VII SA/Wa 637/22

VII SA/Wa 637/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-01-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-04-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Ścieszka
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Tomasz Janeczko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OZ 321/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-07
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, asesor WSA Iwona Ścieszka, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 stycznia 2022 r. nr 19/22 w przedmiocie nakazu doprowadzenia do stanu poprzedniego oddala skargę
Uzasadnienie
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej jako: "MWINB", "organ odwoławczy", "organ wojewódzki"), decyzją nr 19/22 z dnia 7 stycznia 2022 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. – dalej jako: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. – dalej jako: "Prawo budowlane") po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej jako: "skarżący" lub "inwestor") od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej jako: "PINB" lub organ I instancji") nr [...] z dnia [...] maja 2021 roku, znak: [...], nakazującej M. S. doprowadzanie ogólnodostępnego korytarza przy lokalu mieszkalnym nr 66 mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] do stanu poprzedniego poprzez demontaż zabudowy części korytarza przy lokalu nr 66 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym na nieruchomości przy ul. [...] w [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Stan faktyczny i prawny w sprawie przedstawiał się następująco:
Pismem z dnia 5 lipca 2012 roku, RSM [...] zwróciła się do PINB o wydanie opinii technicznej dotyczącej wykonanej samowolnie przez skarżącego zabudowy części korytarza (galeryjki z lokalu nr 66 przynależnej do budynku [...]). W dniu 10 sierpnia 2012 roku przedstawiciel PINB [...] dokonał oględzin zabudowy.
Postanowieniem PINB nr [...] z dnia [...] września 2012 roku nałożono na skarżącego obowiązek przedstawienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości wykonanych robót budowlanych polegających na zabudowie części korytarza przy lokalu nr 66 budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...].
Postanowieniem MWINB z dnia 10 października 2012 r. nr 1994/12 utrzymano w mocy powyższe postanowieniem PINB.
Od postanowienia MWINB wniesiono skargę do sądu administracyjnego, która została oddalona wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2923/12.
Następnie postanowieniem PINB nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. zobowiązano skarżącego do wpłacenia zaliczki w kwocie 3.000 zł na pokrycie kosztów oceny technicznej wymaganej na mocy postanowienia nr [...] z dnia [...] września 2012 roku. Powyższe zobowiązanie nie zostało wykonane.
W dniu 30 września 2020 roku wykonano kolejne oględziny na części korytarza przy lokalu nr 66 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się przy ul. [...] w [...], w toku których stwierdzono, że lokal nr 66 zlokalizowany jest na 10 piętrze budynku mieszkalnego wielorodzinnego, a dostęp do lokalu nr 66 oraz lokali nr 64 i 65 jest możliwy przez odrębną galeryjkę, która została zabudowana plastikowymi oknami o wymiarach 2,09 m x 1,49 m.
Pismem z dnia 13 października 2020 roku PINB wezwał inwestora do przedłożenia dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do dysponowania częścią wspólną nieruchomości, czyli ogólnodostępnym korytarzem w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. [...] w [...].
Decyzją PINB nr [...] z dnia [...] maja 2021 r. nakazano inwestorowi doprowadzanie ogólnodostępnego korytarza przy lokalu mieszkalnym nr 66 mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] do stanu poprzedniego poprzez demontaż zabudowy części korytarza przy lokalu nr 66.
Skarżący nie zgadzając się z decyzją organu I instancji, wniósł odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia.
Pismem z dnia 28 lipca 2021 r. MWINB zwrócił się do Wydziału Architektury i Budownictwa [...] Urzędu [...] o przekazanie projektu budowlanego ww. budynku mieszkalnego. Pismem z tej samej daty zwrócono się również do PINB o wskazanie czy budynek ten przyjęty został do użytkowania. W odpowiedzi na powyższe, przy piśmie Wydziału Architektury i Budownictwa [...] Urzędu [...] [...] przekazano kopię decyzji Urzędu [...] z dnia [...] sierpnia 1978 r., oraz zatwierdzony nią projekt budowlany. Pismem z dnia 19 sierpnia 2021 r. PINB poinformował organ, iż nie przyjmował budynku mieszkalnego do użytkowania. Ponadto pismem z dnia 4 października 2021 r. Wydział Architektury i Budownictwa [...] Urzędu [...] poinformował, iż nie dysponuje dokumentacją dotyczącą przyjęcia wspomnianego budynku do użytkowania. Zawiadomieniami z dnia 22 października 2021 r. oraz 26 listopada 2021 r. poinformowano strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz składania wyjaśnień.
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, skarżoną decyzją z dnia 7 stycznia 2022 r., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] maja 2021 r., znak: [...].
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, MWINB wyjaśnił, że zostało ono wydane na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zaś podstawą dla przyjętego stanu faktycznego były ustalenia poczynione w trakcie oględzin przeprowadzonych w przedmiotowej sprawie wykonanych w dniu 10 sierpnia 2012 r. oraz 30 września 2020 roku. W toku tej ostatniej kontroli, stwierdzono, że stan faktyczny nie uległ zasadniczym zmianom w stosunku do zapisów zawartych w protokole oględzin z dnia 10 sierpnia 2012 r.
Organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Przepisy te wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej.
Organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy wynika, że wykonane roboty budowlane stanowiące przebudowę części obiektu, zostały zrealizowane bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę oraz bez uzyskania zgody organu architektoniczno-budowlanego. Zatem wykonanie omawianych robót budowlanych stanowi samowolę budowlaną (inwestor dokonał bowiem nieprzewidzianej w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 1978 r. zabudowy części korytarza wstawiając w miejscu projektowanej balustrady stalowej - ścianę z oknem). W ten sposób z otwartej galeryjki zabezpieczonej balustradą wydzielono zamkniętą przestrzeń. Inwestor winien więc przed przystąpieniem do powyższych robót uzyskać pozwolenie na budowę od organu administracji architektoniczno- budowlanej i dopiero wówczas realizować w/w inwestycję. Na powyższe wskazał również WSA w Warszawie w wydanym w ramach badanej sprawy wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2923/12.
W ocenie MWINB opisana powyżej sytuacja wypełnia dyspozycję art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, który dotyczy robót wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Słusznie zatem zdaniem organu odwoławczego, PINB wszczął procedurę mającą na celu doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo, wyjaśnił, że w wypadku ustalenia, że nie jest możliwe doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem lub też strona nie przejawia koniecznej w tym kierunku inicjatywy, organ ma obowiązek nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Jednocześnie z uwagi na fakt, iż przedmiotowe roboty budowlane zostały już zakończone, prawidłowo zastosowano art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.
Zdaniem MWINB, organ I instancji prawidłowo ocenił, że w niniejszej sprawie skarżący nie posiada stosownego uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co nie pozwala tym samym na zalegalizowanie wykonanych przez niego robót w trybie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 Prawa budowlanego.
MWINB, wyjaśnił, że kwestie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlowe w toku stosowania procedury naprawczej z art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego są kluczowe, podobnie jak ocena zgodności wykonanych robót z przepisami technicznymi i organy winny ją w tym postępowaniu badać. Nie ma żadnego racjonalnego powodu, by różnicować warunki prawne, które określają organy nadzoru budowlanego, w stosunku do wymagań i obowiązków nakładanych przy wydawaniu pozwolenia na budowę.
Organ przypomniał, że skarżonym rozstrzygnięciem PINB, został nałożony na skarżącego obowiązek doprowadzenia ogólnodostępnego korytarza przy lokalu mieszkalnym nr 66 mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] do stanu poprzedniego poprzez demontaż zabudowy części korytarza przy lokalu nr 66. Wykonanie robót budowlanych polegających na zabudowie części korytarza wymagało uzyskania zgody właściciela tej klatki schodowej, czyli RSM [...], ponieważ klatka schodowa stanowi część wspólną. Organ wskazał, że z akt sprawy nie wynika, że Spółdzielnia RSM [...] wyraziła zgodę na zajęcie części wspólnej, tj. klatki schodowej oraz wykonanie zabudowy części korytarza w rejonie przy lokalu nr 66 (co więcej, to właśnie Spółdzielnia RSM [...] była inicjatorem prowadzonego postępowania w ramach nadzoru budowlanego). Zatem na dzień orzekania przez organy nadzoru budowlanego inwestor nie posiada zgody spółdzielni mieszkaniowej. Z uwagi na brak posiadania przez skarżącego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane PINB zasadnie wskazał na brak możliwości legalizacji robót budowlanych. Podstawę do nałożenia obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu poprzedniego stanowi art. 51 ust. 1 pkt 1, który to przepis może być zastosowany przez organ, jeżeli wykaże on, że nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
MWINB nie uznał za słuszny zarzutu odwołania, w którym wskazano, iż skarżona decyzja rażąco narusza obowiązujące przepisy prawa. Zdaniem organu odwoławczego rażące naruszenie przepisów prawa może być przesłanką do stwierdzenia nieważności decyzji, biorąc zaś pod uwagę, iż pismo z dnia 26 czerwca 2021 roku zostało zatytułowane jako odwołanie i wyraża niezadowolenie skarżącego z decyzji PINB Nr [...] z dnia [...] maja 2021 roku, organ odwoławczy potraktował przedmiotowe pismo jako odwołanie od decyzji organu powiatowego nie zaś jako wniosek o stwierdzenie nieważności w/w rozstrzygnięcia. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowo-administracyjnym wniesienie w otwartym terminie do złażenia odwołania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, bez jednoznacznego wskazania, że strona faktycznie żąda wszczęcia postępowania nadzwyczajnego sprawia, że organ takie żądanie ma rozpoznać jako odwołanie, które daje stronie gwarancję szerszego zbadania sprawy - decyzji, bowiem obliguje organ do ponownego jej rozpatrzenia, a nie ograniczenia się wyłącznie do zbadania przesłanek z art. 156 k.p.a.
Skarżący nie zgadzając się z orzeczeniem organu II instancji wniósł skargę do sądu.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
art. 7, art. 28 art. 77 § 1, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
art. 28 ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 1, art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego
Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że:
- decyzja organu II instancji całkowicie ignoruje pozostawanie w obrocie prawnym postanowienia PINB z dnia [...] września 2012 r. Nr [...] i postanowienia MWINB z dnia 10 października 2012 r., jak też ignoruje skutki prawomocności wyroku WSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2013r., sygn. akt VII SA/Wa 2923/12;
- zaskarżona decyzja całkowicie ignoruje pozostawanie w obrocie prawnym postanowienia PINB [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 roku.
- zaskarżona decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ w postępowaniu administracyjnym przed organami pierwszej i drugiej instancji nie brali udziału właściciele lokali mieszkalnych nr: 64 i 65 położonych w przedmiotowej nieruchomości, do których dostęp prowadzi przez odrębną galeryjkę, która została zabudowana plastykowymi oknami o wymiarach 2,09m x 1,49 m;
- zaskarżona decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ w postępowaniu administracyjnym przed organami pierwszej i drugiej instancji nie brali właściciele pozostałych lokali mieszkalnych położonych w przedmiotowej nieruchomości;
- zaskarżona decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ w postępowaniu administracyjnym przed organami pierwszej i drugiej instancji nie brali pozostali współwłaściciele lokalu mieszkalnego nr 66;
- decyzja PINB [...] nr [...] z dnia [...] maja 2021 roku, jak skarżona decyzja są niewykonalne;
Skarżący wskazał, że zgodnie z pismem z dnia 19 sierpnia 2021 r. PINB [...] potwierdził, że organ nie przyjmował ww. budynku mieszkalnego do użytkowania, co potwierdza pismo z dnia 4 października 2021 r. Wydziału Architektury i Budownictwa [...], co oznacza, że proces budowlany, wszczęty na mocy decyzji Urzędu [...] z dnia [...] sierpnia 1978 r. nie został zakończony.
Skarżący wniósł o Ponadto skarżący wniósł o uchylenie skarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości.
Organ w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 stycznia 2022 r., utrzymująca w mocy decyzję PINB nakazującą skarżącemu doprowadzanie ogólnodostępnego korytarza przy lokalu mieszkalnym nr 66 mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] stanu poprzedniego poprzez demontaż zabudowy części korytarza przy lokalu nr 66 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym na nieruchomości przy ul. [...] w [...].
Podstawę prawną powyższej decyzji stanowił art. art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Z uwagi na fakt wykonania przez skarżącego kwestionowanych robót, zastosowanie znalazł art. 51 ust. 1 pkt 7, w myśl którego przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1
Wskazać w tym miejscu należy, że wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy są one wykonywane w dacie wydania postanowienia. Jeśli roboty już zostały zrealizowane, to powinien mieć zastosowanie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. W takiej sytuacji orzeczenie o wstrzymaniu robót budowlanych jest zbędne (por. wyroki NSA: z 12 października 2007 r., II OSK 629/07, z 4 czerwca 2007 r., II OSK 861/06, z 17 czerwca 2011 r., II OSK 1106/10, wszystkie powołane orzeczenia publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka właśnie sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, dlatego nie było potrzeby wydawania przez organ odrębnego postanowienia o wstrzymaniu robót.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie, ustalony został przez organy na podstawie przeprowadzonych w toku postępowania oględzin korytarza do lokalu 66 zajmowanego przez skarżącego. Jak wynika z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 10 sierpnia 2012 r. przez organ powiatowy, lokale mieszkalne nr 66 i 65 znajdują się na XI kondygnacji budynku i są usytuowane obok siebie. Przed drzwiami wejściowymi do lokalu mieszkalnego nr 66 znajduje się korytarz komunikacji ogólnej, w którym z jednej strony znajduje się okno w ścianie zewnętrznej o wymiarach 2,09 m x 1,49 m dwudzielne, plastikowe wbudowane na wysokości 1,08 m od posadzki. Okno to jest uchylnie otwierane. W ścianie przeciwległej istnieje okno dwudzielne plastikowe o wymiarach 1,40 m x 1,12 m, które jest oknem kuchennym lokalu nr 65. Korytarz przed lokalem nr 66 o wymiarach 1.42 m x 2,95 m i wysokości 2,45 m. Ta część korytarza oddzielona jest od komunikacji na tym piętrze drzwiami drewnianymi o wymiarach 0,91 m x 2,04 m zaopatrzonymi zamkiem typu .zasuwka" oraz numerem lokal nr 66. Skrzydło drzwiowe otwiera się w stronę lokalu nr 66. Skrzydło drzwiowe do lokalu nr 66 o szerokości 1,165 m otwierane na ścianę z oknem kuchennym lokalu nr 65. Długość ściany korytarza do okna kuchennego lokalu nr 65 wynosi 1,075 m. Przy zamkniętych drzwiach drewnianych oddzielających korytarz od komunikacji - brak drogi ewakuacyjnej z lokalu nr 66.
Obecny na oględzinach przedstawiciel RSM [...] oświadczył, że przedmiotowe drzwi korytarza istnieją w projekcie budowlanym. Ponadto w ścianie zewnętrznej w projekcie budowlanym nie ma okna, a poniżej istniejącego okna jest tylko barierka stalowa, która istnieje w dniu oględzin. Obecny na oględzinach J. P. oświadczył, że mieszka w lokalu nr 65 od 1995 r. i w ścianie zewnętrznej zamontowane było okno uchylnie otwierane drewniane, a przed barierką była zabudowa obłożona sidingiem Przy zamkniętym skrzydle okiennym w ścianie zewnętrznej nie ma możliwości wietrzenia kuchni lokalu nr 65. Obecny na oględzinach M. S. oświadczył, że istniejące okno plastikowe rozwierno-uchylne zamontował około 2008-2009 r. w miejscu poprzedniego okna i jest ono zawsze uchylone. W toku ostatniej kontroli przeprowadzonej w dniu 30 września 2020 r. stan faktyczny nie uległ zasadniczym zmianom w stosunku do zapisów zawartych w protokole oględzin z dnia 10 sierpnia 2012 r.
Ustalono zatem w sposób nie budzący wątpliwości, że to skarżący w latach 2008-2009, dokonał zabudowy korytarza poprzez zamontowanie w ścianie zewnętrznej okien plastikowych o wymiarach 2,09 m x 1,49 m zamontowanych na wysokości 1,08 m od podłogi. Wezwaniem z dnia 13 października 2020 r., organ powiatowy zobowiązał skarżącego do przedłożenia dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do dysponowania częścią wspólną nieruchomości, czyli ogólnodostępnym korytarzem w przedmiotowym budynku mieszkalnym wielorodzinnym tj. zgody Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej [...] na wykonanie przedmiotowej zabudowy korytarza, zaś na datę wydania zaskarżonej decyzji skarżący dokumentu takiego nie przedłożył.
Zabudowa korytarza doprowadziła do rozbudowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, bowiem zwiększyła jego parametr charakterystyczny w postaci kubatury.
Mając na uwadze, że niektóre formy budowy (tu: rozbudowa) mogą wystąpić łącznie z prowadzeniem robót budowlanych polegających na przebudowie, wymagało także ustalenia, czy realizacja projektu budowlanego obejmuje dokonanie przebudowy w ramach rozbudowy obiektu. Oceniając poprawność kwalifikacji planowanych robót budowlanych jako rozbudowy z uwzględnieniem rozwiązań projektowych przyjętych w przedstawionym przez inwestora projekcie budowlanym należało mieć na uwadze, że z cytowanego powyżej przepisu art. 3 pkt 6 p.b. wynika, że nie tylko powstawanie nowych obiektów, ale także określone prace przy obiektach już istniejących mieszczą się w zakresie pojęcia "budowa". Zgodnie bowiem z tym przepisem, rozbudowę również należy traktować tak jak budowę. O budowie można mówić wówczas, gdy powstaje nowy obiekt budowlany, jak i przypadku, gdy dochodzi do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego, w efekcie czego powstaje nowa substancja budowlana. W tym drugim przypadku mamy do czynienia z rozbudową. Cechą odróżniającą obie ww. formy budowy jest to, czy nowopowstała substancja budowlana jest wynikiem robót budowlanych niepowiązanych z istniejącym obiektem budowlanym czy też robót budowlanych związanych z obiektem budowlanym istniejącym (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2020 r., II OSK 1691/20).
Rozbudowa związana jest ze zmianą charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, która jednak nie prowadzi do powstania żadnego nowego obiektu, lecz do modyfikacji obiektu wcześniej istniejącego. W wyniku rozbudowy nie powstaje nowy obiekt budowlany czy też nowa substancja budowlana. Rozbudowany budynek pozostaje tym samym obiektem w rozumieniu p.b. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2018 r., II GSK 1318/16 ).
Skoro zatem rozbudowa mieści się w pojęciu budowy, zrealizowany przez skarżącego montaż okien, wymagał uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę w myśl art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika, że wykonane roboty budowlane, zostały zrealizowane bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę. Wykonanie tych robót, stanowi zatem samowolę budowlaną.
Na powyższe wskazał również WSA w Warszawie w wydanym w ramach badanej sprawy prawomocnym wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2923/12. W uzasadnieniu tego wyroku tut. Sąd wskazał: "W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż inwestor wykonał samowolnie roboty budowlane polegające na zabudowie części korytarza ogólnodostępnego przy lokalu nr 66 w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym przy ul. przy ulicy [...] w [...], który znajduje się z zasobach Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...]
Również zdaniem Sądu obecnie rozpoznającego sprawę, opisana powyżej sytuacja wypełnia dyspozycję art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, który dotyczy robót wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Słusznie zatem organ I instancji wszczął procedurę mającą na celu doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b., organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Nakaz ten, może i powinien być wydany, gdy nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Zaakcentować należy, że celem postępowania naprawczego jest doprowadzenie kontrolowanego obiektu do stanu zgodnego z obecnie obowiązującym prawem (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 października 2023 r., II SA/Kr 701/23).
Zdaniem Sądu organy słusznie oceniły, że w niniejszej sprawie skarżący nie posiada stosownego uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co nie pozwala tym samym na zalegalizowanie wykonanych przez niego w trybie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 Prawa budowlanego. Niewątpliwie zabudowany korytarz stanowi część wspólną budynku, a zatem jego zabudowa oknami, wymagała zgody właściciela tej części budynku czyli RSM [...], zaś z akt sprawy nie wynika by na dzień wydania skarżonej decyzji, inwestor legitymował się taką zgodą. Brak posiadania przez skarżącego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przesądza o braku możliwości legalizacji robót budowlanych. Podstawę do nałożenia obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu poprzedniego stanowi art. 51 ust. 1 pkt 1, który to przepis może być zastosowany przez organ, jeżeli wykaże on, że nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, a taka właśnie sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Niezasadne są podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Organy w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające zgodnie z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego określonymi w przepisach art. 7 k.p.a.-zasadą ustalenia prawdy obiektywnej, art. 77 § 1 k.p.a.-zasadą zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie. Nie doszło także do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., bowiem argumentacja organu zawarta w uzasadnieniu decyzji jest w ocenie Sądu przekonująca.
Wskazane przez skarżącego a rzekomo zignorowane przez organy postanowienie PINB z dnia [...] września 2012 r. Nr [...], postanowienie MWINB z dnia 10 października 2012 r. oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2013r" sygn. akt VII SA/Wa 2923/12, nie mają żadnego związku z przedmiotem niniejszego postępowania. Dotyczyły one bowiem nałożenia obowiązku przedłożenia przez skarżącego ceny technicznej, dotyczącej prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Z kolei wskazane również w skardze postanowienie PINB [...] [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., zobowiązywało skarżącego do wpłacenia zaliczki na pokrycie kosztów sporządzenia powyższej oceny technicznej.
Wbrew zarzutowi skargi, zarówno właściciele pozostałych lokali o których mowa w skardze, jak też współwłaścicielka lokalu nr 66 nie byli stronami niniejszego postępowania, a zatem nie musieli brać w nim udziału. Przesądził o tym Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w niniejszej sprawie postanowieniu z dnia 7 września 2023 r., II OZ 321/23.
W uzasadnieniu tego postanowienia NSA wskazał, że "przedmiotowa sprawa dotyczy skierowanego do M. S. nakazu doprowadzenia ogólnodostępnego korytarza przy lokalu mieszkalnym nr 66 mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] do stanu poprzedniego poprzez demontaż zabudowy części korytarza przy lokalu nr 66 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym na nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Za Sądem pierwszej instancji powtórzyć trzeba, że z akt sprawy nie wynika, aby A.S. również była inwestorem tych robót i aby nałożono na nią jakiekolwiek obowiązki. Wnioskodawczyni może mieć zatem ewentualnie interes faktyczny w tej sprawie, gdyż sporne roboty budowlane zostały wykonane na częściach wspólnych budynku znajdujących się w pobliżu lokalu nr 66, a taki interes faktyczny nie daje podstawy do dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu sądowym". Zawarta w przytoczony wyżej postanowieniu NSA ocena, odnosi się także do właścicieli pozostałych lokali wymienionych w skardze.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
-----------------------
#