VII SA/Wa 590/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi trzech spółek na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z 2007 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP). Skarżące spółki zarzuciły, że definicje powierzchni biologicznie czynnej (§ 2 ust. 10 MPZP) oraz procentowego wskaźnika terenów biologicznie czynnych (§ 2 ust. 11 MPZP) są niezgodne z obowiązującymi przepisami, w szczególności z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (r.w.t.). Zdaniem skarżących, organ uchwałodawczy nie miał uprawnień do wprowadzania własnych definicji, które modyfikowały lub były sprzeczne z definicjami zawartymi w aktach wyższego rzędu, co ograniczało ich prawo własności i swobodę zabudowy. Organ argumentował, że w momencie uchwalania MPZP brak było legalnej definicji tych pojęć, a późniejsze zmiany przepisów nie obligowały do aktualizacji planu uchwalonego w trybie starszej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał rację skarżącym. Sąd uznał, że organ przekroczył swoje uprawnienia planistyczne, wprowadzając definicje, na które nie pozwalała ustawa z 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto, definicje te były niezgodne z aktualnym brzmieniem rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, co naruszało zasadę hierarchii aktów prawnych. Sąd stwierdził nieważność § 2 ust. 10 i § 2 ust. 11 zaskarżonej uchwały, zasądzając jednocześnie od Miasta Stołecznego Warszawy solidarnie na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie kompetencji planistycznych organów przy tworzeniu MPZP, niezgodność aktów prawa miejscowego z przepisami wyższego rzędu, interpretacja przepisów dotyczących powierzchni biologicznie czynnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji uchwalania MPZP na podstawie starszej ustawy i późniejszych zmian przepisów wykonawczych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ uchwałodawczy ma kompetencję do wprowadzania własnych definicji pojęć (np. "powierzchnia biologicznie czynna") w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeśli są one sprzeczne lub modyfikują definicje zawarte w aktach wyższego rzędu (rozporządzeniach)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ uchwałodawczy nie ma kompetencji do wprowadzania własnych definicji w MPZP, które modyfikują lub są sprzeczne z definicjami zawartymi w aktach wyższego rzędu, gdyż narusza to zasadę hierarchii aktów prawnych i przekracza upoważnienie ustawowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wprowadzanie przez organ własnych definicji w MPZP, które są sprzeczne z definicjami zawartymi w rozporządzeniach, stanowi przekroczenie upoważnienia ustawowego i narusza zasadę hierarchii aktów prawnych. Akty prawa miejscowego mogą jedynie uzupełniać przepisy powszechnie obowiązujące, a nie je modyfikować lub zastępować.
Czy MPZP uchwalony na podstawie ustawy z 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym może zawierać definicje, które nie były przewidziane w ówcześnie obowiązujących przepisach materialnych, ale były zgodne z procedurą planistyczną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nawet jeśli procedura planistyczna była zgodna z przepisami obowiązującymi w momencie jej wszczęcia, organ planistyczny musi stosować aktualnie obowiązujące prawo materialne, a wprowadzanie definicji bez upoważnienia ustawowego jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że stosowanie przepisów dotychczasowych dotyczy procedury, a nie prawa materialnego. Organ planistyczny musi stosować aktualnie obowiązujące przepisy prawa materialnego, a wprowadzanie definicji do MPZP bez wyraźnego upoważnienia ustawowego stanowi naruszenie prawa.
Czy MPZP, który nie został zaktualizowany, może zawierać postanowienia sprzeczne z nowymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli MPZP zawiera postanowienia sprzeczne z nowymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego, należy dążyć do ich wyeliminowania poprzez aktualizację planu lub wykładnię przepisów MPZP z uwzględnieniem nowych regulacji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy gminy mają obowiązek aktualizować plany miejscowe w przypadku zmiany przepisów ustawowych, aby zapewnić zgodność z prawem powszechnie obowiązującym. Niezaktualizowane postanowienia MPZP, które są sprzeczne z nowymi przepisami, powinny zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.
Przepisy (14)
Główne
u.p.z.p. art. 15 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa, że MPZP może określać minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej, ale nie upoważnia do definiowania tej powierzchni.
u.z.p. art. 10
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Nie upoważniała organu do wprowadzania do MPZP definicji innych niż wymienione w tym przepisie.
p.p.s.a. art. 147 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
p.b. art. 4
Prawo budowlane
Konstytucja art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 67
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
z.p.t. art. 147 § 1
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie Zasad techniki prawodawczej
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 33
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Definicje powierzchni biologicznie czynnej i jej wskaźnika w MPZP są niezgodne z obowiązującymi przepisami wyższego rzędu (rozporządzeniem Ministra Infrastruktury). • Organ uchwałodawczy przekroczył swoje kompetencje planistyczne, wprowadzając własne definicje bez upoważnienia ustawowego. • Niezgodność definicji w MPZP z przepisami wyższego rzędu narusza prawo własności i swobodę zabudowy skarżących. • Nawet jeśli MPZP był uchwalany na podstawie starszej ustawy, organ musiał stosować aktualne prawo materialne. • Niezaktualizowane postanowienia MPZP, sprzeczne z nowymi przepisami, powinny zostać wyeliminowane.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu, że w momencie uchwalania MPZP brak było legalnej definicji powierzchni biologicznie czynnej, co uprawniało do wprowadzenia własnej definicji. • Argumentacja organu, że zmiana MPZP uchwalonego w trybie ustawy z 1994 r. nie jest możliwa, gdyż ustawa ta nie obowiązuje. • Argumentacja organu, że zaskarżone przepisy MPZP powielają zakazy przewidziane w Studium.
Godne uwagi sformułowania
organ uchwałodawczy nie ma kompetencji do modyfikowania tych pojęć na potrzeby konkretnego MPZP, gdyż regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie "uzupełnienie" przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej a nie ich zastępowanie, czy jakąkolwiek modyfikację. • przekroczenie władztwo planistyczne z uwagi na brak upoważnienia ustawowego do wprowadzenia w MPZP takich regulacji. • nie jest dopuszczalne powtarzanie lub modyfikacja przez akt prawa miejscowego pojęć uregulowanych już w akcie wyższego rzędu, w tym w rozporządzeniu. • zasada hierarchiczną wykładni prawa (lex superior derogat legi inferior) przepis prawny wyższego rzędu uchyla przepis znajdujący się niżej w hierarchii ważności. • dla "czystości obrotu prawnego" zasadne jest w tej sprawie stwierdzenie nieważności MPZP w zakresie spornych definicji a nie dokonywanie wykładni MPZP w zgodzie z prawem powszechnie obowiązującym.
Skład orzekający
Anna Pośpiech-Kłak
asesor
Artur Kuś
sprawozdawca
Mirosław Montowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie kompetencji planistycznych organów przy tworzeniu MPZP, niezgodność aktów prawa miejscowego z przepisami wyższego rzędu, interpretacja przepisów dotyczących powierzchni biologicznie czynnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwalania MPZP na podstawie starszej ustawy i późniejszych zmian przepisów wykonawczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia niezgodności planów miejscowych z przepisami wyższego rzędu, co ma bezpośrednie przełożenie na prawo własności i możliwość zabudowy nieruchomości. Pokazuje, jak sądy administracyjne egzekwują zasadę hierarchii aktów prawnych.
“Niezgodne z prawem definicje w planie miejscowym – sąd uchyla uchwałę rady miasta!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.