VII U 632/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania M. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., która odmówiła podwyższenia jej emerytury do kwoty najniższego świadczenia. Ubezpieczona argumentowała, że posiada wymagany 20-letni staż pracy, uwzględniając okresy zatrudnienia w Polsce oraz ubezpieczenia w Ukrainie. Sąd Okręgowy, analizując stan faktyczny i prawny, ustalił, że ZUS prawidłowo uwzględnił okresy ubezpieczenia w Ukrainie na mocy umowy międzynarodowej, a także proporcjonalnie pomniejszył okresy zatrudnienia w Polsce, gdzie podstawa wymiaru składek była niższa od minimalnego wynagrodzenia. Mimo spełnienia warunku 20-letniego stażu (łącznie), sąd uznał, że ubezpieczona nie ma prawa do dopłaty do najniższej emerytury. Kluczowym powodem była okoliczność, że ubezpieczona prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, z której przychód (ustalany na podstawie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne) przekracza kwotę dopłaty do najniższej emerytury. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy emerytalnej (art. 87 ust. 1 i 5) wyraźnie wyłączają możliwość podwyższenia emerytury w przypadku osiągania takich przychodów. ZUS błędnie wskazał jako powód odmowy przychód z tytułu pełnienia funkcji na mocy powołania, jednak ostatecznie przychód z działalności gospodarczej stanowił skuteczną przeszkodę w uzyskaniu dopłaty. W konsekwencji, sąd oddalił odwołanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących dopłaty do najniższej emerytury w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej oraz zasad obliczania stażu pracy z uwzględnieniem okresów zagranicznych i niskich podstaw wymiaru składek.
Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonej, ale zasady prawne są uniwersalne dla podobnych przypadków.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ubezpieczony, który posiada wymagany staż pracy (w tym okresy zagraniczne) i którego emerytura jest niższa od najniższej, ma prawo do dopłaty do najniższej emerytury, jeśli prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do dopłaty do najniższej emerytury nie przysługuje, jeśli przychód z działalności gospodarczej przekracza kwotę dopłaty.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że choć staż pracy został prawidłowo obliczony, to przepisy ustawy emerytalnej (art. 87 ust. 1 i 5) wyłączają możliwość podwyższenia emerytury do kwoty najniższej, gdy emeryt osiąga przychód z działalności gospodarczej przekraczający dopuszczalny próg. Przychód ten jest ustalany na podstawie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.
Jak należy obliczać staż pracy dla celów podwyższenia emerytury do kwoty najniższej, w przypadku okresów zatrudnienia z podstawą wymiaru składek niższą od minimalnego wynagrodzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Okresy te uwzględnia się w części odpowiadającej proporcji podstawy wymiaru składek do kwoty minimalnego wynagrodzenia, chyba że zachodzą wyjątki określone w ustawie.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 87 ust. 3 ustawy emerytalnej, który nakazuje proporcjonalne pomniejszenie okresów składkowych, gdy podstawa wymiaru składek była niższa od minimalnego wynagrodzenia, co zostało zastosowane przez ZUS w przypadku ubezpieczonej.
Czy okresy ubezpieczenia przebyte w Ukrainie mogą być uwzględnione przy ustalaniu prawa do emerytury i jej wysokości w Polsce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, na podstawie umowy między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym z dnia 18 maja 2012r.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że umowa międzynarodowa pozwala na uwzględnianie okresów ubezpieczenia przebytych w drugim państwie, co zostało prawidłowo zastosowane przez ZUS.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | odwołująca się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (8)
Główne
ustawa emerytalna art. 87 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do podwyższenia emerytury do kwoty najniższej nie przysługuje emerytom osiągającym przychód z działalności przekraczający kwotę podwyższenia.
ustawa emerytalna art. 87 § ust. 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przy obliczaniu okresów składkowych dla celów podwyższenia emerytury, miesiące z podstawą wymiaru składek niższą od minimalnego wynagrodzenia uwzględnia się proporcjonalnie.
ustawa emerytalna art. 87 § ust. 5
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do podwyższenia emerytury nie przysługuje, jeżeli emeryt osiąga przychód z działalności, o której mowa w art. 104 ust. 1-4, przekraczający kwotę podwyższenia.
ustawa emerytalna art. 104 § ust. 1a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dla emerytów prowadzących pozarolniczą działalność, za przychód wyłączający dopłatę do emerytury uważa się przychód stanowiący podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne.
Pomocnicze
Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym art. 4
Obywatele podlegają ustawodawstwu drugiej strony na tych samych warunkach co obywatele tej strony.
Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym art. 12
Okresy ubezpieczenia przebyte zgodnie z ustawodawstwem drugiej strony są uwzględniane w niezbędnym zakresie przy ustalaniu prawa do świadczeń.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.
k.p.c. art. 235 § 2 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pomija dowód, gdy okoliczności, na które dowód ma być przeprowadzony, zostały już wyjaśnione lub gdy dowód nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej przekracza kwotę dopłaty do najniższej emerytury, co zgodnie z art. 87 ust. 5 ustawy emerytalnej wyłącza prawo do podwyższenia świadczenia. • Okresy zatrudnienia z niską podstawą wymiaru składek (niższą od minimalnego wynagrodzenia) podlegają proporcjonalnemu pomniejszeniu przy obliczaniu stażu pracy dla celów podwyższenia emerytury (art. 87 ust. 3 ustawy emerytalnej). • Umowa polsko-ukraińska o zabezpieczeniu społecznym pozwala na uwzględnienie okresów ubezpieczenia przebytych w Ukrainie.
Odrzucone argumenty
Ubezpieczona posiada 20 lat stażu pracy w Polsce, co uzasadnia dopłatę do najniższej emerytury. • Okresy zatrudnienia z niską podstawą wymiaru składek powinny być zaliczone w całości do stażu pracy.
Godne uwagi sformułowania
organ rentowy prawidłowo uwzględnił M. K. , poza okresami ubezpieczenia polskimi, także okresy ubezpieczenia przebyte w Ukrainie • staż pracy dla celów podwyższenia emerytury nie jest ustalany tak samo, jak staż pracy na potrzeby obliczenia kapitału początkowego czy też przyznania świadczeń emerytalno – rentowych • przy obliczaniu okresów składkowych przypadających po dniu wejścia w życie ustawy dla celów podwyższenia emerytury w myśl ust. 1 miesiące, w którym składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe były obliczone od podstawy wymiaru niższej od kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników, uwzględnia się w części odpowiadającej proporcji tej podstawy do kwoty minimalnego wynagrodzenia. • prawo do podwyższenia, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje emerytom, którzy osiągają przychód z tytułu działalności, o której mowa w art. 104 ust. 1-4, jeżeli przychód przekracza kwotę podwyższenia. • Za przychód, o którym mowa w ust. 1, przyjmuje się przychód stanowiący podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.
Skład orzekający
Agnieszka Stachurska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopłaty do najniższej emerytury w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej oraz zasad obliczania stażu pracy z uwzględnieniem okresów zagranicznych i niskich podstaw wymiaru składek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonej, ale zasady prawne są uniwersalne dla podobnych przypadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak złożone przepisy dotyczące emerytur i działalności gospodarczej mogą wpływać na wysokość świadczeń, co jest istotne dla wielu osób.
“Emerytura niższa od najniższej mimo 20 lat stażu? ZUS odmawia dopłaty przez działalność gospodarczą.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.