VII U 1967/25Oddalenie odwołania o emeryturę po wyroku TK 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania M. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w S., która odmówiła wznowienia postępowania w sprawie wysokości przyznanej emerytury. Odwołująca się wniosła o ponowne ustalenie wysokości emerytury przyznanej w wieku powszechnym, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. (sygn. akt SK 140/20), który miał stwierdzić niekonstytucyjność przepisu art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, argumentując, że wyrok TK nie został jeszcze ogłoszony w Dzienniku Ustaw, co uniemożliwia jego zastosowanie. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił odwołanie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 190 Konstytucji RP i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Ponieważ wyrok SK 140/20 nie został opublikowany, nie można go uznać za podstawę do ponownego ustalenia wysokości świadczenia w trybie art. 114 ustawy emerytalnej, gdyż nie zaistniała "nowa okoliczność" w rozumieniu tego przepisu. Ponadto, sąd stwierdził, że odwołująca się nie spełnia przesłanek podmiotowych do objęcia jej ochroną wynikającą z wyroku TK. Odwołująca się osiągnęła powszechny wiek emerytalny w 2010 r., podczas gdy przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej wszedł w życie dopiero w 2013 r. Dysponowała zatem okresem ponad dwóch lat na złożenie wniosku o emeryturę przed wejściem w życie kwestionowanego przepisu, z czego świadomie nie skorzystała, kontynuując zatrudnienie. W związku z tym, sąd uznał, że jej sytuacja nie jest analogiczna do sytuacji osób, których ochronę miał zapewnić wyrok Trybunału. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących publikacji orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływu na postępowania w sprawach ubezpieczeniowych, a także zasady stosowania art. 114 ustawy emerytalnej w kontekście zmian prawnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej odwołującej się oraz braku publikacji konkretnego wyroku TK. Może być mniej przydatne w sprawach, gdzie wyrok TK został opublikowany lub gdzie stan faktyczny jest odmienny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, może stanowić podstawę do ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, nie może stanowić podstawy do ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej, ponieważ nie wywołał skutku w postaci utraty mocy obowiązującej przepisu, na podstawie którego wydano wcześniejszą decyzję, a tym samym nie zaistniała "nowa okoliczność" w rozumieniu tego przepisu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 190 Konstytucji RP i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, orzeczenie TK wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Brak publikacji wyroku w Dzienniku Ustaw oznacza, że przepis, którego niekonstytucyjność stwierdzono, nie utracił mocy obowiązującej, a tym samym nie można go traktować jako nowej okoliczności uzasadniającej ponowne ustalenie świadczenia.
Czy osoba, która osiągnęła powszechny wiek emerytalny przed wejściem w życie przepisu art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej i świadomie nie skorzystała z możliwości przejścia na emeryturę przed jego wejściem w życie, może powoływać się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niekonstytucyjność tego przepisu w celu ponownego ustalenia wysokości emerytury?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taka osoba nie może powoływać się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego w celu ponownego ustalenia wysokości emerytury, jeśli dysponowała realną możliwością złożenia wniosku o emeryturę przed wejściem w życie kwestionowanej regulacji, z której to możliwości świadomie nie skorzystała z przyczyn ekonomicznych.
Uzasadnienie
Istotą niekonstytucyjności stwierdzonej przez TK było zaskoczenie ubezpieczonych regulacją wchodzącą w życie, gdy nie mieli oni już faktycznej możliwości podjęcia decyzji o terminie przejścia na emeryturę powszechną w sposób pozwalający uniknąć pomniejszenia. Sytuacja odwołującej się była odmienna, gdyż miała ona długotrwałą możliwość złożenia wniosku przed wejściem w życie przepisu, z której nie skorzystała, co wyklucza objęcie jej ochroną wynikającą z wyroku TK.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. G. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
| C. G. | osoba_fizyczna | pełnomocnik odwołującej |
Przepisy (8)
Główne
ustawa emerytalna art. 114 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa do ponownego ustalenia wysokości świadczenia w przypadku przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 25 § ust. 1b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis, którego niekonstytucyjność stwierdził TK, ale który nie utracił mocy obowiązującej z powodu braku publikacji w Dzienniku Ustaw.
k.p.c. art. 148 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do wydania wyroku na posiedzeniu niejawnym.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzeczenia o oddaleniu odwołania.
Konstytucja RP art. 190
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Reguluje wejście w życie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności.
u.o.a.n. art. 9 § ust. 1 pkt 6
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Obowiązek ogłaszania orzeczeń TK dotyczących aktów normatywnych w Dzienniku Ustaw.
u.o.a.n. art. 21
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Organ odpowiedzialny za wydawanie Dziennika Ustaw.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, co uniemożliwia jego zastosowanie jako podstawy do ponownego ustalenia świadczenia. • Odwołująca się nie spełnia przesłanek podmiotowych do objęcia jej ochroną wynikającą z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, ponieważ osiągnęła wiek emerytalny przed wejściem w życie kwestionowanego przepisu i świadomie nie skorzystała z możliwości przejścia na emeryturę przed jego wejściem w życie.
Odrzucone argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20) powinien stanowić podstawę do ponownego ustalenia wysokości emerytury w trybie art. 114 ustawy emerytalnej, mimo braku jego ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. • Odwołująca się znajduje się w sytuacji analogicznej do osób, których ochronę miał na celu zapewnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego.
Godne uwagi sformułowania
brak jest podstaw do przyjęcia, że w sprawie zaistniała "nowa okoliczność" w rozumieniu art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej • Sytuacja odwołującej się przedstawia się odmiennie – dysponowała ona realną i długotrwałą możliwością złożenia wniosku o emeryturę powszechną przed wejściem w życie kwestionowanej regulacji, z której to możliwości świadomie nie skorzystała
Skład orzekający
Renata Gąsior
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących publikacji orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływu na postępowania w sprawach ubezpieczeniowych, a także zasady stosowania art. 114 ustawy emerytalnej w kontekście zmian prawnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej odwołującej się oraz braku publikacji konkretnego wyroku TK. Może być mniej przydatne w sprawach, gdzie wyrok TK został opublikowany lub gdzie stan faktyczny jest odmienny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z publikacją orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływem na prawa obywateli, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych.
“Emerytura po wyroku TK? Sąd wyjaśnia, kiedy orzeczenie konstytucyjne naprawdę działa.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.