VII SA/WA 477/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i Wojewody z powodu naruszenia właściwości rzeczowej organu.
Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która umorzyła postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy uznał skarżącą za stronę nieposiadającą legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji wydanej na podstawie art. 36a Prawa budowlanego. WSA w Warszawie uznał jednak, że Wojewoda, wydając decyzję zatwierdzającą zamienny projekt budowlany i pozwolenie na budowę, naruszył właściwość rzeczową, gdyż sprawa ta należała do kompetencji starosty. W konsekwencji sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Sprawa dotyczyła skargi Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) o umorzeniu postępowania odwoławczego. GINB uznał, że skarżąca Spółdzielnia nie była stroną postępowania odwoławczego, ponieważ odwołanie dotyczyło decyzji wydanej na podstawie art. 36a Prawa budowlanego, co wykluczało stosowanie art. 155 k.p.a. Zdaniem GINB, decyzje wydawane na podstawie art. 36a Prawa budowlanego nie uwzględniają innych stron poza inwestorem, a w przypadku wniesienia odwołania przez podmiot niebędący stroną, należy postępowanie umorzyć. Spółdzielnia zarzucała, że planowana inwestycja w sposób bezpośredni dotyczy jej członków, powodując uciążliwości i zakłócenia, a także pozbawiając mieszkańców naturalnego oświetlenia. Spółdzielnia podtrzymała również zarzuty dotyczące pierwotnego projektu budowlanego, twierdząc, że projekt zamienny został opracowany w celu uniknięcia rozpoznania jej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpatrując skargę, stwierdził naruszenie przepisu o właściwości rzeczowej organu administracji. Sąd wskazał, że Wojewoda, wydając decyzję zatwierdzającą zamienny projekt budowlany i pozwolenie na budowę zespołu biurowo-apartamentowo-muzealnego, orzekał w sprawie należącej do właściwości starosty. Z dniem 31 maja 2004 r. uchylono przepis art. 83a Prawa budowlanego, który przewidywał właściwość Wojewody jako organu wyższego stopnia w przypadku zamierzeń budowlanych obejmujących obiekty należące do właściwości rzeczowej tego organu i organu niższego stopnia. Ponieważ przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a naruszenie właściwości jest przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji GINB oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody. Na mocy art. 152 P.p.s.a., zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nieprawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził naruszenie właściwości rzeczowej organu pierwszej instancji (Wojewody), który orzekał w sprawie należącej do właściwości starosty. Naruszenie to skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (14)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane art. 36a § 1
Ustawa Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 82 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 82 § 2
Ustawa Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 82 § 3
Ustawa Prawo budowlane
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 19
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane art. 83a
Ustawa Prawo budowlane
Ustawa o zmianie ustawy – Prawo budowlane art. 1 § 40
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie właściwości rzeczowej przez Wojewodę, który orzekał w sprawie należącej do kompetencji starosty.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zobowiązany jest dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji biorąc pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości. Każdy przypadek naruszenia właściwości jest przesłanką stwierdzenia nieważności.
Skład orzekający
Wojciech Mazur
przewodniczący
Bogusław Moraczewski
członek
Krystyna Tomaszewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o właściwości rzeczowej organów administracji architektoniczno-budowlanej w kontekście Prawa budowlanego i k.p.a., zwłaszcza po zmianach wprowadzonych w 2004 roku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji Prawa budowlanego z 2004 roku, ale zasady dotyczące właściwości rzeczowej i stwierdzania nieważności decyzji pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie właściwości rzeczowej przez organy administracji, a jej naruszenie może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli strona podnosiła inne argumenty. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa administracyjnego.
“Naruszenie właściwości rzeczowej organu administracji prowadzi do nieważności decyzji – wyrok WSA w Warszawie.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 477/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-11-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-04-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Bogusław Moraczewski Krystyna Tomaszewska /sprawozdawca/ Wojciech Mazur /przewodniczący/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II OSK 130/06 - Postanowienie NSA z 2006-12-29 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uzasadnienie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2005r znak: [...] na podstawie art. 138§1 pkt 3 kpa w związku z odwołaniami Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej " [...]" oraz [...] Sp z o.o w [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r w której działając na podstawie art. 36a ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane ( DZ.U. Nr 106, poz 1126 z późn zm )- organ wojewódzki zmienił własną ostateczną decyzję z dnia [...] maja 2004r w ten sposób, że zatwierdził zamienny projekt budowlany oraz wydał pozwolenie na budowę zespołu biurowo-apartamentowego- muzealnego na nieruchomości stanowiącej działkę nr ewid [...]z obrębu [...]położonej przy ul. [...] w [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu podał, iż skarżący nie są stroną w postępowaniu odwoławczym bowiem odwołanie dotyczy decyzji wydanej na podstawie art. 36a prawa budowlanego co wyklucza stosowanie art. 155 kpa zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 1998r, sygn.akt. IV S.A. 485/98. Zdaniem organu odwoławczego, decyzja zapadła na podstawie art. 36a prawa budowlanego " w swej istocie jest rozstrzygnięciem nie uwzględniającym poza inwestorem innych stron postępowania". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że w sytuacji gdy odwołanie wniósł podmiot nie mający legitymacji strony należy postępowanie odwoławcze umorzyć na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 21 sierpnia 1998r sygn.akt. IV S.A./1676/96. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa "[...]" w [...]. Skarżąca wnosi o uznanie Spółdzielni jako strony i rozpoznanie postępowania odwoławczego. Skarżąca podnosi, że " planowana inwestycja w sposób bezpośredni dotyczy Spółdzielni, gdyż wszelkiego rodzaju uciążliwości i zakłócenia odbędą się kosztem członków Spółdzielni zamieszkałych w budynku przy ul. [...] i że to mieszkańcy budynku [...] będą ponosić konsekwencje realizacji danego projektu budowlanego". Projektowany przez inwestora budynek, zdaniem skarżącej Spółdzielni doprowadzi do powstania tzw " studni" pozbawiając mieszkańców budynku [...] naturalnego oświetlenia oraz naświetlenia słonecznego. Skarżąca podtrzymuje swoje zarzuty zgłoszone w skardze z dnia 13 lipca 2004r na decyzję Wojewody [...] dotycząca zatwierdzenia pierwotnego projektu budowlanego i twierdzi, iż inwestor opracował projekt zamienny i wystąpił o wydanie nowego pozwolenia na budowę po to, by uniknąć rozpoznania skargi Spółdzielni z dnia 13 lipca 2004r. W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ), Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zobowiązany jest dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji biorąc pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Korzystając z możliwości jakie wynikają z wyżej cytowanego art. 134, należało skargę uznać za uzasadnioną. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu, doszło do naruszenia przepisu o właściwości rzeczowej organu administracji co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie art. 156 §1 pkt 1 kpa. Zgodnie z art. 82 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane ( DZ.U. z 2003r, Nr 207, poz 2016 ), do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej należą sprawy określone w ustawie i niezastrzeżone do właściwości innych organów. Powyższy art. 82 w ust 2 określa, iż organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji, z zastrzeżeniem ust 3 i 4 jest starosta. W przedmiotowej sprawie, Wojewoda [...] działając jako organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] listopada 2004r na podstawie art. 36 a prawa budowlanego zmienił własną ostateczną decyzję z dnia [...] maja 2004r w ten sposób, że zatwierdził zamienny projekt budowlany oraz wydał pozwolenie na budowę zespołu biurowo- apartamentowo-muzealnego na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]. Wojewoda [...] orzekł zatem w sprawie należącej do właściwości starosty bowiem jako organ pierwszej instancji mógł orzekać jedynie w sprawach obiektów i robót budowlanych wymienionych w art. 82 ust 3 prawa budowlanego. Wprawdzie art. 83 a prawa budowlanego przewidywał właściwość Wojewody [...] jako organu wyższego stopnia w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego obiekty budowlane lub roboty budowlane należące do właściwości rzeczowej tego organu i organu niższego stopnia lecz z dniem 31 maja 2004r został on uchylony przez art. 1 pkt 40 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r o zmianie ustawy – Prawo budowlane ( Dz.U. z 2004r nr 93, poz 888 ). Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy z urzędu muszą przestrzegać swej właściwości ( art. 19 kpa ). W art. 156 § 1 pkt 1 kpa nie wprowadza się żadnego elementu kwalifikującego naruszenie właściwości, a wobec tego każdy taki przypadek w odniesieniu do wszystkich rodzajów właściwości i niezależnie od jej podstaw jest przesłanką stwierdzenia nieważności. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz 1270 ) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI