VII U 595/15

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2016-02-01
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
ZUSskładkiubezpieczenia społecznedziałalność gospodarczazawieszenie działalnościstan zdrowiarentafaktyczne wykonywanie działalności

Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, ustalając, że A. G. nie posiada zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres, w którym faktycznie nie prowadziła działalności gospodarczej z powodu złego stanu zdrowia.

A. G. odwołała się od decyzji ZUS ustalającej jej zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od marca do lipca 2013 roku. Mimo formalnego nie zawieszenia działalności gospodarczej, wnioskodawczyni faktycznie jej nie prowadziła z powodu złego stanu zdrowia i uprawnienia do renty. Sąd Okręgowy, opierając się na dowodach z dokumentów i zeznań, uznał odwołanie za zasadne, stwierdzając, że obowiązek ubezpieczenia powstaje z tytułu faktycznego wykonywania działalności gospodarczej, a nie tylko jej rejestracji.

Decyzją z dnia 28 stycznia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. określił wysokość zadłużenia A. G. z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od marca 2013 roku do lipca 2013 roku na kwotę 3 533,25 zł. A. G. wniosła odwołanie, podnosząc, że w tym okresie nie prowadziła działalności gospodarczej. Sąd Okręgowy ustalił, że wnioskodawczyni formalnie zawiesiła działalność w lipcu 2013 roku, a od kwietnia 2013 roku była uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy. Faktycznie, z powodu złego stanu zdrowia, nie prowadziła działalności od marca 2013 roku, przeoczyła jedynie formalne zawieszenie. Sąd oparł się na dowodach z dokumentów (umowy, zaświadczenia) oraz zeznaniach wnioskodawczyni, które uznał za wiarygodne i spójne. Sąd odwołał się do przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, podkreślając, że obowiązek ubezpieczenia powstaje z tytułu faktycznego wykonywania działalności gospodarczej, a nie tylko jej rejestracji. Domniemanie prawne wynikające z wpisu do ewidencji działalności gospodarczej może być obalone przeciwdowodem. Ponieważ postępowanie dowodowe wykazało brak faktycznego wykonywania działalności przez A. G. w spornym okresie, Sąd Okręgowy uznał jej odwołanie za zasadne i zmienił zaskarżoną decyzję, ustalając brak zadłużenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek opłacania składek powstaje z tytułu faktycznego wykonywania działalności gospodarczej, a nie tylko jej rejestracji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kluczowe dla objęcia ubezpieczeniem społecznym z tytułu działalności pozarolniczej jest faktyczne wykonywanie tej działalności, a nie samo istnienie wpisu do ewidencji. Domniemanie prawne wynikające z rejestracji może być obalone dowodem przeciwnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

A. G.

Strony

NazwaTypRola
A. G.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt. 5

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby prowadzące działalność gospodarczą podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom.

u.s.u.s. art. 12 § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa zakres ubezpieczeń.

u.s.u.s. art. 13 § pkt. 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Obowiązek ubezpieczenia trwa od dnia rozpoczęcia do dnia zaprzestania wykonywania działalności.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 8 § ust. 6

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Definicja działalności pozarolniczej.

u.s.d.g. art. 2 § ust. 1

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej

Definicja działalności gospodarczej (zarobkowa, zorganizowana, ciągła).

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania sądu okręgowego w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej z powodu stanu zdrowia. Brak prowadzenia działalności gospodarczej w spornym okresie, mimo braku formalnego zawieszenia. Domniemanie prowadzenia działalności gospodarczej może być obalone dowodem przeciwnym.

Odrzucone argumenty

ZUS argumentował, że istniało zadłużenie z tytułu składek za okres, w którym wnioskodawczyni była zarejestrowana jako prowadząca działalność gospodarczą.

Godne uwagi sformułowania

przymusem ubezpieczenia objęte są osoby, które stosownie do art. 6 ust. 1 pkt. 5 prowadzą działalność pozarolniczą. Na gruncie niniejszej sprawy koniecznym stało się wyjaśnienie znaczenia pojęcia „wykonywanie” działalności gospodarczej. Zatem ocena, czy osoba wykonuje działalność gospodarczą należy przede wszystkim do sfery ustaleń faktycznych, a dopiero następnie do ich kwalifikacji prawnej. Sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej, na gruncie omawianej ustawy, ma charakter deklaratoryjny – jego istnienie nie przesądza o faktycznym prowadzeniu działalności, ale stwarza domniemanie prawne, według którego osoba wpisana do ewidencji jest traktowana jako prowadząca działalność gospodarczą. Domniemanie to może być jednak obalone w drodze przeciwdowodu.

Skład orzekający

Grażyna Cichosz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej, nawet bez formalnego zawieszenia, zwalnia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy brak faktycznego prowadzenia działalności jest udowodniony, a nie tylko deklarowany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie zasady, że prawo wymaga faktycznego działania, a nie tylko formalnej rejestracji, co jest istotne dla przedsiębiorców.

Czy musisz płacić składki ZUS, jeśli nie prowadzisz firmy? Sąd wyjaśnia!

