VII SA/Wa 594/04

VII SA/Wa 594/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-04-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla /sprawozdawca/
Bogusław Moraczewski /przewodniczący/
Wojciech Mazur
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II OSK 1012/05 - Wyrok NSA z 2006-07-27
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej przeniesienia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...], II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
VII S A /Wa 594 / 04
U Z A S A D N I E N I E
M. W. wnioskiem z dnia 28 sierpnia 2003 r. skierowanym do Wojewody [...] domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatu w W. z dnia [...] kwietnia 2000 r. w sprawie przeniesienia pozwolenia na budowę myjni samochodowej .
W uzasadnieniu wniosku podniósł ,że mimo pisemnego zawiadomienia urzędu jak i informacji udzielonej osobiście o cofnięciu pełnomocnictwa do występowania w jego imieniu jakie w roku 1995 udzielił swojej żonie J. W. , organ ten w oparciu o zgodę J. W. powołującej się na działanie w imieniu M. W. wydał decyzję na przeniesienie pozwolenia na budowę na małżonków M. i G. G.
Poza tym wnioskodawca wskazał , że w oparciu o takie same dokumenty Starosta w W. wydał w dniu [...] listopada 1999 r. decyzję odmawiającą zgody na przeniesienie pozwolenia budowlanego z dnia [...] marca 1997 r. z małżonków W. na M. i G. G.
Wskazał także , że toczyło się postępowanie karne w sprawie posłużenia się odwołanym pełnomocnictwem .
Te okoliczności zdaniem wnioskodawcy świadczą o tym , że decyzja z dnia [...] kwietnia 2000 r. wydana w oparciu o art. 40 Prawa budowlanego przenosząca pozwolenie na budowę z dnia [...] marca 1997 r. dotknięta jest wadą rażącego naruszenia prawa .
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 , 157 § 1 i art. 158 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty w W. z dnia [...] kwietnia 2001 r.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał ,że kwestionowana decyzja została wydana w oparciu o art. 40 ustawy Prawo budowlane , który stanowi , że zmiana adresata decyzji o pozwoleniu na budowę może nastąpić , jeśli spełnione zostaną warunki określone w tym przepisie tj. osoba na rzecz której ma być przeniesione pozwolenie na budowę musi się wykazać prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane , zgodą strony na rzecz której została wydana decyzja pierwotna oraz oświadczeniem o przyjęciu wszystkich warunków zawartych w tej decyzji .
Analiza akt wykazała , że nowy inwestor małżonkowie M. i G. G. załączyli do wniosku dokumenty wynikające z art. 40 ustawy Prawo budowlane , w tym dowód iż przysługuje im prawo wieczystego użytkowania gruntu i pełnomocnictwo udzielone J. W. przez M. W. aktem notarialnym z dnia 2 maja 1995 r.
Przedłożony przez wnioskodawcę w toku postępowania nieważnościowego akt notarialny z 14 lipca 1999 r. odwołujący udzielone pełnomocnictwo , organ cenił jako nowy dowód w sprawie nieznany organowi , który wydał badaną decyzję i będący ewentualną podstawą do wznowienia postępowania nie mogący natomiast stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności badanej decyzji z mocy przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa .
Odwołanie od decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności złożył M. W. domagając się jej uchylenie .
W uzasadnieniu odwołania wskazał , że w związku z tą sprawą toczyło się postępowanie karne przeciwko jednemu z urzędników Starostwa Powiatowego . Postępowanie to zakończyło się postawieniem zarzutu przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego i wniesieniem aktu oskarżenia . Wskazał ,że już 8 grudnia 1999 r. informował urzędnika Starostwa w W. przygotowującego decyzję merytoryczną o cofnięciu pełnomocnictwa . Stanowisko to było potwierdzeniem pisma z dnia 29 października 1999 r. informującego o tym fakcie . Mimo to urzędnicy pominęli te okoliczności i wydali decyzję o zmianie pozwolenia na budowę bez informowania M. W. o tym fakcie . Poza tym z uzasadnienia decyzji z dnia [...] listopada 1999 r. wynikało , że organowi znany był fakt nie wyrażania zgody na przeniesienie pozwolenia na budowę . Urzędnikowi znany był również fakt odwołania pełnomocnictwa jednak dokument w postaci aktu notarialnego nie został przez niego dołączony do akt sprawy . Ten sam urzędnik sporządził w dniu 8 grudnia 1999 r. notatkę urzędową o braku zgody wnioskodawcy na przeniesienie pozwolenia budowlanego .
Mimo tych okoliczności organ wydał w dniu [...] kwietnia 2000 r. decyzję o przeniesieniu pozwolenia na budowę choć wcześniej - w dniu [...] listopada 1999 r. wydał decyzję o odmowie tego przeniesienia .
Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2004 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy .
W uzasadnieniu podał , że rozstrzygniecie Starosty w W. o przeniesieniu pozwolenia na budowę zostało wydane w oparciu o właściwą podstawę prawną , nie narusza przepisów o właściwości , a także nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją . Decyzja została wydana po uprzednim przedłożeniu przez nowych inwestorów małżonków G. dokumentów określanych w przepisie art. 40 Prawa budowlanego . Natomiast przedłożony przez wnioskodawcę dokument w postaci aktu notarialnego z dnia 14 lipca 1999 r. o odwołaniu pełnomocnictwa został oceniony jako ewentualna podstawa do wznowienia postępowania .
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe rozstrzygnięcie złożył M. W. wnosząc o jej uchylenie . Podtrzymał dotychczasowe twierdzenie co do wiedzy urzędników Starostwa w W. o braku jego zgody na przeniesienie pozwolenia budowlanego . W związku z tym twierdzenia organu, iż dokument odwołania pełnomocnictwa stanowi nowy nieznany organowi dowód w sprawie uznał za niezgodny ze stanem faktycznym . W konsekwencji twierdził, że istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie . Przepis art. 40 ust 1 Prawa budowlanego stanowi ,że organ, który wydał decyzję określoną w art. 28, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2. Zatem niezbędnym elementem do wydania takiej decyzji jest zgoda pierwotnych adresatów decyzji o pozwoleniu na budowę . Organ nie może dokonać takiego przeniesienie jeśli poprzedni jej adresat nie wyrazi na to zgody .
W niniejszej sprawie stroną pierwotnej decyzji byli małżonkowie M. i J. W. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje , że postępowanie o przeniesienie pozwolenia budowlanego na małżonków G. toczyło się od dłuższego czasu i zakończyło się pierwotnie decyzją Starosty w W. z dnia [...] listopada 1999 r. odmawiającą przeniesienia pozwolenia budowlanego . Z uzasadnienia decyzji wynikało wprost , że podstawą do odmowy przeniesienia pozwolenia był brak zgody M. W. na przeniesienie . Sprzeciw został wyrażony w piśmie z dnia 29 października 1999 r. skierowanym do Starostwa w W.
Po tej decyzji małżonkowie G. kontynuowali starania o przeniesienie na nich pozwolenia budowlanego i nową pozytywną dla nich decyzję organ wydał w dniu [...] kwietnia 2000 r. przy zgodzie J. W. wyrażonej w imieniu własnym i jako pełnomocnika M. W. Zatem w niespełna 5 miesięcy później organ wydał odmienną decyzję przy czym dokumenty zgromadzone w sprawie dowodzą , że M. W. nadał nie wyrażał zgody na to przeniesienie , informując organ o swoim stanowisku .
Wskazuje na to spisany w dniu 8 grudnia 1999 r. protokół z pobytu skarżącego w siedzibie Starostwa i zawarty tam jego sprzeciw oraz kolejna informacja o odwołaniu darowizny dokonanej na rzecz małżonków G. Poza tym w dniu 16 grudnia 1999 r. skarżący ponowił sprzeciw co do przeniesienia pozwolenia budowlanego oraz zadeklarował dostarczenie do dnia 15 lutego 2000 r. pozwu sądowego dokumentującego odwołanie darowizny i żądanie zwrotu nieruchomości.
Istotnie brak było w aktach administracyjnych dokumentu odwołania pełnomocnictwa jakiego wcześniej udzielił J. W., a które aktem notarialnym z dnia 14 lipca 1999 r. skarżący odwołał . Jednakże trudno w oparciu o istniejące dokumenty i przebieg postępowania nie dać wiary twierdzeniom skarżącego o tym , że informował organ o jego odwołaniu.
Jednak gdyby nawet organ nie posiadał wiedzy o odwołaniu pełnomocnictwa to przebieg postępowania , zgromadzone pisma i oświadczenia w nich zawarte złożone po dniu 15 listopada 1999 r. nie pozostawiają wątpliwości co do tego , że nadal nie było zgody M. W. na przeniesienie pozwolenia na budowę myjni samochodowej na małżonków G.
Zatem ocena prawidłowości postępowania w przedmiocie przeniesienia pozwolenia na budowę nie może być sprowadzona jedynie do dokumentu jakim jest akt notarialny z dnia 15 listopada 1999 r. o odwołaniu pełnomocnictwa którym dysponowała wcześniej J. W. Gdyby bowiem przyjąć jedynie to kryterium to istotnie wobec braku tego dokumentu w aktach administracyjnych stanowiłby on nowy dokument nie znany organowi będący jedynie podstawą do ewentualnego wznowienia postępowania . Z przyczyn wskazanych wyżej tak jednak być nie może . Organ nie mógł uznać za wystarczające do przeniesienia pozwolenia na budowę wyrażenie zgody przez pełnomocnika M. W., w sytuacji gdy znał rzeczywistą wolę mocodawcy oraz skonfliktowanie stron .
W tym kontekście należy przypomnieć ,że przy ustalaniu wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ winien badać nie tylko samą treść decyzji oraz zachowanie przepisów procedury administracyjnej przy jej wydawaniu, lecz także ustalić czy weryfikowane rozstrzygnięcie nie narusza rażąco przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę jego wydania. Wymaga to często zabiegów procesowych (tj. sprawdzenia prawidłowości zgromadzenia materiału dowodowego) prowadzących do ustalenia czy przy wydawaniu decyzji podlegającej weryfikacji spełnione zostały ustawowe wymagania, warunkujące wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z prawem. (wyrok NSA w Warszawie z dnia 22 marca 2002 r. I SA 1130/00 LEX nr 82641 )
Prowadząc postępowanie nieważnościowe organy nie odniosły się do twierdzeń zawartych we wniosku co do wiedzy urzędników o sprzeciwie skarżącego i braku jego zgody na przeniesienie pozwolenia budowlanego . Poprzestały na stwierdzeniu , że ujawnienie dokumentu odwołania pełnomocnictwa jest nową okolicznością faktyczną lub nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji, nie znanym organowi, który wydał decyzję.
Rzetelne odniesienie się do okoliczności wskazanych we wniosku o stwierdzenie nieważności i podnoszonych w toku postępowania pozwoliłoby ustalić czy rzeczywiście kwestionowana decyzja podjęta została wbrew wyraźnemu nakazowi przewidzianemu w danym przepisie prawa , czyli przy braku zgody poprzedniego adresata decyzji.
Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Stwierdzenie nieważności decyzji z tego powodu powinno zatem dotyczyć przypadków ewidentnego bezprawia, którego nie można tolerować ani usprawiedliwiać.
Z przyczyn wyżej wskazanych Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję . Natomiast na podstawie art. 152 wyżej wskazanej ustawy orzekł jak w pkt. II wyroku .