VII U 625/15

Sygn. akt VII U 625/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 01 lipca 2015 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Monika Popielińska Protokolant: st. sekr. sądowy Magdalena Owczarek – Kapusta po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2015 r. w Gdańsku sprawy E. H. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o prawo do świadczenia przedemerytalnego na skutek odwołania E. H. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 06 lutego 2015 r. nr (...)- (...) -2 oddala odwołanie. Sygn. akt VII U 625/15 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. decyzją z dnia 06 lutego 2015r. odmówił ubezpieczonej E. H. prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2013 poz. 170 j.t. ze zm.), dalej: ustawa przedemerytalna W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ubezpieczona udowodniła 35 lat , 8 miesięcy i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych, jednakże z przedstawionego świadectwa pracy z dnia 06 czerwca 2014r. wystawionego przez (...) O. P. nie wynika, iż stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, co uzasadnia brak podstaw do przyznania świadczenia przedemerytalnego. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła ubezpieczona E. H. , wnosząc o jej zmianę i przyznanie prawa do wnioskowanego świadczenia. Ubezpieczona powołując się na orzecznictwo sądów powszechnych zakwestionowała zasadność odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego wobec przedłożonych przez nią dokumentów bez uprzedniego stwierdzenia przyczyny ustania stosunku pracy w kontekście przesłanek wynikających z dyspozycji art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . W tym kontekście ubezpieczona wskazała, iż faktyczna przyczyna rozwiązania z nią umowy o pracę istniała niezależnie od wygaśnięcia umowy o pracę zawartej z nią przez pracodawcę na czas określony a została wskazana przez pracodawcę w pkt 6 świadectwa pracy z dnia 06 czerwca 2014r. oraz potwierdzona w zaświadczeniu wystawionym przez pracodawcę o tożsamej treści. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczona E. H. , urodzona w dniu (...) , w dniu 31 grudnia 2014r. złożyła w organie rentowym wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, załączając do niego wymagane prawem dokumenty. dowód: akta ubezpieczeniowe ZUS : wniosek ubezpieczonej o świadczenie przedemerytalne z dnia 31 grudnia 2014 r. – k. 1-2 E. H. , została zatrudniona przez O. P. , prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) w G. na podstawie umowy o pracę na czas określony od 01 czerwca 2013r. do 31 maja 2014r. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku sprzedawca. Pracę ubezpieczona świadczyła w pawilonie handlowym z chemią gospodarstwa domowego, znajdującym się na terenie targowiska miejskiego w G. przy ul. (...) . Przed zatrudnieniem ubezpieczonej handlem w tym pawilonie zajmował się sam właściciel O. P. . Z uwagi na konieczność równoległego prowadzenia działalności w innym zakresie ( firma świadczy usługi wykonywania instalacji eklektycznych, chłodniczych, klimatyzacyjnych, automatyki przemysłowej i naprawy tych urządzeń), O. P. podjął decyzję o zatrudnieniu pracownika na stanowisku sprzedawcy, sam zajmując się jedynie dowozem towaru do sklepu . Z uwagi na niskie obroty sklepu związane z pojawieniem się konkurencyjnych dyskontów sieci (...) i (...) w niewielkiej odległości od targowiska, co wiązało się w początkowym okresie z odpływem klientów, pracodawca nie przedłużył z ubezpieczoną umowy o pracę po upływie okresu, na jaki została zawarta. Po zakończeniu współpracy z ubezpieczoną właściciel O. P. ponownie sam zajął się handlem w sklepie. Dopiero po kilku miesiącach, wobec ustabilizowania się sytuacji na rynku , zatrudnił sprzedawczynię. Do dnia dzisiejszego płatnik składek nie wyrejestrował oraz nie zawiesił prowadzonej przez siebie działalności z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. W świadectwie pracy z dnia 06 czerwca 2014r. wskazano, iż wiążący ubezpieczoną z pracodawcą stosunek pracy ustał na skutek upływu czasu, na który umowa była zawarta - art. 30 § 1 pkt. 4 k.p. W pkt 6 świadectwa została zawarta informacja, iż umowa nie została przedłużona na kolejny okres ze względu na likwidację stanowiska pracy. dowód: świadectwo pracy z dnia 06.06.,2014r. k.10 akt ubezpieczeniowych ZUS, zaświadczenie z dnia 10.12.2014r. k. 11 akt ubezpieczeniowych ZUS, zeznania świadka O. P. protokół elektroniczny k. 35 oraz zapis na płycie Cd – koperta k. 36 akt sprawy, wyjaśnienia ubezpieczonej protokół elektroniczny k. 34- 35 oraz zapis na płycie Cd – koperta k. 36 akt sprawy, Od dnia 18 czerwca 2014r. skarżąca jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. , a okres pobierania przez nią 6-cio miesięcznego zasiłku dla bezrobotnych upłynął w dniu 15 grudnia 2014 r. We w/w okresie pobierania zasiłku wnioskodawczyni nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac interwencyjnych lub robót publicznych albo udziału w szkoleniu lub przygotowywaniu zawodowym w miejscu pracy w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( dz. U. 2013, poz. 674, ze zm.) dowód: akta ubezpieczeniowe : zaświadczenie z dnia 15 grudnia 2014r. . – k. 12 Ubezpieczona udowodniła łącznie 35 lat , 8 miesięcy i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych. dowód: akta ubezpieczeniowe ZUS : raport ustalenia uprawnień do świadczenia – k. 39-42 Zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją z dnia 06 lutego 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił ubezpieczonej E. H. prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2013 poz. 170 j.t. ze zm.), powołując się na fakt ,iż z przedstawionego świadectwa pracy z dnia 06 czerwca 2014r. wystawionego przez (...) O. P. nie wynika, iż stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, co uzasadnia brak podstaw do przyznania świadczenia przedemerytalnego. dowód: akta ubezpieczeniowe ZUS : decyzja pozwanego z dnia 06.02.2015r. – k. 43 Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, w tym w aktach ubezpieczeniowych ZUS. Nie były one kwestionowane przez żadną ze stron postępowania co do ich prawdziwości i rzetelności. Sąd również nie znalazł podstaw do podważenia ich wiarygodności z urzędu. Podstawę ustalania stanu faktycznego sprawy stanowiły także zeznania powołanego w sprawie świadka O. P. oraz wyjaśnienia ubezpieczonej , którym Sąd dał wiarę w takim zakresie, w jakim nie były one sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonej nie jest zasadne i jako takie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 674 j.t.), dalej: ustawa przedemerytalna, prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.1), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. W myśl ustępu 3 wskazanego przepisu, świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 1) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 2) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 29 ppkt a) -c) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69 poz. 415 j.t. ze zm.) rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oznacza: 1. rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników 1. rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych 2. wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy. Przedmiotem sporu w sprawie pozostawało ustalenie, czy przyczyna, z uwagi na którą pracodawca nie przedłużył z ubezpieczoną łączącego ich stosunku pracy, kwalifikuje ubezpieczoną do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego. Pozostałe przesłanki nabycia świadczenia nie stanowiły przedmiotu sporu pomiędzy stronami. W ocenie Sądu Okręgowego decydujące znaczenie dla oceny spełnienia przez ubezpieczoną wszystkich wymaganych prawem przesłanek do przyznania świadczenia przedemerytalnego, wbrew twierdzeniu ubezpieczonej, ma jednak zapis pkt 3 świadectwa pracy z dnia 06 czerwca 2014r. wskazujący, iż stosunek pracy łączący płatnika składek z ubezpieczoną ustał w wyniku upływu czasu, na który umowa była zawarta – art. 30 § 1 pkt 4 k.p. Przyczyny wskazane w pkt 6 wskazujące na nieprzedłużenie umowy o pracę na kolejny okres ze względu na likwidację stanowiska pracy w świetle brzmienia w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych w związku z art. 2 ust. 1 pkt 29 ppkt a) -c) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy pozostają bez znaczenia dla oceny zasadności odwołania . Na konieczność wyraźnego rozróżnienia przyczyn rozwiązania umowy o pracę od przyczyn nienawiązania kolejnej umowy o pracy wskazał Sąd Apelacyjny w Katowicach w uzasadnieniu wyroku z dnia 05 lutego 2014r. (III AUa 939/13 , publ. LEX nr 1430710 ) podnosząc, iż użyte w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych sformułowanie "rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy", przy uwzględnieniu treści art. 32 k.p. , przemawia za przyjęciem, iż do rozwiązania stosunku pracy musi dojść albo na skutek jednostronnego oświadczenia woli pracodawcy, albo na skutek porozumienia stron, a nie w następstwie upływu okresu, na który stosunek pracy został zawarty. Jak dalej wyjaśnił Sąd Apelacyjny , omawiany art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , wymaga aby do rozwiązania stosunku pracy doszło z przyczyn dotyczących pracodawcy w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia. Taka redakcja powołanego przepisu wskazuje więc wyraźnie, iż uzależnia on nabycie prawa do świadczenia przedemerytalnego między innymi od tego, co było przyczyną rozwiązania stosunku pracy, a nie od tego, co stanowiło powód niezawarcia nowej umowy. Ponadto użyte w tym przepisie sformułowanie "rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy", przy uwzględnieniu treści art. 32 k.p. , przemawia za przyjęciem, iż do rozwiązania stosunku pracy musi dojść albo na skutek jednostronnego oświadczenia woli pracodawcy, albo na skutek porozumienia stron, a nie w następstwie upływu okresu, na który stosunek pracy został zawarty. Jak dalej dowodził Sąd Apelacyjny, nie sposób nadto nie zwrócić uwagi, iż także według art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasady rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. Nr 90, poz. 844 ze zm.), jej przepisy stosuje się w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w drodze wypowiedzenia dokonanego przez pracodawcę, a także na mocy porozumienia stron, a zatem również w tym przypadku nie chodzi o jakikolwiek sposób rozwiązania przez pracodawcę stosunków pracy z leżących po jego stronie przyczyn, a jedynie o rozwiązanie umowy o pracę na skutek wypowiedzenia przez pracodawcę bądź na mocy porozumienia stron. Stanowisko to w pełni popiera Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Reasumując rozwiązanie stosunku pracy wskutek upływu czasu, na jaki umowa była zawarta nie stanowi rozwiązania "z przyczyn dotyczących zakładu pracy", o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych . Oceny tej nie zmienia, zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, fakt, iż nastąpiła likwidacja stanowiska pracy zajmowanego przez ubezpieczoną, co potwierdził stosownym zaświadczeniem pracodawca. Okoliczność ta, co należy jednak podkreślić , była jedynie powodem nienawiązania z ubezpieczoną kolejnej umowy o pracę a nie przyczyną rozwiązania z nią zawartej umowy. Cytowany przepis, jak każda norma prawna z zakresu ubezpieczeń społecznych, musi być wykładany ściśle, co oznacza w zasadzie prymat dyrektyw wykładni językowej w odniesieniu do pozostałych metod wykładni, w tym wykładni systemowej i wykładni historycznej lub celowościowej (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2008 r., I UZP 6/08, OSNAPiUS 2009, nr 9-10, poz. 120 i orzecznictwo tam powołane). Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy uznał, iż skarżąca nie wykazała w toku niniejszego postępowania, iż spełnia przesłanki do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia, co uzasadnia na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oraz wskazanych przepisów oddalenie odwołania ubezpieczonej, o czym orzeczono jak w sentencji. SSO Monika Popielińska