IV SA 2670/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-12
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęrozbudowanieważność decyzjiprawo do dysponowania nieruchomościąWSAkontrola sądowapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę F. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, potwierdzając nieważność decyzji o pozwoleniu na rozbudowę zakładu z 1990 r. z powodu braku prawa do dysponowania nieruchomością przez inwestora.

Sprawa dotyczyła skargi F. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na rozbudowę zakładu z 1990 r. Sąd administracyjny uznał, że pozwolenie było wadliwe, ponieważ inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co stanowiło rażące naruszenie art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego z 1974 r. Sąd odrzucił argumentację skarżącej o nieodwracalności skutków prawnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę F. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Burmistrza z 1990 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i zezwalającej na rozbudowę zakładu. Sąd uznał, że decyzja Burmistrza była obarczona wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego z 1974 r., który wymagał od inwestora wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca spółka argumentowała, że zrealizowanie inwestycji wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego. Sąd jednak odrzucił tę argumentację, wskazując, że uchwała ta nie zyskała powszechnej aprobaty i że nieodwracalność skutków prawnych w rozumieniu art. 156 § 2 k.p.a. nie może być utożsamiana z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego. Sąd podkreślił, że wykonanie robót budowlanych jest zdarzeniem faktycznym, a organ administracji jest powołany do podjęcia działań w celu zniesienia skutków wadliwej decyzji. W konsekwencji, sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, takie pozwolenie jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego z 1974 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak prawa do dysponowania nieruchomością przez inwestora stanowi rażące naruszenie przepisu prawa materialnego, co uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

Prawo budowlane art. 29 § ust. 5

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane

Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Brak takiego prawa stanowi rażące naruszenie prawa.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym rażące naruszenie prawa.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje orzekanie sądu administracyjnego w przypadku nieuwzględnienia skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

Określa przesłankę wyłączającą stwierdzenie nieważności decyzji, tj. gdy od wydania decyzji upłynęło 10 lat lub gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Sąd uznał, że wykonanie robót budowlanych nie jest skutkiem prawnym w rozumieniu tego przepisu.

PUSA art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sądowej sprawowanej nad administracyjnymi aktami normatywnymi i orzeczeniami.

Przepisy wprowadzające art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie spraw przez sądy administracyjne w okresie przejściowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę była dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego z 1974 r., ponieważ inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zrealizowanie inwestycji nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji, a nieodwracalność skutków prawnych nie jest tożsama z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego.

Odrzucone argumenty

Zrealizowanie inwestycji na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności tej decyzji mimo zaistnienia przesłanek z art 156 § 2 kpa (powołanie się na uchwałę SN III AZP 23/93).

Godne uwagi sformułowania

z rażącym naruszeniem prawa nieodwracalność skutków prawnych w rozumieniu wymienionego przepisu nie można utożsamiać z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego

Skład orzekający

Bogusław Moraczewski

przewodniczący

Mirosława Kowalska

sprawozdawca

Tadeusz Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście Prawa budowlanego oraz kwestia nieodwracalności skutków prawnych w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1974 r. i 2002 r., ale zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa i skutków prawnych pozostają aktualne. Konieczność analizy konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia nieważności decyzji administracyjnych i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, że nawet po latach można podważyć decyzje wydane z rażącym naruszeniem prawa.

Nieważna budowa po latach: Sąd wyjaśnia, kiedy pozwolenie na budowę może zostać uchylone.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2670/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Moraczewski /przewodniczący/
Mirosława Kowalska /sprawozdawca/
Tadeusz Nowak
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 700/05 - Wyrok NSA z 2006-04-05
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
art. 29
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
art. 97
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi F. Sp.z o.o.w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2003 r. Znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.
Uzasadnienie
7/IVSA 2670/03
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2003r Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Spółki F. Sp. z o.o. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2003r nr [...] stwierdzającej z urzędu nieważność decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 1990r znak [...] zatwierdzającej plan realizacyjny i zezwalającej na rozbudowę zakładu P. – utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewody.
W toku postępowania administracyjnego ustalono, że decyzję z dnia [...] grudnia 90r w/w Burmistrz [...] zatwierdził plan realizacyjny i udzielił pozwolenia na rozbudowę zakładu P. Na mocy umowy sprzedaży z dnia 27 września 1994r
( akt notarialny rep [...] Kancelaria Notarialna Z.M. w W.). F. Sp. z o.o. nabyła Przedsiębiorstwo Zagraniczne " R." w upadłości.
Decyzją z dnia [...] Marca 2003r nr [...] Wojewoda [...] stwierdził z urzędu nieważność w/w decyzji Burmistrza [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji wskazał , że zgodnie z dyspozycją art 29 ust 5 ustawy z dnia 24 października 1974r Prawo budowlane, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z akt sprawy wynika, że inwestor takim prawem nie dysponował zatem decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę obarczona jest wadą nieważności, zapadła z rażącym naruszeniem prawa – art 29 Prawa budowlanego z 1974r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2002r F. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. W uzasadnieniu skarżąca Spółka wskazała, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego zrealizowanie inwestycji na podstawie decyzji o pozwoleniu budowlanym wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności tej decyzji mimo zaistnienia przesłanek z art 156 § 2 kpa.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowana argumentację.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art 97 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U nr 153 poz 1271 z pózn. zm.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa a w takim właśnie zakresie możliwa jest sądowa kontrola( art 1§2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. 153 poz 1269)
Przedmiotowe postępowanie w sprawie jest postępowaniem nadzwyczajnym. Prowadzone na podstawie przepisu art 156 § 1 kpa jest postępowaniem, którego celem, w przeciwieństwie do postępowania głównego – rozpoznawczego, nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej decyzji z jednego tylko punktu widzenia czy decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wskazanych w w/w przepisie prawa.
W niniejszym postępowaniu organy obu instancji uznały, że badana decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 1990r zatwierdzająca plan realizacyjny i zezwalająca na rozbudowę P. zapadła z rażącym naruszeniem prawa art 29 ust 5 ustawy z dnia 24 października 1974r Prawo budowlane.
Sąd w pełni podziela powołaną ocenę. Zgodnie z w/w przepisem Prawa budowlanego z 1974r pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Kontrolowana decyzja pozwolenia na budowę zapadła w warunkach gdy inwestor nie dysponował takim prawem, nie wykazał się nim w postępowaniu przed Burmistrzem.
Takiego prawa nie może wykazywać umowa użyczenia z 20 lipca 1987roku skoro do niej nie dołączono dokumentu potwierdzającego tytuł własności do przedmiotowej nieruchomości po stronie użyczającego (np wypis z IV działów księgi wieczystej)
Zdaniem Sądu brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi o tym, w okolicznościach niniejszej sprawy, że wydana w tych warunkach decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę dotknięta jest wadą nieważności wymienioną w art 156 § 1 pkt 2 kpa – rażącego naruszenia prawa tj. art 29 ust 5 Prawa budowlanego z 1974r.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określanego przepisu prawa przez proste ich zestawienie. Tak jest w niniejszej sprawie gdyż decyzja w oczywisty konkretny sposób narusza w/w przepis prawa materialnego.
Zdaniem Sądu rodzaj tego naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organ praworządnego państwa którego rzeczą jest przestrzeganie także konstytucyjnej zasady ochrony ochrony prawa własności.
Za nieuzasadniony trzeba też uznać zarzut skargi powołujący się na wywołanie nieodwracalnych skutków prawnych decyzją o pozwoleniu na budowę i wyprowadzających z tej decyzji negatywną przesłanką dla stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Należy podnieść, że przywołana przez skarżącego uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 1993r III AZP 23/93 (OSNC z 1994r nr 5 poz 108) w której wyrażony został pogląd, że zrealizowanie inwestycji na podstawie pozwolenia na budowę wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji o pozwolenie na budowę nie zyskała aprobaty w orzecznictwie i doktrynie. Wymieniona uchwała stanowi wyłącznie jedną z wykładni art 156 § 2 kpa i ukazała wyłącznie skład orzekający w sprawie w której została wydana.
Skład orzekający w rozpoznawanej sprawie z przyczyn niżej przedstawionych nie podziela stanowiska zawartego we wskazanej uchwale.
Wymieniony przepis art 156 § 2 kpa odnosi nieodwracalność skutków do zdarzeń prawnych a nie do stanu faktycznego. Nieodwracalność skutków prawnych w rozumieniu wymienionego przepisu nie można utożsamiać z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego ( pat. Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz M. Jaśkowska i A. Wróbel Zakroczyn 2000 str 921). Wykonanie robót budowlanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę należy zaliczyć do zdarzeń faktycznych, a nie skutków prawnych choć fakt, że inwestor działał w granicach udzielonego pozwolenia na budowę determinuje byt prawny zrealizowanego obiektu. Realizacja obiektu budowlanego na podstawie decyzji administracyjnej nie pozbawia organ administracji możliwości zniesienia skutków jakie wywołała taka decyzja, przeciwnie to właśnie organ administracji powołany jest do podjęcia takich działań. Wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stanowiło dla inwestora uprawnienie do wykonania robót budowlanych a więc do podjęcia działań faktycznych.
Mając na uwadze powyższe rozwiązania Sąd orzekł w trybie art 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. 153 poz 1270 z 2002r)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI