VII SA/Wa 547/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-11-30
NSAbudowlaneWysokawsa
nadzór budowlanyotwór okiennysamowola budowlanaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymisamokontrola organuuchylenie decyzjiwarunki techniczne budynków

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu nadzoru budowlanego, stwierdzając naruszenie przepisów o samokontroli przez organ.

Sprawa dotyczyła legalności wykonania dodatkowego otworu okiennego w istniejącym budynku mieszkalnym. Po serii decyzji i odwołań, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, w ramach samokontroli, uchylił własną decyzję i decyzję organu I instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. WSA uchylił decyzję organu nadzoru budowlanego, uznając, że organ ten naruszył art. 54 § 3 p.p.s.a., ponieważ w ramach samokontroli nie mógł przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia, a powinien rozstrzygnąć ją merytorycznie.

Sprawa wywołana została skargą A. i W. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie w sprawie legalności wykonania dodatkowego otworu okiennego w istniejącym budynku mieszkalnym. Powiatowy Inspektor umorzył postępowanie, wskazując na zgodę Starostwa na odstępstwo od przepisów technicznych dotyczącą rozbudowy budynku. J. i P. K. odwołali się, podnosząc, że zgoda dotyczyła rozbudowy, a nie istniejącego budynku. Wojewódzki Inspektor uchylił decyzję organu I instancji, stwierdzając, że zgoda dotyczyła rozbudowy, a wykonanie otworu w istniejącym budynku stanowi samowolę budowlaną, ale przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie, w ramach samokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), Wojewódzki Inspektor uchylił własną decyzję i decyzję organu I instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżący A. i W. C. wnieśli skargę do WSA. WSA uchylił zaskarżoną decyzję organu nadzoru budowlanego, uznając, że organ ten naruszył art. 54 § 3 p.p.s.a. Sąd wskazał, że w ramach samokontroli organ może jedynie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie lub umorzyć postępowanie, a nie przekazywać jej do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W związku z tym, WSA uchylił decyzję organu nadzoru budowlanego i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ w ramach samokontroli nie może przekazać sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, lecz musi rozstrzygnąć ją merytorycznie lub umorzyć postępowanie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepis art. 54 § 3 p.p.s.a. nie przewiduje możliwości kasacji zapadłych wcześniej rozstrzygnięć połączonej z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, co jest domeną wyroku sądu administracyjnego. Organ w ramach samokontroli ma obowiązek orzec w sposób ostateczny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 54 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy przed sądem. Zwrot "uwzględnić skargę" należy rozumieć jako możliwość rozstrzygnięcia sprawy merytorycznie lub umorzenia postępowania, a nie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 155

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej (...) umorzy postępowanie, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. art. 12 § ust. 3 pkt 1a

Dotyczy warunków technicznych dotyczących usytuowania budynków i odległości od granic działki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nadzoru budowlanego naruszył przepisy postępowania, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji w ramach samokontroli, zamiast rozstrzygnąć ją merytorycznie.

Godne uwagi sformułowania

"uwzględnić skargę" trzeba rozumieć w języku procedury administracyjnej przy uwzględnieniu tego co organowi wolno dokonać w odniesieniu do danego aktu lub czynności w ramach dostępnych instytucji procesowych. W toku postępowania samokontrolnego nie może zostać wydana decyzja uchylająca zaskarżoną decyzję i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Skład orzekający

Ewa Machlejd

sprawozdawca

Leszek Kamiński

członek

Wojciech Mazur

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu samokontroli organu administracji w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 54 § 3 p.p.s.a.) oraz konsekwencji naruszenia tych przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przepisu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i jego stosowania w kontekście decyzji organów nadzoru budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotne proceduralne pułapki w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, a także podkreśla znaczenie prawidłowej interpretacji przepisów dotyczących samokontroli organów.

Pułapka samokontroli: Kiedy organ administracji nie może "naprawić" własnego błędu?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 547/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Machlejd /sprawozdawca/
Leszek Kamiński
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A. i W. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie decyzji wydanej na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących A. i W. C. kwotę 200 zł(dwieście złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz na rzecz skarżącego W. C. kwotę 300 zł(trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. na podstawie art. 105 § 1 kpa postanowił umorzyć postępowanie w sprawie legalności wykonania dodatkowego otworu okiennego w istniejącym budynku mieszkalnym na terenie działki nr ew. [...] położonej w [...] przy ul. [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że z przedstawionych dokumentów wynika, iż wybicie dodatkowego otworu okiennego na kondygnacji piętra było przedmiotem postępowania w wyniku, którego Starostwo Powiatowe w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2003 r. udzieliło inwestorom A. i W. C. zgody na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 3 pkt 1a Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku tej zgody umożliwiono wykonanie ściany z otworami okiennymi w projektowanej rozbudowie budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], usytuowanej w odległości 1,70m od granicy z sąsiednią działką nr ew. [...].
W odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego J. i P. K. podnosili, że przedmiotem zgody było wykonanie otworu w projektowanej rozbudowie, a nie w istniejącym budynku. Odwołujący się wskazali, że nastąpiło umorzenie postępowania w sprawie samowoli budowlanej, polegającej na wykuciu okna w ścianie domu usytuowanego ok. 1,6m od granicy.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ stwierdził, że zgodę na wybudowanie przedmiotowego okna inwestor otrzymał, gdyż z treści wniosku i z załączonych dokumentów wynika w sposób jednoznaczny, że chodzi o wybicie otworu okiennego w istniejącym budynku mieszkalnym, a nie w projektowanej rozbudowie. Jednakże postanowienie Starosty [...] udzielające zgody na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 3 pkt 1a umożliwiające wykonanie przedmiotowego okna nie upoważniało do rozpoczęcia wykonania wybicia otworu okiennego. W tym celu należało wystąpić do właściwego organu o zmianę projektu i decyzji o pozwoleniu na budowę.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu wnieśli 20 września 2004 r. J. i P. K.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), uwzględniając w całości skargę, uchylił własną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], umarzającą postępowanie w sprawie legalności wykonania dodatkowego otworu okiennego w istniejącym budynku mieszkalnym na terenie działki nr [...] położonej w [...] przy ul. [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, ze jakkolwiek słuszne było uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] to jednak uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji było całkowicie wadliwe. Nieprawidłowym bowiem było uznanie wykonanego otworu okiennego w istniejącej ścianie budynku mieszkalnego za poparte zgodą wyrażoną w postanowieniu nr [...]. Zgoda dotyczyła wykonania ściany z otworami okiennymi w projektowanej rozbudowie budynku mieszkalnego, a nie w istniejącym budynku. W związku z tym wykonanie otworu okiennego w istniejącym budynku należy traktować jako samowolę budowlaną.
Od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli inwestorzy A. i W. C., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania w sprawie. Skarżący podnosili, że występowali we wniosku o wybicie otworu okiennego w ścianie zewnętrznej budynku mieszkalnego, a więc uzyskana zgoda była zgodą na odstępstwo w sprawie warunków technicznych. Nie doszło więc do samowoli budowlanej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych powodów niż podniesione w skardze.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania obowiązującego prawa i trafności jego wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie organ naruszył przepisy postępowania wobec czego skarga została uwzględniona.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy przed sądem. Zwrot "uwzględnić skargę" trzeba rozumieć w języku procedury administracyjnej przy uwzględnieniu tego co organowi wolno dokonać w odniesieniu do danego aktu lub czynności w ramach dostępnych instytucji procesowych. Decyzja taka powinna rozstrzygać wyłącznie o całkowitej zasadności zaskarżonego aktu i ewentualnie rozstrzygnięcia organu I instancji.
W związku z tym orzeczenie to może zawierać jedynie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części (w zależności od zakresu zaskarżenia) i orzeczenie w tym zakresie co to istoty sprawy, uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz rozstrzygnięcia organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy bądź uchylenie zaskarżonej decyzji oraz rozstrzygnięcia organu I instancji i umorzenie postępowania w I instancji.
W toku postępowania samokontrolnego nie może zostać wydana decyzja uchylająca zaskarżoną decyzję i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W takim przypadku po stronie organu administracji nie powstaje uprawnienie do wydania rozstrzygnięcia na podstawie przepisów o samokontroli, a zachodzi konieczność przedstawienia skargi do rozpoznania sądowi administracyjnemu.
Jak z powyższego wynika organ, wykonując uprawnienia autokontrole, ma obowiązek orzec w sposób ostateczny w sprawie administracyjnej albo przez jej rozstrzygnięcie co do istoty, albo przez umorzenie postępowania. Nie zachodzi tu możliwość kasacji zapadłych wcześniej rozstrzygnięć charakterystyczna dla wyroku sądu administracyjnego, ani też kasacja połączona z przekazaniem sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazując więc, w ramach uprawnień samokontrolnych, sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji naruszył przepis art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt c w/w ustawy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Wobec uwzględnienia skargi Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził skarżącym od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 155 i 200 w/w ustawy).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI