VII SA/Wa 925/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2011-09-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęstwierdzenie nieważnościlegitymacja procesowastrona postępowaniazarządca nieruchomościprawo rzeczowenieruchomościpostępowanie administracyjne

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki jawnej na decyzję GINB utrzymującą w mocy odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z powodu braku legitymacji procesowej spółki jako zarządcy.

Spółka jawna wniosła o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę, jednak organ odwoławczy odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że spółka nie posiada legitymacji procesowej. Spółka wywodziła swój interes prawny z prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jednak sąd administracyjny potwierdził stanowisko organu, że pojęcie 'zarządcy' w kontekście Prawa budowlanego odnosi się do podmiotu sprawującego trwały zarząd w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nie każdego podmiotu dysponującego nieruchomością.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki jawnej na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Spółka twierdziła, że posiada legitymację procesową jako 'zarządca' nieruchomości w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, ponieważ dysponuje nieruchomością na cele budowlane. Sąd, podzielając stanowisko organów administracji, uznał, że pojęcie 'zarządcy' w kontekście Prawa budowlanego należy interpretować wąsko, odnosząc je do podmiotu sprawującego trwały zarząd w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli głównie publicznych jednostek organizacyjnych. Ponieważ spółka jawna nie wykazała posiadania takiego tytułu prawnego do nieruchomości, a jedynie prawo do dysponowania nią na cele budowlane, sąd uznał, że nie posiadała legitymacji procesowej do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. W konsekwencji, skarga spółki została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka jawna nie posiada legitymacji procesowej, ponieważ pojęcie 'zarządcy' w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego odnosi się do podmiotu sprawującego trwały zarząd w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że legitymację procesową do występowania w sprawie pozwolenia na budowę lub postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności takiej decyzji mają inwestorzy oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. 'Zarządca' został zinterpretowany wąsko, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, jako podmiot sprawujący trwały zarząd, co zazwyczaj dotyczy publicznych jednostek organizacyjnych. Spółka jawna nie wykazała posiadania takiego tytułu prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

P.b. art. 28 § ust. 2

Prawo budowlane

Przez 'zarządcę' nieruchomości w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć podmiot sprawujący trwały zarząd w rozumieniu art. 43-50 ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli głównie publiczną jednostkę organizacyjną władającą nieruchomością.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.g.n. art. 43-50

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przepisy określające instytucję trwałego zarządu.

k.p.a. art. 157 § par 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legitymacji procesowej spółki jawnej do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, z uwagi na wąską interpretację pojęcia 'zarządcy' w Prawie budowlanym.

Odrzucone argumenty

Skarżąca spółka argumentowała, że jako podmiot dysponujący nieruchomością na cele budowlane posiada status 'zarządcy' w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i powinna być uznana za stronę postępowania.

Godne uwagi sformułowania

legitymacja procesowa zarządca nieruchomości trwały zarząd obszar oddziaływania obiektu

Skład orzekający

Krystyna Tomaszewska

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Groński

członek

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'zarządcy' w kontekście Prawa budowlanego i legitymacji procesowej w sprawach dotyczących pozwoleń na budowę oraz stwierdzenia ich nieważności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki jawnej i jej relacji z nieruchomością; interpretacja pojęcia 'zarządcy' może być przedmiotem dalszych sporów w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie budowlanym – kto jest stroną postępowania. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest istotna dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.

Kto jest 'zarządcą' nieruchomości w świetle prawa budowlanego? Sąd wyjaśnia granice legitymacji procesowej.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 925/11 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-04-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Krystyna Tomaszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Groński
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 157 par 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2011 r. sprawy ze skargi "[...]" Spółka jawna z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r, znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania ,. [...] " Sp. J. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2010r., Nr [...] odmawiającej wszczęcia na wniosek "[...] " Sp. J. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009r" Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę zespołu zabudowy mieszkalnej z funkcją biurowo-usługową i garażem podziemnym wraz z elementami zagospodarowania terenu, na działkach nr [...],[...],[...] i części działki nr [...],[...]) znajdujących się w obrębie [...] przy ul. [...] w [...] i oznaczonymi literami [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu pierwszej instancji odnośnie braku legitymacji procesowej "[...] " Sp. J. do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009r" Nr [...].
Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że "[...] " Sp. J., wywodzi swój interes prawny z tytułu posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane działek o nr ew. [...] i [...] (oświadczenie Pana M.B. i Pana M.B. z dnia [...] marca 2006r.), przy czym działka nr [...] sąsiaduje bezpośrednio z działką inwestora o nr ew. [...], na której znajduje się projektowana inwestycja, będąca przedmiotem decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009r., Nr [...].
Analiza akt sprawy wykazała jednak, iż właścicielami ww. działek o nr ew. [...] i [...], dla których Sąd Rejonowy dla [...][...] w [...][...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi odpowiednio KW Nr [...]i KW Nr [...] są M.B. oraz M.B.. Ponadto w ww. księgach wieczystych nie został ujawniony żaden tytuł prawny "[...] " Sp. J. do ww. działek o nr ew. [...] i [...].
W związku z powyższym, odwołująca się jako posiadacz zależny, nie jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z dnia 7 października 2005r., sygn. akt 11 OSK 75/05. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 20 października 2004r.. sygn. akt SA/Sz 2952/02 ).
Ponadto wskazana powyżej okoliczność, iż "[...] " Sp. J. posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w stosunku do wyżej wymienionych nieruchomości, nie stanowi w ocenie organu odwoławczego, iż odwołująca się jest zarządcą określonym w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Organ odwoławczy wskazał, iż przez zarządcę w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego należy rozumieć podmiot sprawujący "trwały zarząd" w rozumieniu art. 43-50 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r., o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004. Nr 261, poz. 2603 ze zm.).
Trwały zarząd jest prawną formą władania nieruchomością przez państwową jednostkę organizacyjną i w sprawach nieuregulowanych w powyższej ustawie stosuje się do niego przepisy Kodeksu cywilnego o użytkowaniu.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2007r., sygn. akt II OSK 206/06; wskazał, iż legitymację procesową do występowania w charakterze strony w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę musi posiadać podmiot mający tytuł prawny do nieruchomości w postaci prawa własności, użytkowania wieczystego lub zarządu. Przy czym instytucja zarządu musi być rozumiana jako prawna forma władania nieruchomością przez publiczne jednostki organizacyjne.
Z powyższych przyczyn organ odwoławczy uznał za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przez organ pierwszej instancji.
Zdaniem organu odwoławczego "[...] " Sp.J. nie można zaliczyć do podmiotów, o jakich mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego dlatego należało utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Spółka Jawna "[...] "
Skarżąca zarzuciła organowi błędną wykładnię art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż jako "zarządcę", o którym mowa w tym przepisie należy rozumieć jedynie zarządcę w rozumieniu art. 43-50 ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli publiczną jednostkę organizacyjną władającą nieruchomością, w sytuacji w której brzmienie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie uprawnia do tego rodzaju zawężenia wykładni, a tym samym jako "zarządcę" w rozumieniu ww. przepisu powinno się uznawać każdy podmiot, który na podstawie odpowiedniego tytułu prawnego (niezależnie od jego źródła) jest uprawniony do zarządzania nieruchomością, a tym samym poprzez przyjęcie, iż w zakresie uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wchodzi również prawo do zarządzania nieruchomością co powinno przemawiać za przyznaniem uprawnionemu statusu Strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 prawa budowlanego.
W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Wszczęcie i prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zależy od uprzedniej kontroli przez organ, czy zachodzą formalnoprawne przesłanki warunkujące jego dopuszczalność. Należy do nich w pierwszej kolejności ustalenie, czy Wnioskodawcy przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu.
Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych przedmiot decyzji badanej określa krąg podmiotów będących stroną postępowania zarówno zwykłego, jak i prowadzonego w tzw. trybie nieważnościowym.
Zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę prowadzone w zwykłym trybie jak i w trybach nadzwyczajnych krąg podmiotów uznanych za strony powinien być identycznie ustalony na podstawie przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (wyrok NSA-Wa z 5 kwietnia 2007r. sygn. akt: II OSK 598/06, wyrok NSA z 23 września 2010 r., II OSK 1399/09, ).
Przepis ten stanowi, iż stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Na podstawie przedłożonych przez wnioskująca spółkę dokumentów organ odwoławczy prawidłowo ustalił, iż wnioskująca o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę [...] Sp. j. nie posiada legitymacji procesowej do występowania w charakterze strony.
[...] Sp. j. nie ma bowiem tytułu prawnego do nieruchomości w postaci prawa własności, użytkowania wieczystego lub zarządu nieruchomością.
Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że spółka posiada wyłącznie prawo swobodnego dysponowania nieruchomościami nr ew. [...] i [...] na cele budowlane.
Obie wskazane działki nr ew. [...] i [...] stanowią współwłasność M.B. oraz M.B.
W księgach wieczystych nie zostało ujawnione żadne prawo [...] Sp. j. odnośnie powyższych nieruchomości.
Wbrew zarzutowi skargi organ odwoławczy dokonał prawidłowej wykładni art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż jako "zarządcę", o którym mowa w tym przepisie należy rozumieć jedynie zarządcę w rozumieniu art. 43-50 ustawy o gospodarce nieruchomościami, czyli publiczną jednostkę organizacyjną władającą nieruchomością.
Stanowisko organu znajduje oparcie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym.
W wyroku z dnia 23 stycznia 2007 r, II OSK 206/06, LEX nr 344079, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż " instytucja zarządu musi być rozumiana, jako prawna forma władania nieruchomością przez publiczne jednostki organizacyjne (ministerstwa, urzędy, zakłady budżetowe, jednostki budżetowe itp.). Treść pojęcia zarządu precyzują przepisy art. 43-50 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Dlatego też przez zarządcę nieruchomości w opisanym zakresie należy uznać podmiot sprawujący trwały zarząd właśnie w rozumieniu wskazanych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Trwały zarząd jest prawną formą władania nieruchomością przez państwowe jednostki organizacyjne i w sprawach nieuregulowanych w ustawie o gospodarce nieruchomościami stosuje się do niej przepisy Kodeksu cywilnego o użytkowaniu. Oddanie nieruchomości w trwały zarząd następuje w drodze decyzji odpowiedniego organu na wniosek zainteresowanej jednostki na czas oznaczony lub nieoznaczony".
Podobne stanowisko zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 listopada 2007 r., II OSK 1510/06, LEX nr 347969 z którego wynika, iż w pojęciu " zarządcy nieruchomości" w rozumieniu art. 28 ust 2 Prawa budowlanego mieści się również podmiot, na rzecz którego ustanowiono prawo użytkowania nieruchomości na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić, zatem należy, iż w rozpoznawanej sprawie decyzja odmawiająca wszczęcia na wniosek "[...] " Sp. J. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. Nr [...] o pozwoleniu na budowę jest prawidłowa.
W świetle powyższych rozważań skarga jest nieuzasadniona, dlatego stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI