VII SA/Wa 650/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o rozbiórce bramy, uznając, że skarżący mógł posiadać interes prawny ze względu na potencjalne zlokalizowanie części obiektu na jego działce.
Spółka "A." złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę bramy. Organ uznał, że spółka nie ma interesu prawnego, ponieważ brama znajduje się na działce gminnej. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że stan faktyczny nie został wszechstronnie wyjaśniony, a skarżący mógł mieć interes prawny, jeśli część bramy znajdowała się na jego nieruchomości.
Sprawa dotyczyła skargi spółki "A." Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Pierwotna decyzja nakazywała rozbiórkę bramy stalowej i dwóch słupków zlokalizowanych na działce nr [...] stanowiącej pas drogi gminnej, której właścicielem jest Gmina D.. Organ administracji uznał, że spółka "A.", mimo że jest właścicielem sąsiednich działek, nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a. do żądania stwierdzenia nieważności decyzji, ponieważ brama stanowi własność gminy. Spółka argumentowała swój interes prawny jako samoistny posiadacz działki nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że stan faktyczny nie został wszechstronnie wyjaśniony, a skarżący podniósł, że jeden ze słupów bramy może być zlokalizowany na jego działce nr [...]. Sąd uznał, że w takiej sytuacji spółka mogła posiadać interes prawny, a organy administracji miały obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zgodnie z art. 7 i 77 K.p.a. Sąd powołał się również na orzecznictwo NSA wskazujące, że właściciel sąsiedniej nieruchomości może być stroną w postępowaniu, jeśli rozstrzygnięcie dotyczy bezpośrednio jego sfery prawnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, podmiot może posiadać interes prawny, jeśli obiekt budowlany znajduje się częściowo na jego działce lub w inny sposób bezpośrednio wpływa na jego sferę prawną, nawet jeśli nie jest właścicielem gruntu, na którym znajduje się główna część obiektu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ II instancji naruszył przepisy K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego. Skarżący podniósł, że część bramy znajduje się na jego działce, co może uzasadniać jego interes prawny. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym właściciel sąsiedniej nieruchomości może być stroną w postępowaniu, jeśli rozstrzygnięcie dotyczy bezpośrednio jego sfery prawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Interes prawny oznacza istnienie związku między indywidualnymi prawami i obowiązkami strony a sprawą administracyjną, który musi być bezpośredni.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające, jeśli istnieją braki w materiale dowodowym.
k.p.a. art. 140
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy jest związany przepisami K.p.a. dotyczącymi postępowania dowodowego.
k.p.a. art. 157 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji przysługuje wyłącznie stronie legitymującej się interesem prawnym.
k.p.a. art. 157 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa wszczęcia postępowania może nastąpić, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną lub nie mający zdolności do czynności prawnych, a nie ma podstaw do wszczęcia z urzędu.
k.c. art. 342
Kodeks cywilny
Przepis przywołany przez skarżącego w celu wykazania interesu prawnego jako samoistny posiadacz.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący podniósł, że część bramy znajduje się na jego działce, co może uzasadniać jego interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. Stan faktyczny sprawy nie został wszechstronnie wyjaśniony przez organy administracji.
Odrzucone argumenty
Organ administracji uznał, że skarżący nie posiada interesu prawnego, ponieważ brama znajduje się na działce gminnej i stanowi własność gminy.
Godne uwagi sformułowania
"A." Spółka z o.o. z siedzibą w miejscowości N. nie posiada interesu w rozumieniu art. 28 K.p.a. zaskarżona decyzja nie zapadła po wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego. interes prawny właściciela nieruchomości, wynikający z prawa rzeczowego, może pozostawać w bezpośrednim związku ze sprawą administracyjną i rozstrzygnięciem w takiej sprawie, odnoszącym się do sąsiedniej nieruchomości.
Skład orzekający
Krystyna Tomaszewska
przewodniczący
Tadeusz Nowak
sprawozdawca
Jolanta Zdanowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie interesu prawnego strony w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w sprawach dotyczących obiektów budowlanych zlokalizowanych na granicy nieruchomości lub częściowo na gruntach sąsiednich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie obiekt budowlany (brama) znajduje się na działce gminnej, ale skarżący twierdzi, że część obiektu znajduje się na jego działce.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i jak szeroko można interpretować pojęcie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, nawet jeśli strona nie jest bezpośrednim właścicielem gruntu.
“Czy można żądać stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej bramy, której nie jesteś właścicielem? Sąd wyjaśnia, kiedy interes prawny ma kluczowe znaczenie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 650/07 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-07-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-04-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Jolanta Zdanowicz Krystyna Tomaszewska /przewodniczący/ Tadeusz Nowak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2007 r. sprawy ze skargi " A." Sp. z o.o. w N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej "A." Sp. z o.o. w N. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z dnia [...].12.2006 r., znak : [...], odmówił wszczęcia, na wniosek "A." Sp. z o.o. z siedzibą w miejscowości N., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...].09.2006 r., znak: [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. nakazującej Burmistrzowi Miasta i Gminy D. rozbiórkę bramy stalowej dwuskrzydłowej o szerokości 6,7 m i wysokości 1,7 m oraz dwóch słupków murowanych z cegły wapienno - piaskowej o wymiarach rzutu poziomego 1,01 mx 0,75 m i 0,97 m x 0,79 m i wysokości 1,75 m każdy, na których zamontowana jest brama, zlokalizowana na działce nr [...] położonej w miejscowości N., gm. D.. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że "A. " Spółka z o.o. z siedzibą w miejscowości N. nie posiada interesu w rozumieniu art. 28 K.p.a. bowiem kwestionowana przez wnioskodawcę decyzja administracyjna z dnia [...].09.2006r. znak: [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. wydana została w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wybudowanej z naruszeniem przepisów prawa budowlanego bramy stalowej dwuskrzydłowej oraz dwóch słupków murowanych z cegły wapienno - piaskowej na których zamontowano bramę, zlokalizowanych na działce nr [...] położonej w miejscowości N., gm. D. Właścicielem w/w działki stanowiącej pas drogi gminnej jest Gmina D. (wypis z rejestru gruntów z dnia [...].05.2006r.). Organ stwierdził, że w czasie istnienia P. N. doszło do samowolnej budowy ogrodzenia terenu działki nr [...], części pasa drogi gminnej w postaci działek nr [...] i [...], a także leżących po drugiej stronie drogi działek nr [...] i [...]. Na ogrodzonym terenie funkcjonowała ferma. Brama usytuowana na działce nr [...] i przegradzająca pas drogi gminnej była elementem samowolnie wybudowanego ogrodzenia . Organ stwierdził również, że akta sprawy i dołączone do wniosku dokumenty wskazują, że Spółka choć jest właścicielem działki nr [...] wraz z ogrodzeniem usytuowanym na granicy z trzech stron tej działki, a także właścicielem działki nr [...] wraz z częścią ogrodzenia zlokalizowaną na tej działce prostopadle do wygrodzonej drogi, to jednak brama zlokalizowana na drodze (dz. nr [...]) stanowi w całości własność gminy. Zatem Spółka nie posiada tytułu prawnego do samej bramy, jak też terenu, na którym zlokalizowano bramę. W konsekwencji w ocenie organu kontrolnego w sprawie rozstrzygniętej decyzją z dnia [...].09.2006r. znak: [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. "A." Spółka z o.o. z siedzibą w miejscowości N. nie posiada interesu w rozumieniu art. 28 K.p.a. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2007r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. W ocenie organu II instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, zaś zarzuty podnoszone w odwołaniu przez stronę skarżącą nie mają wpływu na kształt zaskarżonego rozstrzygnięcia. "A." Spółka z o.o. z siedzibą w miejscowości N. wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wywodząc swój interes prawny z przepisu art. 342 kc. jako samoistnego posiadacza działki nr [...]. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja nie zapadła po wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Ze względu na naruszenie przez organ II instancji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy zaskarżoną decyzję należało uchylić. Wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. postępowanie, zakończone decyzją organu z dnia [...].09.2006 r., dotyczyło bramy stalowej dwuskrzydłowej oraz dwóch słupków. Organ powiatowy uznał, że obiekty te zlokalizowane są wyłącznie na działce o nr ewid. gruntów [...], stanowiącej pas drogi gminnej (zgodnie z wypisem z rejestru gruntów z dnia [...].05.2006 r. właścicielem działki o nr ewid. gruntów [...] w N. jest Gmina D.). Tymczasem skarżący, na rozprawie oświadczył, że jeden ze słupów stanowiących element bramy jest zlokalizowane na działce skarżącego nr [...] przylegającej do działki [...]. Konfrontując twierdzenie skarżącego z protokołem oględzin oraz mapą sytuacyjną terenu nie sposób ustalić dokładnego położenia słupów. Już z tego tylko powodu zaskarżona decyzja podlega uchyleniu. Zgodnie art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W związku z art. 7 KPA pozostaje art. 77 KPA, który wprost stwierdza, iż organ administracji publicznej ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Należy również zauważyć, iż zgodnie z art. 140 kpa organ odwoławczy tak samo, jak organ I instancji związany jest przepisami art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa, a dodatkowo jeśli istnieją braki w materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji, to organ II instancji może skorzystać z przepisu art. 136 kpa, dającego możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że organ II instancji naruszył omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazać również należy, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 kpa może mieć miejsce tylko wtedy, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie, albo gdy wniosła je strona nie mająca zdolności do czynności prawnych, a w przekonaniu organu nie ma podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu. Organ I instancji zauważył, że zgodnie z art. 157 § 2 prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej przysługuje wyłącznie stronie legitymującej się interesem prawnym lecz w niniejszej sprawie interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. oznacza w istocie rzeczy występowanie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków spółki A." a sprawą administracyjną, w której może nastąpić konkretyzacja jej uprawnień lub obowiązków. Związek ten musi być bezpośredni, to znaczy, że rozstrzygnięcie administracyjne dotyczy bezpośrednio sfery prawnej danego podmiotu. Interes prawny właściciela nieruchomości, wynikający z prawa rzeczowego, może pozostawać w bezpośrednim związku ze sprawą administracyjną i rozstrzygnięciem w takiej sprawie, odnoszącym się do sąsiedniej nieruchomości. Na przykład w uchwale składu pięciu sędziów NSA z dnia 25 września 1995 r. sygn. VI SA 13/95 (ONSA 1995, z. 4, poz. 154) przyjęto, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może wpływać na sposób wykonywania własności sąsiednich nieruchomości, a tym samym właściciel sąsiedniej nieruchomości może być stroną w tym postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że właściciel sąsiedniej nieruchomości może wykazywać w konkretnej sprawie, że załatwienie sprawy dotyczy bezpośrednio jego sfery prawnej, z wszystkimi tego konsekwencjami, zwłaszcza że opisany wyżej obiekt może znajdować się częściowo na gruncie należącym do skarżącego. Z tych też względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI