VII SA/Wa 918/21

VII SA/Wa 918/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-09-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kuś
Mirosław Montowski
Paweł Groński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 289/22 - Wyrok NSA z 2024-11-19
Skarżony organ
Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 156 par. 1, art. 105, art. 127 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 269, 170, 171, 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Artur Kuś, Sędzia WSA Mirosław Montowski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 września 2021 r. sprawy ze skarg W. K. H., D. Ś., E. Ś., J. S., J. T., K. T., M. S. H. oraz W. L. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] marca 2021 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargi.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] marca 2021 r. Minister Rozwoju, Pracy i Technologii, działając podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm. dalej "k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosków M S H, I H, W K H, K K, A K, I K, K I, M C, A S, J P, J S, E C, MC, D S, E S, K T, J T, W L i J S, o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...]listopada 2020 r., znak: [...] umarzającą w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] Nr [...]z dnia [...] listopada 2017 r., o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] pn.: "Budowa międzysystemowego gazociągu [...]", oraz decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r., znak: [...] uchylającej w części i orzekającej w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującej w mocy ww. decyzję Wojewody [...] , - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] listopada 2020 r.
W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że prowadzone postępowanie nieważnościowe w całości podlegało umorzeniu, przy czym inne były przyczyny umorzenia postępowania, w zależności od tego, czy wnioskodawcy wykazali swój interes prawny w kwestionowaniu owych rozstrzygnięć w trybie nieważnościowym.
Minister ocenił, że M S H, I H, W K H, K K, A K, I K, K I, M C, A S, J P, J S, E C, MC, D S, E S, K T, J T, W L i J S nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., uprawniającego do skutecznego złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji lokalizacyjnej Wojewody oraz decyzji lokalizacyjnej Ministra. Stwierdzenie w toku wszczętego postępowania, że skarżący ci nie posiadali interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, obligowało Ministra do wydania decyzji o umorzeniu postępowania, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Minister wskazał, że w zaskarżonej decyzji rzeczowo i wyczerpująco omówiono także powody umorzenia postępowania co do drugiej grupy wnioskodawców, tj. K T, J T, D S, E S, W L, J S i W K H. Podnoszony przez nich we wniosku o stwierdzenie nieważności jedyny zarzut, skupiający się na tym, że wniosek o wydanie przedmiotowej decyzji lokalizacyjnej został złożony przez podmiot (Operatora [...] S.A. z siedzibą w [...] ) nieposiadający statusu strony w myśl art. 28 i art. 30 k.p.a., stanowił już przedmiot kontroli dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym wyroku z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1496/19. Wyrok ten zapadł po rozpoznaniu skargi D S i E S na decyzję lokalizacyjną Ministra. W powyższym wyroku Sąd przesądził, że wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji omawianej inwestycji został wniesiony przez uprawniony do tego podmiot, wobec którego specustawa gazowa nie wymagała, aby był właścicielem czy użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętych tą inwestycją.
W takim przypadku - w ocenie Ministra ponownie rozpatrującego sprawę - w zaskarżonej decyzji umorzeniowej prawidłowo wskazano, iż zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. Tym samym, wobec braku podstaw do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów, z uwagi na zapadły już w tej kwestii prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2019 r., nastąpiła konieczność umorzenia postępowania również w zakresie żądania pozostałych skarżących.
Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister stwierdził, decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony. Wywiera ona inny skutek, bowiem przyjmuje, że nie ma przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Skutki tej decyzji mają charakter procesowy. Natomiast ze sposobu skonstruowania zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynika, że odwołujący się traktują ten środek zaskarżenia jako sposób na kwestionowanie decyzji lokalizacyjnej Wojewody i decyzji lokalizacyjnej Ministra, bowiem podnoszą szereg zarzutów merytorycznych względem tych rozstrzygnięć. Organ nadzoru nie dokonuje bowiem ustaleń w przedmiocie zgodności lub niezgodności z prawem decyzji lokalizacyjnej. Z powyższych powodów, w niniejszej decyzji Minister, jak wskazał, nie mógł odnieść się do zarzutów skarżących dotyczących stwierdzonych przez nich naruszeń prawa przy wydawaniu decyzji w przedmiocie lokalizacji inwestycji.
Minister odniósł się również do zarzutów odnośnie postanowienia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] stycznia 2021 r. odmawiającego uzupełnienia decyzji umarzającej Ministra wskazując, że wskazane przez wnioskodawców kwestie wykraczały poza zakres żądania z art. 111 § 1 k.p.a.
Odniósł się również do skarg na Wojewodę [...] w sprawie odmowy przesłania decyzji lokalizacyjnej Wojewody podnosząc, że z przepisów specustwy gazowej wynika, że w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu organ nie ma obowiązku doręczania decyzji na piśmie innym podmiotom niż inwestor.
Skargi do Sądu na tę decyzję wnieśli W K H, D S, E S, J S, J T, K T, M S H oraz W L.
W uzasadnieniu podali, że wniosek o stwierdzenie nieważności był złożony w rozumieniu działu III i art. 241 k.p.a. - w kwestii zapobieganiu nadużyciom ochrony własności. Wojewoda wydający decyzję w trybie zwykłym rażąco bowiem naruszył art. 6, 7, 61 § 1 i 61a § 1, 28 i 30 k.p.a. i przepisy Konstytucji RP w zakresie ochrony prawa własności. Minister wydając decyzję o umorzeniu postępowania nie zastosował się do działu VIII k.p.a.
W piśmie z dnia 20 kwietnia 2021 r. J T i K T uzupełnili skargę podnosząc dodatkowe zarzuty. W ich ocenie zaskarżona decyzja naruszyła:
- art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. zwaną dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 61a § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez błędne ich zastosowanie i utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie nieważnościowe, podczas gdy zakres i przedmiot rozpoznania sprawy przez WSA w Warszawie, w sprawie o sygn. IV SA/Wa 1496/19 nie był tożsamy z punktu widzenia skarżących,
- art. 7, 77 §1 i 80 k.p.a. polegający na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, z pominięciem analizy przesłanek nieważnościowych nieujętych we wniosku o stwierdzenie nieważności,
- art. 8 i 107 k.p.a. polegające na nierozpoznaniu istoty sprawy, a także nienależytym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ,
- art. 138 §1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I. instancji.
Skarżący podnieśli również zarzuty dotyczące decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r., oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r., zarzucając, że zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. poprzez wydanie z naruszeniem art. 7, 77 §1 i 80, 8 i 107, 28 i 30 k.p.a. a także art. 38 ust. 2 lit.x ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...].
Wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz zobowiązanie organu do merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności, dopuszczenie dowodu z dokumentów (zaświadczenia z urzędu gminy, pisma gminy do inwestora, decyzji o warunkach zabudowy, postanowienia o akceptacji tej inwestycji, wezwania o dostarczenie decyzji o warunkach zabudowy, postanowienia GDOŚ o wznowieniu postępowania).
W piśmie procesowym z dnia 2 czerwca 2020 r. skarżący wnieśli o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci dwóch postanowień Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska
W odpowiedzi na skargi Minister wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone w jednym z nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji – o stwierdzenie nieważności. Tryby nadzwyczajne uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego stanowią wyłom w zasadzie trwałości decyzji administracyjnych. Nie stanowią kolejnych instancji postępowania administracyjnego. W toku tego postępowania badaniu podlega wyłącznie wystąpienie kwalifikowanych wad decyzji enumeratywnie wyliczonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Istotną okolicznością, jaką należy mieć na uwadze przy rozpoznawaniu sprawy w postępowaniu nieważnościowym jest również to, czy akt, którego weryfikacji w tym trybie żąda strona, był wcześniej przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Zagadnienie dopuszczalności prowadzenia postępowania nieważnościowego w stosunku do decyzji, która była już kontrolowana przez sąd administracyjny i co do której sąd administracyjny prawomocnym wyrokiem oddalił skargę zostało rozstrzygnięte uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. I OPS 6/09. W uchwale tej wyrażono pogląd, że: "żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a.".
W uzasadnieniu tej uchwały NSA wskazał, że wniesienie do organu administracji żądania stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skarga została wcześniej oddalona prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, stwarza konieczność wstępnego zbadania przez ten organ przede wszystkim tego, czy nie zachodzi przedmiotowa przyczyna niedopuszczalności jego merytorycznego rozpoznania, łącząca się z faktem sformułowania przez sąd zwrotu stosunkowego o zgodności zaskarżonej decyzji z prawem. Dokonanie tego rodzaju ustalenia będzie na ogół wymagało zapoznania się z uzasadnieniem zapadłego wyroku, po to, by stwierdzić, czy składniki oceny prawnej sądu, mającej przymiot powagi rzeczy osądzonej, czynią żądanie niedopuszczalnym. Jednocześnie w omawianej uchwale zaznaczono, że możliwa jest i taka sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, jakie nie były objęte orzeczeniem sądu, albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. W takiej sytuacji uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o okolicznościach sprawy istotnych dla wyniku postępowania spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania żądania złożonego do organu administracji.
Uchwałą tą Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany. Zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., stanowisko zajęte w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Przepis ten stanowi, że jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Owa ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których zastosowanie ma przepis interpretowany w uchwale.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że organy orzekające w trybie nieważnościowym muszą zatem w pierwszej kolejności ustalić, czy decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności była uprzednio przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, a następnie ocenić, czy zarzuty strony podnoszone na obecnym etapie postępowania były znane organom orzekającym w trybie zwykłym oraz sądowi, który oceniał zgodność z prawem tych rozstrzygnięć. Związane jest to z powagą rzeczy osądzonej, ustanowionej w art. 171 p.p.s.a. Wynikający z wyroku sądu administracyjnego, oddalającego skargę, przymiot prawomocności decyzji determinuje skutki prawomocności, w tym niedopuszczalność ich wzruszenia w administracyjnym trybie stwierdzenia nieważności.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy bezspornie stwierdzić należy, że kwestionowana w trybie nieważnościowym decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] i utrzymana nią w mocy decyzja Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] , były przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Prawomocnym wyrokiem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. IV SA/Wa 1496/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na tę decyzję. Do powyższego wyroku sporządzono uzasadnienie, zatem można ustalić, jakie okoliczności przeważyły za nieuwzględnieniem skargi, a także ocenić, czy zarzuty podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji były już przedmiotem oceny sądu.
Z akt administracyjnych wynika, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 złożyli w listopadzie 2019 r. K i J T, M H, W H, J S, K K, J W, S O, K I. W piśmie, które wpłynęło do organu w dniu 18 czerwca 2020 r., o stwierdzenie nieważności tej decyzji wnieśli I K, E C, M C, E S. W dniu 31 grudnia 2019r. do Ministerstwa Rozwoju wpłynął kolejny wniosek podpisany przez wymienione osoby oraz M C.
W dniu 4 czerwca 2020 r. do organu wpłynął wniosek złożony przez E S, D S, I H, M H, A K, I K, K K, S O, J W, K T, M C, M W, A S, J P, J S, K I, W L, E C, M C, J T, J S, W H o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] W piśmie z dnia 22 czerwca 2020 r. o stwierdzenie nieważności tej decyzji wniósł także J S.
Wniosek o stwierdzenie nieważności obejmował zatem decyzje wydane w I jak i II instancji, w sprawie dotyczącej ustalenia lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] pn.: Budowa międzysystemowego gazociągu [...].
Z akt sprawy wynika, że wnioski te mają identyczną treść, na którą składa się oświadczenie, że wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości, na którą ma oddziaływać planowana inwestycja a także zarzut, że inwestor nie miał statusu strony, w związku z czym nie mógł otrzymać pozwolenia na ustalenie lokalizacji przedmiotowej inwestycji.
W ocenie Sądu organ trafnie orzekł co do żądania stwierdzenia nieważności tych aktów w jednej decyzji, bowiem pozostają one ze sobą w ścisłym związku (decyzja zarówno I. jak i II. Instancji), zarzuty podnoszone w stosunku do nich są takie same, ponadto część wnioskodawców wniosła o stwierdzenie nieważności obu tych rozstrzygnięć.
Prawidłowo również Minister, orzekający w trybie nieważnościowym, rozdzielił swoje rozstrzygnięcie na dwie kategorie wnioskodawców – tych, którzy mają interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności, oraz tych, którzy go nie posiadają. O tych drugich mowa będzie w dalszej części uzasadnienia.
Nie ulega wątpliwości, iż stronami postępowania, w rozumieniu art. 28 k.p.a., w sprawie stwierdzenia nieważności są nie tylko strony postępowania zwykłego, lecz interes prawny mogą mieć również ich następcy prawni oraz podmioty, które wykażą uprawnienie do bycia stroną postępowania nadzwyczajnego. Interes prawny przeciwstawiany jest interesowi faktycznemu, który nie stwarza uprawnień zastrzeżonych dla tego pierwszego pojęcia i sprowadza się do faktycznego zainteresowania sprawą, lecz bez właściwego odniesienia do obowiązujących przepisów prawa, którego mogłyby być źródłem interesu prawnego. Dlatego też, skoro podanie o stwierdzenie nieważności złożyły osoby, które wykazały interes prawny w kwestionowaniu w trybie nieważnościowym obu wyżej wskazanych decyzji, zatem na ich wniosek organ takie postępowanie mógł wszcząć i prowadzić dalsze postępowanie z ich udziałem.
Jedynym zarzutem jaki dotyczy legalności obu kwestionowanych decyzji jest ten dotyczący legitymacji inwestora do otrzymania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego. W uzasadnieniu wyroku z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. IV SA/Wa 1496/19, oddalającym skargi na decyzje lokalizacyjne wydane w trybie zwykłym WSA w Warszawie wskazał, że "w świetle regulacji art. 5 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 oraz art. 38 pkt 2x specustawy gazowej inwestorem realizującym inwestycję towarzyszącą inwestycji w zakresie terminalu w postaci budowy międzysystemowego gazociągu [...] jest Operator [...]Spółka Akcyjna z siedzibą w [...]. Zarzut skarżących w zakresie złożenia wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu dla inwestycji polegającej na budowie międzysystemowego gazociągu [...], realizowanego jako inwestycja towarzysząca inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...]przez podmiot nieuprawniony należy zatem uznać za chybiony. Wbrew stanowisku skarżących regulacje specustawy gazowej nie wymagają, aby wnioskodawca był właścicielem lub użytkownikiem wieczystych nieruchomości, na których ma być realizowana inwestycja towarzysząca inwestycji w zakresie terminalu. Wskazuje jedynie podmiot uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego, którym jest inwestor."
Powyższa ocena wynikająca z prawomocnego wyroku Sądu, na mocy art. 170 p.p.s.a. wiąże zarówno organy orzekające w sprawie jak również Sąd orzekający w niniejszym postępowaniu, co oznacza, że kwestia ta została już prawomocnie oceniona i nie może być przedmiotem ponownej kontroli sądowej. Korzysta zatem z powagi rzeczy osądzonej. Skoro podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji okoliczności były już objęte orzeczeniem sądu, zatem w świetle przywołanej uchwały zachodziła przeszkoda czyniąca rozpoznanie wniosków niedopuszczalnym.
Na marginesie jedynie należy wskazać, że także kwestie dotyczące sposobu wykonywania prawa własności w stosunku do lokalizacji przedsięwzięcia zostały wyartykułowane w powołanym wyroku. Sąd wskazał wówczas, że "Minister w sposób precyzyjny wyjaśnił przyczyny przyjęcia ustalenia przebiegu inwestycji, uwzględniając zarówno interes inwestora, jak również interesy wszystkich podmiotów, przez których nieruchomości przebiega inwestycja (...). Nie jest natomiast rolą ani obowiązkiem organu jakiekolwiek ingerowanie w lokalizację tej inwestycji, w tym wyznaczanie bądź korygowanie jej przebiegu".
Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należało, że Minister prawidłowo umorzył postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności w stosunku do wniosków złożonych przez K T, J T, D S, E S, W L, J S i W K H. Co prawda wskazana uchwała z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. I OPS 6/09, nakazywała wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), jednak mając na uwadze, że na podstawie art. 1 pkt 25 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r., Nr 6, poz. 18), przepis 157 § 3 k.p.a., o którym mowa w uchwale, został uchylony, a jego rolę w obecnie obowiązującym stanie prawnym pełni art. 61a § 1 k.p.a. oraz mając na uwadze zakaz orzekania na niekorzyść strony (art. 134 § 2 p.p.s.a.) zaskarżoną decyzję z tym zakresie należy uznać za prawidłową.
Jak już wyżej wskazano, wniosek o stwierdzenie nieważności powołanych decyzji, wniosły również osoby, co do których istniała wątpliwość, czy posiadają interes prawy w tym postępowaniu. Interes prawny strony postępowania nieważnościowego będzie cechował się tym, iż jest to interes indywidualny, własny podmiotu. Nie można go wywodzić zatem z sytuacji prawnej innego podmiotu, ani na taką sytuację prawną się powoływać. Dlatego też prawidłowo Minister, co wynika z akt sprawy, wezwał I H, M H, J S, K K, A K, I K, J W, S O, K I, E C, M C, M C, M W, A S, J P i J S do wykazania interesu prawnego. Część z tych osób interes prawny wywodziła z umów dzierżawy, część zaś wskazała, że skoro złożyli wnioski w trybie art. 233 i 234 k.p.a. to są uczestnikami postępowania nieważnościowego. Stwierdzić należy, że Minister prawidłowo uznał, że wskazane okoliczności nie stanowią podstawy do uznania za stronę postępowania nieważnościowego. Wskazane osoby miały jedynie interes faktyczny w kwestionowaniu decyzji lokalizacyjnej.
Jednocześnie należy zaznaczyć, iż brak interesu prawnego osoby składającej wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji powoduje niedopuszczalność rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w tym przedmiocie, przy czym w sytuacji gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności ustalenia, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie. Stosownie bowiem do art. 105 k.p.a. organ administracyjny wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny, w tym z powodu braku interesu prawnego podmiotu wnoszącego żądanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, który wyklucza prowadzenie tego postępowania.
Dlatego rozstrzygnięcie Ministra co do umorzenia postępowania z wniosku wymienionych osób należało uznać za prawidłowe.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze dotyczących kwalifikacji wniosku o stwierdzenie nieważności, należy wyjaśnić, że wnioski skarżących zostały prawidłowo uznane za żądanie stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 k.p.a. Taka podstawa prawna znalazła się bowiem w pismach inicjujących to postępowanie. Niezrozumiałe jest zatem twierdzenie zawarte w skardze, że wnioski o stwierdzenie nieważności były złożone w rozumieniu działu III i art. 241 k.p.a. Wyjaśnić należy, że dział III k.p.a. dotyczy przepisów szczególnych w sprawach ubezpieczeń społecznych, tak więc w sprawie nie mógł mieć zastosowania. Przepis art. 241 k.p.a. dotyczy wniosków składanych w trybie skargowym – dotyczącym ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności. Postępowanie w tym trybie może zostać wszczęte również przez podmioty, które mają interes prawny w postępowaniu, jednak służy ono wyłącznie optymalizacji działania administracji publicznej. Działając w tym trybie organ nie prowadzi postępowania administracyjnego, nie wydaje postanowienia ani decyzji, zawiadamia jedynie strony o sposobie załatwienia sprawy. Postępowanie w tym przedmiocie nie podlega również kognicji sądów administracyjnych.
Również zarzuty podniesione w piśmie procesowym z dnia 20 kwietnia 2021 r. Sąd uznał za nieuzasadnione. Nie stwierdził bowiem naruszenia przepisów k.p.a. polegających w szczególności na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego. Jak już wyżej wyjaśniono rozstrzygnięcie w tej sprawie determinowała okoliczność, że decyzje, których stwierdzenia nieważności żądali wnioskodawcy była już przedmiotem prawomocnej kontroli sądu administracyjnego, a podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji okoliczności były już objęte orzeczeniem sądu. Jedynym postępowaniem dowodowym jakie przeprowadził organ i jaki w zasadzie, ze względu na treść wniosku, był obowiązany przeprowadzić, było ustalenie, czy wszyscy wnioskodawcy posiadają interes w kwestionowaniu decyzji lokalizacyjnych. Sąd nie dostrzegł nieprawidłowości w tym zakresie. Natomiast pozostałe zarzuty podniesione w piśmie dotyczące decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r., nie mogą być w tym postępowaniu w ogóle rozważane. Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn., IV SA/Wa 1496/19 oddalił skargę na te decyzje, to tym orzeczeniem, na podstawie art. 170 p.p.s.a., związany jest nie tylko Sąd i organy orzekające w niniejszym postępowaniu, ale także inne sądy i inne organy państwowe. Także z uwagi na te okoliczności Sąd nie uznał za celowe przeprowadzenia dowodu z dokumentów, o które wnosili skarżący.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uznał, że wniesione skargi podlegają oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz. 374 ze zm.).