VII SA/Wa 513/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-11-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęzmiana sposobu użytkowaniaadaptacja strychuprawo budowlanepostępowanie nadzorczenieważność decyzjikpaWSA

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pozwolenia na zmianę użytkowania strychu na mieszkanie, uznając, że pierwotna decyzja była zgodna z prawem.

Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji z 1983 r. udzielającej pozwolenia na adaptację strychu na mieszkanie, zarzucając rażące naruszenie prawa, w tym brak wymaganych dokumentów i nieprawidłowości w projektach kominowych. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że pierwotna decyzja została wydana przez uprawniony organ i spełniała wymogi formalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów i stwierdzając brak podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi S. i J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta z 1983 r. udzielającej pozwolenia na zmianę użytkowania lokalu mieszkalnego – strychu na mieszkanie. Skarżący zarzucali rażące naruszenie prawa, w tym brak wymaganych dokumentów projektowych i nieprawidłowości w zakresie rozwiązań kominowych. Organy administracji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy zgodnie z wytycznymi WSA, stwierdziły, że decyzja z 1983 r. została wydana przez uprawniony organ i podpisana przez upoważnioną osobę, a dołączona dokumentacja projektowa spełniała wymogi formalne. Podkreślono, że późniejsze nieprawidłowości w funkcjonowaniu przewodów kominowych nie mogą być podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej kilkanaście lat wcześniej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja nie naruszyły prawa procesowego ani materialnego, a brak jest podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nie można stwierdzić nieważności decyzji z 1983 r. z powodu rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Organy administracji i sąd uznały, że decyzja z 1983 r. została wydana przez uprawniony organ, a dołączona dokumentacja projektowa spełniała wymogi formalne obowiązujące w dacie jej wydania. Późniejsze nieprawidłowości w funkcjonowaniu przewodów kominowych, które wystąpiły kilkanaście lat po wydaniu pozwolenia, nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

Rozporządzenie MGTiOŚ art. 42

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska

Wymogi dotyczące wniosku o zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wydanie kwestionowanej decyzji bez wymaganych dokumentów określonych w § 42 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1974 r. jest rażącym naruszeniem prawa. Zbadanie projektu w szczególności co do braku rozwiązań kominowych, dymowych i wentylacyjnych, fałszywej ilości przewodów kominowych w stosunku do faktycznie istniejących. Brak uprawnień autora projektu do projektowania w budownictwie. Organ II instancji ma obowiązek zbadać, czy organ I instancji wykonał wyrok Sądu.

Godne uwagi sformułowania

O rażącym naruszeniu prawa można mówić w sytuacji, gdy określona decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą. Ani oczywistość naruszenia przepisu, ani jego charakter nie są wystarczające do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny być traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją. O rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, ma znacznie większą wagę, aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej.

Skład orzekający

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Więch-Baranowska

członek

Anna Tarnowska-Mieliwodzka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących pozwoleń budowlanych i zmiany sposobu użytkowania obiektów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 1983 r., choć zasady interpretacji rażącego naruszenia prawa są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje trudności związane z dochodzeniem stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych po wielu latach, szczególnie gdy pojawiają się nowe okoliczności lub problemy techniczne.

Czy stara decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać unieważniona po latach z powodu nowych problemów?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 513/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /przewodniczący sprawozdawca/
Anna Tarnowska-Mieliwodzka
Bożena Więch-Baranowska
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II OSK 201/06 - Wyrok NSA z 2007-01-19
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Asesor WSA Anna Tarnowska – Mieliwodzka, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S. i J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na zmianę użytkowania skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Wojewoda [...]na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, po ponownym rozpatrzeniu wniosku S. K. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta [...]z dnia [...] października 1983 r. udzielającej R. J. pozwolenia na zmianę użytkowania lokalu mieszkalnego – strych celem adaptacji na mieszkanie w budynku położonym w [...]przy ul. [...], odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji.
W uzasadnieniu podał, że uwzględniając wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2004 r. należy stwierdzić, iż decyzja Naczelnika Miasta [...]z dnia [...] października 1983 r. została wydana przez organ uprawniony i podpisana przez osobę upoważnioną, a zatem nie można uznać, że wydana została z rażącym naruszeniem art. 107 § 1 kpa.
Ponadto decyzja została wydana na wniosek inwestora w trybie art. 44 i 45 zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego z 1974 r.
Organ I instancji zauważył, że choć w badanej sprawie nie zostały spełnione wszystkie warunki prawidłowego przeprowadzenia postępowania administracyjnego (dotyczy to braku kompletności wniosku), to nie można uznać, że wydane w sprawie rozstrzygnięcie zapadło z rażącym naruszeniem prawa. Inwestor spełnił bowiem nałożony w decyzji obowiązek i przedłożył dokumentację projektową, która znajduje się w aktach sprawy. Do przedłożonej dokumentacji projektowej organ nie wniósł żadnych zastrzeżeń. Tym samy należy przyjąć, iż organ administracji uznał, że zaprojektowane przez autora projektu adaptacji strychu na mieszkanie rozwiązania techniczne, dotyczące podłączenia się do przewodów kominowych, wentylacyjnych i dymowych (wentylacja grawitacyjna) były prawidłowe.
W ocenie organu badana decyzja nie ma związku z powstałymi później nieprawidłowościami w funkcjonowaniu przewodów kominowych w budynku, gdyż nastąpiły one kilkanaście lat po wydaniu pozwolenia na adaptację strychu.
Decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania S. i J. K., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdził, że w sprawie brak jest przesłanek określonych w art. 156 kpa, których istnienie obligowałoby organ do stwierdzenia nieważności badanej decyzji.
Zdaniem organu II instancji, inwestor przedłożył wymaganą prawem dokumentację techniczną, wobec której organ nie wniósł zastrzeżeń. Dokumentację tę należało dołączyć do wniosku o wydanie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania stosownie do wymogów § 42 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego. W opinii Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego projekt ten spełnia wszystkie wymogi tego artykułu, gdyż zawiera rysunek przedstawiający usytuowanie obiektu i zwięzły opis techniczny wraz z opisem zakresu robót budowlanych. Wprawdzie z akt sprawy nie wynika jednoznacznie, kiedy został złożony projekt adaptacji poddasza, gdyż nie zawiera on daty jego sporządzenia, ani daty jego złożenia, jednakże kosztorys dotyczący tej adaptacji wykonany przez ten sam podmiot, jest opatrzony datą październik 1983 r.
Z tych ustaleń nie można wysunąć w sposób bezsporny, iż inwestor nie przedstawił tegoż projektu przed wydaniem kontrolowanej decyzji tym bardziej, że kosztorys nie mógł zostać sporządzony bez uprzedniego sporządzenia projektu adaptacji, którego dotyczył.
W związku z tym organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie można przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, iż w przedmiotowej sprawie wydając pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania organ w ogóle naruszył prawo, a tym bardziej w stopniu rażącym, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli S. i J K wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta w [...]z dnia [...] października 1983 r. o udzieleniu R. J. zezwolenia na adaptację strychu na mieszkanie w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ewentualnie o uchylenie w całości obu zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w trybie instancyjnym ze wskazaniem:
– że wydanie kwestionowanej decyzji bez wymaganych dokumentów określonych w § 42 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1974 r. jest rażącym naruszeniem prawa tą decyzją w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa;
– zbadanie projektu w szczególności co do braku rozwiązań kominowych, dymowych i wentylacyjnych, fałszywej ilości przewodów kominowych w stosunku do faktycznie istniejących;
– braku uprawnień autora projektu do projektowania w budownictwie;
– że organ II instancji ma obowiązek zbadać, czy organ I instancji wykonał wyrok Sądu.
Skarżący wnieśli również o udzielenie innych wskazań odpowiednich do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy z określeniem istoty sprawy, a także o zwrot kosztów procesu w tym kosztów podróży na rozprawę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 29 listopada 2004 r. nie można postawić zarzutu naruszenia prawa i to zarówno procesowego, jak i materialnego.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły wobec czego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem postępowania nadzorczego, opartego o treść art. 156 kpa, jest wyłącznie ustalenie i ocena, czy kontrolowany akt administracyjny nie jest dotknięty jedną z wad wymienionych enumeratywnie w § 1 tego przepisu.
Zgodzić się należy ze stanowiskiem zaprezentowanym w zaskarżonej decyzji, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, iż kontrolowana decyzja dotknięta została którąkolwiek z tych wad.
Przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu przez organy administracji była decyzja z dnia [...] października 1983 r. Naczelnika Miasta [...]udzielająca R. J. pozwolenia na zmianę użytkowania lokalu mieszkalnego – strych celem adaptacji na mieszkanie w budynku położonym w [...]przy ul. [...], co do którego to orzeczenia organ rozpoznający sprawę, w trybie wszczętego postępowania nadzwyczajnego, stwierdził brak zaistnienia przesłanek z art. 156 § 1 kpa.
Należy pamiętać, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić w sytuacji, gdy określona decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą (por. uwagi do art. 156 kpa, wyd. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, B. Adamiak/J. Borkowski, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2000).
Zasadnie stwierdził organ, wydający zaskarżoną decyzję, brak wystąpienia tego rodzaju "kwalifikowanego" naruszenia prawa w odniesieniu do badanej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swoich orzeczeniach podkreślał, że ani oczywistość naruszenia przepisu, ani jego charakter nie są wystarczające do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny być traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją.
Ponadto o rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, ma znacznie większą wagę, aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. akt III A.R.N 22/95).
Podkreślenia w przedmiotowej sprawie wymaga fakt, że sprawa była badana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, który to wyrokiem z dnia 4 marca 2004 r. uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzje organu I instancji – Wojewody [...]z dnia [...]maja 2002 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta [...]z dnia [...] października 1983 r. udzielającej R. J. pozwolenia na zmianę użytkowania i adaptację strychu na mieszkanie w budynku położonym w [...]przy ul. [...].
W uzasadnieniu wyroku Sąd podkreślił, że wyżej wymienione decyzje zostały uchylone z powodu naruszenia art. 7, 77 kpa, tj. zostały wydane bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Oprócz tego naruszony został art. 107 § 1 kpa.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji obu instancji rozpoznały sprawę wnikliwie, czemu dały wyraz uzasadniając decyzję.
Uwzględniając wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...]marca 2004 r. organ I instancji stwierdził, iż decyzja Naczelnika Miasta [...]z dnia [...] października 1983 r. udzielająca R. J. pozwolenia na zmianę użytkowania została wydana przez organ upoważniony i podpisana przez osobę upoważnioną, a zatem nie można uznać, że wydana została z rażącym naruszeniem art. 107 § 1 kpa.
Sąd podziela również stanowisko organu, że nie został naruszony § 42 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8, poz. 48 z 1975 r.).
Zgodnie z tym przepisem – wniosek o wyrażenie zgody na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części powinien zawierać:
– opis lub rysunek określający usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych z oznaczeniem części obiektu, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania,
– zwięzły opis techniczny, określający rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego, jego konstrukcję, opis stanu technicznego podstawowych elementów bezpieczeństwa ludzi lub mienia w obiekcie budowlanym, jego dotychczasowe i przewidywane przeznaczenie z określeniem, na czym będzie polegała zmiana przeznaczenia,
– dowody uzyskania wymaganych przepisami szczególnymi zgody, porozumienia lub pozwolenia innych organów administracji państwowej, dotyczących objętej wnioskiem zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.
Z akt sprawy wynika bezspornie, ze inwestor do wniosku dołączył wymaganą prawem dokumentację techniczną wobec której organ nie wniósł zastrzeżeń.
Przedstawiony organowi projekt adaptacji poddasza spełnia wymogi cytowanego wyżej § 42 rozporządzenia, zawiera rysunek przedstawiający usytuowanie obiektu, zwięzły opis techniczny wraz z opisem zakresu robót budowlanych. Z projektu wynika, że ogrzewanie w pomieszczeniu - etażowe z westfalki należy podłączyć pod istniejące kominy.
Zarzucane przez skarżących nieprawidłowości w użytkowaniu przewodów wentylacyjnych i kominowych dotyczą późniejszego ich stanu technicznego.
Badana decyzja Naczelnika Miasta [...]z dnia [...]października 1983 r. nie ma żadnego związku z powstałymi później nieprawidłowościami w funkcjonowaniu przewodów kominowych w budynku skarżących i inwestora.
Wystąpiły one dopiero po upływie 17 lat od wydania pozwolenia na adaptację strychu na cele mieszkalne. Od 1983 r. do 2001 r., tj. do czasu kiedy skarżący złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, praca kominów była bezkolizyjna.
Na marginesie należy zaznaczyć, że to podłączenie pieca etażowego do przewodu wentylacyjnego w łazience skarżących odbyło się bez zgody Miejskiego Zakładu Komunalnego oraz bez wydania warunków technicznych.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należało wziąć pod rozwagę, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI