VII U 402/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy przyznał zasiłek pogrzebowy w kwocie 4000 zł, uznając opłatę za przedłużenie użytkowania miejsca pochówku za koszt pogrzebu.
E. B. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu, S. W. Sąd ustalił, że S. W. zaginął w Powstaniu Warszawskim w 1944 r., a jego śmierć została formalnie stwierdzona w 2013 r. E. B. wniosła o zasiłek, aby upamiętnić ojca poprzez opłacenie miejsca pochówku w rodzinnym grobowcu. ZUS odmówił, twierdząc, że nie udowodniono poniesienia kosztów pogrzebu. Sąd uznał, że opłata za miejsce pochówku, nawet symboliczna, stanowi koszt pogrzebu w rozumieniu ustawy.
Sprawa dotyczyła odwołania E. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) III Oddział w W., która odmówiła jej prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu, S. W. S. W. zaginął w Powstaniu Warszawskim 1 sierpnia 1944 r., a jego śmierć została formalnie stwierdzona postanowieniem z 3 kwietnia 2013 r. E. B. wniosła o przyznanie zasiłku pogrzebowego, aby upamiętnić ojca poprzez uregulowanie opłaty za miejsce pochówku w rodzinnym grobowcu, która wynosiła 4000 zł. ZUS odmówił przyznania zasiłku, argumentując, że odwołująca nie udowodniła spełnienia przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku, w tym pokrycia kosztów pogrzebu. Sąd Rejonowy dla Miasta Stołecznego Warszawy, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając E. B. zasiłek pogrzebowy w kwocie 4000 zł. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 77 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, stwierdzając, że E. B. jako rencistka spełniała przesłanki do nabycia prawa do zasiłku. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było uznanie, że opłata za przedłużenie użytkowania miejsca pochówku, mająca na celu symboliczne upamiętnienie zmarłego, stanowiła koszt pogrzebu w rozumieniu art. 78 ust. 1 ustawy. Sąd powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z 1973 r., zgodnie z którym wydatki na urządzenie nagrobka wchodzą w skład kosztów pogrzebu. Sąd uznał również, że wniosek o zasiłek został złożony w ustawowym terminie 12 miesięcy od uzyskania aktu zgonu. Na koniec, sąd zasądził od ZUS na rzecz E. B. zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 240 zł.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, opłata za przedłużenie użytkowania miejsca pochówku, nawet jeśli ma charakter symboliczny i dotyczy miejsca pamięci, może być uznana za koszt pogrzebu, jeśli spełnia przesłanki określone w ustawie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że potrzeba upamiętnienia zmarłych poprzez miejsce pochówku jest powszechnie przyjęta w kulturze. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, sąd stwierdził, że wydatki na urządzenie nagrobka wchodzą w skład kosztów pogrzebu. W tym przypadku, opłata za przedłużenie użytkowania miejsca pochówku, dokonana w celu upamiętnienia ojca, spełniała ustawową przesłankę poniesienia kosztów pogrzebu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana zaskarżonej decyzji
Strona wygrywająca
Z. R.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. R. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
| E. B. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| S. W. | osoba_fizyczna | zmarły |
Przepisy (7)
Główne
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 77 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa krąg osób uprawnionych do zasiłku pogrzebowego, w tym członków rodziny ubezpieczonego lub osoby pobierającej świadczenia.
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 77 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Definiuje, kto jest uważany za członka rodziny w rozumieniu ust. 1 pkt 4, w tym rodziców.
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 78 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Stanowi, że zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym możliwość zmiany zaskarżonej decyzji.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady odpowiedzialności za wynik procesu i zasądzania kosztów postępowania.
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 11 § 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Określa zasady ustalania opłat za czynności radców prawnych, w tym możliwość zastosowania stawek minimalnych.
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 2 § 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu
Określa zasady ustalania opłat za czynności radców prawnych, w tym możliwość zastosowania stawek minimalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opłata za przedłużenie użytkowania miejsca pochówku stanowi koszt pogrzebu. Odwołująca spełnia przesłanki do nabycia prawa do zasiłku pogrzebowego jako członek rodziny zmarłego. Wniosek o zasiłek został złożony w ustawowym terminie.
Odrzucone argumenty
Odwołująca nie udowodniła spełnienia przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku pogrzebowego. Brak dokumentów potwierdzających pokrycie przez odwołującą kosztów pogrzebu.
Godne uwagi sformułowania
W naszej kulturze powszechnie przyjęta jest potrzeba upamiętniania bliskich osób zmarłych potrzebą istnienia miejsca pamięci zmarłej, osoby, jaką niewątpliwie są miejsca pochówku. Wydatki na postawienie i urządzenie nagrobka (pomnika) wchodzą w skład kosztów pogrzebu niezależnie od rodzaju nagrobka i czasu jego postawienia.
Skład orzekający
Sylwia Smolarczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uznanie opłat za miejsce pochówku za koszt pogrzebu w kontekście zasiłku pogrzebowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie opłata za miejsce pochówku jest związana z upamiętnieniem i formalnym stwierdzeniem zgonu po latach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak prawo może uwzględniać ludzkie potrzeby upamiętnienia zmarłych, nawet w nietypowych okolicznościach związanych z historią.
“Czy opłata za grób to koszt pogrzebu? Sąd przyznał zasiłek po latach.”
Dane finansowe
WPS: 4000 PLN
zasiłek pogrzebowy: 4000 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 240 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VII U 402/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 20 stycznia 2016 r. Sąd Rejonowy dla Miasta Stołecznego Warszawy w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSR Sylwia Smolarczyk Protokolant: Maria Brejkopf po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z odwołania Z. R. od decyzji z dnia 11 czerwca 2015 r. znak (...) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. o zasiłek pogrzebowy zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu Z. R. zasiłek pogrzebowy po zmarłym K. K. (1) w kwocie 4.000 zł (cztery tysiące złotych). UZASADNIENIE W dniu 18 stycznia 2014 r. (data nadania), (k. 2-3) E. B. wniosła o zmianę decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddziału w W. z dnia 16 grudnia 2013 r. odmawiającej jej prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu S. W. i przyznanie jej prawa tegoż zasiłku w wysokości 4.000 zł. Na rozprawie w dniu 1 lipca 2015 r. pełnomocnik z urzędu odwołującej się wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według sześciokrotności stawki minimalnej, które to koszty nie zostały pokryte ani w całości ani w części. (protokół rozprawy k. 108) W odpowiedzi na odwołanie (k. 14) Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. wniósł o jego oddalenie, podnosząc iż odwołująca się nie dowiodła spełniania przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku pogrzebowego określonych w art. 77 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 2009 r. nr 153, poz. 1227 tj. ze zm.), a nadto brak jest dokumentów potwierdzających pokrycie przez odwołującą kosztów pogrzebu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: S. W. był ojcem rencistki (odwołującej się) E. B. i w czasie II wojny światowej zatrudniony był jako technik mechanik w Warsztatach Doświadczalnych Wyższej Szkoły (...) i S. R. w W. , w tym czasie działał w AK. Kontakt ze S. W. ustał w dniu 1 sierpnia 1944r., po tym kiedy wyszedł on z domu 1 sierpnia 1944r. aby wziąć udział w Powstaniu. Po zakończeniu wojny jego rodzina obawiała się wszczęcia postępowania w sprawie uznania za zmarłego, ze względu na możliwe negatywne konsekwencje – w związku z okolicznościami śmierci. Ostatecznie córka zmarłego, E. B. postanowiła uregulować kwestie ustalenia daty i miejsca zgonu ojca i zadbać o jego symboliczny pochówek, w związku z czym otrzymała akt zgonu z dnia 3 kwietnia 2013r. wskazujący, iż jej ojciec S. W. zmarł 1 sierpnia 1944 r. w W. (okoliczności bezsporne, potwierdzone przez pismo k. 12, decyzja k. 70, legitymacja rencisty k. 71, odpis skrócony aktu urodzenia k. 72, odpis skrócony aktu zgonu k. 11, postanowienie o stwierdzeniu zgonu wraz z postanowieniami o sprostowaniu k. 100-103) Następnie, w korespondencji e-mail z 5 listopada 2013 r. zarządem cmentarza przynależnego do parafii św. K. B. pragnąć upamiętnić pamięć zmarłego ojca S. W. zobowiązała się do wniesienia w całości kwoty 4.000 zł za użytkowanie miejsca pochówku jej pradziadów, płatnej w ratach na wskazane konto bankowe. W konsekwencji odwołująca się dokonywała na rzecz R. -Katolickiej Parafii św. K. w W. przelewów na poczet opłaty za użytkowanie miejsca pochówku jej rodziny, celem upamiętniania pamięci jej ojca S. W. . (potwierdzenia przelewów i zestawienia transakcji k. 20-22, 41-50, 73-84, korespondencja e-mail k. 23) Pismem z dnia 8 listopada 2013 r. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddziału w W. o wypłatę zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu S. W. , wskazując, iż pragnie dokonać symbolicznego upamiętnienia pamięci ojca w grobie, w którym od XIX w. złożone są szczątki jej rodziny na cmentarzu parafialnym Św. K. w W. , podnosząc również, iż nie posiada środków na opłacenie kosztów użytkowania miejsca we wskazanej wyżej kwocie 4.000 zł, której żąda od niej Zarząd Cmentarzy S. (pismo k. 5). Decyzją z dnia 16 grudnia 2013 r. znak (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. odmówił prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłym S. W. . (decyzja k. 1 akt rentowych) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów oraz ich kserokopii złożonych do akt sprawy oraz w oparciu o dokumenty zawarte w aktach ubezpieczeniowych, które nie były kwestionowane przez strony, również Sąd nie znalazł podstaw do podważania ich prawdziwości. Sąd zważył, co następuje: Sporną kwestią w sprawie niniejszej było ustalenie, czy odwołująca spełniła wskazane w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 2009 r. nr 153, poz. 1227 tj. ze zm.) przesłanki warunkujące nabycie prawa do zasiłku pogrzebowego po zmarłym S. W. . Zgodnie z art. 77. ust. 1 cytowanej ustawy Zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci: 1) ubezpieczonego; 2) osoby pobierającej emeryturę lub rentę; 3) osoby, która w dniu śmierci nie miała ustalonego prawa do emerytury lub renty, lecz spełniała warunki do jej uzyskania i pobierania; 4) członka rodziny osoby wymienionej w pkt 1 i 2. Ustęp 2 art. 77 ww. ustawy stanowi , iż członkami rodziny, o których mowa w ust. 1 pkt 4, są: 1) małżonek (wdowa i wdowiec); 2) rodzice, ojczym, macocha oraz osoby przysposabiające; 3) dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione i dzieci umieszczone w rodzinie zastępczej; 4) przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności inne dzieci niż wymienione w pkt 3; 5) rodzeństwo; 6) dziadkowie; 7) wnuki; 8) osoby, nad którymi została ustanowiona opieka prawna. W ocenie Sądu odwołująca się spełniła przesłanki do nabycia prawa do zasiłku pogrzebowego. Niewątpliwie E. B. jako rencistka, wnioskująca o przyznanie zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu spełniała przesłanki przewidziane w art. 77 ust. 1 pkt 4 oraz art. 77 ust 2 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Zgodnie z art. 78 ust. 1 . Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu. W naszej kulturze powszechnie przyjęta jest potrzeba upamiętniania bliskich osób zmarłych potrzebą istnienia miejsca pamięci zmarłej, osoby, jaką niewątpliwie są miejsca pochówku. Zwrot kosztów pogrzebu obejmuje wszelkie wydatki związane z pochówkiem. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 8 sierpnia 1973 r. w postępowaniu sygn. akt VI CR 554/73 wydatki na postawienie i urządzenie nagrobka (pomnika) wchodzą w skład kosztów pogrzebu niezależnie od rodzaju nagrobka i czasu jego postawienia”. Odwołująca chciała upamiętnić pamięć zmarłego ojca poprzez urządzenie mu symbolicznego grobu w rodzinnym grobowcu, jednakże z uwagi na wygaśnięcie praw do miejsca na cmentarzu, zmuszona była dokonać opłaty w kwocie 4000 zł przedłużającej użytkowanie tego miejsca. W ocenie Sądu dokonanie powyższej opłaty spełnia ustawową przesłankę poniesienia kosztów pogrzebu, których konieczność poniesienia jak i przekazywanie na rzecz parafii opiekującej się cmentarzem poszczególnych części opłaty została dowiedziona w toku postępowania. Odwołująca się zachowała też 12-miesięczny termin do zgłoszenia wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego, gdyż odpis skrócony aktu zgonu uzyskała 3 kwietnia 2013 r. zaś wniosek o przyznanie zasiłku złożyła 8 listopada 2013 r. Wobec powyższego w oparciu o przepis art. 477 14 § 2 k.p.c. Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku zmieniając zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznał E. B. zasiłek pogrzebowy po zmarłym S. W. w kwocie 4000 zł W myśl zasady odpowiedzialności za wynik procesu wyrażonej w 98 § 1 k.p.c. Sąd zasądził na rzecz odwołującej od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddziału w W. zwrot kosztów procesu, związanych z zastępstwem procesowym w kwocie 240 zł odpowiadającej sześciokrotności stawki minimalnej, ze względu na ilość terminów w sprawie oraz nakład pracy pełnomocnika stosownie do § 11 ust. 2 w zw. z § 2 ust 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI