VII SA/Wa 734/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-11-30
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowętytuł prawny do nieruchomościużytkowanie wieczystestwierdzenie nieważności decyzjiWSAsyndyk masy upadłościnieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę z powodu braku tytułu prawnego inwestora do nieruchomości.

Sąd uchylił decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, uznając, że inwestor nie dysponował prawem do nieruchomości na cele budowlane w momencie wydania pozwolenia. Kluczowe było przeniesienie prawa użytkowania wieczystego na inną spółkę przed wydaniem pozwolenia, co zostało pominięte przez organy administracji. Sąd wskazał również na rozbieżności w oznaczeniu decyzji i działki we wniosku o stwierdzenie nieważności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, które odmawiały stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę wydanego przez Prezydenta Miasta M. Pozwolenie dotyczyło budowy budynku mieszkalnego, garażu i szamba na działce nr [...]. Sprawa została zainicjowana wnioskiem Syndyka Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M., który podniósł, że inwestor nie był użytkownikiem wieczystym nieruchomości w dniu złożenia wniosku o pozwolenie na budowę ani w dniu wydania decyzji. Kluczowym dowodem było przeniesienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości na rzecz spółki "[...]" Sp. z o.o. w M. aktem notarialnym z dnia [...] sierpnia 2001 r., co nastąpiło po wydaniu pierwotnego pozwolenia na budowę. Organy administracji obu instancji nie uznały tej okoliczności za podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji, powołując się na akt notarialny z 1999 r. jako dowód dysponowania nieruchomością. Sąd administracyjny uznał jednak, że inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Przeniesienie prawa użytkowania wieczystego na inną spółkę przed wydaniem pozwolenia było istotną okolicznością, która powinna była zostać uwzględniona. Sąd zwrócił również uwagę na rozbieżność w oznaczeniu decyzji i działki we wniosku o stwierdzenie nieważności, co wymagało ponownego wyjaśnienia przez organ administracji. W konsekwencji, sąd uchylił obie decyzje administracyjne i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pozwolenie na budowę może być wydane tylko temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że inwestor nie dysponował prawem do nieruchomości na cele budowlane w momencie wydania pozwolenia, ponieważ prawo użytkowania wieczystego zostało przeniesione na inną spółkę przed tą datą. Organy administracji błędnie oparły się na starszym dowodzie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.p.b. art. 32 § ust. 4 pkt 2

Prawo budowlane

Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § pkt 11

Prawo budowlane

Prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmuje tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych.

k.p.a. art. 156 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania w sytuacji wyjścia na jaw istotnych nowych okoliczności faktycznych lub dowodów.

k.p.a. art. 132

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ pierwszej instancji nie znalazł podstaw do uchylenia lub zmiany własnej decyzji.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestor nie dysponował prawem do nieruchomości na cele budowlane w dniu wydania pozwolenia na budowę, ponieważ prawo użytkowania wieczystego zostało przeniesione na inną spółkę. Organy administracji nieprawidłowo oceniły tytuł prawny inwestora do nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zmiana podmiotu władającego terenem niekoniecznie musi być znana organowi wydającemu pozwolenie na budowę

Skład orzekający

Leszek Kamiński

przewodniczący

Ewa Machlejd

członek

Wojciech Mazur

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy wydawaniu pozwolenia na budowę, a także kwestie związane ze stwierdzaniem nieważności decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z przeniesieniem prawa użytkowania wieczystego i może wymagać uwzględnienia kontekstu prawnego z 2005 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe ustalenie tytułu prawnego do nieruchomości przy wydawaniu pozwolenia na budowę, a błędy organów administracji mogą prowadzić do uchylenia decyzji. Jest to ważny przykład dla praktyków prawa budowlanego.

Pozwolenie na budowę bez prawa do ziemi? Sąd wyjaśnia kluczowy błąd organów administracji.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 734/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Machlejd
Leszek Kamiński /przewodniczący/
Wojciech Mazur /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Syndyka Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. znak [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta M. z dnia [...] grudnia 2001 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej "[...]" Sp. z o.o. w M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, szamba oraz przyłączy wody i energii elektrycznej na działce nr [...] usytuowanej przy ul. S. w M.. Postępowanie zainicjował wniosek Syndyka Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M. z dnia [...] listopada 2004 r., w którym podniesiono, iż w dniu złożenia wniosku o pozwolenie na budowę inwestor nie był użytkownikiem wieczystym nieruchomości przeznaczonej pod inwestycję. Wnioskujący powołał się na akt notarialny z dnia [...] sierpnia 2001 r. Rep. [...] nr [...] dotyczący przeniesienia na rzecz spółki "[...]" Sp. z o.o. w M. prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości.
Organ pierwszej instancji wskazał w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, że decyzja Prezydenta Miasta M. z dnia [...] grudnia 2001 r. znak [...] została wydana w oparciu o dołączony przez inwestora do wniosku o pozwolenie na budowę dowód dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dowód ten stanowił akt notarialny z dnia [...] listopada 1999 r. Rep. [...] nr [...], stwierdzający nabycie od Miasta M. w użytkowanie wieczyste działki nr [...] przez J. P. działającego w imieniu spółki "[...]" Sp. z o.o. w M.. Nie uznał ujawnienia zawarcia umowy o przeniesieniu prawa użytkowania wieczystego gruntu na rzecz spółki "[...]" Sp. z o.o. w M. (akt notarialny z dnia [...] sierpnia 2001 r. Rep. [...] nr [...]) za przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie wskazał, iż okoliczność ta może stanowić podstawę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego mający zastosowanie w sytuacji, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który ją wydał.
Odwołanie od tej decyzji złożył Syndyk Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M. podnosząc, że Prezydent Miasta M. jest także organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków, a więc otrzymuje odpisy aktów notarialnych dotyczących danych ujawnianych w ewidencji. Miał zatem wiedzę o zmianie użytkownika wieczystego działki, względem której wydał pozwolenie na budowę. Przekazując odwołanie, organ I instancji nie znalazł jednak podstaw do uchylenia lub zmiany własnej decyzji w myśl art. 132 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2005 r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. znak [...]. Analizując akta sprawy, ocenił stanowisko organu I instancji jako prawidłowe i podzielił jego argumentację uznając, że Prezydent Miasta M. nie miał podstaw do kwestionowania praw inwestora wynikających z aktu notarialnego dołączonego do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę (akt notarialny z dnia [...] listopada 1999 r. Rep. [...] nr [...]). Dokument ten stwierdzał bowiem ustanowienie użytkowania wieczystego działki nr [...] na rzecz spółki "[...]" Sp. z o.o. w M.. Nie uwzględnił także uwag zawartych w odwołaniu dotyczących posiadanej przez Prezydenta Miasta M. wiedzy o zmianie użytkownika wieczystego działki (w związku z otrzymywaniem odpisów aktów notarialnych dotyczących danych ujawnianych w ewidencji), gdyż obowiązek przedstawiania aktualnych dowodów potwierdzających prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane spoczywa na inwestorze ubiegającym się o pozwolenie na budowę a nie na organie, który je wydaje. Organ odwoławczy ocenił zatem weryfikowaną decyzję jako odpowiadającą prawu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Syndyk Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M., podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a także art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Skarżący ponowił argumentację, iż inwestor "[...]" Sp. z o.o. w M. nie dysponował prawem do nieruchomości ani w dniu złożenia wniosku o pozwolenie na budowę, ani w dniu wydania decyzji przez Prezydenta Miasta M..
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, rozumiane jako – w myśl art. 3 pkt 11 cytowanej ustawy – tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych.
W rozpatrywanej sprawie, zgodnie ze wskazanym przez skarżącego aktem notarialnym z dnia [...] sierpnia 2001 r. Rep. [...] nr [...], prawo użytkowania wieczystego nieruchomości objętej inwestycją przeniesiono na rzecz spółki "[...]" Spółka z o.o. w M.. Inwestor "[...]" Sp. z o.o. w M. nie mógł zatem dysponować działką nr [...] na cele budowlane ani w dniu wydania pozwolenia na budowę, tj. w dniu [...] grudnia 2001 r., ani w dacie złożenia wniosku w tej sprawie, który wpłynął do Urzędu Miasta w M. w dniu [...] listopada 2001 r.
Stwierdzić należy, iż umowa przeniesienia prawa użytkowania wieczystego gruntu z dnia [...] sierpnia 2001 r. (akt notarialny Rep. [...] nr [...]) została zawarta pomiędzy "[...]" Sp. z o.o. w M. i "[...]" Sp. z o.o. w M. w wykonaniu zobowiązania wynikającego z warunkowej umowy sprzedaży z dnia [...] maja 2001 r. (akt notarialny Rep. [...] nr [...]) – o czym stanowi § 1 wskazanego aktu notarialnego z dnia [...] sierpnia 2001 r. Warunek dotyczył natomiast niewykonania przez Gminę Miasto M. przysługującego jej prawa pierwokupu. Zgodnie z § 2 powołanej umowy, stawający przedłożyli m. in. uchwałę Zarządu Miasta M. z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...], z której wynika, że Zarząd Miasta M. nie korzysta z prawa pierwokupu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej nr [...]. W związku z powyższym, niezasadne jest w tej sytuacji twierdzenie organu odwoławczego, że zmiana podmiotu władającego terenem niekoniecznie musi być znana organowi wydającemu pozwolenie na budowę.
Nadto, podkreślenia wymaga rozbieżność w numeracji decyzji i działek zawarta we wniosku Syndyka Masy Upadłości "[...]" Sp. z o.o. w M. o stwierdzenie nieważności decyzji (pismo z dnia [...] listopada 2004 r.) oraz w decyzji Wojewody [...] wydanej po jego rozpatrzeniu - pominięta przez organy obu instancji. Wnioskodawca wskazuje bowiem na decyzję Prezydenta Miasta M. znak [...] i działkę nr [...] (również wymienioną w akcie notarialnym z dnia [...] sierpnia 2001 r. Rep. [...] nr [...]), natomiast postępowanie administracyjne dotyczyło decyzji znak [...] i działki nr [...]. Niekonsekwencja ta wymaga zajęcia stanowiska przez organ administracji ponownie rozpatrujący sprawę. W sytuacji wątpliwości względem treści żądania organ powinien zwrócić się do wnioskodawcy o jej sprecyzowanie.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 152 cytowanej ustawy, zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 209 wskazanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI