VII SA/WA 919/22

VII SA/Wa 919/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-10-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Granatowska
Tomasz Janeczko
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 592/23 - Wyrok NSA z 2024-01-11
II OZ 156/23 - Postanowienie NSA z 2023-04-06
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1332
art. 35 ust 1, 5 ust 1, 36 ust 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, 77 par. 1, art. 80, 97 par. 1 pkt 4, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Artur Kuś (spr.), Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, asesor WSA Elżbieta Granatowska, Protokolant spec. Eliza Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2022 r. sprawy ze skarg Wspólnoty Mieszkaniowej przy [...] w G. i D. K. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargi
Uzasadnienie
1. Zaskarżoną decyzją z 24 marca 2022 r., nr 254/OPON/2022, znak: WI-II.7840.25.1.2022.PL, Wojewoda Mazowiecki (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 82 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "p.b."), po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w G (dalej: "skarżąca Wspólnota") oraz odwołania D K (dalej: "skarżąca"), a także odwołań T K i M K od decyzji Starosty G (dalej: "Starosta", "organ I instancji") z [...] listopada 2021 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w P (dalej: "inwestor") pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem, zbiornikiem na wody deszczowe, budowę wewnętrznej instalacji gazowej i wentylacji mechanicznej na terenie działki nr ew. [...] obręb [...]w G, wraz z nadwieszeniem na terenie działek nr ew. [...] i [...] obręb [...]w G - utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że inwestor złożył do Starostwa G 29 maja 2019 r. wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę dla opisanej inwestycji. Starosta decyzją z [...] sierpnia 2019 r. nr [...], znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił przedmiotowego pozwolenia.
Wojewoda (po rozpoznaniu odwołań wniesionych przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] , D K, T K i M K) - decyzją z 23 marca 2020 r., nr 241/OPON/2020, znak: WI-I1.7840.25.4.2019.PL uchylił decyzję Starosty z [...] sierpnia 2019 r. i przekazał sprawę do ponownego rozstrzygnięcia organowi I instancji.
Starosta (po ponownym rozpatrzeniu sprawy) decyzją z [...] września 2020 r., nr [...], znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla omawianej inwestycji.
Wojewoda (po rozpoznaniu odwołań wniesionych przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] , D K, T K i M K) - decyzją z 3 lutego 2021 r., nr 89/OPON/2021, znak: WI-II.7840.25.23.2020.PL, uchylił decyzję Starosty z [...] września 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Starosta (po ponownym rozpatrzeniu sprawy) decyzją z [...] listopada 2021 r., nr [...], znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla kwestionowanej inwestycji.
Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...], D K, T K oraz M K złożyli odwołania od powyższej decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy (utrzymując w mocy zaskarżone do Sądu rozstrzygnięcie) przytoczył w uzasadnieniu m.in. art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 2, art. 35 p.b.
Podniósł, że zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej w G z [...] lutego 2017 r., nr [...] w sprawie uchwalenia MPZP dla części terenu miasta G Jednostka A2 (dalej: "MPZP") działka o nr ew. [...] obręb [...] w G, położona jest na terenie oznaczonym symbolem planu 2MW-U. Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 4 MPZP, tereny oznaczone symbolem MW-U stanowią tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i usług.
Ustalenia szczegółowe dla terenu 2MW-U zostały określone w § 17 MPZP, który wskazuje przeznaczenie podstawowe jako zabudowę mieszkaniową wielorodzinną usługi, przeznaczenie towarzyszące: urządzenia budowlane, garaże, budynki gospodarcze, zieleń urządzona, urządzenia sportowe, place zabaw, parkingi, przeznaczenie dopuszczalne: drogi wewnętrzne.
W ocenie organu, przedmiotowa inwestycja jest zgodna z wymogami MPZP dotyczącymi funkcji zabudowy. Ponadto jest zgodna z ustaleniami szczegółowymi dla terenu 2MW-U, określonymi w § 17 ust. 4 MPZP. Organ odwoławczy dodał, że planowana inwestycja pozostaje także zgodna z MPZP w części dotyczącej posadowienia budynku zgodnie z obowiązującą linią zabudowy. Ściany frontowe budynku tj. ściany budynku od strony ul. [...] (2KD- D) i od strony ul. [...] (3 KD-L) zostały usytuowane w całości przy obowiązującej linii zabudowy. Nadmienił, że teren inwestycyjny znajduje się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej A, dla której obowiązują ograniczenia wysokości, gabarytów zabudowy, kolorystyki i materiałów na elewacjach i dachach zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla poszczególnych terenów, jak wskazano w § 9 MPZP. Ponadto, działka inwestycyjna znajduję się w części w granicach zasięgu potencjalnego oddziaływania komunikacji kolejowej, ustala się zasadę ograniczania emisji hałasu, poprzez stosowanie w budynkach zabezpieczeń akustycznych zgodnie z przepisami odrębnymi z zakresu prawa budowlanego, jak wskazuje § 8 ust. 5 MPZP.
Wojewoda stwierdził, że omawiana inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 10 września 2019 r., w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839), tym samym nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz w ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283).
Inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę dołączyli wymagane prawem dokumenty, spełniające wymogi art. 35 p.b., tj. projekt budowlany, sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, zawierający wymagane opinie i uzgodnienia. Inwestor przedłożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b., pod rygorem odpowiedzialności karnej). Do dokumentacji dołączono akże inne wymagane dokumenty (szczegółowo opisane w decyzji).
Zdaniem Wojewody, przedłożony do zatwierdzenia projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi (szczegółowo omówionymi w uzasadnieniu). Organ odwoławczy podkreślił, że projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony zgodnie z wymogami zawartymi w art. 34 p.b., spełniając wymagania § 8, § 11 i § 12 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 25 kwietnia 2012 r., w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1935 ze zm.). Do projektu została dołączona także opinia geotechniczna oraz dokumentacja badań podłoża gruntowego, projekt geotechniczny (TOM VI - dokumentacja geotechniczna). Projekt jest zgodny także z przepisami warunków technicznych, zawiera również informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia.
Za sporządzenie projektu budowlanego odpowiada projektant, co potwierdza w swoim oświadczeniu (o którym mowa w art. 20 ust. 4 p.b.). Oświadczenie znajduje się na s. 1 projektu budowlanego i zostało podpisane przez projektantów: mgr inż. arch. J Z (Nr upr. [...]), mgr inż. arch. R P (Nr upr. [...]).
Wojewoda (odnosząc się do zarzutów skarżących, dotyczących naruszenia przepisów postępowania) stwierdził, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób niebudzący wątpliwości na podstawie wyczerpującego materiału dowodowego, poddanego przez organy wszechstronnej analizie. Organy przeprowadziły postępowanie z zachowaniem reguł wynikających z k.p.a. Wojewoda nie poparł stanowiska odwołującego, odnośnie naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 3 k.p.a. Wyjaśnił, że decyzja Starosty z [...] listopada 2021 r., zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne z wyjaśnieniem przesłanek wyrażonego stanowiska.
Stwierdził również, że w zasadzie każda inwestycja w zabudowie miejskiej powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, że wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego jest niezgodna z prawem. Strona skarżąca powinna mieć na względzie, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego. Skoro inwestor spełnił wszystkie wymagania konieczne do udzielenia pozwolenia na budowę, to Starosta nie mógł odmówić inwestorowi jego wydania.
W konsekwencji, Wojewoda Mazowiecki decyzją z 24 marca 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
2. Skargi do WSA w Warszawie na powyższą decyzję Wojewody z 24 marca 2022 r., wnieśli:
a) Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w G, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (sprawa zarejestrowana pod sygn. akt VII SA/Wa 919/22) oraz
b) D K (sprawa pierwotnie zarejestrowana pod sygn. akt VII SA/Wa 1057/22).
3. Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w G, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie całości materiału dowodowego, niezbędnego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co skutkowało błędnym przyjęciem, że planowana inwestycja zgodna jest z wymogami MPZP dla części terenu G, jednostka A2, jak również z przepisami techniczno-budowlanymi i wydanie zaskarżonej decyzji pomimo nieustalenia dokładnego stanu faktycznego sprawy, a tym samym dokonanie niepełnych ustaleń co do faktów mających istotne znaczenie w niniejszej sprawie;
b) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia wznowionego postępowania o podział działek [...] i [...] z obrębu [...].
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 35 ust. 1 pkt 1a i 2 p.b., poprzez stwierdzenie, że planowana inwestycja zgodna jest z wymogami zawartymi w art. 35 ust. 1 pkt 1a i pkt 2 p.b., podczas gdy przedstawiony projekt nie odpowiada prawu, sprzeczny jest z ustaleniami MPZP i jest niezgodny z przepisami techniczno-budowlanymi;
b) MPZP poprzez stwierdzenie, że planowana inwestycja zgodna jest z wymogami w MPZP a projektowany budynek posadowiony będzie zgodnie z obowiązującą linią zabudowy jak również poprzez stwierdzenie, że dopuszczalne jest posadowienie elewacji wschodniej w granicy z dz. [...], podczas gdy przedstawiony projekt sprzeczny jest z ustaleniami MPZP;
c) § 13 ust. 1 pkt. 1 i pkt 2, § 57 ust. 1 oraz § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r., w warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej: "r.w.t."), poprzez stwierdzenie, że planowana inwestycja zgodna jest z przepisami techniczno-budowlanymi, podczas gdy złożone dokumenty nie odzwierciedlają spełnienia ww. warunków przewidzianych przepisami prawa.
Skarżąca Wspólnota wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. Z ostrożności procesowej wniosła o wystąpienie do organu z żądaniem wyjaśnienia istniejących wątpliwości, ewentualnie o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego architekta, celem wykazania faktów: błędnej analizy przesłaniania światła słonecznego złożonej do projektu będącego podstawą zaskarżonej decyzji, zastosowania w projekcie błędnych danych, nieuwzględnienia pomiarów rzeczywistych grubości ścian w budynku przy ul. [...]. Nieprawidłowości te mają kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Tylko prawidłowe wymiary, poprawnie wprowadzone do algorytmu w oprogramowaniu pozwolą na otrzymanie rzetelnej analizy przesłaniania "w wewnętrznym licu ściany" w budynku przy ul. [...] . Dodatkowo wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zażalenia w sprawie [...], celem wykazania faktów: naruszenia przepisów postępowania, poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia kwestii błędnego podziału dz. [...] i [...]. Podniosła przy tym, że ustalenie jak powinna przebiegać granica podziału pomiędzy dz. [...] i [...] jest warunkiem niezbędnym do ustalenia jaki wymiar ma dz. [...]i jaka powierzchnia tej działki może być zabudowana. Wydana decyzja udzielająca pozwolenia na budowę jest decyzją przedwczesną, a jej wykonanie doprowadzi do wyrządzenia skarżącej Wspólnocie i jej członkom znacznej szkody oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Ponadto wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi przedstawiła stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów.
4. Skarżąca D K zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 8, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., poprzez niewywiązanie się przez Wojewodę z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności poprzez: niezebranie całego oraz nierozpatrzenie już zebranego materiału dowodowego i niedokonanie jego wszechstronnej, całościowej oceny; a także brak odniesienia się do dokumentów przedstawionych przez skarżącą, w tym niewyjaśnienie:
- dlaczego organ nie przeprowadził dowodów z tych dokumentów, względnie odmówił tym dokumentom mocy dowodowej;
- zlekceważenie istotnych twierdzeń i wniosków dowodowych skarżącej mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, w szczególności z oględzin;
- pominięcie istotnego faktu, że ściany czterokondygnacyjnego projektowanego budynku znajdują się naprzeciw ścian istniejącej parterowej oficyny na dz. nr ew. [...] (która może służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych właścicielowi dz. nr ew. [...], tak jak to miało miejsce w przeszłości) oraz garażu (budynkach z otworami okiennymi i drzwiami), a wzajemne usytuowanie tych budynków doprowadzi do ograniczenia nasłonecznienia biorąc pod uwagę znikomą odległość, wysokość i gabaryty sytuowania projektowanego budynku od budynków na dz. nr ew. [...];
- pominięcie okoliczności, że występuje jawna sprzeczność pomiędzy wnioskiem inwestora o wydanie pozwolenia na budowę a rozwiązaniami przyjętymi w projekcie budowlanym;
- zignorowanie faktu, że nowoprojektowana inwestycja będzie w sposób negatywny oddziaływać na nieruchomość sąsiednią skarżącej nr ew. [...] obr. [...]z uwagi na to, że zarówno działka skarżącej, jak i teren inwestora wchodzą w skład tego samego chronionego układu urbanistycznego, zaś nowoprojektowana inwestycja;
- przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, oparcie zaskarżonej decyzji na ustaleniach sprzecznych ze stanem faktycznym w zakresie uznania, że na dz. skarżącej nr [...]nie znajduje się żadne budynki z oknami i drzwiami;
- pominięcie faktu, że decyzja narusza prawa skarżącej do zabudowy jej działki sąsiadującej bezpośrednio z dz. inwestowaną nr ew. [...]obr. [...]w ten sposób, że uniemożliwi stronie skarżącej budowę budynku przeznaczonego na pobyt ludzi w takiej samej odległości od granicy działki, jak ma to zamiar zrealizować właściciel dz. nr ew. [...]mocą zaskarżonej decyzji, jak też uniemożliwi skarżącej wykorzystanie istniejącej zabudowy na jej działce m.in. parterowej oficyny na cele mieszkalne, co przeczy zasadzie, że własność i inne prawa majątkowe podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej;
- pominięcie faktu, że nieruchomość skarżącej, obok nieruchomości, której dotyczy pozwolenie na budowę, jest częścią tego samego - prawnie chronionego układu urbanistycznego, i wydanie pozwolenia na budowę nowoprojektowanego (nowoczesnego budynku) odmiennego skalą, gabarytami, formą od zabudowy historycznej na działce skarżącej (i sąsiednich) narusza interes prawny skarżącej wynikający w tym zakresie z przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z 23 lipca 2003 r.;
- pominięcie faktu braku dostępu do drogi publicznej, w tym dojścia i przejazdu do obudowanego terenu i dziedzińca na działce inwestora, przez wolny pas gruntu o szerokości 1,5 metra od granicy działki skarżącej i błędne uznanie, że dostęp projektowanej nieruchomości do drogi publicznej przez pozostawiony wolny pas gruntu o szerokości 1,5 metra od granicy działki skarżącej nr ew. [...]jest realnym zachowaniem dostępu do projektowanej nieruchomości, w tym dla służb ratowniczych i prowadzenia akcji ratowniczej, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, iż zatwierdzony projekt budowlany i udzielone pozwolenie na budowę odpowiada prawu, podczas gdy w ocenie strony skarżącej - narusza jej interes prawny i nie jest zgodny z przepisami, w szczególności: ustawy z 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej; u.p.z.p., k.c., r.w.t.. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych.
b) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku ustalenia stanu faktycznego, w oparciu o wyczerpująco i dostatecznie zebrany materiał dowodowy i przeprowadzenia samodzielnej i całościowej oceny zebranego w sprawie materiału i wydanie w jego oparciu decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i odmowie zezwolenia na budowę z uwagi na ww. uchybienia, gdy obowiązek taki spoczywał na organie odwoławczym;
c) art. 7 k.p.a. i art. 7a § 1 k.p.a., w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., poprzez brak wszechstronnego rozpoznania sprawy, przejawiającym się w pominięciu przez organ nadzoru zbadania wpływu - usytuowania nowoprojektowanego budynku względem nieruchomości skarżącej bezpośrednio graniczącej z działką inwestora, na której zaprojektowano olbrzymi budynek 4 kondygnacyjny z garażem, na dachu którego zaprojektowano dziedziniec w odległości 1,5 metra od granicy dz. skarżącej nr ew. [...] obr. [...] - na interesy właściciela sąsiedniej nieruchomości tj. skarżącego, które to podlegają ochronie podstawie art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b.
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 35 ust. 1 pkt 1a i pkt 2 p.b. w zw. z art. 5 ust.1 pkt 9 p.b w zw. z § 14 ust. 1 r.w.t. w zw. z art. 2 pkt 14 u.p.z.p. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że dostęp do drogi publicznej dla nowoprojektowanego budynku realizowany przez wolny pas gruntu o szerokości 1,5 metra od granicy działki skarżącej nr ew. [...] obr. [...]spełnia wymóg dostępu do drogi publicznej w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazywanych przepisów prawa powinna doprowadzić Wojewodę do wniosku, że rozumienie dostępu do drogi publicznej należy rozumieć jako dostęp faktyczny i prawny, przy czym dostęp prawny oznacza, że winien on wynikać wprost z przepisu prawa, czynności prawnej, bądź orzeczenia sądowego, zaś faktyczny, że musi rzeczywiście zapewniać możliwość przejścia i przejazdu do drogi publicznej;
b) art. 35 ust. 1 pkt 1a i pkt 2 p.b. w zw. z art. 5 ust.1 pkt 1 lit. b i pkt 9 p.b w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej z 24 sierpnia 1991 r., poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że projekt budowlany odpowiada prawu, gdzie tymczasem jest niezgodny z przepisami ww. ustawy, zaś prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu ustawy powinna doprowadzić Wojewodę do wniosku, że wolny pas gruntu o szerokości 1,5 metra od granicy działki skarżącej nr ew. [...] obr. [...] , gdzie zaprojektowano na dachu garażu dziedziniec nie stanowi zachowanego dostępu dla służb ratowniczych do prowadzenia akcji ratowniczej;
c) art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. w zw. z art. 4 p.b. w zw. z art. 140 k.c., art. 144 k.c., art. 222 k.c., poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że zatwierdzony projekt budowlany zapewnia poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, gdzie tymczasem inwestor sytuuje nowoprojektowany budynek mieszkalny czterokondygnacyjny w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącej, w zbliżeniu 1,5 metra do granic jej działki, w ten sposób, że będzie on znajdował się naprzeciwko parterowej oficyny na działce nr ew. [...] obr. [...] połączonej z budynkiem mieszkalnym w typie zabudowy kamienicznej z lat 30 u. w, ograniczając całkowicie dostęp promieni słonecznych, co uniemożliwi korzystanie z potencjału mieszkalnego oficyny, której okna będą wychodzić w stronę południowej granicy działki nr ew. [...]obr. [...]wprost na nowoprojektowany czterokondygnacyjny budynek inwestora;
d) art. 35 ust. 1 p.b., poprzez jego niezastosowanie i w efekcie zatwierdzenie przedłożonego projektu budowlanego oraz udzielenie wnioskowanego pozwolenia na budowę, pomimo że nie zostały spełnione wszystkie warunki określone w art. 33 ust. 1 i 33 ust. 1 zd. 2 p.b.,35 ust. 1 pkt 3 art. 36 ust. 1 pkt 3 lit. a p.b., oraz co do wymaganej zgodności projektu budowlanego z ustaleniami MPZP;
e) art. 36 ust. 1 pkt 3 p.b w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez brak określenia w pozwoleniu na budowę terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania, co stanowi wadę kwalifikowaną w postaci rażącego naruszenia prawa;
f) art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b w zw. z art. 7 pkt 4 u.o.z. poprzez niewłaściwe zastosowanie formy ochrony zabytku, jaką jest MPZP polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu MPZP.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o jej uchylenie w całości. Dodatkowo wniosła o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu - zdjęcia, na okoliczność istniejących budynków na działce skarżącej z oknami i drzwiami (parterowa oficyna i garaż) zlokalizowanych naprzeciwko nowoprojektowanej inwestycji, a także zdjęcia - na okoliczność, że twierdzenie skarżącej, że parterowa oficyna była dawniej wykorzystywana na cele mieszkalne i posiadała okna (obecnie zasłonięte styropianem) oraz z kopii decyzji nr [...] na okoliczność niezgodnego z prawem zajęcia działki skarżącej pod budowę ulicy [...]. Ponadto wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiła stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów.
5. W odpowiedzi na ww. skargi: Wspólnoty Mieszkaniowej przy u. [...] w G oraz D K, organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, jednocześnie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z 9 sierpnia 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 1057/22, na podstawie art. 111 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), połączył sprawy VII SA/Wa 919/22 i VII SA/Wa 1057/22 do wspólnego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia i zarządził dalsze prowadzenie postępowania pod sygn. akt VII SA/Wa 919/22. Z kolei (w tym samym dniu) postanowieniem z 9 sierpnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 919/22 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (wnioski o wstrzymanie złożone w obydwu sprawach).
7. Pismami procesowymi z 7 października 2022 r. (identycznymi w swej treści) D K i uczestnicy postępowania M K i T K) przedstawili dodatkowe stanowiska w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargi nie są zasadne.
1. Istota sprawy sprowadza się do oceny zgodności z prawem decyzji organów, w których zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę opisanej w decyzjach inwestycji na terenie dz. ew. [...] obręb [...] w G, wraz z nadwieszeniem na terenie działek nr ew. [...] i [...] obręb [...] w G. Podkreślić trzeba, że sprawa spornej inwestycji była już kilkukrotnie rozpatrywana przez organy i dopiero decyzją z 24 marca 2022 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty G z [...] listopada 2021 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
2. Przypomnieć należy, że postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę jest ściśle określone przepisami p.b. Decyzja o pozwoleniu na budowę ma charakter związany, a nie uznaniowy. W razie spełnienia wskazanych w niej przesłanek, organ ma obowiązek wydać decyzję o pozwoleniu na budowę (por. wyrok NSA z 17 marca 2022 r., sygn. akt II OSK 840/21). Zgodnie z art. 35 ust. 4 p.b. w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 p.b. oraz art. 32 ust. 4 p.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji pozwolenia na budowę. Inaczej mówiąc, sprawa o pozwolenie na budowę ma precyzyjne wyznaczone granice faktyczne i prawne, a decyzja w tej sprawie nosi znamiona aktu związanego. Organ jest obowiązany ją wydać, ilekroć stwierdzi spełnienie określonych wymagań (por. wyrok WSA w Olsztynie z 5 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 623/19).
Stosownie do art. 4 p.b. każdy ma prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Norma ta kreuje więc wolność budowlaną, jako zasadę prawa wypływającą z art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucji, ustanawiających nakaz poszanowania wolności i własności. Zgodnie zaś z art. 31 ust. 3 Konstytucji ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Wobec zasady wolności budowlanej wspomniana ochrona interesów osób trzecich w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której osoby trzecie, a nie inwestor - właściciel nieruchomości, na której ma powstać obiekt budowlany, decydować będą o dopuszczalności jego wybudowania czy miejscu posadowienia (por. wyrok NSA z 14 listopada 2007 r. sygn. akt II OSK1489/06).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 p.b. obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Nie wszystkie jednakże interesy osób trzecich podlegają ochronie. Chronione są wyłącznie interesy prawne, a nie są chronione interesy jedynie faktyczne. Wyznacznikiem zakresu, w jakim wydający decyzję organ ma obowiązek chronić uprawnienia osób trzecich, są przepisy prawa materialnego. Naruszenie interesu prawnego rozumiane jest jako naruszenie konkretnych norm prawa materialnego, obowiązujących w procesie inwestycyjnym (por. wyrok NSA z 7 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1492/98). Zarzuty dotyczące szeregu utrudnień dla otoczenia w przypadku zrealizowania zamierzonej inwestycji nie mogą być prawnie skuteczne, gdyż dotyczą jedynie naruszenia interesów faktycznych skarżących, a nie interesu prawnego, rozumianego jako naruszenie konkretnych norm prawnych. Podkreślić trzeba, że w zasadzie każda inwestycja w zabudowie miejskiej powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, iż wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego jest niezgodna z prawem. Tym bardziej, że niniejsza sprawa była kilkukrotnie rozpoznawana przez organy i pierwotne uchybienia zostały usunięte a zalecenia organu II instancji w pełni zrealizowane. Zatem nie można w niniejszej sprawie stawiać zarzutu naruszenia postępowania dowodowego i niepełną analizę stanu faktycznego.
3. Pierwszym obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej w procesie zmierzającym do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę jest zbadanie zgodności złożonego projektu z ustaleniami MPZP (por. wyrok WSA w Krakowie z 21 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 627/17).
Wskazać trzeba, że gminie przysługuje władztwo planistyczne, co oznacza, iż do zadań własnych gminy należy prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz MPZP (art. 3 ust. 1 u.p.z.p.). W konsekwencji gmina może samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania danego terenu podlegającego jej władztwu, pod warunkiem, że działa w granicach i na podstawie prawa i nie nadużywa przyznanego jej władztwa planistycznego. MPZP jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 u.p.z.p.). Stanowi źródło prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organu, który je ustanowił. Z istoty tego aktu wynika, że jest on abstrakcyjny i generalny, gdyż nie reguluje aspektów odnoszących się do konkretnych podmiotów (por. wyrok WSA w Poznaniu z 12 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 259/11). Jego postanowienia określają jednak granice korzystania z nieruchomości i wraz z innymi przepisami kształtują wykonywanie przez jednostkę przysługujących jej względem nich praw, z których niewątpliwie najistotniejszym jest prawo własności. MPZP powinien być ukształtowany przy uwzględnieniu zasad techniki prawodawczej, zawierając postanowienia o charakterze jednoznacznym, niepowodujące wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 2085/11). Wykładnia MPZP powinna odbywać się według tych samym zasad, jakie mają zastosowanie wobec innych aktów prawnych. W pierwszej kolejności przy interpretacji MPZP zastosowanie znajdzie wykładnia językowa a pomocniczo, gdy wykładnia językowa nie będzie skuteczna, z uwagi na nieprecyzyjne określenia, organ administracji architektoniczno-budowlanej oceniając zgodność planowanej inwestycji pod kątem zgodności z MPZP powinien mieć na uwadze wykładnię celowościową przepisów prawa, a więc ocenić czy inwestycja jest zgodna z celem jakie zakłada MPZP (por. wyrok WSA w Poznaniu z 10 września 2015 r., sygn. akt: IV SA/Po 461/15).
Z akt sprawy i postanowień obowiązującego na tym terenie MPZP wynikają następujące okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia:
- inwestycja obejmuje budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem, zbiornikiem na wody deszczowe, budowę wewnętrznej instalacji gazowej i wentylacji mechanicznej na terenie dz. nr ew. [...] w G, wraz z nadwieszeniem na terenie dz. nr ew. [...] i dz. nr ew. [...];
- działki położone są na terenie oznaczonym symbolem planu 2MW-U - tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i usług (por. § 5 ust. 1 pkt 4 MPZP);
- szczegółowe ustalenia dla terenu 2MW-U, zostały określone w § 17 MPZP, który wskazuję przeznaczenie podstawowe jako zabudowę mieszkaniowa wielorodzinną usługi, przeznaczenie towarzyszące: urządzenia budowlane, garaże, budynki gospodarcze, zieleń urządzona, urządzenia sportowe, place zabaw, parkingi, przeznaczenie dopuszczalne: drogi wewnętrzne;
- inwestycja jest zgodna z wymogami MPZP dotyczącymi funkcji zabudowy;
- inwestycja jest zgodna z ustaleniami szczegółowymi dla terenu 2MW-U, określonymi w § 17 ust. 4 MPZP, które zostały spełnione w następujący sposób: dopuszcza się realizację budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami lub bez usług (warunek spełniono), budynki gospodarcze i garaże dopuszcza się jako wolno stojące, wbudowane lub dobudowane (warunek spełniono - projektowany garaż jest wbudowany), minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej: 0% powierzchni działki budowlanej (warunek spełniono - 4 % w projekcie budowalnym), minimalna intensywność zabudowy w odniesieniu do działki budowlanej: w odniesieniu do działki budowlanej: 4,0 dla wszystkich kondygnacji, a 3,5 tylko dla kondygnacji nadziemnych dla terenu 1MW-U; 3,5 dla wszystkich kondygnacji, a 3,0 tylko dla kondygnacji nadziemnych dla terenu 2MW-U (warunek spełniono - 2,89 w projekcie budowlanym), maksymalna wysokość zabudowy 18,5 m, w tym: 16 dla budynków mieszkalnych i usługowych dla terenu 1MW-U z dopuszczeniem dominanty w pierzei do 18,5 m; 14 m dla budynków mieszkalnych i usługowych dla terenu 2MW-U; 6,5 m dla budynków gospodarczych i garaży (warunek spełniono - 13,19 m w projekcie budowlanym), kolorystyka elewacji budynków i dachów - odpowiednio według § 7 pkt 5 MPZP, który wskazuję, iż nakazuje się utrzymanie stonowanej kolorystyki elewacji budynków na działce budowlanej: nakazuje się stosowanie odcieni elewacji spośród kolorów: beżowego, kremowego, żółtego, pomarańczowego, brązowego oraz dachów spośród kolorów: grafitowego, brązowego, czerwonego i zielonego; dopuszcza się stosowanie odcieni elewacji spoza wyznaczonych kolorów i przedziałów wyłącznie na fragmentach ścian budynku, takich jak pasy cokołowe, gzymsy oraz inne (warunek spełniono - zastosowano stonowaną kolorystykę: kolorystyka elewacji ściany białe, akcenty kolorystyczne: beżowe/szare, część cokołowa szara), kąt nachylenia połaci dachowych; ustała się dachy o nachyleniu do 42° z dopuszczeniem lukarn i okien połaciowych (warunek spełniono - 1,14° w projekcie budowlanym), nakazuje się realizację miejsc do parkowania według minimalnego wskaźnika określonego na 1 miejsce do parkowania na 1 mieszkanie, ale nie mniej niż 1 miejsce na 60 m2 powierzchni użytkowej (warunki spełniono - przyjęto 39 miejsc postojowych na 39 projektowane mieszkania w związku z tym, iż ilość miejsc postojowych jest wyższa przy wskaźniku 1 miejsce postojowe na jeden lokal mieszkalny), ustala się realizację miejsc do parkowania na terenie działki budowlanej, na której sytuowana jest inwestycja, dopuszcza się realizację miejsc do parkowania w garażach oraz jako miejsca postojowe w ulicach 3KD-L i 2KD-D (warunek spełniono - miejsca do parkowania zapewniono w garażu), obsługa komunikacyjna odpowiednio do terenu 2MW-U z dróg: 3KD-L - ul. [...] , 2KD-D - ul. [...]oraz z ul. [...] (poza obszarem MPZP) (warunek spełniono - obsługa komunikacyjna zapewniona od ul. [...] i ul. [...]- zatem przyjęty w MPZP system racjonalnych powiązań komunikacyjnych dla spornej działki jest równoznaczny z zapewnieniem jej faktycznego dostępu do drogi publicznej);
- planowana inwestycja pozostaje także zgodna z MPZP w części dotyczącej posadowienia budynku zgodnie z obowiązującą linią zabudowy; jak wynika z "Projektu zagospodarowania działki" znajdującego się na s. 37 projektu budowlanego ściany frontowe budynku tj. ściany budynku od strony ul. [...] (2KD-D) i od strony ul. [...] (3 KD-L) zostały usytuowane w całości przy obowiązującej linii zabudowy;
- teren inwestycyjny znajduję się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej A, dla której obowiązują ograniczenia wysokości, gabarytów zabudowy, kolorystyki i materiałów na elewacjach i dachach zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla poszczególnych terenów, jak wskazano w § 9 MPZP;
- dz. inwestycyjna znajduję się w części w granicach zasięgu potencjalnego oddziaływania komunikacji kolejowej, ustala się zasadę ograniczania emisji hałasu, poprzez stosowanie w budynkach zabezpieczeń akustycznych zgodnie z przepisami odrębnymi z zakresu prawa budowlanego (§ 8 ust. 5 MPZP).
W ocenie Sądu, niezrozumiały jest argument skarżących, że: "(...) to budynek skarżącej Wspólnoty wyznacza pierzeję, która jest prostopadła do ul. [...], a nie jak chciałby Inwestor - równoległa do tej ulicy. Obowiązująca w tym obszarze linia zabudowy opiera się na pierzei północ - południe, podczas gdy projektowany budynek w części wzdłuż ulicy [...] byłby o pierzei wschód – zachód". Takie twierdzenia nie wynikają z MPZP, zgodnie z którym:
- "następujące oznaczenia graficzne na rysunku planu są obowiązującymi ustaleniami planu: (...) pierzeje (por. § 2 ust. 2 pkt 7 MPZ);
- ilekroć w planie jest mowa o: (...) pierzei - należy przez to rozumieć usytuowanie lica zewnętrznych ścian budynków bez uwzględnienia: gzymsów, a także balkonów i wykuszy wystających poza obrys budynku nie więcej niż 1,5 m, z obowiązkiem stykania się ze sobą fasad sąsiednich budynków i z dopuszczeniem cofnięcia lica parteru zabudowy w głąb działki budowlanej na głębokość nie większą niż 1,5 m (por. § 4 ust. 1 pkt 6 MPZP);
- zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu: (...) nakazuje się kształtowanie pierzei, co najmniej w miejscach wskazanych na rysunku planu (por. § 17 ust. 1 pkt 4 lit. e MPZP).
Twierdzenie skarżących, że "zabudowa pierzejowa" możliwa jest wyłącznie prostopadle do ulicy [...] , nie znajduje uzasadnienia w postanowieniach MPZP (ani w treści MPZP ani w części graficznej). Zabudowa "pierzejowa" nie oznacza bowiem wyłącznie "ciągłość elewacji frontowych" (jak twierdzą skarżący) ale może być również wyznaczona poprzez nowe budynki, gdyż MPZP nakazuje "kształtowanie pierzei" (por. § 17 ust. 1 pkt 4 lit. e MPZP) a nie wyłącznie "kontynuację pierzei" i to w ściśle określonym kierunku. "Kształtowanie" oznacza więc możliwość wprowadzenia takiej zabudowy, która dopiero będzie stanowić ową "pierzeję" – zgodnie z miejscem wyznaczonym w MPZP.
Dodatkowo należy wskazać, ze niezasadne są również zarzuty wskazujące na to, że "(...) przeprowadzona wykładnia MPZP dla obszaru chronionego prawnie jako strefa ścisłej ochrony konserwatorskiej powinna skutkować odmową wnioskowanej nowej zabudowy na działce nr ew. [...] obr. [...], z uwagi na założenia projektowe nie uwzględniające zasad kompozycyjnych i przestrzennych, wynikających z zabytkowego obszaru 2MW-U". Analiza ustaleń MPZP w przedmiotowej sprawie w sposób oczywisty prowadzi do wniosku potrzeby ochrony zachowanego historycznego układu urbanistycznego wszystkich działek w obszarze planu 2MW-U a planowana inwestycja nie stoi w rażącej sprzeczności z takimi ustaleniami MPZP, który nie określa wymogu dodatkowych uzgodnień w zakresie konserwatorskim.
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Sądu, organy w sposób prawidłowy uznały, że analizowany projekt budowlany nie jest sprzeczny z obowiązującym na tym terenie MPZP. Plan miejscowy ustala porządek normatywny, który staje się przedmiotem konkretyzacji w aktach administracyjnych, np. w pozwoleniach na budowę, bowiem reguluje kwestie związane z budową nowych budynków oraz ich parametrów. Tym samym, rozstrzygające w indywidualnych sprawach organy związane są treścią przepisów obowiązujących planów miejscowych, które mają moc wiążącą erga omnes (por. wyrok WSA w Lublinie z 30 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Lu 802/20).
4. Kolejnym formalnym krokiem organów, zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b., jest sprawdzenie inwestycji pod względem ochrony środowiska.
Sąd podziela stanowisko organu, że przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839). Tym samym nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz w ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283), który stanowi, iż: "uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko." Organ właściwy do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę może uwarunkować wydanie pozwolenia na budowę od przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadkach, gdy taka inwestycja spełnia cechy przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (por. wyrok WSA w Kielcach z 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Ke 210/20).
Dodatkowo należy wskazać, że weryfikacja dokumentacji sprawy wykazała, że inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę dołączyli wymagane prawem dokumenty, spełniające wymogi art. 35 p.b.:
- projekt budowlany, sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, zawierający wymagane opinie i uzgodnienia;
- prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b. pod rygorem odpowiedzialności karnej),
- decyzję Burmistrza G nr [...] z [...] lipca 2021 r., zezwalająca Inwestorowi na umieszczenie nadwieszeń nad pasami drogowymi w postaci balkonów, loggi, daszków i wykuszy w budynku na dz. nr ew. [...] obręb [...] w pasie drogowym drogi gminnej nr [...] ul. [...] dz. nr ew. [...] obręb [...] i drogi gminnej nr [...] ul. [...]dz. nr ew. [...] w G;
- decyzję Burmistrza G Nr [...]z [...] maja 2019 r., dotyczącą zezwolenia na usunięcie drzew i wykonania nasadzeń zamiennych;
- pismo P "Warunki przyłączenia nr [...] dla Podmiotu IV grupy przyłączeniowej do sieci dystrybucyjnej o napięciu znamionowym 0,4 kV";
- pismo PSG Sp. z o.o. pn.: "Warunki przyłączenia do sieci gazowej";
- pismo Zakładu Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. dotyczące przyłączenia do sieci Kanalizacji sanitarnej posesji dz. nr ew. [...] obręb [...] położonej przy ul. [...]w G;
- decyzję Burmistrza G Nr [...]z [...] maja 2019 r., dotyczącą zezwolenia na usunięcie drzew i wykonania nasadzeń zamiennych;
- decyzję Burmistrza G Nr [...] z [...]sierpnia 2020 r. dotycząca wykonania nasadzeń zamiennych.
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Sądu, prawidłowo przyjęły organy, że sporna inwestycja jest zgodna z pod względem ochrony środowiska (por. art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b.).
5. Zdaniem organów, przedłożony do zatwierdzenia projekt zagospodarowania terenu był także zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi. Sąd podziela te wnioski, gdyż projekt odpowiada szczegółowym postanowieniom wynikającym z r.w.t.:
- § 12 (dotyczącym odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną) - budynek zlokalizowany w obowiązującej linii zabudowy, w odległości 1,5 m od granicy z dz. nr ew. [...]a także w granicy z działkami o nr ew. [...],[...],[...]; jak wskazano w § 12 ust. 2 r.w.t.: "(...) sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy - jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość"; z MPZP wynika (por. § 7 ust. 1 pkt c MPZP), że dopuszcza się sytuowanie zabudowy ze ścianą bez otworów przy granicy sąsiedniej działki budowlanej lub w odległości 1,5 m od tej granicy;
- § 13 (dotyczącego przesłaniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi);
- § 57 (dotyczącego nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi);
- § 60 ust. 1 (dotyczącego m.in. nasłonecznienia pokoi mieszkalnych); na s. 32-34 znajduję się informacja o spełnieniu ww. przepisów, ponadto na s. 47-54 projektu budowlanego znajduję się analiza nasłonecznienia i przesłaniania w formie graficznej, które zostały wykonane przez osobę posiadającą odpowiednie uprawienia; w tym kontekście wskazać należy, że zarzuty skarżących wskazujące na to, że "(...) projekt nie pozwala na dokonanie jednoznacznej oceny przesłaniania nasłonecznienia pomieszczeń w sąsiadującym budynku" szczególnie ze względu na to, że "(...) budynek przy ul. [...] posiada dodatkową izolację termiczną zewnętrzną, co znacząco zwiększyło grubość ścian i ma kluczowy wpływ na analizę przesłaniania" - są bezzasadne i w zasadzie gołosłowne (nie zawierają żadnego przeciwdowodu);
- § 14 (dotyczący dojść i dojazdów) - zgodnie z rysunkiem PZT na s. 37 wjazd do garażu oraz wejście do pomieszczeń pomocniczych zaprojektowano od strony ul. [...] , natomiast dojście do budynku zaprojektowano od ul. [...];
- § 20-21 (dotyczących stanowisk postojowych) - przewidziano 39 miejsc postojowych o wymiarach 2,50 m x 5,00 m zlokalizowano na parterze projektowanego budynku, dodatkowo zaprojektowano prawidłowo oznaczone miejsce parkingowe dla osób niepełnosprawnych o wymiarach 3,6 m x 5,00 m;
- § 22-23 (dotyczących miejsc gromadzenia odpadów stałych) - miejsce na gromadzenie odpadów stanowi wyodrębnione pomieszczenie w budynku (s. 15 projektu budowlanego) a w związku z tym § 23 r.w.t. nie znajduję w tym przypadku zastosowania;
- § 29 (dotyczący zakazu dokonywania zmiany spływu wód) - zgodnie z informacją znajdującą się na s. 11 projektu budowlanego, nie przewiduję się zalewania terenów sąsiednich i terenu inwestycji, sąsiednie działki są zabezpieczone przed spływem wód deszczowych z dachów do zbiornika na deszczówkę w budynku;
- § 108 (dotyczący wentylacji w garażu) - kwestia instalacji gazowej została wyjaśniona w projekcie budowlanym; przewidziano wentylację mechaniczną (o której mowa w § 108 ust. 1 pkt 4 r.w.t.) sterowaną czujkami niedopuszczalnego poziomu stężenia gazu propan-butan - w garażach, w których dopuszcza się parkowanie samochodów zasilanych gazem propan-butan i w których poziom podłogi znajduje się poniżej poziomu terenu; tym samym zarzuty skarżących w tym zakresie są bezzasadne a powoływanie się na sprzeczność z § 157 ust. 5 i 6 r.w.t. jest nieuzasadnione;
- § 271-272 (dotyczące ochrony przeciwpożarowej); na s. 20-30 projektu budowlanego znajdują się "Warunki ochrony przeciwpożarowej"; ściany oddzielenia przeciwpożarowego zostały zaznaczone na przekrojach znajdujących się w projekcie budowlanym, ponadto projekt budowlany został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. M B Nr upr. [...] ; w związku z tym niezasadny jest zarzut skarżących wskazujący na to, że "(...) projekt budowlany nie zapewnia ochrony przeciwpożarowej i nie przygotowuje budynku do prowadzenia akcji ratowniczej co stanowi sprzeczność z art. 4 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej";
- § 323 (dotyczący poziomu hałasu); nie zostaną przekroczone dopuszczalne poziomy hałasu, zostaną zastosowane odpowiednie zabezpieczenia zgodnie z polskimi normami określającymi izolacyjność akustyczną przegród oraz stolarki okiennej i drzwiowej (por. s. 14 projektu budowlanego).
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Sądu, organy w sposób prawidłowy zbadały zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (por. art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b.). W ramach analizy projektu zagospodarowania terenu z punktu widzenia art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. organ bada jego zgodność z MPZP a nie bada istniejących, czy potencjalnych możliwości w tym zakresie (por. wyrok WSA w Gdańsku z 5 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 462/19).
6. Zdaniem organów analizowany projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony zgodnie z wymogami zawartymi w art. 34 p.b. spełniając wymagania § 8, § 11 i § 12 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2018 r., poz. 1935 ze zm.). Sąd podziela ten wniosek.
Do projektu budowlanego została dołączona opinia geotechniczna, zgodnie z którą grunt pod budynkiem należy zakwalifikować do II kategorii geotechnicznej oraz dokumentacja badań podłoża gruntowego, a także projekt geotechniczny (TOM VI - dokumentacja geotechniczna). Projekt zawiera również informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia (s. 6-8 projektu budowlanego).
Przypomnieć trzeba, że za sporządzenie projektu budowlanego zgodnie z przepisami prawa w zakresie rozwiązań architektonicznych i konstrukcyjnych odpowiada projektant, co potwierdza w swoim oświadczeniu, o którym mowa w art. 20 ust. 4 p.b.: "projektant, a także sprawdzający, o którym mowa w ust. 2, do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej", natomiast na organie architektoniczno-budowlanym spoczywa obowiązek sprawdzenia projektu zgodnie z wytycznymi przedstawionymi w art. 35 p.b.
Przedmiotowe oświadczenie znajduje się na s. 1 projektu budowlanego i zostało podpisane przez projektantów: mgr inż. arch. J Z (Nr upr. [...]), mgr inż. arch. R P (Nr upr. [...]). Odpowiedzialność projektanta stanowi gwarancję dla inwestora, ale i dla organu, że projekt jest opracowany zgodnie z przepisami, co zwalnia organy administracji architektoniczno-budowlanej ze szczegółowego badania projektu poza przypadkami opisanymi w art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 p.b. (por. wyrok WSA w Warszawie z 2 grudnia 2016 r., sygn. VII SA/Wa 113/16). W pierwotnym brzmieniu art. 35 ust. 2 p.b. upoważniał organ do badania zgodności projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami w zakresie określonym w art. 5 p.b. Przepis ten został jednak uchylony ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie 11 lipca 2003 r. Jednocześnie ustawa ta wprowadziła zasadę wyłącznej odpowiedzialności za projekt architektoniczno - budowlany projektanta oraz osoby sprawdzającej projekt.
Rację ma organ twierdząc, że uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno - budowlanej, który prowadzi postępowanie w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, zostały ograniczone wyłącznie do kompetencji obejmującej sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami MPZP albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowanych zgody na realizację przedsięwzięcia. Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało natomiast ograniczone do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b.). Rozszerzająca interpretacja uprawnień organu w zakresie kontroli na podstawie art. 35 ust. 1 p.b. oznaczałoby w istocie przywrócenie uchylonej zasady oceny materialnych rozwiązań projektu budowlanego przez organ i stanowiłaby naruszenie zasady związania organów administracji publicznej prawem (art. 7 k.p.a.). Powyższe przepisy korespondują z szeroką odpowiedzialnością projektanta za sporządzony przez niego projekt architektoniczno - budowlany – por. art. 20, art. 93 pkt 1 i art. 95 p.b. (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 58/08).
8. Zdaniem Sądu, nie można podzielić zarzutów stron skarżących co do sformułowanych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, ponieważ stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób niebudzący wątpliwości na podstawie wyczerpującego materiału dowodowego, który został poddany przez organy wszechstronnej analizie i był kilkukrotnie uzupełniany.
Bezzasadny jest między innymi zarzut naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia wznowionego postępowania o podział dz. [...] i dz. [...]. Kwestia sporów granicznych nie ma wpływu na postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, w którym organ jest zobligowany do dokonania rozstrzygnięcia na podstawie formalnie obowiązujących dokumentów, w tym w szczególności mapy do celów projektowych (por. wyrok WSA w Krakowie z 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 188/21). Zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest stan, w którym wydanie orzeczenia co do istoty sprawy nie jest możliwe bez rozstrzygnięcia sprawy przez inny organ lub sąd, przy czym istota tej sprawy dotyczy jednocześnie przesłanki drugiej sprawy. Nie chodzi więc tu o konieczność wyjaśnienia okoliczności sprawy, będących nawet w ścisłym związku ze sprawą, lecz o rozstrzygnięcie spełnienia przesłanki (pozytywnej bądź negatywnej), której organ prowadzący postępowanie samodzielnie nie może rozstrzygnąć, gdyż jest to materia będąca w kompetencji innego organu (por. wyrok WSA w Olsztynie z 17 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 485/22). Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt II OSK 2689/21). Taka właśnie sytuacja występuje w niniejszej sprawie.
Organy przeprowadziły postępowanie z zachowaniem reguł wynikających z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. Stosownie do art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności oraz wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie z urzędu, jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji, a następnie obowiązek prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 Kpa, rozumianej jako ocena tego materiału na podstawie całokształtu zgromadzonych dowodów, następująca zgodnie z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego.
Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Decyzje obu organów zawierają szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne zawierające wyjaśnienie przesłanek wyrażonych w nich stanowisk.
Ponadto przypomnieć trzeba, że zarzuty, które nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy, należy uznać za niepewne i niemożliwe do zbadania, gdyż niedopuszczalne jest opieranie decyzji administracyjnej na przypuszczeniach, iż realizacja zamierzeń budowlanych może coś spowodować, bez oparcia w dowodach (por. wyrok WSA w Krakowie z 12 czerwca 2006 r., sygn. akt I SA/Kr 133/14). Pozostałe zarzuty zawarte w skardze są również bezzasadne w szczególności wskazujące na naruszenia:
- "(...) braku rozwiązania w projekcie budowlanym kwestii budowy przyłączy i przewodów sieci do projektowanego budynku"; pozwolenie na budowę budynku nie musi obejmować przyłączy, które nie są jego częścią składową (por. wyrok WSA w Łodzi z 28 października 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 556/15);
- "do projektu budowlanego nie dołączono projektu rozbiórki, w którym powinien zostać zamieszczony opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych oraz opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia"; tymczasem ze stanu faktycznego (potwierdzonego przez skarżących na rozprawie przed tutejszym Sądem) wynika, że na terenie działek inwestycyjnych nie ma już żadnego budynku – dotychczas istniejące zostały rozebrane); wskazać należy, że zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 3 lit a p.b.: "W decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej, w razie potrzeby: (...) określa terminy rozbiórki (...) istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania"; przepis ten wskazuje zatem, że w decyzji o pozwoleniu na budowę wskazuje się termin rozbiórki istniejących budynków ale tylko "w razie potrzeby" a nie jest to element obligatoryjny takiej decyzji; ponadto w decyzji organu I instancji wskazano: "terminy rozbiórki (...) tymczasowych obiektów budowlanych do dnia zakończenia budowy" (por. pkt 3 decyzji);
- "naruszenie art. 388 ust. 2 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne"; do projektu została dołączona opinia geotechniczna, zgodnie z którą grunt pod budynkiem należy zakwalifikować do II kategorii geotechnicznej oraz dokumentacja badań podłoża gruntowego, a także projekt geotechniczny (TOM VI - dokumentacja geotechniczna); powołany w uzasadnieniu skargi art. 388 ust. 5 prawa wodnego 20 lipca 2017 r. nie obowiązuje (przepis ten uchylony został w 2018 r. na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw; Dz.U. z 2018 r., poz. 1722).
Zdaniem Sądu, zaskarżone decyzje są prawidłowe. W ramach określonych w art. 35 ust. 1 p.b. organy ustaliły, że przedłożony projekt budowlany jest kompletny, a zamierzenie inwestycyjne nie narusza przepisów prawa, w tym w szczególności MPZP. Inwestycja nie narusza między innymi prawa skarżącej do zabudowy jej działki sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestowaną nr ew. [...] (co było kluczowym zarzutem w sprawie skarżącej). Usytuowanie budynku na działce budowlanej, z poszanowaniem interesu prawnego właścicieli działek sąsiednich, oznacza między innymi konieczność wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Wyważenie tych interesów prawnych oznacza uwzględnienie istniejącej zabudowy oraz możliwości zabudowy działek w przyszłości (por. wyrok NSA z 14 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1489/06). Poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., nie może jednak sięgać tak daleko, by uniemożliwić inwestorowi realizację zamierzenia, choćby poprzez uporczywe kwestionowanie wszelkich czynności organów administracji, mających na celu zakończenie postępowania w sprawie udzielania pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 30 marca 2022 r., sygn. akt II OSK 851/19). W niniejszej sprawie organy dokonały pełnej weryfikacji sporządzonego projektu budowlanego i nie poprzestały na odwołaniu się do kompetencji i odpowiedzialności projektanta. Sprawa o pozwolenie na budowę ma precyzyjne wyznaczone granice faktyczne i prawne, a sama decyzja w tej sprawie nosi znamiona aktu związanego - organ jest obowiązany ją wydać, ilekroć stwierdzi spełnienie określonych wymagań. Wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jest następstwem nie tylko złożenia wymaganych przez prawo dokumentów, ale też stwierdzenia przez organ, na ich podstawie, że zachodzą wynikające z prawa materialnego przesłanki do uwzględnienia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Taka właśnie sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie.
8. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargi jako bezzasadne.