VII SA/Wa 842/20

VII SA/Wa 842/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-05-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Rudnicki
Tomasz Stawecki
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II GSK 86/23 - Wyrok NSA z 2024-06-25
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 1255
art. 11 d, ust 1-5, art. 7
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kuś (spr.), Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Fundacji H. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Minister Sprawiedliwości (dalej: "Minister", "organ odwoławczy"), decyzją
z [...] lutego 2020 r. (znak: [...]) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm., dalej: ,,k.p.a.’’), w zw. z art. 11d ust. 5 i 7 ustawy z 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (Dz.U. z 2019 r. poz. 294 z późn. zm., dalej: ,,ustawa’’), po rozpoznaniu odwołania Fundacji H. z siedzibą w W. (dalej: ,,strona skarżąca’’, ,,Fundacja’’) z 31 października 2019 r., od decyzji Wojewody [...] (dalej: ,,Wojewoda’’, ,,organ I instancji’’) z [...] października 2019 r., znak: [...] o odmowie wpisu Fundacji H. z siedzibą w W. na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na obszarze województwa [...] – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podał, że Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2019 r., odmówił wpisu Fundacji H. na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na obszarze województwa [...]. W uzasadnieniu wskazano, że Fundacja wnioskiem z 17 września 2019 r. zwróciła się do Wojewody [...] o wpis na listę organizacji pozarządowych, uprawnionych do prowadzenia punktów na obszarze województwa [...]w pełnym zakresie, o którym mowa w ustawie. Zdaniem Wojewody dołączona do wniosku dokumentacja potwierdziła spełnienie przez Fundację wymogów z art. 11d ust. 2-3 ustawy, niezbędnych do wpisu.
W ocenie Wojewody zaistniała jednak negatywna przesłanka wynikająca z art. 11d ust. 5 ustawy, uniemożliwiająca wpis Fundacji na listę. Organ pozyskał bowiem informację o rozwiązaniu z Fundacją umów zawartych na realizację przedmiotowych zadań w 2019 r. przez powiaty: gorlicki i [...]. W obu wskazanych przypadkach doszło do rozwiązania umów w styczniu 2019 r. na skutek braku realizacji zadania z zakresu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego przez osoby uprawnione do wykonywania tego rodzaju zadania. Wojewoda stwierdził, że w powiecie [...] w ramach realizacji powierzonego zadania publicznego Fundacja zobowiązała się do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, jednak nie skierowała do wykonania umowy w tym zakresie osób kompetentnych. W konsekwencji powyższego Starosta [...] rozwiązał umowę ze skutkiem natychmiastowym. Wojewoda [...] zwrócił uwagę, że analogiczna sytuacja zaistniała w powiecie gorlickim, gdzie również doszło do rozwiązania umowy z Fundacją ze skutkiem natychmiastowym. Przyczyną rozwiązania umowy zawartej
z tym powiatem było świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego przez osobę nie wskazaną w ofercie, a jednocześnie bez wymaganych ustawowo kwalifikacji do świadczenia tej usługi. Ponadto wtoku kontroli przeprowadzonej w dniu 16 stycznia 2019 r. stwierdzono brak obsady punktów pomocy prawnej
w miejscowościach Ł. i B. Wskazał na ponad 20 przypadków potwierdzających brak rzetelności w działaniach Fundacji w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Jego zdaniem organizacja ta przystąpiła do szeregu postępowań konkursowych w celu realizacji zadań z zakresu nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego w 2019 r. Po dokonaniu przez powiaty wyboru Fundacji, złożyła ona liczne oświadczenia
o odstąpieniu od umów w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Z treści pism powiatów na obszarze, których doszło do tego rodzaju sytuacji wynika, iż generalnie problem sprowadzał się do braku posiadania przez Fundację odpowiedniej liczby osób mających stosowne kwalifikacje. Fundacja przystępując do postępowań konkursowych wskazywała na możliwość realizacji zadania, w rzeczywistości jednak w styczniu 2019 r. do szeregu powiatów przesłała oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Taka sytuacja miała miejsce w powiatach: [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...], [...]. Powiaty [...] i [...] dokonały rozwiązania z Fundacją umowy na realizację zadań z zakresu poradnictwa obywatelskiego za porozumieniem stron, natomiast w przypadku powiatu [...], [...], [...], [...] i [...] doszło do aneksowania umowy, w konsekwencji czego Fundacja prowadziła nadal punkty nieodpłatnej pomocy prawnej. Z kolei w przypadku powiatów [...] i [...] doszło do rozwiązania umowy ze skutkiem natychmiastowym w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego przy jednoczesnym pozostawieniu organizacji prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej. Nadto zaistniały również przypadki gdzie nie doszło do podpisania umowy pomimo wyboru rzeczonej organizacji. Przypadki te dotyczyły miasta K. oraz powiatu [...]. Ponadto w przypadku powiatu [...] nie doszło do podpisania z organizacją umowy z powodu stwierdzenia braku odpowiedniej ilości kadry posiadającej wymagane kwalifikacje. Wojewoda zauważył również, że w przypadku miasta P. i powiatu [...], Fundacja nieterminowo rozliczyła się z dotacji. Jednak przesłanką decydującą o odmowie wpisu Fundacji na listę prowadzoną przez Wojewodę [...] w zakresie dotyczącym nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, było rozwiązanie z Fundacją umowy przez powiaty [...] i [...].
Odwołanie od decyzji Wojewody [...] złożyła Fundacja H., wnosząc o jej zmianę, poprzez wydanie decyzji o wpisaniu powyższej Fundacji na listę organizacji pozarządowych, uprawnionych do prowadzenia punktów na obszarze województwa [...] w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
W uzasadnieniu Fundacja odnosząc się do pism ze starostw powiatowych w K. i G. podniosła, że potwierdzają one jedynie, że starostwa powołują się na przesłanki umowne do rozwiązania umowy zawartej pomiędzy organizacją pozarządową z powiatem, zastrzeżone dla powiatu reprezentowanego przez zarząd powiatu, stosownie do treści art. 48 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym oraz art. 11 ust. 7 ustawy. Starosta działając w imieniu własnym umowę z powiatem może rozwiązać wyłącznie na podstawie ustawy (art. 11 ust. 9). Niezależnie od powyższego Fundacja podniosła, że nie doręczono jej oświadczeń ww. powiatów w zakresie rozwiązania umowy, w związku z czym na podstawie przepisu art. 61 k.c. nie mogło być skuteczne. Zważywszy zaś na ustawową reprezentację powiatu przy zawarciu umowy przez zarząd (a więc co najmniej dwóch członków zarządu lub członka zarządu wraz z osobą upoważnioną przez zarząd powiatu), umowę z powiatem reprezentowanym przez starostę należałoby uznać za nieważną a jej wypowiedzenie za niewywołujące skutków prawnych w ogóle. W ocenie Fundacji na podstawie zgromadzonej dokumentacji nie można stwierdzić, że mogło dojść do skutecznego rozwiązania umowy z Fundacją przez starostów Powiatu [...] i Powiatu [...].
Minister Sprawiedliwości, po rozpoznaniu powyższego odwołania, decyzją z [...] lutego 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie Ministra istota sporu sprowadza się do oceny spełnienia przez Fundację warunków do dokonania takiego wpisu. W uzasadnieniu wskazał podstawy prawne i przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie.
Wskazał, że z art. 11d ust. 5 ustawy wynika, że jedną z przesłanek negatywnych stanowiących podstawę do odmowy wpisu organizacji pozarządowej na listę podmiotów uprawnionych do świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz nieodpłatnej mediacji jest rozwiązanie umowy z tą organizacją przez starostę w okresie dwóch lat poprzedzających złożenie wniosku o wpis. Zatem rozwiązanie w ciągu dwóch lat z organizacją pozarządową przez jakiegokolwiek ze starostów umowy stanowi bezwarunkową przesłankę odmowy wpisu na listę organizacji. Przepis nie stawia przy tym ograniczeń w zakresie ilości rozwiązanych umów, powodów tego rozwiązania, wagi przyczyn, które ten skutek wywołały. Nie stawia też ograniczeń terytorialnych ani takich, które odnosiłyby się do przedmiotu umowy (nieodpłatna pomoc prawna, nieodpłatne poradnictwo obywatelskie czy też nieodpłatna mediacja). Innymi słowy, wystąpienie jakiegokolwiek przypadku rozwiązania przez starostę umowy mającej za przedmiot realizację zadania publicznego w zakresie prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy też nieodpłatnej mediacji stanowi obligatoryjną przesłankę dla wojewody do wydania decyzji w przedmiocie odmowy wpisu na każdą z prowadzonych list (listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy też nieodpłatnej mediacji), o jaki ubiega się zainteresowana organizacja. Prowadzone przez wojewodów listy punktów udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, punktów świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy punktów nieodpłatnej mediacji prowadzone są odrębnie, a każda zainteresowana organizacja pozarządowa może starać się o taki wpis w zakresie wszystkich trzech form wsparcia, bądź przez siebie wybranych. Rozwiązanie umów w roku 2019 z Fundacją H. przez starostów stanowi powód dla odmowy wpisu Fundacji na listę organizacji uprawnionych do nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na terenie województwa [...].
Minister podkreślił, że z analizy materiału dowodowego wynika, że w 2019 r. starostowie - [...] i [...] rozwiązali z Fundacją umowy. Starosta [...] w piśmie z 25 stycznia 2019 r. złożył Fundacji oświadczenie o rozwiązaniu umowy nr [...] o powierzenie realizacji zadanie publicznego w 2019 r. z [...] grudnia 2018 pn.: "Prowadzenie na terenie powiatu [...] punktów, w których będzie udzielana nieodpłatna pomoc prawna lub świadczone nieodpłatne poradnictwa obywatelskiego", ze skutkiem natychmiastowym.
Stosownie do § 14 ust. 2 umowy zawartej między Fundacją a Starostą [...] "zleceniodawca, w przypadku niezawarcia umów przez zleceniobiorcę, o których mowa wart. 10 ust. 1 pkt 1 lit. b i pkt 2 lit. b ustawy o zmianie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej oraz niektórych innych ustaw, rozwiązuje umowę za dwutygodniowym wypowiedzeniem". Minister podał, że zapis ten w zakresie pkt 2 lit. 6 odnosi się do braku zawarcia przez organizację pozarządową umowy z doradcą spełniającym wymogi z art. 11 ust. 3a ustawy, który miał świadczyć w imieniu organizacji pozarządowej nieodpłatne poradnictwo obywatelskie. W myśl art. 11 ust. 9 pkt 1 w przypadku zaprzestania spełnienia warunku, o którym mowa m.in. w art. 11d ust. 3 ustawy (tj. posiadania przez organizację pozarządową umowy zawartej z doradcą oraz mediatorem, o którym mowa w art. 4a ust. 6) starosta rozwiązuje umowę ze skutkiem natychmiastowym. Umowna przesłanka rozwiązania umowy wskazana w oświadczeniu woli Starosty [...] jest tożsama z przesłanką ustawową uprawniającą starostę do rozwiązania umowy.
Minister wskazał, że na podstawie § 2 ust. 16 umowy łączącej Powiat [...] z Fundacją, ta ostatnia zobowiązała się do świadczenia w punktach nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego przez osoby uprawnione przepisami ustawy i na zasadach określonych ww. akcie prawnym. Z oświadczenia woli złożonego przez Starostę [...] odnoszącego się do rozwiązania umowy z Fundacją wynika, że Fundacja tego obowiązku nie realizowała i nie skierowała do realizacji umowy osób uprawnionych do świadczenia poradnictwa obywatelskiego, ani tych których wskazała w ofercie jako mających świadczyć poradnictwo obywatelskie.
Organ odwoławczy podkreślił nadto, że sama okoliczność rozwiązania umowy miedzy Fundacją a Starostą [...] była wystarczająca do wydania decyzji odmownej. Z treści art. 11d ust. 5 ustawy wynika, że wystarczający jest choćby jeden przypadek rozwiązania umowy. Fakt wskazania przez starostę w oświadczeniu o rozwiązaniu umowy jako przesłanki rozwiązania umowy § 14 ust. 2 umowy, pozostaje bez znaczenia dla rozpatrzenia sprawy, chociażby z tego względu, że Wojewoda nie jest uprawniony do badania skuteczności rozwiązania umowy. Wojewoda w toku rozpatrywania wniosku organizacji pozarządowej, o którym mowa w art. 11d ust. 6 ustawy, dokonuje weryfikacji i oceny przedłożonej przez nią wraz z wnioskiem dokumentacji, o której mowa w ust. 8 i 9. Przepisy obowiązującego prawa nie upoważniają natomiast Wojewody do badania, w toku rozpatrywania wniosku o wpis, zasadności rozwiązania przez starostę z organizacją pozarządową umowy na realizację zadania publicznego. Sam fakt rozwiązania umowy z Fundacją przez starostę stanowi negatywną przesłankę wpisu tej organizacji na listę, o której mowa w art. 11d ust. 1 ustawy.
Kompetencji do badania zasadności rozwiązania umowy przez starostę nie posiada również organ odwoławczy. Co przy tym istotne, organy administracji publicznej w toku prowadzonego postępowania administracyjnego o wpis na listę oraz w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego nie są również władne dokonywać ustaleń na okoliczność skutecznego prawnie rozwiązania na podstawie art. 11 ust. 9 ustawy umowy łączącej powiat z organizacją pozarządową. W tym zakresie dopuszczalna jest wyłącznie droga sądowa, a nie administracyjna.
Zdaniem organu odwoławczego, Fundacja nie przedstawiła jednak żadnego dowodu na okoliczność, że nie doszło do skutecznego rozwiązania umów, w szczególności nie przedstawiła żadnego wyroku sądu powszechnego na powyższą okoliczność (w tym miejscu powołała się na orzecznictwo sądu administracyjnego).
Minister zaznaczył, że Fundacja wskazywała na fakt nieważności umowy zawartej z Powiatem [...] z uwagi na złożenie oświadczenia woli w przedmiocie zawarcia umowy w imieniu powiatu przez Starostę [...]. Podkreślił, że Fundacja H. zawarła umowę, nie kwestionowała jej, przystąpiła do realizacji obowiązków z niej wynikających. Zatem przedmiotowa umowa we wzajemnych relacjach między stronami w postaci Fundacji oraz Starostwa [...] uznawana była za zawartą i wzajemnie wiążącą. Stanowisko odwołującej, sprowadzające się do następczego (po zawarciu umowy i podjęciu wykonywania obowiązków z niej wynikających) jej kwestionowania należy oceniać jako zmierzające wyłącznie do uchronienia się przed odmowną decyzją w przedmiocie wpisu na listę organizacji uprawnionych do nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na terenie województwa [...] (a także inne listy, w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, nieodpłatnej pomocy prawnej prowadzone na obszarze właściwości innych wojewodów). Argumentacja wskazująca na nieważność umowy zawartej ze Starostą [...] nie zasługuje na uwzględnienie.
Minister podniósł, że umowę z Fundacją rozwiązał również Powiat [...]. Oświadczenie woli z 17 stycznia 2019 r., w przedmiocie rozwiązania umowy nr [...] z [...] stycznia 2019 r. na realizację zadania publicznego pn.: "Prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej oraz punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego wraz z nieodpłatną mediacją oraz edukacją prawną" złożyli dwaj członkowie zarządu powiatu. W piśmie z 18 stycznia 2019 r. skierowanym do Wojewody [...], Starosta [...] potwierdził fakt rozwiązania umowy z Fundacją. W piśmie tym starosta podał, że "(...) z dniem 17 stycznia, została rozwiązana, ze skutkiem natychmiastowym, umowa Powiatu [...] z Fundacją H. na realizację zadania publicznego pod nazwą: prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej oraz punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego wraz z nieodpłatną mediacją oraz edukacją prawną" Podstawą rozwiązania umowy było nienależyte wykonywanie umowy przez w.w. Fundację".
Minister wskazał, że zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (dalej: "u.s.p."), starosta wchodzi w skład zarządu powiatu jako jego przewodniczący. Pozostaje to jednak bez wpływu na kompetencje przyznane przez ustawodawcę staroście na podstawie art. 11 d ust. 2 pkt 2 lub ust. 3 pkt 2 lub ust. 4 pkt 2 ustawy oraz art. 11 d ust. 2 pkt 3 lub ust. 3 pkt 3, lub ust. 4 pkt 3 ustawy, uprawniające starostę do rozwiązania umowy z organizacją pozarządową w przypadku zaistnienia przesłanek wynikających z powyższych przepisów. Upoważnienie do rozwiązania umowy z organizacją pozarządową na realizację zadania publicznego ustawodawca przyznał staroście, nie zaś powiatowi jako jednostce samorządu terytorialnego. Wskazał nadto, że starosta obok zadań wykonywanych jako przewodniczący zarządu powiatu (art. 26 ust. 2 w zw. z art. 34 ust. 1 u.s.p.) posiada też kompetencje własne, które realizuje jako organ administracji publicznej (nie zaś jako przewodniczący ww. organu kolegialnego powiatu).
W ocenie organu odwoławczego, w toku przeprowadzonego przez Wojewodę postępowania wystąpiła negatywna przesłanka z art. 11d ust. 5 ustawy skutkująca, zgodnie z art. 11 ust. 7 ustawy koniecznością wydania decyzji o odmowie wpisu Fundacji na listę organizacji pozarządowych. Podnoszony przez Fundacje zarzut, że brak doręczenia oświadczenia woli Starosty [...] i Powiatu [...] w zakresie rozwiązania umowy, skutkuje niemożnością przyjęcia, że doszło do skutecznego rozwiązania umowy z uwagi na art. 61 k.c. nie jest zasadny wobec przyjęcia, że wojewoda w postępowaniu o wpis organizacji pozarządowych na listy podmiotów uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego nie bada skuteczności rozwiązania umowy.
Zdaniem organu odwoławczego, jeżeli z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika fakt rozwiązania umowy z Fundacją przez starostę, lub potwierdzenie okoliczności rozwiązaniu umowy przez starostę, to sama ta okoliczność jest wystarczająca do uznania, że wystąpiła negatywna przesłanka z art. 11d ust. 5 ustawy a w konsekwencji, że wojewoda obowiązany jest wydać decyzję o odmowie wpisu organizacji na listę.
Minister dostrzegł, że po dokonaniu analizy wskazanych powodów rozwiązania umów z Fundacją przez Starostę [...] oraz Starostę [...] - wskazują one na niewłaściwe wykonywanie zadania publicznego, stanowiącego prowadzenie punktów nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w tym skierowanie do wykonywania tego poradnictwa osób, które nie posiadały stosownych, wymaganych przez ustawę kwalifikacji. Zatem sytuacje rozwiązania umów z Fundacją były uzasadnione.
Zaznaczył, że wyeksponowania wymaga okoliczność wystąpienia wobec Fundacji licznych uwag i zastrzeżeń w zakresie realizacji przyjętych na siebie zobowiązań wynikających z ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej, tj. przypadki odstąpienia przez Fundację od zawartych umów, konieczność rozwiązania za porozumieniem stron umów przez powiaty, spowodowane niezdolnością Fundacji do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego (brakiem wykwalifikowanych osób). Podał, że lektura dokumentacji postępowania, w tym umów zawartych przez Fundację, pism Fundacji o problemach związanych z realizacją umów uzasadnianych brakiem osób wykwalifikowanych do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego wskazuje, iż Fundacja zawarła umowy na wykonywanie zadań publicznych będąc świadoma, że nie dysponuje odpowiednim potencjałem ludzkim, w tym osobami uprawnionymi do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
W ocenie Ministra, zaistnienie przypadków, gdzie nie doszło do podpisania umowy, pomimo wyboru rzeczonej organizacji - podważa wiarygodność i rzetelność Fundacji w jej działaniach związanych z przystąpieniem i wykonywaniem zadań z zakresu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Uzasadnia wniosek, że Fundacja nie daje rękojmi wykonywania zadania publicznego w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
Zatem ubieganie się przez Fundację o wpis na listę organizacji uprawnionych do świadczenia poradnictwa obywatelskiego bez posiadania odpowiedniego potencjału w postaci osób mogących wykonywać tego rodzaju czynności, determinuje wniosek, że mamy do czynienia ze świadomą nierzetelną postawą tego podmiotu. Fakt, że Fundacja przystępowała w 2018 r. do konkursów i podpisała w nich umowy, albo mimo wygrania ich ostatecznie nie decydowała się na podpisanie umowy oznacza, że Fundacja stanęła do otwartych, regulowanych ustawą konkursów na wykonywanie zadań publicznych niejako "na próbę", wiedząc, że nie dysponuje odpowiednio wykwalifikowanymi osobami, przedstawiając takie niewykwalifikowane osoby do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i licząc, że zostanie to niezauważone, albo nie zostanie zweryfikowane i nie wywoła negatywnych konsekwencji. Przystąpienie do konkursu stanowi poważne i wiążące oświadczenie wyrażające nie tylko zobowiązanie do wykonania przyjętego na siebie zadania zgodnie z postawionymi wymaganiami, ale także zawiera ono w sobie oświadczenie o gotowości i zdolności do jego wykonania, w tym w zakresie dysponowania osobami posiadającymi wymagane przez ustawę kwalifikacje. Skutkiem zawarcia umów, których następnie Fundacja (z przyczyn od siebie zależnych) nie była w stanie wykonać, był brak realizacji zadania publicznego, które stanowi zadanie zlecone starostom, a zatem takie, którego zapewnienie realizacji dla uprawnionych ciąży na starostach. Fundacja tego rodzaju, nie jednorazową a wręcz wielokrotnie powtarzającą się praktyką wprowadziła w błąd organy powierzające jej do realizacji zadanie z zakresu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. W rezultacie zadeklarowania zdolności do wykonania zadania, mimo braku osób posiadających odpowiednie, wymagane przez ustawę kwalifikacje Fundacja spowodowała stan, w którym inne podmioty nie uzyskały umowy o świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego lub nieodpłatnej mediacji a starostowie zostali postawieni przed koniecznością rozwiązania umów, odstąpienia od nich albo nie zawarcia umów, w wyniku czego nie wykonali zadania, do którego realizacji zostali zobligowani.
Zdaniem Ministra, Fundacja nie daje gwarancji należytego świadczenia tych usług. Do gwarancji należytego wykonywania zadań publicznych regulowanych ustawą o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej przywiązano dużą wagę. W tym miejscu organ zaznaczył, że w przepisach wskazujących przesłanki pozytywne dla wpisu na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego lub nieodpłatnej mediacji (art. 11d ust. 2 pkt 3; art. 11d ust. 3 pkt 3 oraz art. 11d ust. 4 pkt 3 ustawy) ustawodawca zaakcentował postulat wysokiego standardu realizacji tego zadania publicznego i rękojmi jego należytego wykonania. W stawianych odrębnie dla każdego rodzaju usług publicznych wymaganiach (przesłankach pozytywnych wpisu na odpowiednią listę), ustawodawca postawił wymóg, by organizacja pozarządowa aspirująca o wpis na odpowiednią listę dawała gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie poufności w związku z udzielaniem odpowiednio nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, czy nieodpłatnej mediacji i ich dokumentowaniem; profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, czy nieodpłatnej mediacji oraz przestrzegania zasad etyki przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, czy nieodpłatnej mediacji, w szczególności w sytuacji gdy zachodzi konflikt interesów; opracowania i stosowania standardów obsługi i wewnętrznego systemu kontroli jakości udzielanej nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczonego nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, oraz prowadzonej nieodpłatnej mediacji (art. 11d ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy - dla nieodpłatnej pomocy prawnej; art. 11d ust. 3 pkt 3 ustawy - dla nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz art. 11d ust. 4 pkt 3 ustawy - dla nieodpłatnej mediacji).
Organ odwoławczy stwierdził, iż zasadny jest wniosek, że ustawodawca w art. 11d ust. 5 ustawy wzmocnił ten postulat wprowadzając regulację, zgodnie z którą nie podlega wpisowi na odpowiednią listą taka organizacja, która w ciągu dwóch lat poprzedzających wniosek o wpis dopuściła się określonych uchybień w realizacji umów o świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy nieodpłatnej mediacji, tj. (1) nie rozliczyła się z dotacji przyznanej na wykonanie zadania publicznego; (2) wykorzystała dotację niezgodnie z celem jej przyznania, (3) rozwiązana została z organizacją umowa przez starostę. Każdorazowo zatem wystąpienie wobec danej, ubiegającej się o wpis na listę organizacji pozarządowej jednego z trzech wymienionych w tym przepisie przypadków mających miejsce w okresie dwóch lat poprzedzających wpis powoduje obowiązek organu prowadzącego listę (wojewody) wydania decyzji o odmowie wpisu na daną listę.
Wskazał również, że nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku dowodowego Fundacji (zawartego w piśmie z 7 lutego 2020 r. o zwrócenie się do Powiatu [...] o przesłanie kopii oświadczenia Fundacji o odstąpieniu od umowy wraz z potwierdzeniem doręczenia tego oświadczenia powiatowi), z uwagi na fakt, że dowody te pozostają bez wpływu na rozpatrzenie sprawy. W ocenie organu - jeśli Fundacja oświadczenie w przedmiocie odstąpienia od umowy złożyła Powiatowi [...], to jest ona w posiadaniu tego dokumentu. Zawiadomieniem z 23 stycznia 2020 r. Fundacja została poinformowana o możliwości przedłożenia dodatkowych dowodów, jednak w zakreślonym terminie z uprawnienia tego nie skorzystała.
2. Skargę do WSA w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości z [...] lutego 2020 r., wniosła Fundacja H. z siedzibą w W. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 11d ust. 5 i ust. 7 oraz ust. 3 pkt. 3 ustawy w szczególności poprzez:
- błędne uznanie, że w przypadku skarżącego zachodzi przeszkoda (przesłanka negatywna) do wydania decyzji o wpisaniu skarżącego na listę Wojewody, o której mowa w przepisach art. 11d ust. 3 i 5 ustawy, podczas gdy należyta i wszechstronna ocena materiału dowodowego, w tym wyjaśnień skarżącego prowadzi do stwierdzenia spełnienia przez skarżącego warunków (przesłanek pozytywnych) oraz braku przeszkód (przesłanek negatywnych) do wydania decyzji zgodnej z wnioskiem skarżącego o wpis na listę Wojewody;
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, 12, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., polegające w szczególności na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności na podstawie twierdzeń skarżącego, jak również nienależytej wykładni przepisów prawa oraz postanowień umownych, co doprowadziło do wydania decyzji dowolnej, obarczonej błędnymi ustaleniami własnymi organu, uniemożliwiło ponadto skarżącemu należytą realizację uprawnień oraz wykonania obowiązków w toku postępowania, jak również skutkuje nienależytym uzasadnieniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Wojewody;
b) art. 78 § 1 i 2 k.p.a., w szczególności poprzez oddalenie wniosku dowodowego skarżącego, o którym mowa w treści zaskarżonej decyzji, pomimo faktu, że okoliczność podlegająca wykazaniu miała znaczenie dla sprawy;
c) art. 8 § 1 i 2 k.p.a., w szczególności poprzez odstąpienie przez organ bez żadnej przyczyny od treści wyznaczonej i podanej do publicznej wiadomości własnej praktyki rozstrzygania spraw związanych z zasadami reprezentacji powiatu przy zawieraniu i rozwiązywaniu umów zawartych na podstawie ustawy z 5 sierpnia 2015 r., o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej, zaniechanie przeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i zaniechanie kierowania się przez zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów. Wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie miesięcznym wskazując jej rozstrzygnięcie, poprzez wpisanie skarżącej Fundacji na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na obszarze województwa [...], a także zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jednocześnie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
1. Istota sprawy sprowadza się do tego, czy zasadnie Minister Sprawiedliwości w decyzji administracyjnej odmówił skarżącej wpisu na prowadzoną przez Wojewodę [...] listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia na obszarze województwa [...] punktów udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Istota sporu sprowadza się do oceny spełnienia przez Fundację H. przewidzianych przez ustawę z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 294; dalej: "ustawa") warunków do uzyskania takiego wpisu (tj. istnienia przesłanek pozytywnych i braku wystąpienia przesłanek negatywnych).
Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, skarżąca nie daje gwarancji należytego wykonywania zadań a tym samym nie spełnia przesłanek pozytywnych przewidzianych w ustawie. Dodatkowo w sprawie wystąpiły również tzw. przesłanki negatywne, które również uniemożliwiają wpis na listę.
Zdaniem skarżącej, Fundacja spełnia przesłanki pozytywne wynikające
z ustawy i jednocześnie nie zachodzi przeszkoda (tj. przesłanka negatywna) do wydania decyzji o wpisaniu jej na listę Wojewody.
Zdaniem Sądu, rację w tym sporze należało przyznać organowi wydającym decyzję w II instancji a nie stronie skarżącej. Przypomnieć trzeba, że Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy decyzję Wojewody, ale jednoczenie wskazał, że Fundacja zarówno nie spełniała przesłanki pozytywnej jak i w sprawie wystąpiła przesłanka negatywna. Tym samym organ II instancji zmodyfikował uzasadnienie decyzji Wojewody, który przyjął, że skarżąca spełnia przesłanki pozytywne ale odmową wpisu było wyłącznie wystąpienie przesłanki negatywnej. W ocenie Sądu, modyfikacja uzasadnienia przez organ II instancji była właściwa.
2. W niniejszej sprawie wskazać można na okoliczności faktyczne i prawne, które mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy:
- decyzją z [...] października 2019 r. Wojewoda [...] orzekł o odmowie wpisu Fundacji na prowadzoną przez Wojewodę listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia na obszarze województwa [...] punktów udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, wskazując między innymi, że Fundacja udowodniła wystąpienie przesłanek pozytywnych (wynikających z ustawy), natomiast organ powziął wiedzę
o zaistnieniu przesłanek negatywnych w zakresie rozwiązania umów przez starostów z Fundacją, co uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku;
- w toku czynności dowodowych Wojewoda ustalił, że Fundacja wielokrotnie, uprzednio wygrywając konkursy na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, odstępowała lub też w ogóle nie podpisywała umów w zakresie prowadzenia punktów nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, z uwagi na brak odpowiednio wykwalifikowanych pracowników;
- ustalono, że w niektórych przypadkach (szczegółowo opisanych w decyzji) doszło do rozwiązania umów przez Starostów ze stroną;
- organ wskazał także na szereg licznych innych nieprawidłowości, polegających na rozwiązaniu umowy przez powiat lub zwrotu dotacji przez Fundację (szczegółowo opisanych w decyzji);
- od decyzji Wojewody odwołanie złożyła Fundacja, wskazując, że nie zachodzą stwierdzone przez wojewodę przesłanki negatywne do wydania wnioskowanej przez Fundacje decyzji;
- Minister Sprawiedliwości (organ II instancji), po przeanalizowaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody, modyfikując jedynie jej uzasadnienie (wskazał, ze Fundacja nie spełniła również przesłanki pozytywnej).
3. W pierwszej kolejności należy wskazać podstawowe regulacje prawne mające zastosowanie w niniejszej sprawie.
Podstawowym aktem prawnym odnoszącym się do omawianej problematyki jest ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej. Celem wejścia w życie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej było zapewnienie dostępu do nieodpłatnej pomocy prawnej osobom jej potrzebującymi, których co do zasady nie stać na poradę prawnika w ramach prowadzonej przez niego prywatnej praktyki. Początkowo nieodpłatna pomoc prawna adresowana była do wąskiej grupy osób. Kolejne nowelizacje ustawy poszerzyły krąg beneficjentów pomocy, jak również rozszerzyły samą jej formę – wprowadzono nieodpłatne poradnictwo obywatelskie oraz nieodpłatną mediację. Dopuszczono możliwość, aby każdy, kto złoży oświadczenie o konieczności skorzystania z takiej pomocy, mógł uzyskać wsparcie w punktach stacjonarnych. Ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej znowelizowana została także w czasie pandemii. Zmiany zostały wprowadzone ustawą o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (szerzej zob. A.S. Bartnik, K.J. Kowalska, A. Krysztofowicz, Nieodpłatna pomoc prawna online w czasach epidemii, LEX/el). Ustawa określa zasady udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, a także zasady realizacji zadań z zakresu edukacji prawnej.
Materialnoprawną podstawę decyzji stanowi art. 11 d ust. 1-5 oraz
ust. 7 ustawy. Zgodnie z art. 11 d ust. 1- 5 ustawy:
"1. Wojewoda prowadzi listę organizacji pozarządowych, uprawnionych do prowadzenia punktów na obszarze województwa.
2. O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące warunki:
1) posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z udzielaniem porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem poradnictwa obywatelskiego;
2) posiada umowę zawartą z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub osobą, o której mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2, oraz mediatorem,
o którym mowa w art. 4a ust. 6;
3) daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a) poufności w związku z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej i jej dokumentowaniem,
b) profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej,
c) przestrzegania zasad etyki przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej,
w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4) opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości udzielanej nieodpłatnej pomocy prawnej.
3. O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące warunki:
1) posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się ze świadczeniem poradnictwa obywatelskiego, nabyte w okresie pięciu lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku, lub co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z udzielaniem porad prawnych, informacji prawnych lub świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa;
2) posiada umowę zawartą z doradcą oraz mediatorem, o którym mowa w art. 4a ust. 6;
3) daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a) poufności w związku ze świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i jego dokumentowaniem,
b) profesjonalnego i rzetelnego świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
c) przestrzegania zasad etyki przy świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4) opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości świadczonego nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
4. O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, w zakresie prowadzenia nieodpłatnej mediacji, może ubiegać się organizacja pozarządowa, która łącznie spełnia następujące warunki:
1) posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z prowadzeniem mediacji;
2) posiada umowy zawarte z co najmniej trzema mediatorami, o których mowa w art. 4a ust. 6;
3) daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia:
a) poufności w związku z prowadzeniem nieodpłatnej mediacji i jej dokumentowaniem,
b) profesjonalnego i rzetelnego prowadzenia nieodpłatnej mediacji,
c) przestrzegania zasad etyki przy prowadzeniu nieodpłatnej mediacji,
w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów;
4) opracowała i stosuje standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości prowadzonej nieodpłatnej mediacji.
5. O wpis na listę, o której mowa w ust. 1, nie mogą ubiegać się organizacja pozarządowa, która w okresie dwóch lat poprzedzających złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 6, nie rozliczyła się z dotacji przyznanej na wykonanie zadania publicznego lub wykorzystała dotację niezgodnie z celem jej przyznania, jak również ta organizacja pozarządowa, z którą starosta rozwiązał umowę. Termin dwóch lat biegnie od dnia rozliczenia się z dotacji i zwrotu nienależnych środków wraz
z odsetkami albo rozwiązania umowy".
Zgodnie zaś z art. 11d ust. 7 ustawy: "Odmowa wpisu na listę, o której mowa w ust. 1, organizacji pozarządowej, która nie spełnia warunków określonych w ust. 2-5, następuje w drodze decyzji".
Dokonując pewnego uproszczenia wskazanych przepisów ustawy, można przyjąć, że ustawa określa przesłanki, jakie organizacja pozarządowa powinna spełnić, aby wojewoda mógł wpisać ją na listę uprawnionych do prowadzenia punktów w określonym zakresie na obszarze danego województwa. Przesłanki te można podzielić na pozytywne i negatywne:
a) art. 11 d ust. 2-3 ustawy zawiera przesłanki pozytywne, które powinna spełnić organizacja pozarządowa starająca się o wpis na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia na obszarze danego województwa punktów udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej oraz nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego,
b) art. 11 d ust. 5 ustawy zawiera przesłankę negatywną, której wystąpienie uniemożliwia wpisanie organizacji pozarządowej na prowadzoną przez wojewodę listę.
4. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, można zgodzić się z organem, że Fundacja spełniła część przesłanek pozytywnych określonych w art. 11 d ust. 2-3., gdyż:
- załączyła do wniosku dokumenty potwierdzające spełnienie warunku,
o którym mowa w ust. 2 pkt 1 oraz ust. 3 pkt 1 w postaci licznych referencji udzielonych przez jednostki samorządów terytorialnych;
- złożyła zaświadczenia jednostek samorządów terytorialnych o rozliczeniu się z przyznanej dotacji na wykonanie powierzonych zdań;
- przedłożyła listę adwokatów, radców prawnych, doradców oraz mediatorów, z którymi zawarła umowy o udzielenie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego lub prowadzenie nieodpłatnej mediacji;
- załączono zaświadczenia wystawione dla osób posiadających wiedzę
i umiejętności z zakresu świadczenia poradnictwa obywatelskiego oraz potwierdzenia wpisania na listy stałych mediatorów prowadzone przez Prezesa Sądów Okręgowych;
- przedłożono dokumenty opisujące standardy obsługi i wewnętrzny system kontroli jakości udzielanej nieodpłatnej pomocy prawnej i świadczonego nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego.
W ocenie Sądu, zasadnie Minister Sprawiedliwości jednak uznał, że Fundacja nie spełniała przesłanek pozytywnych, o których mowa w art. 11d ust. 2 pkt 3 ustawy (tj. daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności w zakresie zapewnienia: poufności w związku z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej i jej dokumentowaniem, profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, przestrzegania zasad etyki przy udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej,
w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów) oraz art. 11d ust. 3 pkt 3 ustawy (tj. daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności
w zakresie zapewnienia: poufności w związku ze świadczeniem nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i jego dokumentowaniem, profesjonalnego i rzetelnego świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, przestrzegania zasad etyki przy świadczeniu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów).
Ocenę Ministra Sprawiedliwości podziela Sąd - Fundacja nie daje "gwarancji należytego wykonania zadań".
Zasadnie przyjął organ w decyzji, że użycie przez ustawodawcę sformułowania "daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności
w zakresie zapewnienia" oznacza, że przypadki wymienione w ustawie nie stanowią katalogu zamkniętego zakresu tych gwarancji, a jedynie przykładowe ich wymienienie. Zasadnie zatem organ, w ocenie Sądu, wskazał, że obowiązek złożenia przez daną organizację wymienionych w ustawie dokumentów służy zatem zapewnieniu, że organizacja pozarządowa wykona zadanie publiczne w sposób niezakłócony i profesjonalny. Organ zawierający z daną organizacją umowę na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego musi mieć pewność, że wykonawca zawrze umowę, będzie ją wykonywać rzetelnie, posługując się odpowiednio wykwalifikowanymi osobami. Sporządzi wymaganą dokumentację oraz prawidłowo rozliczy się z pobranych środków (udzielonej na ten cel dotacji). W celu dokonania tej oceny należy uwzględnić złożone przez organizację dokumenty (opinie, rekomendacje, referencje) a także uwzględnić wszelkie dostępne informacje o świadczeniu na rzecz powiatów usług. Rezultatem takiej analizy być powinno jednoznaczne (graniczące
z pewnością) przekonanie organu, że dana organizacja:
- będzie w stanie wywiązywać się ze wszystkich nałożonych ustawą obowiązków,
- w wyniku realizacji tych działań usługa nieodpłatnej pomocy lub nieodpłatnego poradnictwa zostanie wykonana od początku do końca, tak jak do tego zobowiązał się jej wykonawca,
- wykonanie to będzie prawidłowe i zgodne z najwyższymi standardami,
- wykonanie obowiązki zostaną starannie udokumentowane i rozliczone.
Jednym z głównych celów ustawy jest nieprzerwane zapewnienie udzielania przez wykwalifikowane podmioty nieodpłatnej pomocy prawnej oraz świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. W tym celu, w art. 11 ust. 12 ustawy zawarto regulację, zgodnie z którą w przypadku gdy: 1) do dnia 30 listopada roku poprzedzającego rok, którego dotyczyłoby powierzenie prowadzenia punktu nie zostanie wyłoniona organizacja pozarządowa do jego prowadzenia, 2) starosta nie zawrze umowy z organizacją pozarządową albo rozwiąże umowę - stosuje się art. 10 ust. 2. Przepis ten stanowi, że w przypadku niezawarcia porozumienia do dnia 30 listopada roku poprzedzającego rok, którego dotyczyłoby to porozumienia, starosta przekazuje dziekanom informacje w zakresie określonym w art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. a, d oraz e albo ust. 3. Na podstawie tych informacji dziekan okręgowej rady adwokackiej lub dziekan okręgowej izby radców prawnych wskazuje odpowiednio adwokatów lub radców prawnych, wyznaczonych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej.
Organ zasadnie w decyzji wskazał, że Fundacja przystąpiła do konkursu na świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego mając świadomość, że realizacja zadania za pomocą osób posiadających odpowiednie kwalifikacje może być utrudniona lub całkowicie niemożliwa. Fundacja nie dysponowała bowiem odpowiednią ilością osób uprawnionych do prowadzenia poradnictwa obywatelskiego, czego wyrazem były inicjowane przez nią, po zawarciu szeregu umów ze starostami, odstąpienia od podpisanych umów bądź niepodpisywanie takich umów. Brak przewidzenia konieczności zapewnienia odpowiednio wykwalifikowanej kadry skutkowało koniecznością odstąpienia przez Fundację od umów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego w opisanych w decyzji kilkunastu powiatach.
Sąd podziela wnioski organu, że w wyniku zaistniałej sytuacji powiaty musiały podjąć odpowiednie czynności w celu zapewnienia obsługi tych punktów przez inne podmioty. Istotne w niniejszej sprawie jest to, że konieczność odstąpienia przez Fundację od zawartych umów nie było sytuacją jednostkową. Fundacja, bez odpowiedniego oszacowania swoich możliwości należytego wykonania zadań
w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, przystępowała do licznych konkursów. Było to działanie świadome i w pełni zależne od Fundacji. Taka praktyka skutkowała koniecznością zwrócenia się w odpowiednim trybie do innych podmiotów celem zapewnienia obsługi tych punktów, do tego czasu w punktach nie było świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie. Zasadny jest więc wniosek, że Fundacja przystępując do konkursów mimo wiedzy, że nie posiada osób zdolnych do wykonywania zadania wprowadzała w błąd powiaty, w których ubiegała się o zawarcie umów.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że poza odstąpieniem przez Fundację od zawartych umów nastąpił szereg innych nieprawidłowości podczas ich wykonywania w kilku innych powiatach (szczegółowo opisanych w decyzji). Wojewoda [...] wskazał na ponad 20 przypadków potwierdzających brak rzetelności w działaniach Fundacji w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Przykładowo można wskazać, że Fundacja:
- zobowiązała się do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, jednak nie skierowała do wykonania umowy w tym zakresie osób kompetentnych;
- świadczyła nieodpłatne poradnictwo obywatelskie przez osobę nie wskazaną w ofercie, a jednocześnie bez wymaganych ustawowo kwalifikacji do świadczenia tej usługi; stwierdzono również braku odpowiedniej ilości kadry posiadającej wymagane kwalifikacje;
- po dokonaniu przez powiaty wyboru Fundacji, złożyła ona liczne oświadczenia o odstąpieniu od umów w zakresie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego;
- przystępując do postępowań konkursowych wskazywała na możliwość realizacji zadania, w rzeczywistości jednak do szeregu powiatów przesłała oświadczenia o odstąpieniu od umowy.
Zasadnie zatem Minister Sprawiedliwości przyjął, że działania i zaniechania Fundacji nie były incydentalne, których wystąpienie miało charakter przypadkowy
i niezależny od Fundacji. Powodami niepodpisania umowy lub odstąpienia od niej było bowiem brak odpowiednio wykwalifikowanej kadry mogącej świadczyć poradnictwo obywatelskie. Były też sytuacje skierowania do świadczenia poradnictwa obywatelskiego osób nie posiadających wymaganych kwalifikacji. Niepodpisanie umowy lub odstąpienie od niej miało miejsce w relatywnie dużej liczbie powiatów, które - pomimo gotowości do zawarcia umowy - nie mogły wywiązać się w terminie
z nałożonego ustawą zadania. Tego rodzaju zachowania należy kwalifikować jednoznacznie jako uzasadniające stwierdzenie, że istnieje nieakceptowalne ryzyko, że podobne działania powtórzą się w przyszłości, co utrudni organizację sieci jednostek poradnictwa w danym powiecie. Skutkiem takiej praktyki może być także, poza wspomnianymi problemami organizacyjnymi i niemożnością zapewnienia ciągłego wykonywania przez powiat zadania, również brak możliwości realizacji usługi przez inne, zainteresowane podmioty, które w danym powicie złożyły oferty. Powyższe stanowi zatem przejaw działania utrudniającego uczciwą konkurencję innym podmiotom, skoro rezultatem zadeklarowania do realizacji zadania zasobów ludzkich, którymi Fundacja nie dysponowała było pozbawienie innych organizacji, potencjalnie zainteresowanych i zdolnych do wykonania zadania możliwości zawarcia z danym powiatem umowy i realizacji jej zakresu.
Sąd podziela stanowisko Ministra Sprawiedliwości, że na podstawie opisanych w decyzji sytuacji zasadny jest wniosek, że Fundacja nie daje gwarancji należytego wykonania zadania z zakresu świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego. Działania Fundacji polegające na przystępowaniu do konkursów mimo braku odpowiednich osób, które mogłyby wykonywać poradnictwo obywatelskie a także przypadki kierowania takich osób do wykonywania zadania świadczą o wprowadzeniu odpowiednich starostów w błąd i o świadomym ubieganiu się o to zadanie mimo braku zdolności do jego wykonania. Spowodowało to zaburzenia w organizacji u poszczególnych starostów nieodpłatnej pomocy prawnej
i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego, w tym konieczność zwrócenia się w odpowiednim trybie do innych podmiotów celem zapewnienia obsługi tych punktów, w wyniku czego do tego czasu w punktach nie było świadczone nieodpłatne poradnictwo obywatelskie.
Istotą postępowania o wpis na listę jest ocena, czy ubiegająca się organizacja pozarządowa daje gwarancję należytego wykonywania zadania publicznego, określonego w ustawie, biorąc pod uwagę jej posiadane doświadczenie w tym zakresie, dotychczasowy sposób wykonywania zadania oraz jej możliwości organizacyjne i kadrowe. W orzecznictwie wskazuje się, że w przypadku, gdy toczy się postępowanie o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, to wówczas nie jest możliwa ocena, czy fundacja dotychczas wykonywała zadanie publiczne w sposób prawidłowy, a tym samym, czy będzie dawać gwarancję należytego wykonania tego zadania (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2628/19).
5. W ocenie Sądu, zasadnie w decyzjach wskazano dodatkowo, że
w niniejszej sprawie zaszła dodatkowo negatywna przesłanka, o której mowa w art. 11d ust. 5 ustawy. Ocena ta nie wpływa jednak na zasadniczą ocenę tego, że Fundacja nie daje gwarancji należytego wykonywania zadań a stanowi jedynie dodatkowy argument wskazujący na zasadność decyzji Ministra Sprawiedliwości w tym zakresie.
Fundacja jest organizacją pozarządową co do której wystąpiły sytuacje, kiedy starosta rozwiązał umowę w okresie 2 lat poprzedzających złożenie wniosku
(o którym mowa w art. 11d ust. 6 ustawy).
Podkreślenia wymaga, że art. 11d ust. 5 ustawy przewiduje bezwzględną negatywną przesłankę dla odmowy wpisu organizacji pozarządowej na odpowiednią listę. W art. 11d ust. 5 ustawy ustawodawca wskazał bowiem przeszkody dla dokonania wpisu na listę organizacji pozarządowych uprawnionych do świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz nieodpłatnej mediacji, określając przesłanki negatywne dla dokonania wpisu.
Z art. 11d ust. 5 ustawy wynika, że jednym z powodów stanowiących podstawę do odmowy wpisu organizacji pozarządowej na listę podmiotów uprawnionych do świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz nieodpłatnej mediacji jest rozwiązanie umowy z tą organizacją przez starostę w okresie 2 lat poprzedzających złożenie wniosku o wpis. Z przepisu tego wynika zatem, że rozwiązanie w ciągu 2 lat z organizacją pozarządową przez jakiegokolwiek ze starostów umowy stanowi bezwarunkową przesłankę odmowy wpisu na listę organizacji. Przepis nie stawia przy tym ograniczeń w zakresie ilości rozwiązanych umów, powodów tego rozwiązania, wagi przyczyn, które ten skutek wywołały. Nie stawia też ograniczeń terytorialnych ani takich, które odnosiłyby się do przedmiotu umowy (nieodpłatna pomoc prawna, nieodpłatne poradnictwo obywatelskie czy też nieodpłatna mediacja). Innymi słowy, wystąpienie jakiegokolwiek przypadku rozwiązania przez starostę umowy mającej za przedmiot realizację zadania publicznego w zakresie prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy też nieodpłatnej mediacji stanowi obligatoryjną przesłankę dla wojewody do wydania decyzji w przedmiocie odmowy wpisu na każdą z prowadzonych list (listę organizacji pozarządowych uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego czy też nieodpłatnej mediacji), o jaką ubiega się zainteresowana organizacja. Wojewodzie nie pozostawiono zatem uznania co do wpisu lub nie danej organizacji, jeśli w ciągu 2 lat poprzedzających złożenie wniosku zaszedł wobec niej jakikolwiek przypadek rozwiązania umowy przez starostę.
Zasadnie przyjął Minister Sprawiedliwości, że wobec Fundacji wystąpiły sytuacje rozwiązania umowy (opisane szczegółowo w decyzji) ze Starostą [...] i Powiatem [...] i w związku z tym wystąpiła przesłanka negatywna z art. 11d ust. 5 ustawy.
Zdaniem Sądu, zasadnie Minister Sprawiedliwości uznał również, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut Fundacji o nieważności złożonego oświadczenia przez Starostę.
Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 511 ze zm.; dalej: "ustawa o samorządzie powiatowym") - oświadczenie woli w sprawach majątkowych w imieniu powiatu składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i osoba upoważniona przez zarząd. Zgodnie zaś z ust. 3 jeżeli czynność prawna może spowodować powstanie zobowiązań majątkowych, do jej skuteczności potrzebna jest kontrasygnata powiatu lub osoby przez niego upoważnionej. Organem upoważnionym do reprezentowania powiatu, a więc składania za niego oświadczeń woli, jest zarząd. W doktrynie wskazuje się, że nie można mylić prawa do reprezentacji powiatu z uprawnieniem wynikającym z ww. przepisu do składania oświadczeń woli w sprawach majątkowych. Jest to bowiem wyjątek od zasady wyrażonej w art. 26 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, w myśl której organem wykonawczym jest zarząd in corpore, a także od zasady wynikającej z art. 34 ust. 1 tej ustawy, który wprowadza ogólną kompetencję starosty do reprezentowania powiatu na zewnątrz. Stosunek tej zasady do unormowania z art. 48 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym nie jest jasny i może powodować rozbieżności interpretacyjne, w szczególności jeśli się zważy na odmienne uregulowania kwestii reprezentacji innych jednostek samorządu terytorialnego (gminnego i wojewódzkiego). W tej sytuacji wydaje się za uprawnione przyjęcie poglądu, że pojęcie "reprezentacja" w ujęciu ustawy ustrojowej, jaką jest ustawa o samorządzie powiatowym, używane jest w znaczeniu oderwanym od składania oświadczeń woli w stosunkach cywilnoprawnych i odnosi się do dokonywania czynności publicznoprawnych w stosunku z organami administracji rządowej
i samorządowej. Sąd pogląd ten podziela.
Co do zasady oświadczenia woli w sprawach majątkowych powiatu powinny być zatem składane przez dwóch członków zarządu lub przez członka zarządu
i upoważnioną przez zarząd osobę. Ustawa wprowadza od tej zasady jednak wyjątek. Wskazuje ona bowiem, że w określonych sytuacjach oświadczenia woli
w imieniu powiatu mogą i powinny, być składane przez Starostę. I tak, zgodnie z art. 11 ust. 9 ustawy w przypadku zaprzestania spełniania warunku, o którym mowa
w art. lid: 1) ust. 2 pkt 2 lub ust. 3 pkt 2, lub ust. 4 pkt 2 - starosta nie zawiera umowy z organizacją pozarządową albo rozwiązuje ją ze skutkiem natychmiastowym; 2) ust. 2 pkt 3 lub ust. 3 pkt 3, lub ust. 4 pkt 3 - starosta nie zawiera umowy z organizacją pozarządową albo rozwiązuje ją za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Przepis ten stanowi lex specjalis do regulacji zawartej w art. 48 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym. Wynika z niego, że rozwiązanie umowy z organizacją pozarządową
z przyczyn, o których mowa w art. 11 ust. 9 ustawy powinno nastąpić przez Starostę, a nie w sposób określony w art. 48 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym.
W przypadku kwestionowana przez Fundację skuteczności złożenia tego oświadczenia Fundacja powinna wystąpić do sądu powszechnego z powództwem,
o którym mowa art. 189 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 1460 ze zm. dalej: "k.p.c."). Przepisy obowiązującego prawa nie upoważniają wojewody do badania, w toku rozpatrywania wniosku o wpis, zasadności rozwiązania przez starostę z organizacją pozarządową umowy na realizację zadania publicznego. Sam fakt rozwiązania umowy z Fundacją przez starostę stanowi negatywną przesłankę wpisu tej organizacji na listę, o której mowa w art. 11d ust. 1 ustawy.
W obecnym stanie prawnym organom administracyjnym ani sądom administracyjnym nie przysługuje ustawowa kompetencja do samodzielnego kwestionowania ważności czynności prawnych dokonywanych na gruncie prawa cywilnego. Brak jest bowiem przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który tym podmiotom przyznawałby wyraźnie kompetencję w tym zakresie. Zatem dokonywanie takiej oceny, a następnie formułowanie wiążących dla stron skutków prawnych, należy uznać za wydane z naruszeniem art. 58 k.c. Ustalenie nieważności czynności prawnej wymaga wydania wyroku ustalającego w trybie art. 189 k.p.c. przez sąd powszechny lub też sąd powszechny władny jest ustalić nieważność umowy w ramach innego postępowania cywilnego (np. o zapłatę). Do takich ustaleń nie jest natomiast władny organ administracji w ramach swoich kompetencji. Dopóki sąd powszechny działając w ramach swojej kognicji nie orzeknie inaczej, należy przyjąć, iż dana czynność prawna jest ważna. Nie ma podstaw, by czynić inne założenie (por. wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 138/15).
Zatem z uwagi na rozwiązanie umowy przez Starostę [...] (Fundacja nie skierowała do realizacji umowy osób uprawnionych do świadczenia poradnictwa obywatelskiego) i Starostę [...] (świadczenie nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego przez osobę niewskazaną w ofercie oraz nie posiadającą kwalifikacji wymaganych ustawą; brak obsadzenia niektórych punktów poradnictwa) - zasadny jest wniosek, że spełniła się przesłanka negatywna, o której mowa w art. 11d ust. 5 ustawy.
Podsumowując, można przyjąć, że nie ulega żadnej wątpliwości fakt, iż wobec Fundacji wystąpiły sytuacje, że starostowie rozwiązali z nią umowy na prowadzenie punktów świadczenia poradnictwa obywatelskiego. Wystąpienie choć jednej takiej sytuacji skutkuje - zgodnie z art. 11d ust. 5 w związku z art. 11d ust. 7 ustawy - obowiązkiem wydania przez odpowiedniego wojewodę decyzji o odmowie wpisu na listę.
6. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zasadnie przyjął Minister Sprawiedliwości w zaskarżonej decyzji, że:
a) wobec Fundacji H. wystąpiły sytuacje wskazujące na brak gwarancji należytego wykonywania zadań określonych w powołanej ustawie, co
w świetle art. 11d ust. 2 pkt 3 oraz art. 11d ust. 3 pkt 2 ustawy, stanowi przesłankę skutkującą odmową wpisu na listę,
b) wobec Fundacji wystąpiły również sytuacje, że starostowie rozwiązali z nią umowy na prowadzenie punktów świadczenia poradnictwa obywatelskiego co stanowi dodatkowy argument (wystąpienie przesłanki negatywnej) i mogło być również samoistną przesłanką wydania przez odpowiedniego wojewodę decyzji
o odmowie wpisu na listę.
7. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd stwierdził, że wskazane w skardze naruszenia prawa procesowego i materialnego nie miały miejsca.
Wskazane przez Fundację jako naruszone art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. wiążą się ze sposobem prowadzenia postępowania dowodowego oraz oceną zebranego materiału dowodowego.
W ocenie Sądu, w toku prowadzonego postępowania żaden z powyższych przepisów nie został naruszony. Organ prowadził postępowanie na podstawie i w granicach obowiązujących przepisów prawa materialnego i procesowego, kierując się przy tym proporcjonalnością, bezstronnością i zasadą równego traktowania. Skarżącej został zapewniony czynny udział w postępowaniu. Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 78 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez oddalenie wniosku dowodowego skarżącej o zwrócenie się do Powiatu [...] o przesłanie kopii oświadczenia Fundacji
o odstąpieniu od umowy wraz z potwierdzeniem doręczenia tego oświadczenia powiatowi. Organ poddał analizie ten wniosek i nie dopatrzył się podstaw do jego uwzględnienia, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (s. 12). Stosownie do treści art. 78 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany uwzględnić żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu tylko w sytuacji, gdy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, przy czym ocena znaczenia danej okoliczności faktycznej dla rozstrzygnięcia sprawy dokonywana jest przez organ prowadzący postępowanie. Oddalenie wniosku skarżącej nastąpiło po zasadnym uznaniu przez Ministra Sprawiedliwości, że okoliczność odstąpienia przez Fundację od umowy zawartej z Powiatem [...] pozostaje bez znaczenia dla rozpatrzenia sprawy. Sam bowiem fakt rozwiązania umowy z Fundacją przez Starostę [...] był wystarczający do przyjęcia, że wobec skarżącej wystąpiła negatywna przesłanka z art. 11d ust. 5 ustawy.
Brak jest też podstaw do uznania zasadności zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Sporządzone uzasadnienie decyzji, wbrew twierdzeniu skarżącej, zawiera wszystkie wymagane przepisami elementy wynikające z powyższego przepisu.
W ocenie Sądu, nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty naruszenia prawa materialnego. Podkreślenia wymaga, że ustawodawca przyznał staroście kompetencje uprawniające go do rozwiązania umowy z organizacją pozarządową
w przypadku zaistnienia przesłanek wynikających z przepisów ustawy. Upoważnienie do rozwiązania umowy z organizacją pozarządową na realizacji zadania publicznego ustawodawca przyznał staroście, nie zaś powiatowi jako jednostce samorządu terytorialnego. Zgodnie z literalnym brzmieniem przywołanego art. 11 ust. 9 ustawy, organem właściwym do rozwiązania umowy o realizację zadania polegającego na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego jest starosta.
Niespełnianie przez skarżącą przesłanki pozytywnej z art. lid ust. 3 pkt 3 ustawy, tj. niezapewnienie gwarancji należytego wykonywania zadania w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego wynika przede wszystkim
z faktu, że Fundacja nie posiadała osób wykwalifikowanych (zgodnie z wymogami wynikającymi z ustawy) do świadczenia zadania w powyższym zakresie. Przesądzają o tym liczne przypadki odstąpienia przez Fundację od zawartych umów, konieczność rozwiązania za porozumieniem stron umów przez powiaty, a także niezawarcie umów z Fundacją spowodowane niezdolnością Fundacji do świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego z uwagi na braki kadrowe.
W konsekwencji uzasadnione jest uznanie, że decyzje o odmowie wpisania Fundacji na listę podmiotów uprawnionych do prowadzenia punktów w zakresie świadczenia nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego na obszarze województwa [...] były w pełni prawidłowe.
8. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako całkowicie bezzasadną.