Dane finansowe

WPS: 3533,25 PLN

brak zadłużenia z tytułu składek: 3533,25 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII U 595/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 01 lutego 2016 roku Sąd Okręgowy w Lublinie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący Sędzia S.O. Grażyna Cichosz Protokolant sekretarz sądowy Anna Łempicka po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2016 roku w Lublinie sprawy A. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w L. o zapłatę składek na skutek odwołania A. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 28 stycznia 2015 roku znak: (...) zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że A. G. nie posiada zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od marca 2013 roku do lipca 2013 roku w łącznej kwocie 3 533,25 (trzy tysiące pięćset trzydzieści trzy złote dwadzieścia pięć groszy) złotych. Sygn. akt VII U 595/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 28 stycznia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. określił wysokość zadłużenia A. G. z tytułu składek w wysokości 3 533,25 zł za okres od marca 2013 roku do lipca 2013 roku. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. G. wnosząc o jej zmianę. Podniosła, że w rzeczonym okresie nie prowadziła działalności gospodarczej. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje: A. G. prowadziła działalność gospodarczą w zakresie usług stomatologicznych. Od miesiąca lipca 2013 roku formalnie zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej. Od kwietnia 2013 roku do 31 grudnia 2013 roku była uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy. Faktycznie w okresie od marca 2013 roku do lipca 2013 roku działalności gospodarczej nie prowadziła z uwagi na zły stan zdrowia. Nie dokonała formalnego zawieszenia działalności gospodarczej od miesiąca marca 2013 roku, gdyż okoliczność tę przeoczyła. Wielokrotnie była wzywana na komisje lekarskie ZUS (zeznania wnioskodawczyni – k. 10v, 31v-32). Z dniem 29 lutego 2012 roku wnioskodawczyni rozwiązała umowę o współpracę medyczną z (...) z dnia 1 stycznia 2005 roku (rozwiązanie – k. 14). W dniu 29 lutego 2012 roku rozwiązała umowę najmu wynajmowanego gabinetu stomatologicznego w T. przy ul. (...) , gdzie prowadziła działalność gospodarczą (rozwiązanie – k. 15). W dniu 3 października 2012 roku wnioskodawczyni zawarła umowę o świadczenie usług stomatologicznych z E. B. , którą rozwiązano z dniem 28 lutego 2013 roku (umowa, potwierdzenie – k. 28-30). Za 2013 roku wnioskodawczyni do Urzędu Skarbowego zgłosiła dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 5 388 zł wynikający z powyższej umowy (zaświadczenie – k. 23). Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o wyżej wskazane dowody z dokumentów oraz zeznań wnioskodawczyni. Dokumenty przedłożone przez wnioskodawczynię w postaci umów, porozumień i zaświadczeń jako autentyczne należało obdarzyć wiarą w całości. Treść jej zeznań w całości korespondowała z treścią tych dowodów. Ujawnione okoliczności istotnie wskazują na brak wykonywania działalności gospodarczej przez wnioskodawczynię od marca 2013 roku. Zeznania wnioskodawczyni jako spójne i logiczne zasługiwały na obdarzenie wiarą w całości. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Odwołanie A. G. jako zasadne zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 5 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. 2015.121 j.t. ze zm.), osoby prowadzące działalność gospodarczą obowiązkowo podlegają ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu. Obowiązek ubezpieczenia trwa – wedle art. 13 pkt. 4 w/w ustawy - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania. Z brzmienia powyższych przepisów wynika, iż przymusem ubezpieczenia objęte są osoby, które stosownie do art. 6 ust. 1 pkt. 5 prowadzą działalność pozarolniczą. Definicja działalności pozarolniczej została przez ustawodawcę sformułowana w art. 8 ust. 6 ustawy. Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się: 1) osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych; 2) twórcę i artystę; 3) osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu: a) w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, b) z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych; Ustawa z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.2015.584 j.t. z późn. zm.) w art. 2 stanowi, że działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Z punktu widzenia art. 13 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , dla objęcia osoby obowiązkowym ubezpieczenie społecznym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej istotne znaczenie ma rozpoczęcie i zaprzestanie wykonywania działalności, o której mowa w wyżej wskazanych przepisach ustawy o swobodzie działalności gospodarczej . Na gruncie niniejszej sprawy koniecznym stało się wyjaśnienie znaczenia pojęcia „wykonywanie” działalności gospodarczej. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że chodzi tu o faktyczne wykonywanie działalności o cechach określonych w art. 2 ust. 1 w/w ustawy, czyli działalności zarobkowej, wykonywanej w sposób zorganizowany i ciągły. Zatem ocena, czy osoba wykonuje działalność gospodarczą należy przede wszystkim do sfery ustaleń faktycznych, a dopiero następnie do ich kwalifikacji prawnej (wyrok Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z 25.11.2005 r., I UK 80/05, OSNAPiUS 2006/19 – 20/309; wyrok Sądu Apelacyjnego w warszawie z 28.02.2006 r., III AUa 1082/05). Sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej, na gruncie omawianej ustawy, ma charakter deklaratoryjny – jego istnienie nie przesądza o faktycznym prowadzeniu działalności, ale stwarza domniemanie prawne, według którego osoba wpisana do ewidencji jest traktowana jako prowadząca działalność gospodarczą. Domniemanie to może być jednak obalone w drodze przeciwdowodu. Przeprowadzone postępowanie dowodowe bezspornie wykazało, że A. G. w okresie od marca do lipca 2013 roku nie prowadziła działalności gospodarczej, pomimo braku jej formalnego zawieszenia. Tym samym nie podlegała w owym czasie ubezpieczeniu społecznemu z tego tytułu i obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne wobec niej nie powstał. Z tego względu zaskarżoną decyzję należało zmienić i ustalić, że wnioskodawczyni nie posiada zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od marca 2013 roku do lipca 2013 roku w łącznej kwocie 3 533,25 zł. Z tych względów na podstawie art. 477 14 §2 k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI