VII SA/Wa 515/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-08-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneprojekt budowlanydecyzja ostatecznazmiana decyzjitermin wykonaniazgoda stronk.p.a.postępowanie administracyjnenadzór budowlany

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą zmiany terminu wykonania obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, gdyż zmiana decyzji ostatecznej wymaga zgody wszystkich stron postępowania, a takiej zgody nie wyrażono.

Skarżąca K. Z. wniosła o zmianę ostatecznej decyzji nakazującej sporządzenie projektu budowlanego zamiennego, domagając się przedłużenia terminu wykonania obowiązku. Organy administracji odmówiły, wskazując na brak zgody pozostałych stron postępowania na zmianę decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, potwierdzając, że zmiana decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. wymaga zgody wszystkich stron, a jej brak uniemożliwia uwzględnienie wniosku.

Sprawa dotyczyła skargi K. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji PINB z 2011 r. nakazującej sporządzenie projektu budowlanego zamiennego. Skarżąca wniosła o przedłużenie terminu wykonania tego obowiązku, powołując się na trudną sytuację finansową i epidemiologiczną. Organy administracji odmówiły, ponieważ zmiana decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. wymaga zgody wszystkich stron postępowania, a pozostałe strony (M. i W. W.) nie wyraziły takiej zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały art. 155 k.p.a. i że brak zgody wszystkich stron uniemożliwia zmianę decyzji. Sąd odrzucił również argumenty skarżącej dotyczące toczącego się postępowania rozgraniczeniowego, wskazując, że nie stanowi ono przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego ani sądowego w tej sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. wymaga zgody wszystkich stron postępowania, które nabyły prawa na mocy tej decyzji. Brak takiej zgody uniemożliwia zmianę decyzji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 155 k.p.a. stanowi, iż decyzja ostateczna może być zmieniona za zgodą strony, która nabyła z niej prawo. W przypadku decyzji zobowiązującej, prawa nabywają wszystkie strony postępowania. Brak zgody którejkolwiek ze stron stanowi przeszkodę do zastosowania art. 155 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 155

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakładanie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.

Pomocnicze

k.p.a. art. 154 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowany odpowiednio do art. 155 k.p.a.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do zawieszenia postępowania administracyjnego.

Prawo budowlane art. 51 § ust. 3 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Konsekwencje niezachowania terminu określonego w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zawieszenia postępowania sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zgody pozostałych stron postępowania na zmianę decyzji ostatecznej uniemożliwia jej zmianę na podstawie art. 155 k.p.a.

Odrzucone argumenty

Organy nie uwzględniły faktu wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, co powinno skutkować zmianą decyzji lub zawieszeniem postępowania. Niewłaściwe zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego (zarzuty naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.). Podważanie ostatecznej decyzji PINB z 2011 r. w ramach skargi na decyzję odmawiającą zmiany terminu.

Godne uwagi sformułowania

Zgoda strony, a jeżeli w sprawie jest więcej stron - zgoda wszystkich stron - nie może być ani dorozumiana, ani domniemana, lecz musi być udzielona wprost i jednoznaczna przez stosowne oświadczenie złożone organowi administracji publicznej. Dokonanie zmiany decyzji lub jej uchylenie bez zgody wszystkich stron powoduje, iż decyzja jest dotknięta wadą nieważności określona w art. 156 § 1 pkt 2.

Skład orzekający

Małgorzata Jarecka

przewodniczący sprawozdawca

Bogusław Cieśla

członek

Izabela Ostrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście zmiany decyzji ostatecznych, zwłaszcza w sprawach budowlanych, gdzie wymagana jest zgoda wszystkich stron."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zgody stron na zmianę decyzji ostatecznej. Nie rozstrzyga merytorycznie kwestii związanych z samym projektem budowlanym zamiennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę prawa administracyjnego dotyczącą zmiany decyzji ostatecznych i znaczenia zgody stron, co jest istotne dla praktyków. Brak tu jednak nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.

Zmiana decyzji ostatecznej? Tylko za zgodą wszystkich stron!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 515/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-08-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Izabela Ostrowska
Małgorzata Jarecka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 52/22 - Wyrok NSA z 2024-10-16
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
art. 51 ust. 1 pkt 3
Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Izabela Ostrowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333), po rozpatrzeniu odwołania K. Z., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2020 r., nr [...] (znak: [...]) odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z [...] listopada 2011 r., znak: [...] (zmienionej kolejno decyzją nr [...] z dnia [...].08.2019 r., decyzją nr [...] z dnia [...].01.2020r. oraz decyzją nr [...] z dnia [...].05.2020r.), nakazującej sporządzenie i przedstawienie w terminie do dnia 31.01.2012 r. 4 egz. projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego na działce nr ew. [...], położonej w Ż., przy ul. [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych (do którego będą miały zastosowanie odpowiednie przepisy dotyczące projektu budowlanego) oraz zawierającego - w razie potrzeby - zapisy dotyczące wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy wskazał, że została ona wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) w Ż. decyzją z [...] listopada 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.), nałożył na K. Z. i J. Z. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia 31 stycznia 2012 r. 4 egz. projektu budowlanego zamiennego opisanego powyżej budynku mieszkalnego jednorodzinnego w Ż., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych do którego będą miały zastosowanie odpowiednie przepisy dotyczące projektu budowlanego) oraz zawierającego, w razie potrzeby, zapisy dotyczące wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.
W ramach postępowania sądowo - administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji organu I instancji nr [...] z [...] listopada 2011 r., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 12 lutego 2019 r., sygn. II OSK 692/17 oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z 7 grudnia 2016 r., sygn. VII SA/Wa 360/16 w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję GINB z [...] listopada 2015 r. (znak: [...]) utrzymującą w mocy decyzję MWINB z dnia [...] maja 2012 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji PINB w [...] nr [...] z dnia [...].11.2011 r.
Następnie, na wniosek zobowiązanej K. Z. o przedłużenie terminu wyznaczonego do sporządzenia projektu zamiennego, PINB w Ż. decyzjami: nr [...] z [...] sierpnia 2019 r., nr [...] z [...] stycznia 2020r. oraz nr [...] z [...] maja 2020 r. zmieniał termin dostarczenia dokumentacji wymaganej ww. decyzją z [...] listopada 2011 r.
W dniu 20 sierpnia 2020 r. do organu powiatowego wpłynął kolejny wniosek zobowiązanej z prośbą o przedłużenie terminu przedstawienia dokumentów do dnia 31 stycznia 2021 r. Wniosek zobowiązana uzasadniła brakiem możliwości zakupu potrzebnych materiałów w związku z zaistniałą trudną sytuacją w kraju tj. stanem epidemii wywołanym zakażeniami wirusem SARS-CoV-2, a także trudną sytuacją finansową.
Decyzją nr [...] z [...] października 2020 r. PINB w [...] odmówił zmiany ostatecznej decyzji tego organu nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r.
W wyniku rozpoznania odwołania skarżącej, [...] WINB utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy decyzją z [...] grudnia 2020 r., wskazując, że organ I instancji jako podstawę materialnoprawną swojego rozstrzygnięcia podał art. 155 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Pojęcie "nabycia praw" użyte w przepisie art. 155 k.p.a. należy rozumieć szeroko przyjmując, że każde indywidualne rozstrzygnięcie prawne, które ma znamiona rozstrzygnięcia merytorycznego kształtującego sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie na podstawie którego strona "nabyła prawo" (wyrok NSA z 27 maja 2003 r., IV S.A. 3205/01). Oznacza to, że także w sytuacji, gdy ostateczna decyzja administracyjna nakłada na stronę obowiązek, ma ona znamiona prawne decyzji przysparzającej prawo - wydane rozstrzygnięcie kształtuje bowiem sytuację prawną strony przez określenie, czy i jakie obowiązki, i w jakim zakresie na niej ciążą. Przepisom art. 155 k.p.a. podlegają nie tylko decyzje uprawniające, lecz także decyzje zobowiązujące. Pogląd, że strona nabywa prawa także z decyzji zobowiązującej jest utrwalony w doktrynie i orzecznictwie sądowym. Zatem, zdaniem MWINB, w omawianej sprawie można uznać, że na mocy ww. decyzji nr [...] strona nabyła prawo w rozumieniu art. 155 k.p.a.
Organ odwoławczy przypomniał następnie, że decyzja nr [...] z [...] listopada 2011 r. została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Z treści tego przepisu wynika zatem, że decyzja nr [...] mogła zostać zmieniona czy uchylona na podstawie art. 155 k.p.a. w części dotyczącej terminu, skoro w tym zakresie ma ona charakter uznaniowy, o czym świadczy zwrot "określając termin".
WINB stwierdził dalej, że jednym z podstawowych warunków dopuszczalności zmiany decyzji ostatecznej jest zgoda strony, która nabyła z niej prawo. Przez zgodę strony, niezbędną do zmiany decyzji ostatecznej należy rozumieć zgodę wszystkich osób, będących stronami postępowania, w którym zapadła decyzja podlegająca zmianie. Zgoda strony, a jeżeli w sprawie jest więcej stron - zgoda wszystkich stron - nie może być ani dorozumiana, ani domniemana, lecz musi być udzielona wprost i jednoznaczna przez stosowne oświadczenie złożone organowi administracji publicznej (wyrok NSA z 13 maja 2010 r., II OSK 820/09). W związku z powyższym, organ powiatowy przed wydaniem zaskarżonej decyzji pismem z 24 sierpnia 2020 r. zwrócił się do pozostałych stron postępowania o wyrażenie zgody na zmianę decyzji nr [...] z dnia [...].11.2011 r. w części dotyczącej terminu. W odpowiedzi, państwo M. i W. W. pismem z 7 września 2020 r. poinformowali, że nie wyrażają zgody na przedłużenie terminu. Uznając, że zgoda stron jest podstawową przesłanką stosowania art. 155 k.p.a. organ stwierdził, że brak wyrażenia zgody na zmianę rozstrzygnięcia przez którąkolwiek z osób będących stroną postępowania stanowi o braku możliwości zmiany decyzji w powołanym trybie. Z tych względów badanie pozostałych przesłanek umożliwiających zmianę decyzji, jak wskazał organ, pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.
Na marginesie organ odwoławczy zauważył, że organ powiatowy słusznie wskazał, że decyzja wydawana w trybie art. 51 Prawa budowlanego ma charakter nakazowy i służy "doprowadzeniu obiektu do stanu zgodnego z prawem" dlatego przepisy szczególne, tj. ustawa Prawo budowlane i przepisy wykonawcze do tej ustawy dotyczące budowy z zachowaniem norm odległościowych sprzeciwiają się temu, aby po raz kolejny zmienić decyzję w zakresie przedłużenia terminu wykonania obowiązków. Uchylanie się zobowiązanej od wykonania obowiązku przez blisko 9 lat nie znajduje uzasadnienia.
Skargę na decyzję [...] WINB z [...] grudnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. Z. (dalej jako: skarżąca) zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Skarżąca zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem:
1) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz brak wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez pominięcie przez organy, że toczy się postępowanie rozgraniczeniowe, którego wynik będzie kluczowy dla niniejszego postępowania, bowiem uczyni zbędnym przedkładanie dokumentacji w postaci projektu zamiennego;
2) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niejasne i niewystarczające wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów na których się oparły oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówiły wiarygodności i mocy dowodowej;
3) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – gdyż zasadne było uchylenie decyzji organu I instancji.
Skarga zawiera wniosek strony o rozważenie przez Sąd zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne w sprawie rozgraniczenia nieruchomości skarżącej.
Skarżąca wniosła ponadto o zwrot kosztów postępowania oraz – z ostrożności procesowej – o przeprowadzenie dowodów z dokumentów dołączonych do skargi: 1) pisma geodety starostwa w [...] adresowanego do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z 9 września 2015 r., 2) pisma starosty z 1 lutego 2017 r. w sprawie granicy pomiędzy działkami nr [...], [...] oraz usytuowania budynku na działce [...]; 3) karty Zgłoszenia pracy geodezyjnej; 4) wniosku K. Z. z 4 listopada 2020 r. o rozgraniczenie działki nr ewid. [...] w Ż. - na okoliczności w nich zawarte, na wypadek, gdyby dokumenty te nie znajdowały się w aktach administracyjnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W wyniku przeprowadzonej kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej sąd administracyjny może tą decyzję wyeliminować z obrotu prawnego w przypadku stwierdzenia, iż narusza ona prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania (treść rozstrzygnięcia) lub/i prawo procesowe w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na ten wynik (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm./, dalej jako: p.p.s.a.). Przypadek kwalifikujący zaskarżony akt administracyjny do uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zachodzi zaś wówczas, gdy zostanie wykazane, że może zachodzić związek przyczynowy między stwierdzonym naruszeniem przepisów proceduralnych a treścią rozstrzygnięcia, co ma miejsce w przypadku wykazania, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wynik rozstrzygnięcia mógłby być inny, bowiem stwierdzone uchybienia były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Dokonując kontroli sądowej zaskarżonej decyzji z [...] grudnia 2020 r. w powyżej określonym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się przy jej wydaniu takich naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością jej uchylenia albo stwierdzenia nieważności, względnie stwierdzenia wydania tej decyzji z naruszeniem prawa.
Przedmiot postępowania w tej sprawie ogranicza się do kwestii możliwości zmiany na wniosek skarżącej terminu wyznaczonego w decyzji administracyjnej wydanej przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, wielokrotnie już na wniosek skarżącej przedłużanego w trybie art. 155 k.p.a. Przypomnieć należy, że pierwotnie (tj. w decyzji PINB z [...] listopada 2011 r. nr [...]), skarżącej wyznaczono termin do dnia 31 stycznia 2012 r. jako termin do sporządzenia i przedstawienia przez nią projektu budowlanego zamiennego. Aktualnie obowiązuje skarżącą termin końcowy wyznaczony datą 31 sierpnia 2020 r., ustalony decyzją PINB z [...] maja 2020 r. nr [...], zmieniającą decyzję tego organu z [...] listopada 2011 r. w trybie art. 155 k.p.a.
Objęte skargą decyzje administracyjne wydane zostały w postępowaniu zainicjowanym kolejnym wnioskiem skarżącej o zmianę terminu na wykonanie obowiązków nałożonych na nią decyzją z [...] listopada 2011 r. Wydane w tym przedmiocie na podstawie art. 155 k.p.a. decyzje z 12 października 2020 r. (I instancja) oraz z [...] grudnia 2020 r. (II instancja), zdaniem Sądu, nie noszą znamion decyzji wydanych niezgodnie z prawem.
Sąd zauważa, że termin określony w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego rodzi dwojakie skutki: procesowe i materialne. Jego mieszany charakter wynika z faktu, że ma on za zadanie nie tylko dyscyplinować adresata, ale jego niezachowanie rodzi konsekwencje prawne określone w art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Jego obligatoryjne wyznaczenie przez organ zapewnia postępowaniu naprawczemu niezbędną dynamikę, istotną nie tylko z punktu widzenia interesu sprawcy samowoli budowlanej, ale także z punktu widzenia pozostałych stron postępowania.
Kwestionowane w niniejszym postępowaniu sądowym decyzje administracyjne wydane zostały na podstawie art. 155 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Nie budzi wątpliwości Sądu, iż ostateczna decyzja wydana w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest decyzją, na mocy której strona nabywa prawa. Okoliczności ta nie jest sporna w sprawie. Organy poprawnie przyjęły także, że prawa z tej decyzji nabyły wszystkie strony postępowania zakończonego wydaniem decyzji z [...] listopada 2011 r., zatem zgoda stron tego postępowania, wyrażona w sposób wyraźny, stanowi warunek niezbędny zastosowania przepisu art. 155 k.p.a. Należy mieć na uwadze, że celem tego obowiązku jest nie tylko ochrona stron, których sytuacja prawna uległaby pogorszeniu w wyniku zmiany lub uchylenia decyzji, ale w ten sposób chronione są oczekiwania wszystkich stron co do trwałości sposobu ukształtowania treści stosunku prawnego, którego dotyczy decyzja (P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2021, komentarz do art. 155). Dokonanie zmiany decyzji lub jej uchylenie bez zgody wszystkich stron powoduje, iż decyzja jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 (teza druga wyroku NSA z 4 lutego 1999 r., IV SA 1089/96, "Glosa" 1999, nr 9, s. 30; teza pierwsza wyroku NSA z 4 grudnia 1981 r., I SA 2408/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 121). Stronami, których zgodę trzeba uzyskać, są podmioty będące stronami postępowania, w którym została wydana decyzja podlegająca zmianie na podstawie art. 155 (wyrok NSA z 8 kwietnia 2008 r., II OSK 367/07, LEX nr 468573).
Na gruncie tej sprawy bezsporne pozostaje i to, że M. W. oraz W. W. – strony ww. postępowania naprawczego - sprzeciwili się kolejnej zmianie ostatecznej decyzji nr [...], zmienionej kolejno decyzjami z: [ sierpnia 2019 r., [ stycznia 2020r. oraz [ maja 2020 r. Brak zgody wszystkich stron postępowania na zmianę decyzji z [ listopada 2011 r. uzasadniał wydanie skarżącej decyzji o odmowie uwzględnienia jej wniosku.
Sąd zauważa, że zarzuty rozpoznawanej skargi nie stanowią merytorycznej polemiki ze stanowiskiem organów dotyczącym możliwości przedłużenia terminu. Swój sprzeciw wobec wydanych w tej sprawie decyzji strona skarżąca opiera na zapatrywaniu, że organy nie uwzględniły wszystkich okoliczności tej sprawy z uwagi na to, iż podejmując objęte skargą rozstrzygnięcia nie uwzględniły faktu wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego w sprawie działki nr ewid. [...]. Na tę okoliczność skarżąca załączyła do skargi kopię swojego wniosku z 4 listopada 2020 r. W odniesieniu do tej kwestii Sąd stwierdza, że nie budzi wątpliwości, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi konieczny warunek prawidłowego jej rozstrzygnięcia. Zgodnie z przywołanym przez skarżącą art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Realizacja zasady prawdy obiektywnej pozostaje w ścisłym związku z zasadą praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy administracyjnego prawa materialnego. Konkretyzację tej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ prowadzący postępowanie do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz jego wszechstronnego rozpatrzenia. Organ administracji zobowiązany jest przeprowadzić postępowanie dowodowe co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa materialnego związane są określone skutki prawne.
Zarzucając organom naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. skarżąca podnosi, że decyzja PINB z [...], jej zdaniem, narusza prawo, gdyż "inwentaryzacja geodezyjna powykonawcza budynku na którą powołuje się PINB przy wydaniu decyzji nr [...] (str. 2 decyzji) nie zawiera informacji w jakiej odległości znajduje się budynek na działce nr ewid. [...] od granicy z działką sąsiednią", co zdaniem strony świadczy o tym, że: "PINB wydał decyzję z naruszeniem prawa powołując się na nieistniejącą dokumentację. MWINB utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] zatwierdza tym samym wadliwe działania PINB i dopuścił się naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego". Powyższa argumentacja skarżącej wskazuje na to, że w ramach wniesionej skargi skarżąca podejmuje próbę podważenia ostatecznej decyzji PINB nr [...] z [...] listopada 2011 r. nakładającej obowiązek przedłożenia projektu zamiennego, co na gruncie tej sprawy jest działaniem wadliwym i nieskutecznym, gdyż wychodzi za przedmiot niniejszej sprawy, która ogranicza się do ustalenia zaistnienia przesłanek przedłużenia terminu wyznaczonego przez organ do wykonania tego obowiązku. Na marginesie tej sprawy, w nawiązaniu do stanowiska skarżącej dotyczącego wpływu będącego w toku postępowania rozgraniczeniowego na postępowanie prowadzone w trybie art. 51 Prawa budowlanego wskazać należy stronie, że decyzja rozgraniczająca nieruchomości ustala stan przyszły i wywołuje skutki prawne od daty, kiedy stanie się ostateczna. Organ administracji jest zaś zobligowany do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego (wyrok NSA z 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1570/11, LEX nr 1367328). Kwestia przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego nie jest dla postępowania o legalizację samowoli budowlanej zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 2014 r. II OSK 850/13, z 23 lipca 2009 r. II OSK 1234/08 oraz z 10 maja 2012 r., II OSK 310/11, LEX nr 1404634). Powyższe sprawia, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji okoliczności tej organy mnie musiały uwzględniać.
Z analizowaną argumentacją skargi łączy się złożony w skardze wniosek o rozważenie przez Sąd zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne w sprawie rozgraniczenia. Skarżąca zatem domaga się zatamowania również postepowania sądowego. Jeśli zatem chodzi o taką możliwość, to zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego. Jest to uprawnienie fakultatywne sądu i podstaw do jego zastosowania na gruncie tej sprawy, gdyż wynik postępowania rozgraniczeniowego nie ma wpływu dla rozstrzygnięcia kwestii zastosowania art. 155 k.p.a. w związku z wnioskiem strony o przedłużenie terminu do sporządzenia i przedstawienia projektu zamiennego.
Sąd nie uwzględnił ponadto wniosków dowodowych strony, gdyż dotyczą one okoliczności niemających wpływu na jej wynik, a ich przedmiotem są dokumenty znajdujące się w aktach sprawy (pismo geodety powiatowego z 9 września 2015 r. stanowiące odpowiedź na pismo organu nadzoru budowlanego z 19 sierpnia 2015 r. – uwzględnione przy orzekaniu w sprawie VII SA/Wa 360/16).
Z powołanych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI