II SA/BD 261/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2024-11-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
rozbiórkasamowola budowlanapostępowanie egzekucyjnezarzutyWINBWSAprawo budowlanelokatorzylokal socjalnyobowiązek wykonania

Podsumowanie

WSA w Bydgoszczy oddalił skargę spółki M. B. na postanowienie WINB w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym rozbiórki samowolnie dobudowanego pomieszczenia i tarasu.

Spółka M. B. wniosła skargę na postanowienie WINB oddalające jej zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym nakazu rozbiórki samowolnie dobudowanego pomieszczenia i tarasu. Spółka podnosiła zarzut błędu co do zobowiązanego oraz brak wymagalności obowiązku z uwagi na zamieszkujących lokatorów oczekujących na lokal socjalny. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że spółka jest prawidłowo oznaczonym zobowiązanym, a kwestia zapewnienia lokalu zamiennego leży po jej stronie, niezależnie od postępowania eksmisyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę spółki M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), które oddaliło zarzuty spółki w postępowaniu egzekucyjnym. Sprawa dotyczyła wykonania nakazu rozbiórki samowolnie dobudowanego pomieszczenia i tarasu do budynku mieszkalnego. Spółka podnosiła zarzut błędu co do zobowiązanego, twierdząc, że nie jest już właścicielem lokali, których dotyczy nakaz. Ponadto, argumentowała o braku wymagalności obowiązku z powodu zamieszkiwania w lokalu lokatorów oczekujących na lokal socjalny, co uniemożliwia wykonanie rozbiórki. Sąd administracyjny uznał, że spółka jest prawidłowo oznaczonym zobowiązanym, ponieważ była inwestorem i współwłaścicielem nieruchomości w momencie wydania decyzji. Sąd podkreślił, że kwestia zapewnienia lokalu zamiennego lokatorom spoczywa na właścicielu (skarżącej spółce) zgodnie z ustawą o ochronie praw lokatorów, a wynik postępowania eksmisyjnego przed sądem powszechnym nie ma wpływu na obowiązek wykonania rozbiórki. Sąd odwołał się do wcześniejszych orzeczeń, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, które potwierdziły wykonalność obowiązku i konieczność podjęcia przez spółkę wszelkich działań prawnych i faktycznych w celu jego realizacji. Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego ani procesowego przez organy administracji.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka jest prawidłowo oznaczonym zobowiązanym, ponieważ była inwestorem i współwłaścicielem nieruchomości w momencie wydania decyzji nakazującej rozbiórkę, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że błąd co do zobowiązanego dotyczy sytuacji, gdy organ egzekucyjny podjął czynności wobec osoby błędnie uznanej za zobowiązanego lub gdy w tytule wykonawczym wskazano niewłaściwą osobę. W tej sprawie skarżąca spółka jest adresatem decyzji i tytułu wykonawczego, a organ egzekucyjny nie bada zasadności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Błąd co do zobowiązanego rozumiany jako sytuacja, gdy organ egzekucyjny podjął czynności wobec osoby błędnie uznanej za zobowiązanego lub gdy w tytule wykonawczym wskazano osobę, na której nie ciąży obowiązek.

u.p.e.a. art. 33 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty, np. wstrzymanie wykonania decyzji, przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, uchylenie postanowienia o rygorze natychmiastowej wykonalności, otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego, ogłoszenie upadłości.

u.p.e.a. art. 29 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji, ale nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd oddala skargę w całości albo w części.

u.o.p.l. art. 11 § ust. 2

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Właścicielowi przysługuje prawo do wypowiedzenia stosunku prawnego, jeżeli lokator używa lokalu, który wymaga opróżnienia w związku z koniecznością rozbiórki lub remontu budynku.

u.o.p.l. art. 11 § ust. 9

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

W wypadku określonym w ust. 2 pkt 4 lokatorowi przysługuje prawo do lokalu zamiennego. Obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na właścicielu budynku, z zastrzeżeniem art. 32.

u.o.p.l. art. 32

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

W razie wypowiedzenia najmu na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 4, najemcy opłacającemu czynsz regulowany, obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego i pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na gminie do dnia 31 grudnia 2024 r.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu co do zobowiązanego (art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a.) z uwagi na utratę własności lokali. Zarzut braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.) z uwagi na zamieszkiwanie lokatorów oczekujących na lokal socjalny i wstrzymanie wyroku eksmisyjnego.

Godne uwagi sformułowania

organ egzekucyjny nie jest władny uchylać, zmieniać i weryfikować decyzji będącej podstawą tytułu wykonawczego wynik postępowania eksmisyjnego przed sądem powszechnym nie ma przesądzającego znaczenia dla oceny legalności rozstrzygnięcia WINB nie można uznać takiego poglądu za prawidłowy

Skład orzekający

Anna Klotz

przewodniczący sprawozdawca

Jarosław Wichrowski

sędzia

Renata Owczarzak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności zarzutu błędu co do zobowiązanego i braku wymagalności obowiązku, a także relacji między obowiązkiem rozbiórki a prawami lokatorów."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem lokatorskim i obowiązkami właściciela nieruchomości w kontekście egzekucji administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między obowiązkiem właściciela nieruchomości a prawami lokatorów, a także złożoność postępowań egzekucyjnych w administracji.

Właściciel musi rozebrać budynek, ale lokatorzy blokują roboty. Kto zapłaci za zwłokę?

Sektor

nieruchomości

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Bd 261/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-11-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-03-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Anna Klotz /przewodniczący sprawozdawca/
Jarosław Wichrowski
Renata Owczarzak
Symbol z opisem
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski sędzia WSA Renata Owczarzak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2024 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 28 września 2015 r., znak [...], K.-P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy (dalej "WINB") w wyniku rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym nakazał M. I. (dalej "skarżąca", "skarżąca spółka") dokonanie rozbiórki samowolnie zrealizowanej rozbudowy polegającej na dobudowaniu do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w Bydgoszczy (działka nr [...] obr. [...]) parterowego pomieszczenia o wymiarach ca 5,43 m x 4,92 m i wysokości 3,97 m (wchodzącego w skład lokalu nr [...]), wraz z rozbiórką przylegających schodów o długości około 2,00 m x 5,30 m i likwidacją 2 otworów drzwiowych łączących rozbudowane pomieszczenie z budynkiem mieszkalnym poprzez ich zamurowanie, a także dokonanie rozbiórki samowolnie zrealizowanej rozbudowy polegającej na dobudowaniu znajdujących się nad lokalem nr [...] tarasu konstrukcji drewnianej o wymiarach ca 2,00 m x 5,30 m i balkonu konstrukcji drewnianej o wymiarach ca 2,00 m x 5,30 m, wraz z likwidacją otworów drzwiowych w ścianie szczytowej znajdujących się w lokalach mieszkalnych nr [...] i [...] umożliwiających wejście na objęte nakazem rozbiórki taras i balkon poprzez ich zamurowanie.
Po rozpatrzeniu wniesionej na powyższe rozstrzygnięcie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił ją wyrokiem z dnia 30 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Gd 339/16. Pomimo powyższego orzeczenia skarżąca spółka nie wykonała nałożonego na nią obowiązku, w związku z czym doręczono jej upomnienie z dnia 1 marca 2017 r., którym wezwano skarżącą do dobrowolnego wykonania obowiązku pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.
Wobec niewykonania obowiązku wynikającego z decyzji WINB z dnia 28 września 2015 r. pomimo doręczonego upomnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy (dalej "PINB"), jako właściwy organ egzekucyjny, wystawił tytuł wykonawczy nr [...].MM z dnia 20 kwietnia 2017 r., wskazując na zastosowanie grzywny w celu przymuszenia jako środka egzekucyjnego. Skarżąca spółka pismem z dnia 28 kwietnia 2017 r. wniosła na powyższy tytuł wykonawczy zarzuty, które następnie zostały oddalone przez PINB postanowieniem z dnia 9 maja 2017 r., znak: [...] i utrzymane w mocy postanowieniem WINB z dnia 19 czerwca 2017 r. znak: [...].
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, którą sąd oddalił wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 939/17. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej oddalił ją wyrokiem z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. akt II OSK 2934/18.
Wskutek przeprowadzonej w dniu 19 maja 2023 r. kontroli spornej nieruchomości PINB stwierdził, że obowiązek wynikający z decyzji WINB z dnia 28 września 2015 r. do dnia kontroli nie został wykonany. Wobec powyższego PINB postanowieniem z dnia 4 października 2023 r., znak: [...].MM stwierdził, że obowiązek ciążący na skarżącej spółce zostanie w trybie postępowania egzekucyjnego wykonany za nią zastępczo na jej koszt i niebezpieczeństwo przez K. B. B. z siedzibą w B..
Pismem z dnia 10 października 2023 r. skarżąca spółka wniosła zarzuty na tytuł wykonawczy z dnia 20 kwietnia 2017 r. podnosząc zarzut błędu co do zobowiązanego w myśl art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca wskazała, że wszystkie lokale, których dotyczy wydana decyzja rozbiorowa pozostają poza własnością skarżącej, gdyż każdy z nich stanowi odrębną własność przynależną innym podmiotom.
Postanowieniem z dnia 13 listopada 2023 r., znak: [...].MM, PINB oddalił powyższe zarzuty. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. Dodał, że zarzuty i inne środki odwoławcze w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Ustosunkowując się do podniesionego zarzutu z art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. organ wskazał, że skarżąca w dniu wydania decyzji nakazującej rozbiórkę była i nadal jest współwłaścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...] w Bydgoszczy. Ponadto skarżąca była inwestorem samowolnie zrealizowanej rozbudowy objętej nakazem rozbiórki, zatem nie zachodzi błąd co do zobowiązanego.
Skarżąca wniosła na powyższe postanowienie zażalenie podnosząc, że lokatorzy zajmujący lokal numer [...] przy ul. [...], którego część objęta jest nakazem rozbiórki, nadal w nim przebywają i nie wydali go właścicielowi lokalu. Skarżąca wskazała, że lokatorzy objęci są wyrokiem eksmisyjnym w którym przewidziano dla nich uprawnienie do lokalu socjalnego i wpisano ich na listę osób oczekujących na przyznanie lokalu socjalnego. Skarżąca spółka podkreśliła, że nie ma dostępu do lokalu nr [...], jak i do lokali nr [...] i [...], ponieważ nie jest ich właścicielem. Wobec powyższego skarżąca podniosła brak możliwości wykonania obowiązku wynikającego z decyzji WINB z dnia 28 września 2015 r. W ocenie skarżącej postępowanie egzekucyjne powinno zostać zawieszone z uwagi na tymczasową niewykonalność obowiązku. Warunkiem niezbędnym do dokonania egzekwowanej rozbiórki jest przymusowe opróżnienie lokalu do czego skarżąca, ani właściciel lokalu nr [...] nie są uprawnieni. Zdaniem skarżącej wystąpiła zatem okoliczność z art. 32 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a., tj. brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b – wobec braku wymagalności obowiązku z uwagi na brak dostarczenia lokalu socjalnego dla lokatorów zajmujących lokal nr [...]. Ponadto skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. wobec błędnego określenia zobowiązanego. Podkreśliła, że wszystkie lokale których dotyczy wydana decyzja rozbiorowa pozostają poza własnością skarżącej.
Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: [...] WINB utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazał, że podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w art. 33 § 2 pkt 1-6 u.p.e.a. i nie mogą być one wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnych stanowiących podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. WINB wyjaśnił, że przez błąd co do zobowiązanego należy rozumieć sytuacje gdy organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznał za zobowiązanego i jej doręczył tytuł wykonawczy, a także gdy w tytule wykonawczym błędnie wskazano osobę, na której ciąży obowiązek.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że skarżąca spółka wnosiła już zarzuty na przedmiotowy tytuł wykonawczy, które zostały oddalane przez organy obu instancji. Także sądy administracyjne w obu instancjach oddaliły skargę na powyższe rozstrzygnięcie. WINB podkreślił, że organ egzekucyjny nie jest władny uchylać, zmieniać i weryfikować decyzji będącej podstawą tytułu wykonawczego. Na tej podstawie WINB ocenił, że to właśnie skarżąca spółka jest osobą zobowiązaną w niniejszym postępowaniu. Dalej organ odwoławczy wskazał, że ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu z przystąpienia do wykonania zastępczego z dnia 11 grudnia 2023 r. wynika, że część prac została przez skarżącą wykonana, jednak nie wykonano rozbiórki dobudowanego lokalu nr [...] z uwagi na brak udostępnienia lokalu przez lokatorów. Organ odwoławczy podkreślił, że odstąpienie od czynności egzekucyjnych może mieć miejsce w sytuacji całkowitego wykonania dyspozycji aktu administracyjnego, natomiast częściowe wykonanie obowiązku lub przystąpienie do realizacji nie stanowi przesłanki do zaniechania prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 127 u.p.e.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, iż wykonanie zastępcze w niniejszej sprawie będzie faktycznie wykonane, mimo wstrzymania przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy I Wydział Cywilny wyroku eksmisyjnego z dnia 31 sierpnia 2019 r. do czasu dostarczenia przez Miasto Bydgoszcz lokalu socjalnego osobom objętym wyrokiem i istnienia obiektywnej okoliczności uniemożliwiającej faktyczne wykonanie obowiązku,
- art. 14 ust. 6 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie w sprawie i nie uwzględnienie faktu wstrzymania wykonania wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy wobec przyznania uprawnienia do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego z Miastem Bydgoszcz,
-- art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. poprzez aktualnie błędne oznaczenie zobowiązanego gdyż M. I. nie jest właścicielem lokalu nr [...] położonego w Bydgoszczy przy ul. [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – dalej powoływanej jako ,,p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Stosownie do art. 3 § 2 ust. 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia – takim właśnie postanowieniem jest zaskarżone postanowienie WINB. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd oddala skargę w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
W oparciu o powyższe kryteria sąd kontrolując legalność zaskarżonego postanowienia i mając na uwadze materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, nie dopatrzył się naruszeń prawa uzasadniających konieczność jego uchylenia. Zarzuty podniesione przez stronę skarżącą w skardze również nie zasługują na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 z późn. zm. – dalej "u.p.e.a.") zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z § 5 zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż:
1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części.
Natomiast zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka podniosła zarzut błędu co do zobowiązanego na podstawie art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. W tym miejscu należy wyjaśnić, że przez błąd co do zobowiązanego rozumie się sytuacje dwojakiego rodzaju. Po pierwsze, chodzi o sytuację, w której organ egzekucyjny lub egzekutor podjęli czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznali za zobowiązanego, w związku z czym doręczyli jej tytuł wykonawczy oraz pouczyli o prawie zgłoszenia zarzutów. Po drugie, chodzi o wskazanie w tytule wykonawczym osoby, na której nie ciąży obowiązek. Stwierdzenie tej sytuacji następuje przez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi adresata orzeczenia lub innego dokumentu, stanowiącego podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Różnica w tym zakresie może być zarówno wynikiem popełnienia przez wierzyciela błędu przy sporządzaniu tytułu wykonawczego, jak również skutkiem przejścia obowiązku na inny podmiot przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.
Żadna z powyższych okoliczności w niniejszej sprawie nie zachodzi. Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ nie bada zatem czy adresat decyzji został ustalony prawidłowo, natomiast jeśli podmiot ten jest zgodny z podmiotem wskazanym w tytule wykonawczym to nie można uznać, aby doszło do naruszenia art. 33 § 2 pkt 3 u.p.e.a. Skoro zatem skarżąca spółka jest adresatem decyzji będącej podstawą wydania tytułu wykonawczego, a tytuł ten dotyczy tego samego podmiotu, to nie budzi zastrzeżeń sądu stanowisko wierzyciela, że egzekwowany obowiązek wynikający z będącej w obrocie prawnym ostatecznej decyzji spoczywa na skarżącej, która jest adresatem tytułu egzekucyjnego i przeciwko której skierowano egzekucję.
Odnosząc się natomiast do kwestii braku dostępu do lokalu przez skarżącą z uwagi na zamieszkiwanie w nim lokatorów, którzy czekają na mieszkanie socjalne, podkreślenia wymaga, że tutejszy sąd wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Bd 939/17 rozstrzygnął kwestię wykonalności obowiązku nałożonego decyzją WINB z dnia 28 września 2015 r. W powyższym orzeczeniu sąd wskazał, że nałożony na skarżącą spółkę obowiązek jest wykonalny – zarówno faktycznie, jak i z prawnego punktu widzenia, co znajduje oparcie w przepisach, w szczególność w fakcie nałożenia decyzją obowiązku rozbiórki. Podkreślenia wymaga, że umowa najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w Bydgoszczy została zawarta w dniu 6 września 2016 r., a więc już po wydaniu decyzji o nakazie rozbiórki tej części budynku, wobec czego zobowiązana do rozbiórki budynku skarżąca spółka powinna była uwzględnić w umowie najmu stosowne zapisy, które umożliwiałyby dokonanie rzeczonej rozbiórki.
Ponadto zgodnie z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 725) właścicielowi przysługuje prawo do wypowiedzenia stosunku prawnego, nie później niż na miesiąc naprzód, na koniec miesiąca kalendarzowego, jeżeli lokator używa lokalu, który wymaga opróżnienia w związku z koniecznością rozbiórki lub remontu budynku. Natomiast zgodnie z art. 11 ust. 9 ww. ustawy w wypadku określonym w ust. 2 pkt 4 lokatorowi przysługuje prawo do lokalu zamiennego. Obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na właścicielu budynku, z zastrzeżeniem art. 32. Nadmienić więc należy, że zgodnie z art. 32 powyższej ustawy w razie wypowiedzenia najmu, na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 4, najemcy opłacającemu w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy czynsz regulowany, obowiązek zapewnienia temu najemcy lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa, do dnia 31 grudnia 2024 r., na właściwej gminie.
Jak wynika wprost z cytowanego wyżej przepisu, i co też podniósł tutejszy sąd w wyroku z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Bd 939/17, obowiązek zapewnienia najemcy lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa, do dnia 31 grudnia 2024 r., na właściwej gminie jeżeli najemca opłacał w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy czynsz regulowany. Przepis ten nie ma zatem zastosowania w przedmiotowej sprawie, ponieważ najemca lokalu nr [...] płaci czynsz rynkowy. W tym stanie rzeczy stosownie do art. 11 ust. 9 ww. ustawy obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na skarżącej spółce. Podkreślenia wymaga również, że skarżąca spółka, jako podmiot profesjonalny w zakresie obrotu nieruchomościami, posiada środki prawne umożliwiające dokonanie eksmisji lokatora i wykonanie ciążącego na niej obowiązku ze względu na możliwość zapewnienia lokalu zamiennego.
Co istotne, wynik postępowania eksmisyjnego przed sądem powszechnym nie ma przesądzającego znaczenia dla oceny legalności rozstrzygnięcia WINB uznającego zgłoszone zarzuty za niezasadne. Wynik postępowania sądowego nie determinuje istniejącego obowiązku skarżącej do wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia 28 września 2015 r. Niezależnie od treści wyroku eksmisyjnego skarżąca i tak powinna podjąć wszelkie działania natury prawnej, jak i faktycznej, które doprowadzą do realizacji celu egzekucji (por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt II OSK 2934/18).
Zaznaczyć należy również, że w niniejszej sprawie nie znajduje uzasadnienia zarzut braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a.). Przez wymagalność obowiązku należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Brak wymagalności obowiązku występuje wówczas, gdy obowiązek istnieje, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie. W odniesieniu wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b) artykułu 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. podstawą tego zarzutu mogą być zdarzenia, które powodują, że zobowiązanie nie może być egzekwowane. W judykaturze wskazuje się, że zarzut braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, może zaistnieć w przypadku: wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej, przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ostatecznej, uchylenia postanowienia nadającego rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji wymiarowej, otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, czy ogłoszenia upadłości (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt III FSK 112/22; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Gl 496/24).
Żadna z powyższych sytuacji lub im podobnych nie miała miejsca w niniejszym postępowaniu. Skarżąca podnosi zasadniczo, że nie przysługują jej żadne instrumenty prawne umożliwiające eksmisję najemców lokalu nr [...], a co za tym idzie – nie jest zobowiązana do zapewnienia im lokalu zamiennego. Ponadto skarżąca podkreśla, że Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w sprawie o sygn. akt I C 602/18 wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2019 r. nakazał lokatorom opuszczenie lokalu i przyznał im lokal socjalny, wstrzymując jednocześnie opuszczenie przez nich lokalu do czasu złożenia im oferty najmu lokalu socjalnego.
Jak już wskazano powyżej, nie można uznać takiego poglądu za prawidłowy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt II OSK 2934/18 wyjaśnił, że wynik postępowania sądowego w przedmiocie eksmisji nie determinuje istniejącego obowiązku skarżącej do wykonania obowiązku nałożonego w decyzji z dnia 28 września 2015 r. i niezależnie od treści wyroku eksmisyjnego skarżąca i tak powinna podjąć wszelkie działania natury prawnej, jak i faktycznej, które doprowadzą do realizacji celu egzekucji. Zatem zgodnie z art. 11 ust. 9 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego w wypadku określonym w ust. 2 pkt 4 lokatorowi przysługuje prawo do lokalu zamiennego, zaś obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki spoczywa na właścicielu nieruchomości.
Niezależnie więc od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, którym zobowiązał Gminę do zapewnienia lokalu socjalnego dla osób eksmitowanych z lokalu nr [...] przy ul. [...], skarżąca spółka, jako podmiot zobowiązany do rozbiórki, powinna zapewnić tym osobom lokal zamienny. Warto podkreślić raz jeszcze, że skarżąca zawarła umowę najmu lokalu nr [...] już po nałożeniu na nią obowiązku rozbiórki, w tym w części stanowiącej przedmiotowy lokal. Działanie takie zmierzało do oddalenia w czasie wykonania obowiązku wynikającego z decyzji WINB dnia 28 września 2015 r., ponieważ jako podmiot profesjonalny w zakresie obrotu nieruchomościami skarżąca spółka powinna zdawać sobie sprawę z tego, że podpisanie umowy najmu na lokal podlegający rozbiórce przedłuży całą procedurę rozbiórki.
Reasumując, Sąd nie stwierdził żadnego naruszenia przepisów prawa materialnego, ani procesowego przez organy obu instancji. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę