Orzeczenie · 2025-10-06

VII U 1736/24

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-10-06
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokaokręgowy
emeryturaZUSTrybunał Konstytucyjnywznowienie postępowaniapublikacja orzeczeniaDziennik UstawKodeks postępowania administracyjnego

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie rozpoznał sprawę z odwołania M. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. o wznowienie postępowania w sprawie emerytury. M. K. domagała się wznowienia postępowania i ponownego przeliczenia emerytury w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20), który orzekł o niezgodności art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z Konstytucją. Organ rentowy odmówił wznowienia postępowania, wskazując, że wyrok TK nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, a jego publikacja jest warunkiem wejścia w życie i podstawą do wznowienia postępowania na podstawie art. 145a KPA. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, podkreślając, że orzeczenia TK wchodzą w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, a publikacja na stronie internetowej TK nie jest równoznaczna z ogłoszeniem w rozumieniu prawa. Sąd zaznaczył, że nie ma kompetencji do eliminowania skutków zaniechania ustawodawcy i musi działać w granicach prawa. W związku z tym, odwołanie w zakresie wznowienia postępowania zostało oddalone. Jednocześnie, sąd przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury do rozpoznania, ponieważ organ rentowy nie wydał jeszcze decyzji w tym przedmiocie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów KPA i Konstytucji dotyczących wejścia w życie orzeczeń TK i podstaw wznowienia postępowania administracyjnego, a także zakresu kognicji sądu w sprawach ubezpieczeń społecznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw. Wartość praktyczna ograniczona do spraw, w których podobny problem proceduralny może wystąpić.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145a KPA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 190 Konstytucji RP i ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych, orzeczenia TK wchodzą w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Publikacja na stronie internetowej TK nie jest równoznaczna z ogłoszeniem w rozumieniu prawa. Brak publikacji oznacza, że akt normatywny nie utracił mocy obowiązującej, a tym samym nie można żądać wznowienia postępowania na podstawie art. 145a KPA.

Czy sąd pracy i ubezpieczeń społecznych może merytorycznie ocenić wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury, jeśli organ rentowy wydał jedynie decyzję o odmowie wznowienia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd rozstrzyga o prawidłowości zaskarżonej decyzji w granicach jej treści i przedmiotu. Jeśli organ rentowy nie wydał decyzji w przedmiocie wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury, sąd nie może merytorycznie ocenić tego roszczenia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że postępowanie sądowe w sprawach ubezpieczeń społecznych ma charakter odwoławczy od decyzji organu rentowego. Przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie decyzja, od której wniesiono odwołanie. W sytuacji, gdy organ rentowy rozpoznał jedynie wniosek o wznowienie postępowania, a nie wydał decyzji w przedmiocie ponownego ustalenia wysokości emerytury, sąd nie może rozpatrywać tego wniosku merytorycznie. W takim przypadku wniosek przekazuje się organowi rentowemu do rozpoznania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie odwołania i przekazanie wniosku do rozpoznania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (11)

Główne

KPC art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

KPA art. 145a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 145a § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 190

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

KPC art. 148 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 477 § 10

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

ustawa emerytalna art. 25 § 1b

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 114

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.o.a.n. art. 9 § 1

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

u.o.a.n. art. 21

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, co uniemożliwia jego zastosowanie jako podstawy do wznowienia postępowania na gruncie KPA. • Sąd rozpatruje sprawę w granicach decyzji organu rentowego; wniosek o ponowne ustalenie emerytury nie był przedmiotem decyzji, a jedynie wnioskiem o wznowienie postępowania.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego powinien być podstawą do wznowienia postępowania, nawet jeśli nie został jeszcze opublikowany w Dzienniku Ustaw.

Godne uwagi sformułowania

Orzeczenie Trybunału wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. • Publikacja wyroku na stronie internetowej Trybunału czy w publikatorze "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Zbiór Urzędu", nie jest ogłoszeniem w rozumieniu art. 190 Konstytucji. • Sądy muszą pozostać wierne zasadom praworządności. • Sąd nie mógł zaś merytorycznie ocenić zasadności roszczenia o ponowne ustalenie wysokości emerytury z uwagi na czasową niedopuszczalność drogi sądowej - organ rentowy nie wydał bowiem decyzji w przedmiocie tego wniosku.

Skład orzekający

Magdalena Pytel

Przewodnicząca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA i Konstytucji dotyczących wejścia w życie orzeczeń TK i podstaw wznowienia postępowania administracyjnego, a także zakresu kognicji sądu w sprawach ubezpieczeń społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw. Wartość praktyczna ograniczona do spraw, w których podobny problem proceduralny może wystąpić.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i jego wpływem na postępowania administracyjne i sądowe, co jest istotne dla prawników procesowych.

Wyrok TK nieopublikowany w Dzienniku Ustaw? Sąd wyjaśnia, kiedy można liczyć na wznowienie postępowania.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst