VII SA/WA 948/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję WINB o umorzeniu postępowania naprawczego w sprawie samowolnych zmian w budynku, uznając, że naruszenia projektu budowlanego i warunków zabudowy były istotne.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję WINB, która uchyliła decyzję PINB nakładającą obowiązek wykonania robót budowlanych w związku z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Odstępstwa obejmowały wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego oraz zmianę nawierzchni zjazdu do garażu. WSA uznał, że WINB błędnie umorzył postępowanie, nie wykazując jego bezprzedmiotowości. Sąd podkreślił, że naruszenia te były istotne i wymagały merytorycznego rozpatrzenia przez nadzór budowlany, a nie aprobaty niezgodności z warunkami zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę T. I. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) i umorzyła postępowanie w sprawie samowolnych zmian w budynku mieszkalnym. PINB nakładał obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z projektem budowlanym, wskazując na wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego oraz niezachowanie wymaganej powierzchni biologicznie czynnej. WINB uchylił tę decyzję, uznając postępowanie za bezprzedmiotowe, m.in. z powodu uzgodnienia zmiany nawierzchni zjazdu do garażu oraz braku podstaw do nakazania demontażu schodów na dachu ogrodu zimowego. Sąd administracyjny uznał jednak, że WINB błędnie umorzył postępowanie. Podkreślono, że wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego, wbrew zakazowi wykonania tarasu w decyzji o warunkach zabudowy, oraz zmiana nawierzchni zjazdu do garażu, wpływająca na powierzchnię biologicznie czynną, stanowią istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków zabudowy. Sąd wskazał, że takie naruszenia wymagają merytorycznego rozpatrzenia przez nadzór budowlany, a nie umorzenia postępowania. WSA uchylił zaskarżoną decyzję WINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, nakazując uzupełnienie materiału dowodowego i ponowne rozważenie zastosowania przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnych robót budowlanych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego wbrew zakazowi wykonania tarasu oraz zmiana nawierzchni zjazdu do garażu, wpływające na powierzchnię biologicznie czynną, stanowią istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków zabudowy, co obliguje nadzór budowlany do zastosowania art. 50-51 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że WINB błędnie umorzył postępowanie, nie wykazując jego bezprzedmiotowości. Wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego oraz zmiana nawierzchni zjazdu do garażu, które wpływają na powierzchnię biologicznie czynną, są istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego i warunków zabudowy. Brak formalnej zmiany pozwolenia na budowę lub decyzji o warunkach zabudowy w tych kwestiach skutkuje koniecznością zastosowania trybu naprawczego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
Prawo budowlane art. 36a § ust. 5 pkt 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Prawo budowlane art. 50 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Tryb naprawczy znajduje zastosowanie do robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.
Prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
W przypadku robót budowlanych wykonanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub projekcie budowlanym, organ nadzoru budowlanego nakłada obowiązek wykonania określonych robót lub rozbiórki obiektu.
k.p.a. art. 138 § par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy lub uchylając decyzję - umorzyć postępowanie pierwszej instancji.
k.p.a. art. 105 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umorzy postępowanie, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
PPSA art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Pomocnicze
Prawo budowlane art. 51 § ust. 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 art. 51 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.
PPSA art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zasądza zwrot kosztów postępowania od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WINB błędnie umorzył postępowanie, nie wykazując jego bezprzedmiotowości. Wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego stanowi istotne odstępstwo od projektu budowlanego i warunków zabudowy (zakaz wykonania tarasu). Zmiana nawierzchni zjazdu do garażu wpływa na powierzchnię biologicznie czynną i stanowi istotne odstępstwo od projektu budowlanego i warunków zabudowy. Pismo Wydziału Infrastruktury nie może zastąpić formalnego uzgodnienia zmiany projektu budowlanego lub decyzji o warunkach zabudowy.
Godne uwagi sformułowania
nie można zgodzić się z [...]WINB, że ww. zmiany nie stanowią "istotnych" w rozumieniu Prawa budowlanego i nie wymagały interwencji nadzoru budowlanego i wydania stosownej decyzji merytorycznej. bezprzedmiotowość postępowania, która oznacza brak podstaw do merytorycznego rozpoznania danej sprawy. nie można uznać, aby zmiany wprowadzone na powierzchni dachu ogrodu zimowego, nie prowadziły do wykonania tarasu, a to wbrew m. in. ww. decyzji o warunkach zabudowy wprowadzającej wyraźny zakaz wykonania tarasu w tym miejscu. nie można podzielić stanowiska [...]WINB, aby o prawidłowości wskazanych robót budowlanych stanowiło pismo Wydziału Infrastruktury z 10 listopada 2016 r., mające uzgadniać ww. rozwiązanie.
Skład orzekający
Joanna Gierak-Podsiadły
przewodniczący-sprawozdawca
Bogusław Cieśla
członek
Tomasz Janeczko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia istotnego odstępstwa od projektu budowlanego i warunków zabudowy w kontekście nadzoru budowlanego, znaczenie decyzji o warunkach zabudowy i projektu budowlanego w postępowaniu naprawczym, a także zasady umarzania postępowania administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Prawa budowlanego i k.p.a. oraz konkretnego stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne mogą być nawet pozornie drobne zmiany w procesie budowlanym i jak ważne jest przestrzeganie warunków zabudowy oraz projektu budowlanego. Pokazuje też, jak sądy administracyjne kontrolują działania organów nadzoru budowlanego.
“Nawet drobne zmiany w budowie mogą prowadzić do uchylenia decyzji. Sąd wyjaśnia, kiedy nadzór budowlany musi działać.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 948/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-05-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Joanna Gierak-Podsiadły /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Janeczko
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II OSK 902/21 - Wyrok NSA z 2024-01-16
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 36a ust. 5 pkt 5, art. 51 ust. 1 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 138 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Tomasz Janeczko, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020 r. sprawy ze skargi T. I. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej T. I. J. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi T. I. J. ("skarżąca") jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ("[...]WINB") nr [...] z [...] marca 2020 r. wydana w sprawie dotyczącej przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej na działkach nr ew. [...] i [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W. w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Pismem z 5 sierpnia 2019 r. jeden ze współwłaścicieli budynku przy ul. [...] w W. wniósł o wszczęcie postępowania w ramach nadzoru budowlanego wobec istotnych odstępstw, jakich dopuszczono się przy realizacji inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej prowadzonej na działkach nr ew. [...] i [...] z obr. [...] przy ul. [...] w W..
W dniu 3 października 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego[...] ("PINB") przeprowadził oględziny robót budowlanych wykonywanych w ww. budynku jednorodzinnym, podczas których ustalono, że inwestor uzyskał decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...] grudnia 2016 r. udzielającą pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę wraz z rozbudową budynku jednorodzinnego w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w W. (dz. ew. nr [...] i cz. [...] z obrębu [...]). Ustalono także, że realizowany obiekt jest w fazie ostatecznych prac wykończeniowych oraz, że dokonano zmiany w odniesieniu do zatwierdzonego projektu, w zakresie układu funkcjonalnego pomieszczeń na wszystkich kondygnacjach, zmiany kierunków schodów oraz ich konstrukcji oraz usunięcia ściany żelbetowej w osi H/A-B od piwnicy poprzez parter i pierwsze piętro. Na dachu "ogrodu zimowego" wykonano zaś warstwę wykończeniową z desek kompozytowych, a po obwodzie tarasu zamontowano obróbki blacharskie. Na taras możliwe jest wyjście przez okno balkonowe (bez barierki), zakrywane żaluzją ruchomą. Dodatkowo wykonano 2 stopnie żelbetowe pomiędzy oknem a dachem ogrodu zimowego. Ustalono również, że projekt zagospodarowania terenu nie jest zgodny z rysunkami znajdującymi się w zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...] nr [...] projekcie budowlanym (np. przekrój A-A). Aktualnie konstrukcję zjazdu do garażu oraz przed garażem stanowi kostka betonowa (przekrój A-A). Projekt nie jest zgodny z warunkami zabudowy.
Przy piśmie z 17 października 2019 r. współwłaściciel budynku przy ul. [...] w W. dostarczył "Ocenę techniczną zmian dotyczących usunięcia ściany nośnej w osi 4-4 oraz zmian dotyczących schodów wewnętrznych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w W." autorstwa mgr inż. M. Ł. (upr. bud. [...]).
Dalej PINB pismem z 22 października 2019 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie zmian dokonanych w trakcie robót realizowanych w oparciu o projekt zatwierdzony decyzją nr [...] z [...] listopada 2016 r.
W piśmie z 5 listopada 2019 r. (data wpływu) pełnomocnik inwestora poinformował, że wykonanie przed wjazdem do garażu nawierzchni z kostki betonowej zostało zrealizowane na podstawie uzgodnień otrzymanych z Wydziału Infrastruktury Urzędu Dzielnicy [...] (v. pismo z 10 listopada 2016 r.), a także, że deska kompozytowa na dachu ogrodu zimowego ma jedynie walor estetyczny. Wyjaśnił też, że stopnie żelbetowe pomiędzy oknem a dachem ogrodu zimowego mają ułatwiać wyłącznie wychodzenie w celu bieżącej konserwacji. Wskazał, że przed oknem wychodzącym na dach ogrodu zimowego zamontowana zostanie barierka o wysokości 110 cm.
W tej też dacie do akt sprawy wpłynęło stanowisko pełnomocnika skarżącej, który wniósł o zastosowanie art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane.
Po rozpatrzeniu sprawy PINB uznał, że wykonanie schodów na dachu ogrodu zimowego oraz niezachowanie odpowiedniej powierzchni biologicznie czynnej stanowi odstępstwo od warunków zawartych w zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...] nr [...] z [...] listopada 2016 r., projekcie budowlanym. Dlatego też decyzją nr [...] z [...] stycznia 2020 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm., "Prawo budowlane") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., "k.p.a.") nałożył na S. R. ("inwestor") obowiązek wykonania robót budowlanych - w terminie 3-ch miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna - w zakresie demontażu schodów usytuowanych na dachu ogrodu zimowego i zapewnienia nie mniej niż 25% powierzchni terenu biologicznie czynnej, w tym nie mniej niż 15% na gruncie rodzimym, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z projektem zatwierdzonym decyzją nr [...] z [...] listopada 2016 r.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia z zachowaniem ustawowego terminu wniósł S. R., reprezentowany przez pełnomocnika.
[...]WINB decyzją nr [...] z [...] marca 2020 r. (wskazaną na wstępie), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 596 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 148 ze zm.), uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie prowadzone przed organem I instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy - odnosząc się do kwestii zapewnienia powierzchni terenu biologicznie czynnej - wskazał, że inwestor wykonał konstrukcję zjazdu do garażu oraz przed garażem z kostki betonowej, natomiast w Inwentaryzacji i Gospodarce Zieleni z listopada 2015 r. oraz Projekcie zagospodarowania terenu z sierpnia 2016 r., stanowiących załącznik do projektu budowlanego, wykazany jest Ecoraster. Ponadto w decyzji nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. o warunkach zabudowy spornej inwestycji wskazano (punkt 1.1, podpunkt 13), iż na działce budowlanej o nr ew. nr [...] i [...] należy zapewnić nie mniej niż 25 % powierzchni terenu biologicznie czynnej, w tym nie mniej niż 15% na gruncie rodzimym. Wskazał dalej na pismo Wydziału Infrastruktury z 10 listopada 2016 r. uzgadniające przedłożone przekroje konstrukcyjne przebudowywanego zjazdu z ul. [...]. Stwierdził w efekcie, że nie sposób uznać, aby inwestor zmienił rozwiązania projektowe dotyczące nawierzchni przedmiotowego zjazdu do garażu bez porozumienia i akceptacji organu architektoniczno-budowlanego. Ww. pismo Urzędu [...] wprost się bowiem odnosi do proponowanej zmiany nawierzchni z Ecoraster na kostkę betonową, co wynika z załącznika graficznego nr 1 do powyższego pisma, zaś w projekcie budowlanym znajduje się stosowny przekrój A-A wskazujący jako jedną z warstw zjazdu, kostkę betonową. W związku z powyższym niejasność i niejednolitość projektu w ww. zakresie nie może być rozstrzygana na niekorzyść inwestora, nawet jeżeli powoduje to niezgodność z warunkami zabudowy. Trzeba zauważyć, iż to do organu uzgadniającego należała weryfikacja proponowanego rozwiązania projektowego z przepisami prawa.
[...]WINB wskazał przy tym, że w sytuacji, gdy inwestor uznał, iż położenie kostki betonowej jako zjazdu do garażu zamiast płyt Ecoraster było wskazane z uwagi na techniczne uwarunkowania, to winien wystąpić do organu architektoniczno-budowlanego o zmianę decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...] listopada 2016 r. w zakresie zmiany wartości przewidzianej tam powierzchni terenu biologicznie czynnej; jednak forma odpowiedzi organu architektoniczno-budowlanego jednoznacznie wskazuje na uzgodnienie tego rozwiązania. Pomimo więc, że zmiana w powyższym zakresie nie nastąpiła formalnie w postaci zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, to nie można przy rozstrzyganiu legalności spornej inwestycji odrzucić ww. uzgodnienia. "Jakkolwiek bowiem zostało ono wydane w formie pisemnej, a nie w formie rozstrzygnięcia administracyjnego, to jednak istotnym jest, że zostało ono wydane."
Następnie [...]WINB stwierdził, że brak jest podstaw do nakazania inwestorowi demontażu (schodów) usytuowanych na dachu ogrodu zimowego ww. obiektu. W zaskarżonym rozstrzygnięciu uzasadnieniem powołanego obowiązku jest jedynie wskazanie, że (cyt.) "wykonanie 2 stopni, odbiega w sposób znaczący od zatwierdzonego projektu budowlanego i może budzić zastrzeżenia". [...]WINB dostrzegł natomiast, że pismem z 9 grudnia 2019 r. pełnomocnik inwestora poinformował organ, że na elewacji budynku, przed oknem wychodzącym na dach ogrodu zimowego zamontowano barierkę o wysokości 110 cm, co potwierdzają załączone do tego pisma fotografie. [...]WINB zauważył przy tym, że na powierzchni dachu budynku przy ul. [...] w W. nie zostały wykonane barierki, mogące świadczyć o wykonaniu tam tarasu, i brak jest podstaw do nakładania na inwestora obowiązku demontażu spornych stopni. Zdaniem organu odwoławczego, w obecnym stanie faktycznym nie pełnią one funkcji schodów, gdyż nie umożliwiają komunikacji między różnymi poziomami powierzchni użytkowych budynku. Wykonanie barierki przed oknem wychodzącym na dach i brak ogrodzenia dachu balustradą oznacza bowiem, iż nie zostało zapewnione wyjście na ten dach, tj. nie jest on obecnie przystosowany do przebywania na nim ludzi. To z kolei wyłącza uznanie, że wykonane przez inwestora stopnie stanowią schody w rozumieniu Prawa budowlanego.
Podsumowując [...]WINB zaznaczył, że aktualnie brak jest podstaw do nakazania inwestorowi demontażu kostki betonowej na zjeździe do garażu oraz konstrukcji w formie schodów usytuowanej na dachu ww. opisanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Z uwagi na wykazaną prawidłowość wykonanych robót budowlanych brak jest więc podstaw do nakładania na inwestora przez organy nadzoru budowlanego również innych obowiązków w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...] nr [...] z [...] listopada 2016 r.
W skardze na powyższą decyzję z [...] marca 2020 r. T. I. J., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa prawnego.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 36a ust. 5 pkt 1 i 4 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wykonanie inwestycji w sposób prowadzący do naruszenia minimalnej powierzchni biologicznie czynnej działki oraz wykonania tarasu "mimo sformułowanego wprost w decyzji o warunkach zabudowy", nie prowadzi do konieczności prowadzenia postępowania naprawczego w ramach nadzoru budowlanego;
2. art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania pierwszej instancji mimo braku ku temu podstawy faktycznej w postaci bezprzedmiotowości postępowania oraz niewykazanie na czym bezprzedmiotowość miałaby polegać.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wywiodła, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił kwestię powierzchni biologicznie czynnej, czego przyczyną było dokonanie wadliwej weryfikacji projektu budowlanego zatwierdzonego w decyzji o pozwoleniu na budowę. W toku postępowania sprawdzającego w ramach nadzoru budowlanego bierze się pod uwagę nie tylko zgodność wykonanej inwestycji z projektem budowlanym, ale także z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu miejscowego. Wynika to wprost z art. 36a ust. 5 pkt 5 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Nie będzie legalne takie działanie organu nadzoru budowlanego, które aprobuje niezgodności powstałej inwestycji z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, z czym mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Skarżąca dodała, że wybrukowanie kostką obszaru o powierzchni ok. 40 m² miało istotny wpływ na zachowanie koniecznej powierzchni biologicznie czynnej. Wskazała też, że na aprobatę zasługuje stanowisko PINB, który przyjął, że projekt zagospodarowania terenu jest wiążącym dokumentem, jeśli chodzi o ustalenie powierzchni biologicznie czynnej, w przeciwieństwie do rysunku przekroju.
W ocenie skarżącej nie zasługuje także na uznanie argumentacja organu dotycząca stopni żelbetowych prowadzonych na dach ogrodu. Wskazała w tej kwestii m. in. na to, że istnieje wątpliwość, czy sposób wykonania inwestycji, w szczególności poprzez realizację drzwi balkonowych, schodów żelbetowych oraz podłogi z desek tarasowych nie prowadzi w istocie do ominięcia i nadużycia prawa. Rozwiązanie przyjęte przez inwestora, a zakazane w decyzji o warunkach zabudowy i nieprzewidziane w projekcie budowlanym w istocie prowadzi do naruszenia prywatności skarżącej, której okna należącego do niej budynku w zabudowie bliźniaczej znajdują się w bliskiej odległości od dachu wykonanego ogrodu zimowego.
Poza tym skarżąca dodała, że organ odwoławczy umarzając postępowanie nie przedstawił uzasadnienia, z jakiego powodu uważa, że stało się ono bezprzedmiotowe. Decyzje merytoryczne rozstrzygające sprawę co do jej istoty i decyzje umarzające postępowanie są to dwa różne typy rozstrzygnięć administracyjnych. Podstawą do wydania decyzji o umorzeniu jest bezprzedmiotowość postępowania, która oznacza brak podstaw do merytorycznego rozpoznania danej sprawy. Zachodzi w sytuacjach, gdy w świetle prawa oraz ustalonego stanu faktycznego nie można załatwić sprawy przez jej rozstrzygnięcie merytoryczne (co do istoty) z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Przesłanka bezprzedmiotowości jest zatem ściśle związana z wystąpieniem w sprawie obiektywnych przeszkód, uniemożliwiających jej dalsze prowadzenie.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z [...] marca 2020 r., uchylająca w całości decyzję organu I instancji (nakładającą obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia zrealizowanej inwestycji przebudowy i rozbudowy budynku do stanu zgodnego z projektem zatwierdzonym decyzją nr [...] z [...] listopada 2016 r.) i umarzająca postępowanie prowadzone przed organem I instancji. Wskazane orzeczenie [...]WINB opiera się na stwierdzeniu, że okoliczności sprawy nie uzasadniają zastosowania art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Wykonane w ramach inwestycji utwardzenie terenu oraz schody prowadzące na dach ogrodu zimowego nie stanowią o niezgodności z zatwierdzonym pozwoleniem na budowę projektem budowlany.
Ocena ta, zdaniem Sądu, nie jest prawidłowa.
I tak, rozwijając powyższe Sąd zauważa, że [...]WINB orzekł w sprawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Poprzez umorzenie postępowania wskazał na bezprzedmiotowość postępowania.
Należy więc zauważyć, że bezprzedmiotowość, stosownie do art. 105 § 1 k.p.a., oznacza brak podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy. Wiąże się to z brakiem któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, co skutkuje tym, że nie można załatwić sprawy przez jej rozstrzygnięcie co do istoty. Zachodzi ona w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego nie mamy do czynienia ze sprawą administracyjną mogącą być przedmiotem postępowania. Bezprzedmiotowość może mieć charakter podmiotowy, jak i przedmiotowy. Zawsze jednak oznacza brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Organ umarza więc postępowanie w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego i do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Wbrew ocenie [...]WINB nie wynika z akt, aby taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie; inaczej rzecz ujmując: organ II instancji nie wykazał bezprzedmiotowości postępowania. Argumentacja tego organu, mająca świadczyć o braku tego rodzaju naruszeń prawa, które winny skutkować zastosowaniem trybu naprawczego i wydaniem decyzji merytorycznej, nie jest bowiem trafna.
Sąd zauważa przy tym, że stosując art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego PINB w decyzji z [...] stycznia 2020 r. wskazał, że zrealizowana inwestycja z uwagi na wykonanie schodów na dach ogrodu zimowego oraz niezachowanie odpowiedniej powierzchni biologicznie czynnej znacząco odbiega od warunków zawartych w zatwierdzonym projekcie budowlanym. Sąd zaznacza nadto, że sprawa dotyczy inwestycji prowadzonej w oparciu o decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...] listopada 2016 r. udzielającą pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę wraz z rozbudową budynku jednorodzinnego w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w W.. Decyzja ta poprzedzona została decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. o warunkach zabudowy. W tej ostatniej w pkt 1.1 ppkt 11, ustalając spadek połaci dachowej dla części dobudowanej (ogród zimowy) od ul. [...], jednocześnie wykluczono realizację tarasu. Natomiast, jak podał PINB, w pkt 1.1 ppkt 13 wskazano, że na działce budowlanej /ew. nr [...] i [...]/ należy zapewnić nie mniej niż 25% powierzchni terenu biologicznie czynnej, w tym nie mniej niż 15% na gruncie rodzimym. Z poczynionych w postępowaniu ustaleń wynika, że inwestor na dachu ogrodu zimowego położył deskę kompozytową i wykonał schody prowadzące z okna balkonowego na dach ogrodu zimowego, zapewniając przy tym o wykonaniu barierki mającej uniemożliwiać wyjście na dach. Poza tym, jak ustalono w postępowaniu, inwestor zmienił nawierzchnię zjazdu do garażu z Ecoraster na kostkę betonową, co wpłynęło na wielkość powierzchni terenu biologicznie czynnej. Dokonane zmiany wprowadzono na etapie realizacji, niezgodnie (jak przyjął PINB) z projektem budowlanym, w tym - w zakresie "konstrukcji" zjazdu - z projektem zagospodarowania terenu.
Zważyć przy tym należy, że stosownie do art. 36a ust. 5 pkt 5 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jest ono dopuszczalne o ile zostanie poprzedzone uzyskaniem decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, w przeciwnym razie obliguje nadzór budowlany do zastosowania art. 50-51 Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy tryb naprawczy znajduje zastosowanie w stosunku do innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 art. 51 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 (art. 51 ust. 7).
W konsekwencji, dostrzegając powyższe, w tym wobec wskazanych w sprawie okoliczności i ustaleń PINB co do treści zatwierdzonego projektu budowlanego i decyzji o warunkach zabudowy, nie można zgodzić się z [...]WINB, że ww. zmiany nie stanowią "istotnych" w rozumieniu Prawa budowlanego i nie wymagały interwencji nadzoru budowlanego i wydania stosownej decyzji merytorycznej.
Po pierwsze, nie można uznać, aby zmiany wprowadzone na powierzchni dachu ogrodu zimowego, nie prowadziły do wykonania tarasu, a to wbrew m. in. ww. decyzji o warunkach zabudowy wprowadzającej wyraźny zakaz wykonania tarasu w tym miejscu. Inwestor nie tylko wykonał deskę kompozytową na dachu dobudowanej części budynku, ale też poprzez wykonanie schodów – zejścia na dach ogrodu zimowego, zapewnił jego skomunikowanie. Odstąpienie od wydania decyzji merytorycznej w sprawie w tym aspekcie tylko wobec wykonania przez inwestora barierki przed oknem wychodzącym na dach, nie jest prawidłowe, nie pozwala bowiem uznać, aby wykonane w tej części obiektu roboty pozostawały zgodne z ww. decyzją z [...] kwietnia 2015 r., tj. nie prowadziły do wykonania "zakazanego" tarasu, którego koniecznym elementem (niezbędnym do uznania tej przestrzeni za użytkową), nie muszą być barierki okalające taras. Sąd w pełni podziela tym samym argumenty skargi dotyczące ww. materii; stwierdza nadto, że sposób realizacji inwestycji poprzez wykonanie okna balkonowego, schodów oraz podłogi z desek tarasowych wprowadza nie tylko wątpliwość co do jej zgodności z decyzją o pozwoleniu na budowę i warunkami zabudowy, ale też wskazuje na naruszenie prawa (poprzez naruszenie ustalenia sformułowanego w warunkach zabudowy).
Po drugie, całkowicie błędna jest ocena [...]WINB wskazująca na to, że wykonanie zjazdu do garażu z kostki betonowej zamiast (zgodnie z projektem zagospodarowania terenu) z Ecoraster, było prawidłowe (i nie wymagało działania nadzoru budowlanego) w sytuacji, gdy taka realizacja wpływa na zachowanie określonego w ww. decyzji o warunkach zabudowy, następnie – w decyzji o pozwoleniu na budowę parametru powierzchni terenu biologicznie czynnej; a nie ustalono, aby wymóg w tym zakresie wynikający z tych decyzji został w takiej sytuacji zachowany. Jednocześnie nie można podzielić stanowiska [...]WINB, aby o prawidłowości wskazanych robót budowlanych stanowiło pismo Wydziału Infrastruktury z 10 listopada 2016 r., mające uzgadniać ww. rozwiązanie. Sąd dostrzega bowiem i podkreśla, że podstawą realizacji inwestycji (przebudowy i rozbudowy budynku przy ul. [...] w W.) była decyzja Prezydenta [...] nr [...] z [...] listopada 2016 r. i zatwierdzony nią projekt budowlany. Stąd też prawidłowość realizacji ww. utwardzenia z kostki betonowej należało ocenić z uwzględnieniem w szczególności projektu zagospodarowania terenu znajdującego się w tym projekcie (który winien zawierać zestawienie poszczególnych części zagospodarowania działki budowlanej lub terenu, v. § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, Dz. U. z 2018 r., poz. 1935), a nie w oparciu o pismo Urzędu Miasta [...] Urzędu Dzielnicy Ochota Wydziału Infrastruktury z 10 listopada 2016 r., odnoszące się do przekroju konstrukcyjnego przebudowywanego zjazdu. W niniejszej sprawie, we wskazanej kwestii spornej, nie ma ono, zdaniem Sądu, znaczenia prawnego. Poza tym warto zauważyć, że w żadnym miejscu nie odnosi się ono do parametru powierzchni terenu biologicznie czynnej; wielkość ta wynika natomiast z decyzji o warunkach zabudowy, w oparciu o którą wydano ww. pozwolenie na budowę. To te akty administracyjne są w efekcie wiążące dla ustalenia dopuszczalności wykonania ww. robót dotyczących zjazdu do garażu. Roboty te mogłyby być zaś - zdaniem Sądu - zaakceptowane tylko wówczas, gdyby "nadal" parametr powierzchni terenu biologicznie czynnej ustalony dla tej inwestycji był zachowany. Tego jednak [...]WINB nie sprawdził, błędnie przyjmując, że o ich legalności stanowi ww. pismo Wydziału Infrastruktury.
Z tych też przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z istotnym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez nieuzasadnione uchylenie decyzji I instancji i umorzenie postępowania przed tym organem bez wykazania jego bezprzedmiotowości.
Ponownie zajmując się sprawą [...]WINB winien uzupełnić materiał dowody o całość dokumentacji budowlanej dotyczącej objętej postępowaniem inwestycji, tak o zatwierdzony projekt budowlany (nie poprzestając wyłącznie na zdjęciach poszczególnych stron), jak i o decyzję o warunkach zabudowy (w całości), kierując się zasadą uregulowaną w art. 7 k.p.a. Winien następnie ponownie rozważyć okoliczności sprawy i konieczność zastosowania w niej art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, biorąc pod uwagę powyższe uwagi Sądu. Winien przy tym wziąć pod uwagę, że działanie nadzoru budowlanego nie może prowadzić do zaaprobowania naruszeń ustaleń decyzji o warunkach zabudowy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI