VII SA/Wa 752/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-07-17
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenadzór budowlanystwierdzenie nieważnościniezgodność z pozwoleniemzmiana sposobu użytkowaniarozbiórkadecyzja o pozwoleniu na budowępostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność decyzji uchylającej nakaz rozbiórki budynku mieszkalnego, uznając, że budynek był użytkowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę.

Sprawa dotyczyła skargi S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która stwierdziła nieważność decyzji uchylającej nakaz rozbiórki budynku mieszkalnego. Główny Inspektor uznał, że budynek był użytkowany jako produkcyjny, a nie mieszkalny, co stanowiło rażące naruszenie przepisów. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko Głównego Inspektora, że umorzenie postępowania naprawczego było niedopuszczalne, a budynek był użytkowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która stwierdziła nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta uchylała wcześniejszą decyzję nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że budynek został zrealizowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę, które przewidywało obiekt mieszkalny, a był użytkowany produkcyjnie. Ponadto, fakt użytkowania budynku bez formalnego oddania do użytku budził wątpliwości co do zgodności z pozwoleniem. Organ stwierdził, że umorzenie postępowania naprawczego było niedopuszczalne i stanowiło rażące naruszenie przepisów. Skarżący S. P. podtrzymał swoje zarzuty, twierdząc, że zastosowanie miały inne przepisy Prawa budowlanego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja Głównego Inspektora była prawidłowa. Sąd podkreślił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności jest nadzwyczajnym trybem kontroli, a w tym przypadku organ prawidłowo stwierdził rażące naruszenie przepisów przez organ niższej instancji. Sąd uznał, że budynek był użytkowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę, a umorzenie postępowania naprawczego było bezpodstawne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umorzenie postępowania naprawczego jako bezprzedmiotowego jest niedopuszczalne w sytuacji, gdy sposób użytkowania obiektu od samego początku nie był zgodny z warunkami pozwolenia na budowę. Stanowi to rażące naruszenie przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo stwierdził nieważność decyzji organu wojewódzkiego, która uchyliła decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ wojewódzki błędnie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, podczas gdy budynek był użytkowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę (mieszkalny zamiast produkcyjnego). Brak zgodności z pozwoleniem na budowę i planem zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia umorzenie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

Pusa art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Ppsa art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Kpa art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 157 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 158 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pb art. 80 § ust.1 pkt 3

Prawo budowlane

Pb art. 88a § ust. 1 pkt 1 lit a

Prawo budowlane

Kpa art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pb art. 54 § ust. 1

Prawo budowlane

Pb art. 71 § ust. 3

Prawo budowlane

Pb art. 50

Prawo budowlane

Pb art. 51

Prawo budowlane

Pb art. 57 § ust. 7

Prawo budowlane

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek był użytkowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę (produkcyjnie zamiast mieszkalnego). Umorzenie postępowania naprawczego jako bezprzedmiotowego było rażącym naruszeniem prawa. Zastosowanie art. 50 i 51 Prawa budowlanego było właściwe w kontekście samowolnej zmiany sposobu użytkowania.

Odrzucone argumenty

Brak podstaw do zastosowania art. 50, 51 Prawa budowlanego. Zastosowanie miały przepisy art. 71 i 71a Prawa budowlanego. Naruszenie art. 7, 8, 11 i 77 Kpa przez organ nadzoru budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

nie można uznać, iż budynek zrealizowano zgodnie z pozwoleniem na budowę fakt przystąpienia do użytkowania budynku bez formalnego jego oddania do użytku może rodzić wątpliwość odnośnie zgodności zrealizowanej inwestycji z warunkami pozwolenia na budowę niniejsze postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe Umorzenie postępowania prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego było zatem niedopuszczalne i spowodowało zablokowanie postępowania naprawczego organ wojewódzki rażąco naruszył art. 138 § 1 pkt 2 Kpa sposób postępowania w wypadku stwierdzenia samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku regulują przepisy art. 71 i 71a, a nie art. 50 i 51 Prawa budowlanego Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 kpa oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co sprowadza się do sytuacji niemożności wydania decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do jej istoty. Prawidłowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Rzeczą organów nadzoru budowlanego była ocena czy ustalony stan faktyczny stanowi istotne odstępstwo od decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też winno się go zakwalifikować jako samowolną zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Słusznie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż skoro sposób użytkowania obiektu od samego początku nie był zgodny z warunkami pozwolenia na budowę, to chybiona była ocena organu, iż doszło jedynie do samowolnej zmiany sposobu użytkowania. Tym samym organ wojewódzki rażąco naruszył art. 138 § 1 pkt 2 Kpa.

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący sprawozdawca

Tadeusz Nowak

członek

Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, postępowania naprawczego w Prawie budowlanym oraz rozróżnienia między istotnym odstępstwem od pozwolenia na budowę a samowolną zmianą sposobu użytkowania."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2007 roku, choć podstawowe zasady interpretacji przepisów Kpa i Prawa budowlanego pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów Prawa budowlanego i Kpa w kontekście samowolnych zmian sposobu użytkowania obiektów budowlanych, co ma znaczenie praktyczne dla inwestorów i organów nadzoru.

Niezgodność z pozwoleniem na budowę: kiedy samowolna zmiana użytkowania prowadzi do nieważności decyzji?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 752/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-07-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Ostrowska /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Tadeusz Nowak
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2007 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala.
Uzasadnienie
Sygnatura akt VII SA/Wa 752/07
UZASADNIENIE
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2006r. znak: [...] działając na podstawie art. 104 i 156 § 1 pkt 2 w związku
z art. 157 § 1 i 2 i 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej Kpa), oraz na podstawie art. 80 ust.1 pkt 3 w związku z art. 88a ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 7 lipca 1994r., Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2006r., nr 156, poz. 1118), stwierdził nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003r., nr [...] uchylającej w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia
[...] grudnia 2002r., nr [...], nakazującą S. P. dokonanie rozbiórki budynku mieszkalnego na działce nr [...] we wsi K., gm. N. i umarzającej postępowanie przed organem I instancji.
W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nie można uznać, iż budynek zrealizowano zgodnie z pozwoleniem na budowę, gdyż pozwolenie przewidywało budowę obiektu jako mieszkalnego, a nie produkcyjnego.
Ponadto organ wskazał, że fakt przystąpienia do użytkowania budynku bez formalnego jego oddania do użytku może rodzić wątpliwość odnośnie zgodności zrealizowanej inwestycji z warunkami pozwolenia na budowę. Wątpliwości takie winny być rozstrzygnięte w postępowaniu prowadzonym w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego. Dopiero w przypadku jednoznacznego ustalenia, iż nie zachodzi konieczność wydawania stosownych nakazów przewidzianych w powyższym, organ może wydać decyzję o umorzeniu tegoż postępowania.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego niniejsze postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego było zatem niedopuszczalne i spowodowało zablokowanie postępowania naprawczego. Tym samym organ wojewódzki rażąco naruszył art. 138
§ 1 pkt 2 Kpa.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył S. P. Zdaniem wnioskodawcy w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 50, 51 Prawa budowlanego. S. P. wskazał, że sposób postępowania w wypadku stwierdzenia samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku regulują przepisy art. 71 i 71a, a nie art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2007r. znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 3 Kpa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2006r.
W uzasadnieniu organ powtórzył argumentację przywołaną w rozstrzygnięciu
z dnia [...] marca 2007r. uznając, że po ponownej analizie akt sprawy zasadnie stwierdził nieważność kontrolowanej decyzji organu wojewódzkiego.
Skargę na powyższą decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. P. wnosząc o jej uchylenie.
Skarżący podtrzymał zarzuty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a ponadto zarzucił organowi naruszenie art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 Kpa. Zdaniem S. P. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie przeanalizował szczegółowo zebranego materiału dowodowego, a zatem nie zachował należytej staranności przy rozpoznawaniu sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, co czyni zarzuty skargi niezasadnymi.
Zaskarżona decyzja zapadła w trybie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, które to postępowanie jest nowym, samodzielnym postępowaniem nadzwyczajnym ograniczającym się do ustalenia, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa (vide postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2002 r., II UKN 356/01, Prok. i Pr 2003/4/45).
W ocenie Sądu, organ prawidłowo uznał, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...]
z dnia [...] kwietnia 2003 r. zapadła z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 kpa
w związku z art. 105 § 1 kpa.
Przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie
i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją. Art. 138 § 1 pkt 2 in fine wprowadza wyjątek od obowiązku rozstrzygnięcia sprawy, wprowadzając możliwość jedynie wyeliminowania decyzji organu I instancji. Wyjątek ten jednak doznaje ograniczenia wynikającego z kryterium umorzenia postępowania I instancji, a zatem tylko do przypadków, gdy to postępowanie było bezprzedmiotowe.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 kpa oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego,
co sprowadza się do sytuacji niemożności wydania decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do jej istoty.
Prawidłowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.
W sprawie niniejszej niewątpliwym jest, iż budynek posadowiony na działce nr ew. [...] we wsi K. zrealizowany został w oparciu o ostateczną decyzję
o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] lipca 1996 r. Decyzja ta zatwierdzała projekt budynku mieszkalnego. Oględziny obiektu przeprowadzone po dokonaniu przez inwestora zgłoszenia zakończenia budowy i zamiaru przystąpienia do użytkowania, wykazały, iż obiekt użytkowany jest z przeznaczeniem na produkcję blach trapezowych. Okoliczność ta stała się przyczyną wniesienia przez Wójta Gminy N. sprzeciwu na podstawie art. 54 ust. 1 Prawa budowanego. Nie ulega także wątpliwości, iż teren na którym znajduje się działka objęta inwestycją przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową.
Rzeczą organów nadzoru budowlanego była ocena czy ustalony stan faktyczny stanowi istotne odstępstwo od decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też winno się go zakwalifikować jako samowolną zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Słusznie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż skoro sposób użytkowania obiektu od samego początku nie był zgodny z warunkami pozwolenia na budowę, to chybiona była ocena organu, iż doszło jedynie do samowolnej zmiany sposobu użytkowania. Umorzenie w tej sytuacji postępowania organów nadzoru budowlanego jako bezprzedmiotowego, stanowi o rażącym naruszeniu art. 105 § 1 kpa, tym bardziej, iż rozstrzygnięcie to zamyka możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, w tym prawem miejscowym, jaki stanowią ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Należy także zauważyć, iż wbrew twierdzeniom skargi, w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji, art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego dotyczy samowolnej zmiany sposobu użytkowania, odwoływał się do odpowiedniego stosowania art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego.
Tak więc nietrafnym jest zarzut, iż organy nadzoru budowlanego bezprawnie powoływały się na podstawę prawną z art. 51 cytowanej ustawy.
Pozostałe zarzuty skargi, dotyczące naruszenia art. 7, 8, 11, 77 i 80 kpa, enigmatyczne i ogóle, a przede wszystkim nie potwierdzone przez Sąd kontrolujący przeprowadzone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, nie zasługują na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI