydane w sprawie, wymagające stanowiska pełnomocnika. Trzeba mieć jednak na względzie, że każda z połączonych spraw, w której Sąd koszty zastępstwa procesowego uwzględnił, dotyczyła tego samego zagadnienia, wobec czego w części spraw odwołania składał sam ubezpieczony, nawiązując do argumentacji z odwołania pełnomocnika. Pełnomocnik zaś reprezentował ubezpieczonego w późniejszej fazie, ale każdorazowo prezentował co do wszystkich odwołań tożsamą argumentację. Z tego wynika, że przyznanie ubezpieczonemu w każdej z połączonych spraw stawki minimalnej, co łącznie dało kwotę 3.240 zł, jest w pełni adekwatne do nakładu pracy i stopnia skomplikowania sprawy.