VII U 601/12

Sygnatura akt VII U 601/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2013 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Liliana Gambal Protokolant: Kalina Tanaś po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 r. w J. odwołania Z. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 20.03.2012r., znak: (...) (...) (...) w sprawie Z. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. o ustalenie I. odwołanie oddala, II. umarza postępowanie w zakresie objętym decyzją z dnia 18.04.2012r., znak: (...) (...) (...) III. zasądza od wnioskodawcy na rzecz strony pozwanej kwotę 60 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt VII U 601/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 20.03.2012 r. (znak: (...) (...) (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. określił na dzień 20.03.2012 r. zadłużenie Z. M. z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 15.177,45 zł plus odsetki za okres od 01.2002 r. do 09.2009 r. Z. M. wniósł od powyższej decyzji odwołanie zarzucając naruszenie art.24 ust.4 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych , poprzez naliczenie odwołującemu się składek na ubezpieczenie za okres od stycznia 2001 r. do września 2009 r., podczas gdy zgodnie ze wskazywanym przepisem należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne oraz naruszenie art.28 .ust.1-3a ww. ustawy, poprzez całkowite pominięcie i nierozpoznanie wniosku odwołującego się o umorzenie naliczonych mu zaległości. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, podnosząc, w pierwszej kolejności, że decyzją z dnia 18.04.2012 r. zmieniono rozstrzygnięcie wydane w sprawie, poprzez orzeczenie, że Z. M. , według stanu na dzień 20.03.2012 r. posiada zadłużenie z tytułu nieopłaconych w okresie od marca 2002 r. do września 2009 r. składek na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 25.741,25 zł, z czego 14.987,05 zł z tytułu składek, 10.543 zł z tytułu odsetek oraz 211.20 zł tytułem kosztów udzielonego dłużnikowi upomnienia. W dalszym ciągu organ rentowy – odnosząc się do zarzutu przedawnienia – wskazał, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy art.27 ust.1 i 2 ustawy z dnia 16.09.2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców , zgodnie z którymi do przedawnienia należności z tytułu określonych składek, którego bieg rozpoczął się przed dniem 01.01.2012 r. stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym, że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 01.01.2012 r. Organ rentowy podniósł, że wszczęcie postępowania w sprawie składek nastąpiło przed upływem 10 letniego terminu przedawnienia. Ponadto, wydanie zaskarżonej decyzji było niezbędne, ponieważ wnioskodawca złożył równolegle wniosek o umorzenie zaległych składek, w treści, którego kwestionował wysokość i fakt posiadanego zadłużenia. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Z. M. prowadzi od dnia 01.12.1997 r. działalność gospodarczą – F. H. w J. . W dniu 25.01.1999 r. wnioskodawca, w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej, zgłosił się jako płatnik składek do ubezpieczeń społecznych oraz do ubezpieczenia zdrowotnego od dnia 01.01.1999 r. W dniu 15.03.1999 r. wnioskodawca dokonał wyrejestrowania się jako płatnika składek oraz z ubezpieczenia zdrowotnego podając kod przyczyny wyrejestrowania 602, tj. powstanie zbiegu ubezpieczeń społecznych powodującego możliwość wyrejestrowania z tytułu dotychczasowego ubezpieczenia. W okresie od 01.01.1985 r. do 01.11.1990 r. wnioskodawca był objęty ubezpieczeniem społecznym rolników, zaś od 02.11.1990 r. do 31.01.2010 r. pobierał w KRUS rentę inwalidzka rolniczą. Decyzją z dnia 20.03.2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. określił na dzień 20.03.2012 r. zadłużenie Z. M. z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 15.177,45 zł plus odsetki za okres od 01.2002 r. do 09.2009 r. Kolejną decyzją z dnia 18.04.2012 r. organ rentowy z uwagi na przedawnienie się składki na ubezpieczenie zdrowotne za 01.2001 r. i 02.2002 r. zmienił decyzję z dnia 20.03.2012 r. określając, że Z. M. , według stanu na dzień 20.03.2012 r. posiada zadłużenie z tytułu nieopłaconych w okresie od marca 2002 r. do września 2009 r. składek na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 25.741,25, w tym 14.987,05 zł z tytułu składek, 10.543 zł z tytułu odsetek oraz 211.20 zł tytułem kosztów upomnienia. /dowód: zaświadczenie Urzędu Miasta z dnia 11.12.2012 r. – k.34; zaświadczenie KRUS z dnia 30.06.2011 r. – k.12 akta płatnika; druki zgłoszenia (...) i (...) P (...) z dnia 25.01.1999 r. oraz wyrejestrowania (...) i (...) z dnia15.03.1999 r. – k.20-23; decyzja z dnia 20.03.2012 r. – k.70 akta płatnika; decyzja z dnia 18.04.2012 r. – akta płatnika/ Sąd zważył, co następuje: odwołanie nie mogło zostać uwzględnione. Zgodnie z art.46 ust.1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.09.205.1585 ze zm.) płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Zgodnie z art.23 ust.1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa . Stosownie natomiast do art.32 ustawy systemowej do składek na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie m. in.: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Sąd zważył, że stosownie do treści art.66 ust.1 pkt 1 lit. c) w zw. z art.82 ust.1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U z 2008 r. Nr 164, poz.1027 ze zm.) osoba uprawniona do renty rolniczej prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą obowiązkowo podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu pomimo tego, że pobieranie renty także stanowi tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że wnioskodawca Z. M. w okresie wskazywanym w zaskarżonej decyzji nie opłacał za siebie jako osoba prowadzącą działalność gospodarczą należnych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Okoliczności tej nie kwestionował przy tym sam wnioskodawca podnosząc jedynie, że w dniu 25.01.1999 r. w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej, zgłosił się jako płatnik składek do ubezpieczenia zdrowotnego od dnia 01.01.1999 r., po czym w dniu 15.03.1999 r. wyrejestrował się z tego ubezpieczenia podając kod przyczyny wyrejestrowania 602, tj. powstanie zbiegu ubezpieczeń społecznych powodującego możliwość wyrejestrowania z tytułu dotychczasowego ubezpieczenia. Argumentacja podnoszona w tym zakresie przez wnioskodawcę o otrzymaniu w KRUS informacji o braku obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzonej działalności pozarolniczej pozostaje bez wpływu na okoliczność, że taki obowiązek istniał i winien zostać przez wnioskodawcę spełniany. Odnosząc się natomiast do podnoszonego przez wnioskodawcę zarzutu przedawnienia zważyć należało, że decyzją z dnia 18.04.2012 r. organ rentowy z uwagi na przedawnienie się składki na ubezpieczenie zdrowotne za 01.2001 r. i 02.2002 r. zmienił decyzję z dnia 20.03.2012 r. określając zadłużenie wnioskodawcy z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w okresie od marca 2002 r. do września 2009 r. Zgodnie z art.477 13 k.p.c. zmiana przez organ rentowy zaskarżonej decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd - przez wydanie decyzji uwzględniającej w całości lub w części żądanie strony - powoduje umorzenie postępowania w całości lub w części. Poza tym zmiana lub wykonanie decyzji nie ma wpływu na bieg sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie ww. artykułu umorzył postępowanie w niniejszej sprawie w zakresie objętym decyzją z dnia 18.04.2012 r. W pozostałym zakresie zarzut przedawnienia okazał się być bezzasadny. Istotnie jak podnosił wnioskodawca, w dacie wydania zaskarżonej decyzji obowiązywał już art.24. ust.4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych określający pięcioletni okres przedawnienia należności z tytułu składek, jednakże, jak słusznie wskazywał organ rentowy, w rozpoznawanej sprawie zastosowanie znajdują przepisy art.27 ust.1 i 2 ustawy z dnia 16.09.2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz.U. z 2011 r. Nr 232, poz.1378). Stosownie do wskazywanych przepisów do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art.24 ust.4 ustawy o sus, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 r. Jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. Mając na uwadze powyższą regulację należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 03.2002 r. nie uległy przedawnieniu. Reasumując, skoro prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą wnioskodawca, który mając ustalone prawo do renty rolniczej, w dalszym ciągu podlegał obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu również z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, winien był jako płatnik uiszczać należne składki z tego tytułu. Osoba prowadząca działalność gospodarczą podlega bowiem obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania, z wyłączeniem okresu, na który prowadzenie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zarzut wnioskodawcy, iż organ rentowy ustalił zadłużenie po upływie niemal 10 lat jest nieuzasadniony, ponieważ o zapłatę nieprzedawnionych należności organ rentowy może wystąpić w każdym momencie do czasu upływu przedawnienia. Tym samym skoro należne od wnioskodawcy składki zdrowotne za okres od marca 2002 r. do września 2009 r. nie uległy przedawnieniu organ rentowy miał możliwość rozliczenia tychże składek i określenia istniejących z tego tytułu zaległości, co obecnie skutkowało na podstawie art.477 14 § 1 k.p.c. oddaleniem odwołania w tym zakresie jako bezzasadnego. Orzeczenie o kosztach zapadło w oparciu o art.98 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Wysokość powyższych kosztów ustalona została zgodnie ze stawkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( §11 ust.2 ).