VII U 2551/14

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2015-05-27
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia emerytalno-rentoweŚredniaokręgowy
ZUSświadczeniaemeryturarentakoszty pogrzebuprawo bankowezwrot środków

Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, uznając, że E. Ł. nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, ponieważ środki te zostały wypłacone z rachunku zmarłej na pokrycie kosztów pogrzebu.

E. Ł. odwołała się od decyzji ZUS nakazującej jej zwrot nienależnie pobranego świadczenia emerytalnego za okres po śmierci Z. K. E. Ł. udokumentowała poniesienie kosztów pogrzebu Z. K. z jej rachunku bankowego, zgodnie z przepisami Prawa bankowego. Sąd Okręgowy uznał, że wypłata środków na pokrycie kosztów pogrzebu była prawidłowa i miała podstawę prawną, w związku z czym świadczenie nie mogło być uznane za nienależnie pobrane.

Sąd Okręgowy w Lublinie rozpatrzył sprawę z odwołania E. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. ZUS decyzją z dnia 15 kwietnia 2014 r. zobowiązał E. Ł. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres od 1 lutego 2014 r. do 28 lutego 2014 r. E. Ł. wniosła odwołanie, domagając się zmiany decyzji i ustalenia, że nie jest zobowiązana do zwrotu świadczenia. W toku postępowania ustalono, że Z. K., uprawniona do świadczenia emerytalno-rentowego, zmarła 22 stycznia 2014 r. E. Ł. poniosła koszty związane z organizacją pogrzebu Z. K., dokumentując je fakturami i rachunkami na łączną kwotę. Następnie E. Ł. złożyła wniosek do Banku o wypłatę środków z rachunku zmarłej, dołączając dokumenty potwierdzające poniesione koszty pogrzebu. Bank wypłacił środki E. Ł. zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 1 Prawa bankowego. ZUS wezwał bank do zwrotu świadczeń, jednak bank poinformował, że środki zostały wypłacone E. Ł. tytułem zwrotu kosztów pogrzebu. Sąd Okręgowy, opierając się na przepisach Prawa bankowego, uznał, że wypłata środków na pokrycie kosztów pogrzebu była prawidłowa i miała podstawę prawną. W związku z tym, świadczenie nie mogło być kwalifikowane jako nienależnie pobrane w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach. Sąd zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, orzekając, że E. Ł. nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, środki wypłacone z rachunku zmarłego na pokrycie kosztów pogrzebu, zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 1 Prawa bankowego, nie mogą być uznane za nienależnie pobrane świadczenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wypłata środków z rachunku zmarłego na pokrycie kosztów pogrzebu przez bank, na podstawie przedstawionych przez E. Ł. dokumentów, była zgodna z prawem bankowym. Tym samym, pobranie tych środków przez E. Ł. miało podstawę prawną i nie można ich kwalifikować jako nienależnie pobrane świadczenie w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

E. Ł.

Strony

NazwaTypRola
E. Ł.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (3)

Główne

Prawo bankowe art. 55 § ust. 1 pkt 1

Ustawa Prawo bankowe

W przypadku śmierci posiadacza rachunku bank jest obowiązany wypłacić z tych rachunków kwotę wydatkowaną na koszty pogrzebu posiadacza rachunku osobie, która przedstawiła rachunki stwierdzające wysokość poniesionych przez nią kosztów - w wysokości nieprzekraczającej kosztów urządzenia pogrzebu zgodnie ze zwyczajami przyjętymi w danym środowisku.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach art. 138 § ust. 1 pkt 1 i 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za nienależnie pobrane świadczenia uważa się również świadczenia wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w decyzji tego organu.

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wypłata środków z rachunku zmarłej na pokrycie kosztów pogrzebu była zgodna z art. 55 ust. 1 pkt 1 Prawa bankowego. Ponoszenie kosztów pogrzebu przez E. Ł. zostało udokumentowane. Świadczenie pobrane na pokrycie kosztów pogrzebu nie może być uznane za nienależnie pobrane.

Godne uwagi sformułowania

Pobranie spornego świadczenia przez wnioskodawczynię miało zatem podstawę prawną. Świadczenie to nie może być w związku z tym kwalifikowane jako nienależnie pobrane w rozumieniu art.138 ust.1 pkt 3 w/w ustawy.

Skład orzekający

Jacek Chaciński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa bankowego dotyczących wypłaty środków na koszty pogrzebu oraz stosowanie przepisów ustawy o emeryturach i rentach w kontekście nienależnie pobranych świadczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wypłaty środków z rachunku zmarłego na pokrycie kosztów pogrzebu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów prawa bankowego i ubezpieczeń społecznych w sytuacji śmierci klienta banku i związanych z tym kosztów pogrzebu, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.

Czy środki zmarłego na pogrzeb można zwrócić ZUS? Sąd rozstrzyga.

0

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII U 2551/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Lublinie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Jacek Chaciński Protokolant starszy protokolant Anna Łempicka po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2015 roku w Lublinie sprawy E. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K. o zwrot nienależnie pobranego świadczenia na skutek odwołania E. Ł. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K. z dnia 15 kwietnia 2014 roku znak: (...) zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że E. Ł. nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 01 lutego 2014 roku do 28 lutego 2014 roku w kwocie (...) złotych ( (...) VII U 2551/14 UZASADNIENIE Decyzją z 15 kwietnia 2014 r., znak (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. , na podstawie art. 138 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r., Nr 153, poz. 1227 ze zm.) zobowiązał E. Ł. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres od 1 lutego 2014 r. do 28 lutego 2014 r. w kwocie (...) gr (decyzja – k. 512 akt emerytalnych). E. Ł. w odwołaniu od powyższej decyzji domagała się jej zmiany poprzez ustalenie, iż nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 lutego 2014 r. do 28 lutego 2014 r. (k. 5 - 6 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (k. 5 - 5 v. a. s.). Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: W dniu 22 stycznia 2014 r. zmarła Z. K. która miała przyznane prawo do świadczenia emerytalno-rentowego (k. – 506 a.e.). Po śmierci uprawnionej E. Ł. podjęła czynności organizacyjne pochówku zmarłej w skutek czego poniosła koszty. W toku niniejszego procesu wnioskodawczyni złożyła do akt sprawy dokumenty z których wynika, iż w związku z organizacją pogrzebu Z. K. , poniosła koszty w łącznej wysokości (...) zł ( faktura VAT nr (...) , faktura VAT nr (...) , rachunek nr (...) oraz dwa zaświadczenia wydane przez proboszcza Parafii N. J. w S. ). E. Ł. w dniu 24 lutego 2014 r. złożyła wniosek do Banku (...) S.A. w B. o wypłatę środków z rachunku zmarłej Z. K. . Do powyższego wniosku skarżąca dołączyła zaświadczenia o wykupieniu grobowca na kwotę (...) zł, oryginał zaświadczenia o pokryciu kosztów związanych z pogrzebem na kwotę (...) zł, fakturę VAT nr (...) za usługi pogrzebowe na kwotę (...) zł, fakturę VAT nr (...) za usługi pogrzebowe na kwotę (...) zł oraz rachunek nr (...) za wieniec i stroik na kwotę (...) zł (wniosek – k. 27 a.s.). Wobec powyższego Bank (...) dokonał przelewu na numer rachunku bankowego wnioskodawczyni (bezsporne). W dniu 24 lutego 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wezwał Bank (...) w B. do zwrotu kwoty świadczeń przekazanych na rachunek w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej za miesiące następujące po miesiącu w którym nastąpiła śmierć świadczeniobiorcy tj. do zwrotu kwoty (...) zł (wezwanie – k. 509 a.e.). W związku z powyższym wezwaniem Bank (...) poinformował organ rentowy, iż nie dokonał zwrotu świadczenia z uwagi na fakt, iż przedmiotowa kwota została zwrócona osobie uprawnionej – E. Ł. z tyt. zwrotu kosztów pogrzebu (pismo – k. 510 a.e.). Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o wyżej przytoczone dowody z dokumentów, których wiarygodność nie była kwestionowana przez strony. Sąd nie dopatrzył się w tychże dokumentach okoliczności mogących podważyć ich autentyczność z urzędu, przez co zostały one obdarzone wiarą w całości. Zgodnie z treścią art. 55 ust. 1 pkt 1 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 128 j.t.) w przypadku śmierci posiadacza rachunku oszczędnościowego, rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego lub rachunku terminowej lokaty oszczędnościowej bank jest obowiązany wypłacić z tych rachunków kwotę wydatkowaną na koszty pogrzebu posiadacza rachunku osobie, która przedstawiła rachunki stwierdzające wysokość poniesionych przez nią kosztów - w wysokości nieprzekraczającej kosztów urządzenia pogrzebu zgodnie ze zwyczajami przyjętymi w danym środowisku. Organ rentowy w uzasadnieniu swojej decyzji powoływał się na treść przepisu art. 138 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , z którego wynika, iż osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu, zaś za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 uważa się również świadczenia wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w decyzji tego organu. Mając na uwadze realia niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż przedmiotowa kwota została prawidłowo zwrócona osobie uprawnionej – E. Ł. z tyt. zwrotu kosztów pogrzebu. Skarżąca składając wniosek do Banku (...) S.A. w B. o wypłatę środków z rachunku zmarłej Z. K. , udokumentowała, iż poniosła koszty związane z pogrzebem posiadaczki rachunku oszczędnościowego. Zatem Bank (...) stosując się do treści przepisu z art. 55 ust. 1 pkt 1 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe winien był wypłacić kwotę wydatkowaną na koszty pogrzebu osobie uprawnionej tj. wnioskodawczyni E. Ł. . Pobranie spornego świadczenia przez wnioskodawczynię miało zatem podstawę prawną. Świadczenie to nie może być w związku z tym kwalifikowane jako nienależnie pobrane w rozumieniu art.138 ust.1 pkt 3 w/w ustawy. Z tych względów Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i na mocy wyżej wskazanych przepisów oraz art. 477 14 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI