VII SA/Wa 798/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-08-24
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
bezpłatne lekirenta rodzinnainwalida wojennykombatantświadczenia zdrowotneprawo do leczeniapostępowanie administracyjneK.p.a.NSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające wdowie po inwalidzie wojennym prawa do bezpłatnych leków z powodu niewyjaśnienia stanu faktycznego.

Skarżąca, wdowa po inwalidzie wojennym, domagała się potwierdzenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Organy administracji odmówiły, uznając, że nie przysługuje jej świadczenie, ponieważ renta rodzinna, do której była uprawniona, pochodziła po osobie represjonowanej, a nie bezpośrednio po inwalidzie wojennym w rozumieniu przepisów. Sąd uchylił decyzje obu instancji, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 i 107 K.p.a., ponieważ stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, a decyzje nie zawierały należytego uzasadnienia.

Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia odmawiającą potwierdzenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Skarżąca, wdowa po inwalidzie wojennym J. K., twierdziła, że nabyła to uprawnienie wiele lat temu. Organy administracji, opierając się na art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, uznały, że bezpłatne leki przysługują wdowom po inwalidach wojennych uprawnionym do renty rodzinnej. Organy stwierdziły, że skarżąca była uprawniona do renty rodzinnej po osobie represjonowanej, a nie bezpośrednio po inwalidzie wojennym w rozumieniu przepisów, co miało skutkować brakiem uprawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, ponieważ nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego. W szczególności nie ustalono, czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym w rozumieniu przepisów, ani czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po takim inwalidzie. Sąd podkreślił, że organy powinny tak prowadzić postępowanie, aby z decyzji i uzasadnienia jasno wynikało, dlaczego podjęto określone rozstrzygnięcie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli stan faktyczny zostanie prawidłowo ustalony, a organy nie naruszą przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uchylił decyzje organów, ponieważ nie wyjaśniły one w sposób dostateczny, czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym w rozumieniu przepisów, oraz czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po takim inwalidzie. Organy błędnie oparły się na fakcie, że renta pochodziła po osobie represjonowanej, zamiast ustalić podstawowe przesłanki uprawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 46

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Przepis ten stanowi podstawę do bezpłatnego zaopatrzenia w leki dla inwalidów wojennych, ich małżonków pozostających na wyłącznym utrzymaniu, wdów i wdowców po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych uprawnionych do renty rodzinnej, a także osób represjonowanych. Kluczowe jest ustalenie, czy zmarły był inwalidą wojennym i czy wdowa jest uprawniona do renty po nim.

Pomocnicze

u.k.o.o.b.o.r.w.i.p. art. 12 § ust. 2 pkt. 2

Ustawa o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Określa, kto jest uprawniony do renty rodzinnej w kontekście osób represjonowanych, co było przedmiotem błędnej interpretacji organów.

u.z.i.w.i.i.r. art. 6-8

Ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin

Definiuje pojęcie inwalidztwa wojennego, co było kluczowe dla ustalenia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wyjaśniły dostatecznie stanu faktycznego sprawy. Decyzje organów nie zawierały należytego uzasadnienia. Konieczność ustalenia, czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym. Konieczność ustalenia, czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po inwalidzie wojennym.

Godne uwagi sformułowania

stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia organy obu instancji nie wyjaśniły czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym

Skład orzekający

Ewa Machlejd

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Zdanowicz

członek

Bogusław Cieśla

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do bezpłatnych leków dla wdów po inwalidach wojennych oraz wymogów postępowania administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy uprawnionych i wymaga indywidualnego ustalenia stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie prawa do świadczeń zdrowotnych, ale jej meritum opiera się na szczegółowej interpretacji przepisów i procedur, co czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.

Czy wdowa po inwalidzie wojennym straciła prawo do bezpłatnych leków? Sąd wskazuje na błędy organów.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 798/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-08-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Ewa Machlejd /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Zdanowicz
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Anna Wdowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
VII SA/Wa 798/06
UZASADNIENIE
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z siedzibą w K. decyzją nr [...] z dnia [...] października 2005 roku stwierdził, iż M. K. nie przysługuje świadczenie opieki zdrowotnej: bezpłatne zaopatrzenie w leki.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż ubezpieczona jest wdową uprawnioną do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U.02.42.271 z późn.zm).
A w myśl art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. nr 210, poz.2135), bezpłatne zaopatrzenie w leki przysługuje uprawnionym do renty rodzinnej wdowom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych, o których mowa w art. 6-8 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz.U.02.9.87).
Brak uprawnienia do renty rodzinnej po zmarłym inwalidzie wojennym, o którym mowa w art. 6-8 w/w ustawy powoduje, iż M. K. nie posiada uprawnień do bezpłatnego zaopatrzenia w leki na podstawie art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Odwołanie od tej decyzji wniosła M. K. podnosząc, iż jest to decyzja krzywdząca, gdyż jest ona żoną inwalidy wojennego J. K., który zmarł 24 lata temu. Podkreśla, iż po śmierci męża nie została poinformowana, że warunkiem koniecznym do uzyskania uprawnień do nabywania bezpłatnych leków jest korzystanie z renty rodzinnej.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] utego 2005 roku na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 i art. 110 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż M. K., wdowie po osobie represjonowanej uprawnionej do renty rodzinnej, o której mowa w art. 12 ust.2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego , nie przysługuje uprawnienie do bezpłatnego zaopatrzenia w leki.
Od decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M.K..
Skarżąca, w skardze podnosi, iż zaskarżoną decyzją zostały jej odebrane prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki, nabyte wiele lat temu z tytułu wdowieństwa po mężu J. K..
W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 134 § 1 w/w ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji narusza przepisy postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, 77 i 107 K.p.a, bowiem stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, a decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia.
Jak wynika z treści uzasadnienia decyzji organu I instancji wniosek skarżącej z dnia 23 września 2005 roku zawierający żądanie ustalenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki przez wdowę po mężu inwalidzie wojennym został rozpatrzony w oparciu o przepis art. 46 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. nr 210 poz. 2135 ze zm.).
Przepis ten stanowi, iż "inwalidom wojennym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych uprawnionym do renty rodzinnej, a także osobom represjonowanym przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki".
Przepis ten dla uprawnionej do renty rodzinnej wdowy po zmarłym inwalidzie wojennym stanowi podstawę do bezpłatnego zaopatrzenia w leki. Uprawnienie to wynika bezpośrednio z treści przepisu uwarunkowane jest jedynie stwierdzeniem że; o ustalenie uprawnienia ubiega się osoba będąca wdową, zmarły był inwalidą wojennym, wdowa jest uprawniona do renty po inwalidzie wojennym.
Organ odmawiając skarżącej uprawnienia stwierdził, iż jest ona wdową, uprawnianą do renty rodzinnej ale po osobie represjonowanej a więc nie przysługuje jej bezpłatne zaopatrzenie w leki na podstawie art. 46 wyżej cytowanej ustawy.
Uprawnienie do renty po inwalidzie wojennym jest prawem, z którego można korzystać lub też wybrać inną dogodniejszą formę zaopatrzenia. Skarżąca twierdziła, że jest wdową po inwalidzie wojennym (na dowód czego przedłożyła legitymację Inwalidy Wojennego wystawioną na męża J. K.).
Definicję inwalidztwa wojennego zawierają przepisy art. 6-8 ustawy z dnia 29 maja 1974 roku o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz.U. z 2002 roku nr 9 poz. 87 ze zm.) i potwierdzenie albo zaprzeczenie tej okoliczności należy do organów administracji w związku ze zgłoszonym przez skarżącą żądaniem.
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U.02.42.371 z późn.zm.) do okresów działalności kombatanckiej lub równorzędnej z działalnością kombatancką zalicza się również czas przebywania w hitlerowskich obozach koncentracyjnych, natomiast z mocy art. 4 cytowanej ustawy przepisy ustawy stosuje się do osób, które podlegały represjom wojennym zaś represjami w rozumieniu ustawy są okresy przebywania min. w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady. Skarżąca uzyskała z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w N. w dniu [...] stycznia 2005 roku zaświadczenie stwierdzające, że jest wdową uprawnioną do renty rodzinnej o której mowa w art. 12 ust.2 pkt 2 cytowanej ustawy.
Przepis ten natomiast stanowi, że świadczenia pieniężne i inne uprawnienia przewidziane w przepisach ustawy z dnia 29 maja 1974 roku o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych i ich rodzin (...) przysługują na zasadach określonych w tych przepisach również członkom rodzin pozostałych po osobach pobierających w chwili śmierci rentę z tytułu inwalidztwa, o którym mowa w pkt. 1 art. 12 ustawy o kombatantach oraz niektórych innych osobach będących ofiarami represji wojennych o okresu powojennego.
Stwierdzić należy, że organy obu instancji nie wyjaśniły czy zmarły mąż skarżącej był inwalidą wojennym pobierającym w chwili śmierci rentę z tytułu inwalidztwa zdefiniowanego w art. 6-8 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin.
A w przypadku stwierdzenia że zmarły był inwalidą wojennym konieczne też będzie wyjaśnienie czy skarżąca jest wdową uprawnioną do renty po inwalidzie wojennym.
Organy administracji publicznej zgodnie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 K.p.a. powinny tak przeprowadzić postępowanie administracyjne aby z decyzji i jej uzasadnienia jasno wynikało dlaczego organ podjął takie, a nie inne rozstrzygnięcie.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) uchylił zarówno decyzję organu II instancji, jak i poprzedzającą ją decyzję organu
I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI