VII SAB/Wa 25/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2015-08-31
NSAAdministracyjneNiskawsa
wyłączenie sędziegoreferendarz sądowybezstronnośćprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiprawo pomocyskarżącyWSA Warszawa

WSA w Warszawie oddalił wniosek o wyłączenie referendarza sądowego, uznając, że zarzuty skarżącego nie uzasadniają wątpliwości co do jego bezstronności.

Skarżący J.H. złożył wniosek o wyłączenie referendarza sądowego Macieja Majewskiego, zarzucając mu działanie w zmowie i przekazywanie fałszywych spostrzeżeń, a także odkrycie faktu posiadania przez skarżącego gospodarstwa rolnego. Referendarz złożył oświadczenie o braku przyczyn wyłączenia. Sąd uznał, że zarzuty skarżącego nie spełniają przesłanek wyłączenia sędziego lub referendarza sądowego określonych w przepisach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek J.H. o wyłączenie referendarza sądowego Macieja Majewskiego. Skarżący zarzucił referendarzom działanie w zmowie i przekazywanie fałszywych spostrzeżeń, a także odkrycie przez nich faktu posiadania przez skarżącego gospodarstwa rolnego. Referendarz Maciej Majewski złożył oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia. Sąd, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził, że nie zachodzą przesłanki wyłączenia referendarza sądowego, ani z mocy ustawy, ani na wniosek strony z powodu uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd podkreślił, że zarzuty skarżącego miały charakter generalny i nie wynikały z obiektywnych okoliczności, a fakt ujawnienia posiadania nieruchomości przez skarżącego w kontekście wniosku o prawo pomocy był uzasadniony koniecznością analizy jego sytuacji materialnej. Niezadowolenie z rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy do wyłączenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te nie uzasadniają wyłączenia referendarza sądowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzuty skarżącego miały charakter generalny i nie wynikały z obiektywnych okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności referendarza. Fakt ujawnienia posiadania nieruchomości był związany z koniecznością analizy sytuacji materialnej w kontekście wniosku o prawo pomocy i nie stanowił podstawy do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 24 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego.

p.p.s.a. art. 18 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przypadki wyłączenia sędziego (referendarza sądowego) z mocy ustawy.

p.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki wyłączenia sędziego (referendarza sądowego) na wniosek strony, gdy istnieje okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.

p.p.s.a. art. 22 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez sąd.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 255

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje możliwość żądania przez referendarza dokumentów źródłowych lub dodatkowych oświadczeń w celu wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na zdolności płatnicze.

p.p.s.a. art. 246 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki przyznania osobie fizycznej prawa pomocy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty skarżącego nie spełniają obiektywnych przesłanek uzasadniających wątpliwość co do bezstronności referendarza. Fakt ujawnienia posiadania nieruchomości przez skarżącego był uzasadniony analizą jego sytuacji materialnej w kontekście wniosku o prawo pomocy. Niezadowolenie ze sposobu rozstrzygnięcia wniosku o prawo pomocy nie jest podstawą do wyłączenia referendarza.

Odrzucone argumenty

Referendarze sądowi działają w zmowie i przekazują fałszywe spostrzeżenia. Odkrycie przez referendarzy faktu posiadania przez skarżącego gospodarstwa rolnego świadczy o braku bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

Formułowanie zarzutów o charakterze generalnym, dotyczących braku bezstronności danego referendarza w oderwaniu od specyfiki i okoliczności danej sprawy jest niedopuszczalne.

Skład orzekający

Włodzimierz Kowalczyk

przewodniczący sprawozdawca

Maria Tarnowska

członek

Mirosława Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego lub referendarza sądowego, zwłaszcza w kontekście zarzutów o charakterze generalnym i braku obiektywnych przesłanek wątpliwości co do bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie referendarza w kontekście postępowania o prawo pomocy i zarzutów o charakterze subiektywnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wyłączeniem referendarza sądowego, co jest tematem interesującym głównie dla prawników procesowych, a nie dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SAB/Wa 25/14 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-08-31
Data wpływu
2014-04-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Włodzimierz Kowalczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Maria Tarnowska
Mirosława Kowalska
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
659
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II OZ 424/16 - Postanowienie NSA z 2016-05-18
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 24 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.) Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędzia WSA Mirosława Kowalska po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.H. o wyłączenie referendarza sądowego w sprawie ze skargi J.H. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Głównego Inspektora Sanitarnego postanawia oddalić wniosek J.H. o wyłączenie referendarza sądowego
Uzasadnienie
W piśmie sporządzonym 13 marca 2015 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżący J.H. wystąpił o wyłączenie w niniejszej sprawie "referendarzy", zaś w piśmie z dnia 30 kwietnia 2015 r. skarżący J.H. sprecyzował i wystąpił o wyłączenie w niniejszej sprawie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Macieja Majewskiego.
Uzasadniając wniosek skarżący podniósł, że referendarze sądowi "działają razem i w zmowie" i przekazują między sobą "swoje fałszywe spostrzeżenia". Jako przykład wskazał, że referendarze odkryli fakt, że skarżący "ukrył fakt posiadania gospodarstwa rolnego".
W dniu 11 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy Maciej Majewski złożył oświadczenie, że po jego stronie nie zachodzą przyczyny wyłączenia z mocy ustawy, ani inne okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o wyłączenie referendarza sądowego podlega oddaleniu z niżej przytoczonych powodów:
Przepisy dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego – art. 24 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Celem instytucji wyłączenia sędziego (referendarza sądowego) jest zapewnienie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie i zapobieżenie temu, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu.
Sędziego (referendarza sądowego) można wyłączyć z mocy ustawy (art. 18 § 1 p.p.s.a.), bądź na wniosek (art. 19 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 18 § 1 w związku z art. 24 § 1 p.p.s.a, referendarz sądowy jest wyłączony z mocy ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator, dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Stosownie do art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie.
W ocenie sądu, w badanej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wymienionych przyczyn wyłączenia. Wobec treści oświadczenia referendarza sądowego, złożonego w dniu 24 marca 2015 r., należy wykluczyć przyczyny wyłączenia referendarza wymienione w art. 18 § 1 p.p.s.a.
Wniosek skarżącego odwołuje się do innych przyczyn, które mogłyby wywołać wątpliwość, co do bezstronności referendarzy (art. 19 w zw. z art. 24 § 1 p.p.s.a.). Wskazać przy tym należy, że wniosek o wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a., może być uzasadniony jedynie takimi przyczynami, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności referendarza. Chodzi zatem o takie sytuacje, które nie wynikają wyłącznie z subiektywnego przekonania strony o braku bezstronności, ale które u przeciętnego uczestnika obrotu prawnego stanowiłyby powód podważenia obiektywizmu referendarza, np. istnienie stosunków osobistych między referendarzem a stroną lub jej przedstawicielem, które z uwagi na swój charakter rzutują na nastawienie orzecznika do sprawy. Formułowanie zarzutów o charakterze generalnym, dotyczących braku bezstronności danego referendarza w oderwaniu od specyfiki i okoliczności danej sprawy jest niedopuszczalne (por. postanowienie NSA z 30 stycznia 2012 r., sygn. II FZ 843/11; postanowienie NSA z 6 marca 2012 r., sygn. II OZ 86/12).
Zdaniem skarżącego, za brakiem bezstronności referendarza przemawia okoliczność, że orzeczenie wskazanego referendarza powołuje się na fakt zatajenia posiadania przez niego nieruchomości. Argument ten nie jest trafny. Referendarz rozpatrując wniosek o przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy musi bowiem dokonać szczegółowej analizy sytuacji materialnej takiej osoby, pod kątem spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 p.p.s.a. Nie może zatem pomijać faktu posiadania przez skarżącego nieruchomości, a dążąc do wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających wpływ na zdolności płatnicze skarżącego, może w tym celu żądać dokumentów źródłowych czy dodatkowych oświadczeń (art. 255 p.p.s.a.). Niezadowolenie skarżącego ze sposobu rozstrzygania złożonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie daje podstaw do wyłączenia referendarza sądowego. Odpowiedni poziom ochrony przed nieprawidłowymi rozstrzygnięciami referendarzy sądowych w przedmiocie prawa pomocy jest bowiem zapewniony poprzez możliwość wnoszenia od tych orzeczeń środków zaskarżenia.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 24 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI