VII SAB/Wa 31/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-02-29
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenie społeczne rolnikówbezczynność organuwłaściwość sądusąd administracyjnysąd powszechnyKRUSpostępowanie administracyjneskarga

WSA w Warszawie odrzucił skargę na bezczynność organu w sprawie ubezpieczenia społecznego rolników, wskazując na właściwość sądu powszechnego.

Skarżący K.R. i R.R. wnieśli skargę na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie nierozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej ubezpieczenia społecznego rolników. Sąd administracyjny odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną. Wskazano, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników, w tym dotyczące bezczynności organu, należą do właściwości sądów powszechnych na mocy przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę K.R. i R.R. na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, która miała polegać na nierozpoznaniu wniosku z dnia 25 maja 2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącej podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników. Skarżący domagali się zobowiązania Prezesa KRUS do wydania decyzji rozstrzygającej ich żądanie. Organ administracji w odpowiedzi na skargę przedstawił stan sprawy, wskazując na liczne wnioski skarżących dotyczące różnych decyzji i tytułów wykonawczych, a także na przekazanie spraw do Oddziału Regionalnego KRUS w celu udzielenia odpowiedzi. Sąd administracyjny uznał jednak, że skarga jest niedopuszczalna. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy te sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników, w tym dotyczących bezczynności organu, właściwość sądów administracyjnych jest wyłączona. Na mocy art. 477 ze zn. 8 w zw. z art. 476 § 2 K.p.c. oraz art. 36 § 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. W związku z tym, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników jest niedopuszczalna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż właściwość w tym zakresie przysługuje sądom powszechnym.

Uzasadnienie

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące bezczynności organu rentowego, są wyłączone spod kognicji sądów administracyjnych i należą do właściwości sądów powszechnych na mocy przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, w tym orzekają w sprawach skarg na akty lub czynności organów administracji, w tym na bezczynność.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn skarga narusza przepisy proceduralne.

k.p.c. art. 476 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy o świadczenia z ubezpieczeń społecznych oraz inne sprawy dotyczące praw i obowiązków ubezpieczonych i organów rentowych.

k.p.c. art. 476 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie.

u.u.s.r. art. 36 § 3

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

W przypadku niewydania decyzji przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników, w tym dotyczące bezczynności organu, należą do wyłącznej właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób zgodzić się z zarzutami skarżących dotyczącymi pozostawania w bezczynności przez organ wyłączona została w tych sprawach droga sądowoadministracyjna, albowiem nie jest dopuszczalna dwutorowość postępowań sądowych właściwy w sprawie jest sąd powszechny

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych rolników i bezczynności organów."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników i kwestii właściwości sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - właściwości sądu, co jest istotne dla prawników, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SAB/Wa 31/12 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-02-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 58  par. 1  pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Izabela Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym skargi K.R. i R.R. na Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie : bezczynności organu postanawia : odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 20 grudnia 2011 r. K.R. i R.R. wnieśli skargę na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego polegającą na nie rozpoznaniu wniosku z dnia 25 maja 2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego O/R w [...] z dnia [...] sygn. akt [...] w sprawie podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników i ustaleniu składki z tego tytułu w kwocie 1.010,00 zł plus odsetki za zwłokę 438,08 zł za okres od 2007/02 do 2008/01 w związku z podleganiem w tym okresie obowiązkowemu ubezpieczeniu rolniczemu.
Skarżący wnieśli o zobowiązanie Prezesa KRUS w [...] do wydania w ciągu czternastu dni od otrzymania wyroku decyzji rozstrzygającej ich żądanie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. Wskazał, iż w niniejszej sprawie przedstawiona przez skarżących sytuacja nie miała miejsca, a stan sprawy przedstawiał się następująco:
1) W dniu 01.06.2011r. do Centrali KRUS - Biura Ubezpieczeń wpłynęło 7 wniosków Państwa K. i R.R. z dnia:
2) 25.05.2011r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z dnia [...] sygn. akt [...],
3) 25.05.2011r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. akt [...].,
4) 25.05.2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. akt. [...],
5) 21.05.2011r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. [...],
6) 25.05.2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. akt [...],
7) 25.05.2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. akt [...],
8) 25.05.2011 r. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora OR w [...] z [...] sygn. akt [...].
Organ dodał, iż powoływane przez skarżącą numery spraw ww. wnioskach numer od [...] do [...] nie dotyczą wydanych przez Kasę decyzji, lecz są to numery tytułów wykonawczych realizowanych przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w [...].
Organ wyjaśnił, iż w dniu 03.06.2011r. Biuro Ubezpieczeń przekazało powyższe wnioski do Oddziału Regionalnego KRUS w [...], celem udzielenia odpowiedzi zainteresowanej zgodnie z właściwością. Pismami z dnia 14.06.2011 r. Oddział Regionalny KRUS w [...] udzielił zainteresowanym odpowiedzi na przedmiotowe wnioski. W odpowiedziach tych stwierdził brak podstaw do pozytywnego ich załatwienia, z uwagi na powoływanie się przez Państwa R. na nieistniejące decyzje.
W dniu 03.08.2011r. od K. R. wpłynęły m.in. wnioski o podanie przyczyny zwłoki i wskazanie nowego terminu załatwienia sprawy dotyczące wymienionych na wstępie wniosków. W dniu 19.08.2011 r. Biuro udzieliło odpowiedzi zainteresowanej informując, iż sprawy zostały przekazane do Oddziału Regionalnego KRUS w B. celem załatwienia zgodnie z właściwością.
W dniu 29.09.2011 r. od zainteresowanej wpłynęło pismo o umorzenie sprawy dotyczącej [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], uzasadnione tym, że nie ubiegała się ona o wydanie decyzji w tej sprawie i że wniosku w tej sprawie nie złożyła.
Organ wskazał, iż z uwagi na to, że poprzednie wnioski zostały przekazane Oddziałowi Regionalnemu KRUS w [...] celem udzielenia odpowiedzi również pismo z dnia 29.09.2011 r. zostało przekazane do Oddziału Regionalnego KRUS w [...], celem załatwienia zgodnie z właściwością.
W dniu 28 grudnia 2011 r. od K. i R. R. wpłynął kolejny wniosek z dnia 20.12.2011 r. o wstrzymanie wykonalności postanowienia znak sprawy : [...] z dnia [...], w uzasadnieniu którego skarżący powołali się na wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...]. Organ zaznaczył, że udzielił skarżącym wyjaśnień w tej kwestii pismem z dnia [...] znak : [...].
Przedstawiony stan sprawy, w ocenie organu potwierdza, iż nie sposób zgodzić się z zarzutami skarżących dotyczącymi pozostawania w bezczynności przez organ.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne zostały powołane do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, która obejmować ma orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Ponadto sądy te orzekają w sprawach, w których przepisy ustawy szczególnej przewidują sądową kontrolę – art. 3 § 3 powołanej wyżej ustawy.
Wskazać należy, że wniesienie skargi na bezczynność organu dopuszczalne jest jedynie w tym zakresie, w jakim stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie każda zatem bezczynność organu będzie podlegała kognicji sądów administracyjnych. Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Jak już zostało powiedziane, składanie skargi na bezczynność dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem ona dotyczyć innych czynności.
Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność, w której według skarżących pozostaje Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, poprzez nierozpoznanie żądania z dnia 25 maja 2011 r. dotyczącego wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego w [...] z dnia [...] sygn. akt : [...].
Podkreślić należy, że w przypadku decyzji wydawanych w sprawach ubezpieczenia społecznego rolników przewidziano drogę postępowania przed sądem powszechnym /art. 477 ze zn. 8 w zw. z art. 476 § 2 K.p.c./. Oznacza to, że wyłączona została w tych sprawach droga sądowoadministracyjna, albowiem nie jest dopuszczalna dwutorowość postępowań sądowych. Wynika to z konstytucyjnego modelu sądownictwa, który zakłada całkowitą odrębność pionu sądownictwa powszechnego i administracyjnego oraz konieczność wyraźnego rozgraniczenia zadań i właściwości sądów tworzących strukturę sądownictwa powszechnego i administracyjnego.
Zgodnie z art. 476 § 3 Kodeksu postępowania cywilnego przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie (...). Przepisy ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. Nr 7 z 1998 r., poz. 25 ze zm.) w art. 36 § 3 przewidują, że w przypadku niewydania decyzji przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Oznacza to, że właściwy w sprawie jest sąd powszechny.
W związku z powyższym uznać należy, iż w przypadku stwierdzenia przez skarżących jakichkolwiek nieprawidłowości w postępowaniu organów KRUS, które mogą być uznane za bezczynność, zobowiązani są oni poszukiwać ochrony w ramach właściwego postępowania przed sądem cywilnym, uregulowanego w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, nie mogą natomiast w tej sytuacji dochodzić swoich praw w drodze postępowania sądowoadministracyjnego.
Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, że skarga K. R i R. R. na bezczynność Prezesa KRUS jest niedopuszczalna i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI