Orzeczenie · 2024-11-08

VII U 326/23

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-11-08
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSOFEreforma emerytalnaprzeliczenie emeryturyubezpieczenie społeczneprawo emerytalnewiek emerytalny

A. C. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do ponownego obliczenia emerytury. Ubezpieczona argumentowała, że ZUS odmówił przeliczenia jej emerytury na dzień 2 stycznia 2023 r., gdy osiągnie powszechny wiek emerytalny, z powodu nieprzystąpienia do Otwartego Funduszu Emerytalnego (OFE) w 1999 r. Podkreślała, że jest w gorszej sytuacji niż osoby, które przystąpiły do OFE, a jej emerytura jest o około 80% niższa bez uzasadnienia. Wniosła o stwierdzenie niezgodności stanu faktycznego z przepisami prawa i przeliczenie emerytury. ZUS w odpowiedzi wniósł o oddalenie odwołania, wskazując, że zgodnie z art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponowne obliczenie emerytury dotyczy osób pobierających okresową emeryturę kapitałową, a ubezpieczona nie była członkiem OFE i nie nabyła prawa do takiej emerytury. Sąd Okręgowy ustalił, że ubezpieczona nie przystąpiła do OFE. Analizując przepisy, sąd stwierdził, że prawo do emerytury kapitałowej przysługuje członkom OFE, a art. 26c ustawy emerytalnej dotyczy osób pobierających takie świadczenie. Sąd podkreślił, że przystąpienie do OFE było dobrowolne dla rocznika ubezpieczonej i nieuczynienie tego wyklucza możliwość przeliczenia emerytury na zasadach określonych dla członków OFE. Sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 1/14, który nie uznał reformy emerytalnej za niezgodną z Konstytucją. Sąd oddalił odwołanie, uznając, że argumentacja ubezpieczonej nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach, a rolą sądu jest stosowanie prawa, a nie zastępowanie ustawodawcy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przeliczenia emerytury dla osób nieprzystępujących do OFE oraz zasady działania reformy emerytalnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji osób urodzonych w latach 1949-1968, które nie przystąpiły do OFE.

Zagadnienia prawne (2)

Czy osoba, która nie przystąpiła do Otwartego Funduszu Emerytalnego (OFE) w przewidzianym terminie, może ubiegać się o ponowne przeliczenie emerytury na podstawie przepisów dotyczących okresowej emerytury kapitałowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, osoba, która nie przystąpiła do OFE i w związku z tym nie pobierała okresowej emerytury kapitałowej, nie może ubiegać się o ponowne przeliczenie emerytury na podstawie art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Uzasadnienie

Przepis art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z FUS dotyczy wyłącznie osób, które pobierały okresową emeryturę kapitałową, a prawo do takiej emerytury przysługuje członkom OFE. Brak przystąpienia do OFE wyklucza możliwość zastosowania tego przepisu.

Czy przepisy dotyczące reformy emerytalnej, w tym podziału składek i zasad naliczania emerytur dla osób, które nie przystąpiły do OFE, są zgodne z Konstytucją?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 1/14 uznał zasady reformy emerytalnej, w tym kapitałowej części systemu, za zgodne z Konstytucją.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny ocenił reformę emerytalną i nie stwierdził jej niezgodności z Konstytucją, co oznacza, że obowiązujące przepisy są legalne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
A. C.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (12)

Główne

ustawa emerytalna art. 26c § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy ponownego obliczenia emerytury dla osób pobierających okresową emeryturę kapitałową.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia odwołania.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 26

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa zasady obliczania emerytury.

ustawa emerytalna art. 114 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Reguluje zasady uchylania lub zmiany decyzji organu rentowego.

u.e.k. art. 5

Ustawa o emeryturach kapitałowych

Emerytury kapitałowe przysługują osobom z ustalonym prawem do emerytury z FUS.

u.e.k. art. 7

Ustawa o emeryturach kapitałowych

Okresowa emerytura kapitałowa finansowana jest z FUS i przysługuje z subkonta.

u.e.k. art. 8 § 1

Ustawa o emeryturach kapitałowych

Określa warunki nabycia prawa do okresowej emerytury kapitałowej (wiek 60 lat, środki na subkoncie).

u.s.u.s. art. 40a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Opisuje prowadzenie subkonta w ramach konta ubezpieczonego.

u.s.u.s. art. 22 § 3

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Dotyczy podziału składki.

u.s.u.s. art. 111

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Podział składki jest obowiązkowy dla urodzonych po 1968 r.

u.s.u.s. art. 111 § 3

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Urodzeni między 1949 a 1968 r. mogli przystąpić do OFE na wniosek.

u.s.u.s. art. 111 § 5

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Przystąpienie do OFE przez te roczniki było nieodwołalnym oświadczeniem woli.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przystąpienia do OFE wyklucza możliwość zastosowania art. 26c ustawy emerytalnej. • Prawo do okresowej emerytury kapitałowej przysługuje wyłącznie członkom OFE. • Obowiązujące przepisy reformy emerytalnej nie zostały uznane za niezgodne z Konstytucją.

Odrzucone argumenty

Odmowa przeliczenia emerytury z powodu nieprzystąpienia do OFE jest niesprawiedliwa i dyskryminująca. • Należy utworzyć subkonto w ZUS wszystkim ubezpieczonym i przeliczyć emerytury zgodnie z art. 26c.

Godne uwagi sformułowania

organ rentowy kieruje się wyłącznie przepisami prawa, a nie stanem faktycznym • rażąco niesprawiedliwa emerytura w stosunku do kobiet, które przystąpiły do Otwartego Funduszu Emerytalnego • nie kwestionowała decyzji wydanej przez ZUS, a obowiązujące przepisy • Rolą sądów jest stosowanie prawa. Odmienna wykładnia przepisów [...] mogłaby prowadzić do zastępowania ustawodawcy w tworzeniu prawa.

Skład orzekający

Zofia Pawelczyk-Bik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeliczenia emerytury dla osób nieprzystępujących do OFE oraz zasady działania reformy emerytalnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osób urodzonych w latach 1949-1968, które nie przystąpiły do OFE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego tematu emerytur i budzi emocje związane z poczuciem niesprawiedliwości wynikającym z reformy emerytalnej. Pokazuje, jak sądy stosują prawo nawet w obliczu subiektywnego poczucia krzywdy.

Czy brak decyzji o OFE w 1999 roku kosztuje Cię tysiące złotych emerytury? Sąd wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst