VII SA/Wa 752/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-05-09
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanewspólnota mieszkaniowabalkonystan technicznybezpieczeństwoodpowiedzialność zarządcyczęści wspólne budynkunakaz naprawyrygor natychmiastowej wykonalności

WSA w Warszawie oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na decyzję nakazującą naprawę balkonów, potwierdzając, że zarządca budynku jest odpowiedzialny za stan techniczny jego części wspólnych.

Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję nakazującą naprawę balkonów, kwestionując swoją odpowiedzialność i wskazując na indywidualnych właścicieli lokali. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że balkony są częścią wspólną budynku, a zarządca (Wspólnota Mieszkaniowa) jest odpowiedzialny za utrzymanie ich w należytym stanie technicznym zgodnie z Prawem budowlanym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała Wspólnocie naprawę balkonów i zakazała ich użytkowania do czasu usunięcia usterek zagrażających bezpieczeństwu. Skarżąca kwestionowała swoją odpowiedzialność, twierdząc, że balkony powinny być traktowane jako części składowe lokali, a nie części wspólne budynku. Sąd oddalił skargę, uznając, że balkony stanowią część wspólną budynku, a zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany do utrzymania go w należytym stanie technicznym. Sąd podkreślił, że Wspólnota Mieszkaniowa, jako zarządca budynku, jest właściwym adresatem decyzji nakładających obowiązki w zakresie utrzymania stanu technicznego obiektu budowlanego. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że przynależność balkonu do lokalu musi wynikać z umowy ustanawiającej odrębną własność lokalu, a sam fakt korzystania z balkonu nie przesądza o jego przynależności. Sąd nie badał kwestii podziału kosztów remontu, uznając je za drugorzędne wobec rozstrzygnięcia o obowiązkach budowlanych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, Wspólnota Mieszkaniowa jest właściwym adresatem decyzji nakładającej obowiązek naprawy balkonów, ponieważ balkony stanowią część wspólną budynku, a zarządca jest odpowiedzialny za utrzymanie obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa budowlanego (art. 61 i 66) nakładają obowiązek utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym na właściciela lub zarządcę. Wspólnota Mieszkaniowa, jako podmiot kierujący sprawami wspólnoty i reprezentujący ją na zewnątrz, jest zarządcą w rozumieniu tych przepisów. Balkony, jeśli nie wynikają z umowy o ustanowienie odrębnej własności lokalu jako pomieszczenie przynależne, stanowią część wspólną budynku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.p.b. art. 66

Prawo budowlane

Organ nakazuje usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, gdy zagraża on życiu, zdrowiu, środowisku lub mieniu, może zakazać użytkowania obiektu lub jego części do czasu usunięcia nieprawidłowości.

u.p.b. art. 61

Prawo budowlane

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 ust. 2.

Pomocnicze

u.p.b. art. 5 § ust. 2

Prawo budowlane

Obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem, wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości.

k.p.a. art. 108

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ może nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na zagrożenie bezpieczeństwa.

u.w.l. art. 6

Ustawa o własności lokali

Ogół właścicieli lokali tworzy wspólnotę mieszkaniową.

u.w.l. art. 21 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

Zarząd wspólnoty kieruje sprawami wspólnoty i reprezentuje ją na zewnątrz.

u.w.l. art. 8 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

Umowa o ustanowieniu odrębnej własności lokalu określa rodzaj, położenie i powierzchnię lokalu oraz pomieszczeń przynależnych.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd orzeka o jej oddaleniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Balkony stanowią część wspólną budynku, a zarządca (Wspólnota Mieszkaniowa) jest odpowiedzialny za ich stan techniczny. Obowiązek utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym spoczywa na zarządcy zgodnie z Prawem budowlanym. Przynależność balkonu do lokalu musi wynikać z umowy ustanawiającej odrębną własność lokalu.

Odrzucone argumenty

Balkony powinny być traktowane jako części składowe lokali, a odpowiedzialność za ich stan techniczny powinni ponosić indywidualni właściciele lokali posiadający balkony. Decyzja skierowana do Wspólnoty Mieszkaniowej narusza prawo i jest skierowana do niewłaściwego adresata.

Godne uwagi sformułowania

balkony stanowią elementy elewacji i należą do części wspólnych budynku żaden właściciel wyodrębnionego lokalu mieszkalnego nie ma indywidualnego tytułu prawnego do balkonu Sam fakt korzystania z balkonu przez właściciela wyodrębnionego lokalu nie przesądza o przynależności do tego lokalu balkonu, w znaczeniu prawnym.

Skład orzekający

Leszek Kamiński

przewodniczący

Bożena Walentynowicz

sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności wspólnot mieszkaniowych za stan techniczny części wspólnych budynku, w tym balkonów, oraz interpretacja przepisów Prawa budowlanego w tym zakresie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie brak było w umowach zapisu o przynależności balkonów do lokali. Interpretacja może być inna, jeśli umowy te istniały.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu utrzymania budynków wielorodzinnych i odpowiedzialności za stan techniczny balkonów, co jest istotne dla wielu właścicieli mieszkań i zarządców nieruchomości.

Kto odpowiada za pękające balkony? Sąd wyjaśnia obowiązki wspólnot mieszkaniowych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 752/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Walentynowicz /sprawozdawca/
Grzegorz Czerwiński
Leszek Kamiński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia NSA Bożena Walentynowicz ( spr.), Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2005r sprawy ze skargi Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. nr : [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności skargę oddala
Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2004r. po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul: [...] w W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lutego 2004r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej budynku przy ul: [...] w W.:
1. zakazanie użytkowania balkonów w budynku przy ul. [...] do czasu ich naprawy tj. do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości zagrażających bezpieczeństwu ludzi i mienia;
2. naprawę płyt balkonowych i balustrad balkonowych tego budynku po uprzednim wygrodzeniu strefy zagrożenia wokół budynku z zabezpieczeniem przejścia dla osób pieszych. Roboty wykonać pod nadzorem z uprawnieniami budowlanymi zgodnie z zasadami BHP i sztuką budowlaną.
3. ze względu na występujące zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia zgodnie z art. 108 kpa decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] po przeprowadzonym postępowaniu ustalił, iż stan techniczny balkonów budynku przy ul: [...] w W. jest niedopuszczalnie zły. Stwierdzono, że:
1. płyty balkonowe mają znaczne ubytki betonu a odsłonięte ich zbrojenie jest silnie skorodowane;
2. na balkonach są braki w obróbkach blacharskich;
3. płyty czołowe – osłonowe balkonów są znacznie zawilgocone a niektóre z nich są wychylone poza obrys balkonu;
4. balustrady balkonowe metalowe są skorodowane i niestabilne w miejscach mocowań z elewacją i płytą balkonową.
Powyższy bardzo zły stan techniczny potwierdza opinia techniczna sporządzona w 2002r. przez rzeczoznawcę budowlanego inż. J. D. Stwierdza się w niej, ze balkony opisane stwarzają realne niebezpieczeństwo groźnej w skutkach katastrofy budowlanej. Wobec powyższego organ pierwszej instancji rozpoznając sprawę ponownie po wcześniejszym uchyleniu decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r., po raz wtóry decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2004r. na podstawie art. 66 w związku z art. 61 Prawa budowlanego nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej budynku przy ul: [...] w W. naprawę płyt balkonowych i balustrad balkonowych tego budynku po uprzednim wygrodzeniu strefy zagrożenia wokół budynku z zabezpieczeniem przejścia dla osób pieszych.
Organ ten stwierdził, że obowiązek nałożony podlega wykonaniu, gdy decyzja stanie się ostateczna.
Ze względu na występujące zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia zgodnie z art. 108 kpa niniejszej decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Organ odwoławczy rozpatrując ponownie odwołanie wniesione przez Wspólnotę Mieszkaniową podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który nałożył obowiązek naprawczy balkonów na Wspólnotę Mieszkaniową. Organ odwoławczy uznał jednak za konieczne uzupełnienie obowiązków, przez zakaz użytkowania tych balkonów do czasu wykonania ich naprawy. Uzasadnia to stan techniczny stwarzający realne niebezpieczeństwo groźnej w skutkach katastrofy.
Zakaz ten ma, więc na celu ochronę bezpieczeństwa mieszkańców i osób trzecich. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej, że za stan techniczny balkonów odpowiadać powinni właściciele lokali posiadających balkony.
W ocenie organów balkony stanowią części składowe budynku a nie lokali, co też wynika ze stanowiska Sądu Najwyższego zajętego w wyroku z dnia 22 listopada 1985r. II Cr 378/85. Sąd Najwyższy uznał w nim odpadnięcie fragmentu balustrady na balkonie jako oderwanie się części budowli a nie części składowej nieruchomości lokalowej.
Wg ustaleń organu w aktach notarialnych nabycia poszczególnych lokali mieszkalnych w budynku Nr [...] przy ul: [...] brak jest zapisu o przynależności balkonów do poszczególnych lokali. Nie odnosi się, więc do sprawy przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali.
Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul: [...] kwestionując adresowanie decyzji do niej. Domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i interes prawny członków Wspólnoty, którzy nie posiadają balkonów. Stanowiło to zdaniem skarżącej przerzucanie obowiązków i czynienie nakazów na cudzą nieruchomość.
Skarżący powołali się na stanowisko Sądu Najwyższego jak i Sądu Okręgowego w przedmiocie zaliczenia balkonów do części składowych lokalu, do którego bezpośrednio przynależą.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko z decyzji, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.
Przede wszystkim podkreślić należy, że kwestionowana decyzja wydana została w oparciu o przepisy prawa budowlanego, które ekspressis verbis określają adresata decyzji. Otóż "Rozdział 6" ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane dotyczący utrzymania obiektów budowlanych zawiera przepisy mające na celu zapewnienie właściwego użytkowania oraz utrzymania tych obiektów w należytym stanie technicznym.
Art. 61 Prawa budowlanego stanowi, że właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tego prawa, zaś art. 5 ust. 2 stwierdza, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem, wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych ani sprawności technicznej.
Zgodnie z art. 66 w przypadku stwierdzenia, ze obiekt budowlany jest w:
1. nieodpowiednim stanie technicznym albo
2. jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub mieniu... właściwy organ nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania obowiązku.
W decyzji tej organ może zakazać użytkowania obiektu lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Wskazane wyżej przepisy stanowiły podstawę prawną zaskarżonej decyzji. Skoro konkretny przepis Prawa budowlanego pozwala na nałożenie obowiązków naprawczych na właściciela obiektu budowlanego bądź jego zarządcę, to nie można zarzucić skutecznie, iż decyzja adresowana do Wspólnoty Mieszkaniowej ul: [...] narusza prawo i jest skierowana do niewłaściwego adresata.
Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. "o własności lokali" ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota powstaje ex lege tzn. z mocy prawa z chwilą, gdy w określonej nieruchomości powstaną lokale zgodnie z regulacją ustawy "o własności lokali".
Zarząd Wspólnoty w myśl art. 21 ust. 1 cytowanej ustawy kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Z tej właśnie przyczyny obowiązki wynikające z art. 61 i 66 Prawa budowlanego dowolnego związane z utrzymaniem należytego stanu technicznego obiektu budowlanego, w którym funkcjonuje Wspólnota Mieszkaniowa winny być nałożone właśnie na ten podmiot.
Zauważyć trzeba, iż wskazane przepisy jednoznacznie określają przedmiot regulacji prawnej jako obiekt budowlany a nie lokale. Przez obiekt budowlany zgodnie z art. 3 ust. 1 Prawa budowlanego należy rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi.
W sprawie niniejszej niesporny jest fakt, ze 49 balkonów istniejących w budynku Wspólnoty Mieszkaniowej ul: [...] znajduje się w stanie technicznym grożącym katastrofą budowlaną. Jest to, więc stan zagrażający życiu i mieniu ludzi zarówno użytkownikom tych balkonów jak i osobom trzecim. Ta okoliczność była powodem doprecyzowania obowiązków budowlanych w decyzji przez organ odwoławczy.
Organ ten nakazał wyłączenie balkonów przedmiotowych z użytkowania oraz wygrodzenie strefy zagrożenia wokół budynku i zabezpieczenia przejść dla pieszych.
Sąd podzielił stanowisko organu, że balkony w niniejszym budynku stanowią elementy elewacji i należą do części wspólnych budynku. Jak bowiem słusznie zauważono, żaden właściciel wyodrębnionego lokalu mieszkalnego nie ma indywidualnego tytułu prawnego do balkonu. Zgodnie zaś z wymogiem art. 8 ust. 1 ustawy o własności lokali "umowa o ustanowieniu odrębnej własności lokalu, zawarta w formie aktu notarialnego, zawiera określenie rodzaju, położenie i powierzchnię lokalu oraz pomieszczeń przynależnych.
Sam fakt korzystania z balkonu przez właściciela wyodrębnionego lokalu nie przesądza o przynależności do tego lokalu balkonu, w znaczeniu prawnym. Jak ustalił organ, żadna z umów ustanowienia własności lokali w budynku [...]nie określa takiej przynależności balkonu do lokalu. Okoliczności tej nie kwestionuje skarżąca Wspólnota.
W świetle tych okoliczności zasadnie zdaniem Sądu obowiązek remontu balkonów w trybie art. 66 Prawa budowlanego został nałożony na Wspólnotę Mieszkaniową budynku [...].
Zauważyć trzeba, że zarzuty skargi ograniczają się do kwestii ponoszenia kosztów nakazanego remontu balkonów wobec faktu, że nie wszyscy członkowie Wspólnoty posiadają balkony.
Są to okoliczności drugorzędne w ocenie sądu, bowiem decyzja zawiera wyłącznie rozstrzygnięcie w zakresie nałożonych obowiązków budowlanych nie wypowiadając się nic na temat kosztów wykonania remontu.
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa i przepisami Sad nie jest związany zarzutami skargi, ale przedmiotem rozstrzygnięcia.
Nie może, więc zajmować się problemami ponoszenia kosztów za remont balkonów ani dokonywać oceny interesu faktycznego członków Wspólnoty z punktu widzenia zasadności rozdziału tych kosztów na członków.
Ocennego stanowiska Sądu orzekającego w niniejszej sprawie nie podważa powoływany w skardze wyrok Sadu Najwyższego, stwierdzający, iż balkon stanowi część składową lokalu mieszkalnego, do którego przynależy.
Zauważyć jednak trzeba, że fakt przynależności balkonu do lokalu musi wynikać z treści umowy, ustanawiającej odrębną własność lokalu, zawartej w formie aktu notarialnego (art. 8 ustawy w/w).
Również bez znaczenia dla oceny prawnej zaskarżonej decyzji pozostaje złożony przez skarżącego wyrok Sadu Rejonowego [...] z dnia [...] października 2004r. dotyczący uchwały Wspólnoty Mieszkaniowej [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2004r. w przedmiocie przynależności balkonów i zasad ponoszenia kosztów za ich remont.
Powyższa uchwała została podjęta już po wydaniu zaskarżonej decyzji, a więc decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu uwzględniając stan faktyczny i stan prawny z daty wydania zaskarżonego aktu.
Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł uzasadnionych podstaw prawnych do uwzględnienia skargi. Z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI