VII SA/Wa 438/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2018-10-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
drogi publicznezjazdyGDDKiAwarunki technicznepozwolenie na budowę zjazduprawo administracyjnepostępowanie administracyjnebezpieczeństwo ruchu drogowego

WSA w Warszawie uchylił decyzję GDDKiA dotyczącą warunków lokalizacji zjazdu z drogi krajowej, wskazując na brak wystarczającego uzasadnienia i naruszenie przepisów proceduralnych.

Skarżący J. i S. G. zaskarżyli decyzję GDDKiA utrzymującą w mocy odmowę zmiany ostatecznej decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu z drogi krajowej nr [...]. Skarżący kwestionowali nałożone obowiązki przebudowy drogi i wymiany nawierzchni. WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nie zbadał dostatecznie rzetelnie wszystkich okoliczności sprawy, nie wyjaśnił parametrów technicznych wysp, nie uzasadnił wymiany nawierzchni oraz nie uwzględnił słusznego interesu strony, naruszając tym samym przepisy k.p.a.

Sprawa dotyczyła skargi J. i S. G. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) z dnia [...] grudnia 2017 r., która utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2017 r. odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2017 r. zezwalającej na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] do nieruchomości skarżących. Pierwotna decyzja zezwalająca na zjazd nałożyła na inwestorów obowiązek wyposażenia zjazdu w dodatkowy pas ruchu oraz przebudowy zjazdu indywidualnego, a także wymiany wierzchniej warstwy nawierzchni drogi krajowej. Skarżący wnieśli o zmianę tej decyzji, argumentując, że nałożone obowiązki wykraczają poza zakres niezbędnych robót i naruszają ich interes ekonomiczny. GDDKiA odmówił zmiany decyzji, powołując się na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego ze względu na klasę techniczną drogi, natężenie ruchu oraz obecność torowiska tramwajowego. Skarżący złożyli skargę do WSA w Warszawie, zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym art. 29 ust. 1 u.d.p., § 77 i 78 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, art. 155 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że GDDKiA nie zbadał dostatecznie rzetelnie wszystkich okoliczności sprawy. Sąd wskazał na brak wyjaśnienia parametrów technicznych wysp, podstawy prawnej ich niezbędności, uzasadnienia wymiany nawierzchni oraz nieuwzględnienie natężenia ruchu drogowego i słusznego interesu strony. Sąd podkreślił, że organ dysponuje uznaniem, ale musi ono być oparte na wszechstronnej analizie faktów i przepisów, a nie na arbitralnych decyzjach. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez organ.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie zbadał dostatecznie rzetelnie wszystkich okoliczności sprawy i nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia dla nałożonych obowiązków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nie wyjaśnił podstaw prawnych i faktycznych dla nałożenia obowiązku budowy dodatkowych pasów ruchu, wysp naprowadzających i kryjących, a także wymiany nawierzchni drogi krajowej. Brak było również analizy natężenia ruchu i uwzględnienia słusznego interesu strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.p. art. 29 § 1 i 3

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie art. 77 i 78

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § 1 i 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 155

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.p. art. 16 § 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie art. 55 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie zbadał dostatecznie rzetelnie wszystkich okoliczności sprawy. Organ nie wyjaśnił podstaw prawnych i faktycznych dla nałożonych obowiązków (dodatkowe pasy ruchu, wyspy, wymiana nawierzchni). Organ nie uwzględnił słusznego interesu strony w postępowaniu o zmianę decyzji. Organ nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia decyzji. Organ nie odniósł się do aktualnego natężenia ruchu drogowego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że niewątpliwie doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Organ nie wyjaśnił, jakie parametry techniczne powinny mieć określone w pierwszym warunku wyspy: 'naprowadzająca' i 'kryjąca'. Wymagania organu wskazane w odniesieniu do parametrów zjazdu zdają iść znacznie dalej niż przewidują to powołane przepisy. Pominięcie wątku wyważenia interesu społecznego i słusznego interesu strony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należy uznać za naruszenie przez organ zasady prowadzenia przez organ administracji postępowania w sposób budzący zaufanie. Argumentacja oparta na ocenie bezpieczeństwa ruchu nie może być całkowicie subiektywna.

Skład orzekający

Tomasz Stawecki

przewodniczący-sprawozdawca

Joanna Gierak-Podsiadły

członek

Wojciech Sawczuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnych, zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie, wyważanie interesów strony i społecznego w postępowaniu o zmianę decyzji, kontrola stosowania przepisów o drogach publicznych i warunkach technicznych zjazdów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lokalizacji zjazdu z drogi krajowej o wysokiej klasie technicznej, z uwzględnieniem infrastruktury tramwajowej i planowanej zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rzetelne uzasadnienie decyzji administracyjnych i uwzględnianie interesu strony, nawet w sprawach technicznych dotyczących infrastruktury drogowej.

Sąd uchyla decyzję GDDKiA: Czy wymóg przebudowy drogi krajowej był uzasadniony?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 438/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2018-10-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2018-02-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Gierak-Podsiadły
Tomasz Stawecki /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Sawczuk
Symbol z opisem
6034 Zjazdy z dróg publicznych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 1235/19 - Wyrok NSA z 2022-11-18
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2016 poz 124
§ 77 i 78
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać  drogi publiczne i ich usytuowanie - tekst jedn.
Dz.U. 2016 poz 23
art. 8 § 1, art. 107 § 1 i § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi J. G. i S. G. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżących J. G. i S. G. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
1. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, dalej także "GDDKiA", decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku S i J G, zwanych dalej również "skarżącymi", o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...].
Wskazana decyzja z dnia [...] lipca 2017 r. zezwala na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej nr [...] w m. [...], gm. [...] do nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obręb [...] w celu zapewnienia obsługi komunikacyjnej działek nr: [...] obręb [...] w związku z planowaną na ich terenie budową zespołu 21 budynków mieszkalnych, jednorodzinnych w zabudowie szeregowej oraz działki nr [...] w związku z planowaną na jej terenie budową stacji transformatorowej 6/(20)/0,4 kV.
Zaskarżona decyzja GDDKiA z [...] grudnia 2017 r. została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
2. W dniu [...] września 2016 r. skarżący wystąpili do GDDKiA z wnioskiem o wydanie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego z drogi krajowej (DK) nr [...] (ul. [...]) w miejscowości [...], gmina [...], do nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]obręb [...], celem zapewnienia obsługi komunikacyjnej działek o numerach ewid: [...] , obręb [...], w związku z planowaną na ich terenie budową zespołu 21 budynków mieszkalnych, jednorodzinnych w zabudowie szeregowej oraz działki nr ewid. [...] w związku z planowaną na jej terenie budową stacji transformatorowej 6/(20)/0,4 kV.
Po rozpatrzeniu wniosku skarżących, organ decyzją z [...] lipca 2017 r. nr [...], zezwolił na lokalizację ww. zjazdu publicznego we wnioskowanym zakresie, opatrując jednak zezwolenie dwoma istotnymi warunkami.
Organ uznał, że zjazd publiczny z drogi krajowej nr [...] należy wyposażyć w dodatkowy akumulacyjny (niededykowany) pas ruchu w osi jezdni drogi krajowej nr [...] z wyniesionymi w krawężniku wyspami naprowadzającą i kryjącą o parametrach określonych w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Dodatkowo, na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych należy przebudować zjazd indywidualny z DK [...] do działki nr [...] (bez zmiany jego rodzaju) na odcinku od krawędzi jezdni DK [...] do granicy pasa drogowego (o parametrach określonych w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie) po uzgodnieniu projektu przebudowy z zarządcą drogi krajowej nr [...] i zarządcą torowiska linii tramwajowej.
Decyzja z [...] lipca 2017 r. została wydana na podstawie art. 29 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. 2016 r. poz. 1440 ze zm., zwanej dalej "u.d.p."), oraz § 77 i 78 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. 2016 r. poz. 124 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych", a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej "k.p.a.").
3. Skarżący pismem z dnia [...] września 2017 r. złożyli wniosek o zmianę ww. decyzji ostatecznej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w zakresie nałożonych dodatkowych obowiązków związanych z przebudową drogi krajowej nr [...]. Skarżący wskazali, ze warunki realizacji zaplanowanej przez nich inwestycji znacząco wykraczają poza zakres robót niezbędnych do wykonania zjazdu na działkę o numerze ewid. [...]. Zdaniem skarżących, w szczególności wymiana wierzchniej warstwy nawierzchni należy do obowiązków właściciela drogi, a nie inwestorów indywidulanych.
4. Po rozpatrzeniu wniosku z [...] września 2017 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...] odmówił zmiany decyzji ostatecznej GDDKiA z [...] lipca 2017 r. nr [...].
Organ wydał powyższe rozstrzygniecie na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 155 k.p.a. w związku z art. 154 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu organ wskazał, że wyposażenie zjazdu w dodatkowy pas ruchu dla relacji lewoskrętnych pomiędzy działką nr ewid. [...] wydzieloną na potrzeby drogi wewnętrznej obsługującej osiedle domków, a jezdnią DK [...] jest zdaniem zarządcy drogi konieczne z uwagi na klasę techniczną DK [...]. Jest to droga główna ruchu przyspieszonego, prowadząca ruch lokalny i tranzytowy charakteryzujący się występowaniem wysokich prędkości miarodajnych oraz dużym udziałem w strukturze rodzajowej ruchu pojazdów ciężarowych (typu TIR). Ponadto ze względu na natężenie ruchu na DK [...], które według przeprowadzonego w roku 2015 r. generalnego pomiaru ruchu wynosiło na przedmiotowym odcinku około 15 tys. pojazdów na dobę, a które na skutek zmiany przeznaczenia terenów w otoczeniu DK [...] z terenów rolnych na usługowe (w tym obejmujące centra magazynowe) ulega sukcesywnemu zwiększeniu. Istotne znaczenie mają także przebieg DK [...] w rejonie zjazdu odcinkiem prostym oraz istniejące w pasie drogowym czynne torowisko tramwajowe. Zasadność zaś wymiany warstwy ścieralnej na odcinku przebudowy jezdni DK [...] wynika z naruszenia nawierzchni jezdni z uwagi na jej fizyczne poszerzenie w związku z budową dodatkowego pasa ruchu w osi obecnej jezdni oraz ze względu na budowę wyspy naprowadzającej i kryjącej, zlokalizowanej również w osi jezdni.
Organ podkreślił, że zakres przebudowy DK [...] jest niezbędny dla zapewnienia bezpieczeństwa zarówno użytkowników drogi, jak i przyszłych użytkowników nowej zabudowy mieszkalnej i wynika z lokalizacji terenu projektowanego osiedla przy drodze krajowej klasy technicznej GP, wyposażonej dodatkowo w torowisko tramwajowe, przez które odbywać się będą przejazdy pomiędzy osiedlem a drogą publiczną. Obowiązek zaś przebudowy drogi obciąża inwestora inwestycji niedrogowej, co wprost wynika z art. 16 ust. 1 u.d.p.
5. Ze względu na częściowo niepomyślną dla skarżących decyzję GDDKiA z [...] października 2017 r., skarżący wnioskiem z [...] listopada 2017 r. zwrócili się do organu o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją, w zakresie wskazanym we wniosku z dnia [...] września 2017 r. o zmianę decyzji ostatecznej.
Skarżący zarzucili organowi dokonanie ustaleń sprzecznych ze stanem faktycznym, a także pominięcie ważnego interesu strony, w tym ekonomicznego, wynikającego z treści obowiązków nałożonych na skarżących jako inwestorów.
Skarżący podnieśli, że ustalone w decyzji o zezwoleniu na lokalizację warunki wykonania zjazdu nie są konieczne, aby zjazd został wykonany zgodnie z zachowaniem wszelkich wymogów technicznych i standardów bezpieczeństwa. Miejsce, w którym ma być wykonany zjazd usytuowany jest na prostym odcinku DK [...] o długości ok. 1 km, na którym znajdują się dwa inne zjazdy. Wykonanie powyższych zjazdów nie było połączone z przebudową drogi DK [...], ale wymagało jedynie wyznaczenia poziomego pasa jezdni do zjazdu i wyjazdu z nieruchomości, na których usytuowane są obiekty. Szerokość jezdni w obrębie proponowanego zjazdu na nieruchomość oznaczoną, jako działka nr ewid. [...] wynosi ok. 11 metrów i jest wystarczająca do wykonania zjazdu tożsamego z jednym w ww. zjazdów już zlokalizowanych i wykonanych. Nie ma też potrzeby wykonania dodatkowego pasa ruchu, który wykraczałby poza istniejącą oś jezdni. Zdaniem skarżących nie ma również technicznych przesłanek do nakładania na nich obowiązku wymiany warstwy ścieralnej w rejonie inwestycji.
W dalszej części wniosku skarżący wskazali, że nie ma faktycznej podstawy do nałożenia na nich obowiązku przebudowy zjazdu do działki nr [...], albowiem planowana inwestycja nie narusza żadnych interesów właścicieli działki nr ewid. [...]. Ponadto, w ich ocenie, nie znajduje uzasadnienia przywołany w decyzji argument o natężeniu ruchu na DK [...]. Natężenie ruchu na tej drodze znacznie zmalało wraz z oddaniem do użytku autostrady [...] na odcinku [...] – [...].
6. Po przeprowadzeniu postępowania w zakresie wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Jako podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 155 k.p.a., a także w zw. z art. 29 ust. 1 i ust. 3 u.d.p.
Organ stwierdził, że żądania skarżących sprowadzają się do ponownej oceny merytorycznej sprawy, co na gruncie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalne. Organ drugiej instancji wskazał, że niezależnie od powyższego nie mógł uwzględnić wniosków skarżących, ponieważ pozostają one w sprzeczności z § 78 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz ze słusznym interesem społecznym, który organ obowiązany jest uwzględnić stosując art. 155 k.p.a.
GDDKiA wyjaśnił też, że zjazd objęty wnioskiem usytuowany jest na odcinku [...] – [...] drogi krajowej nr [...], gdzie przecinają się ważne szlaki komunikacyjne – DK [...] oraz DK [...]. W pobliżu zjazdu objętego decyzją planowane są inne inwestycje. Z uwagi na zagospodarowanie terenu dostęp powstającej inwestycji skarżących do DK [...] za pośrednictwem planowanego zjazdu powodowałoby mieszanie się potoków ruchu o znacząco różnej charakterystyce i strukturze rodzajowej. Stanowiłoby to zagrożenie bezpieczeństwa ruchu w szczególności dla pojazdów osobowych generowanych przez osiedle domków. Z tych względów zasadne jest ustalenie dostępu do DK [...] poprzez nowy zjazd publiczny, jednakże wyposażony w dodatkowy pas ruchu. Czynnikiem uzasadniającym budowę dodatkowego pasa ruchu jest kolizja relacji lewoskrętnej (relacja [...] – [...]) z potokiem ruchu tramwajowego. Kolejnym argumentem jest fakt, że dodatkowy pas ruchu daje możliwość akumulacji pojazdów skręcających w lewo, a mających nakaz ustąpienia pierwszeństwa potokowi ruchu pojazdów (relacja [...] – [...]) i tramwajów.
Organ drugiej instancji podkreślił, że wskazano prawidłowo wartość natężenia ruchu drogowego dla omawianego odcinka DK [...] wynoszące ponad 15 tys. pojazdów na dobę. Określenie zaś drogi krajowej nr [...] mianem drogi krajowej nr [...] (której nie ma w tym rejonie) stanowiło oczywistą omyłkę pisarską (sprostowaną nieostatecznym postanowieniem organu z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] znak [...] i pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.
Z kolei warunek obligatoryjnej wymiany warstwy ścieralnej jezdni DK [...] na odcinku objętym przebudową wynika z zakresu przebudowy. Budowa wysp kryjących/naprowadzających wymaga ingerencji w istniejącą konstrukcję nawierzchni DK [...]. Realizacja powyższego bez wymiany warstwy ścieralnej może powodować powstawanie uszkodzeń istniejącej nawierzchni jezdni zarówno w trakcie realizacji inwestycji jak i po jej oddaniu do użytkowania.
7. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji pismem z [...] stycznia 2018 r. skarżący złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania.
Skarżący zarzucili decyzji organu drugiej instancji naruszenie:
1) Art. 29 ust. 1 u.d.p. w zw. z § 77 i § 78 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, poprzez ich niewłaściwą wykładnię i nałożenie na stronę obowiązków, które nie wynikają z przepisów prawa tj. obowiązku wymiany nawierzchni drogi krajowej nr [...] na całej jej szerokości oraz przebudowy zjazdu do działki nr [...];
2) art. 155 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie i niedokonanie oceny decyzji pod kątem legalności i zgodności z przepisami;
3) art. 155 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez nie wzięcie pod uwagę przy ocenie decyzji słusznego interesu strony postępowania administracyjnego.
Skarżący stwierdzili też, że przedmiotem oceny organu orzekającego w trybie art. 155 k.p.a. nie może być wyłącznie zgodność decyzji z prawem. Ocena powinna również sprowadzać się do ustalenia, czy decyzja narusza interes społeczny lub słuszny interes strony. Odnosząc się natomiast do kwestii merytorycznych skarżący wskazali, że wbrew stanowisku wyrażonemu przez organ, dodatkowe pasy ruchu dla pojazdów skręcających z drogi nie muszą, lecz mogą być wykonane na drodze, jaką jest DK [...]. Rozporządzenie nie określa, bowiem enumeratywnie przesłanek do wykonania pasów, lecz wskazuje przykładowe kryterium, jakim można się posłużyć przy nałożeniu obowiązku zjazdu w dodatkowy pas ruchu dla pojazdów skręcających z drogi.
8. Odpowiadając w dniu [...] lutego 2018 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżących pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
9. Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma dokonać kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że niewątpliwie doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.". Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 k.p.a. Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu.
Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
10. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, gdyż uznał, że organ drugiej instancji nie zbadał dostatecznie rzetelnie, a następnie nie rozpatrzył wszystkich okoliczności sprawy, a z pewnością nie zawarł w uzasadnieniu stanowiska w istotnych kwestiach. Tym samym zasadne jest stwierdzenie, że w postępowaniu prowadzonym przez GDDKiA i zakończonym zarówno decyzją z [...] lipca 2017 r. (zezwalającą na lokalizację zjazdu), jak i decyzjami organu z [...] października 2017 r. oraz [...] grudnia 2017 r. doszło do naruszenia przez organ art. 7 i 77 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
W opinii Sądu Główny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie wyjaśnił kilku istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, a także nie przedstawił swojego stanowiska odnoszącego się do nich.
Po pierwsze, organ nie wyjaśnił, jakie parametry techniczne powinny mieć określone w pierwszym warunku wyspy: "naprowadzająca" i "kryjąca". Organ nie wskazał także ani podstawy prawnej dla uznania, że takie wyspy są niezbędne jako elementy drogi krajowej DK [...], ani które przepisy powoływanego przez organ rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie wskazują na obowiązek zbudowania takich wysp. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ww. rozporządzenie przewiduje wyspy dzielące środkowe lub boczne, a także wyspy kanalizujące w przypadku przejść dla pieszych bądź skrzyżowań. Organ powinien w związku z powyższym wskazać, czy przebudowa przedmiotowego zjazdu wymaga utworzenia w DK [...] skrzyżowania w rozumieniu przepisów ustawowych i przepisów technicznych. Ze zgromadzonych akt, jak również dostępnych źródeł publicznych nie wynika, aby w rejonie planowanego zjazdu publicznego występowało przejście dla pieszych, albo aby potrzeba takiego przejścia była wymagana w związku z przystankiem zorganizowanym dla linii tramwajowej przebiegającej równolegle do [...].
W odniesieniu do obowiązku budowy wysp należy zauważyć że na drodze DK [...], zarówno na odcinku poprzedzającym miejsce zjazdu (w rejonie przedsiębiorstwa z materiałami budowlanymi), jak i na odcinku za zjazdem (w stronę wiaduktu, przed ul. [...]) istniejąca organizacja ruchu przewiduje znaki poziome malowane na jezdni, ale bez lokalizacji wysp wymagających wynoszenia krawężnika.
Po drugie, zdecydowanie nieprecyzyjne jest także powołanie się przez organ na "parametry zjazdu" określone w § 77 i § 78 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Przepisy te przewidują dodatkowe pasy dla pojazdów skręcających do stacji benzynowej (co nie występuje w rozpatrywanej sprawie), a także w przypadku zjazdów publicznych tj. zjazdów co najmniej do jednego obiektu, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza lub działalność o charakterze publicznym (§ 78 ust. 2 pkt 2 i 3 w zw. z § 55 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia). Organ nie wskazał wszak, na planowaną przez skarżących budynków służących działalności gospodarczej lub działalności o charakterze publicznym, podczas gdy w decyzji nr [...] z [...] września 2014 r. przewiduje się budowę zespołu budynków mieszkalnych, jednorodzinnych w zabudowie szeregowej.
Wymagania organu wskazane w odniesieniu do parametrów zjazdu zdają iść znacznie dalej niż przewidują to powołane przepisy i taka okoliczność powinna być co najmniej szczegółowo wyjaśniona w uzasadnieniach przedmiotowych decyzji.
Po trzecie, uzasadnione wątpliwości budzi także obowiązek "wymiany nawierzchni drogi krajowej nr [...] (warstwa ścieralna) na całej jej szerokości" określony treści drugiego warunku sformułowanego przez organ w decyzji z [...] lipca 2017 r. Organ nie wskazał podstawy prawnej nałożenia obowiązku zmiany nawierzchni DK [...], ani też nie wskazał okoliczności faktycznych, które przemawiałyby za takim rozwiązaniem.
Po czwarte, uzasadniając decyzję nr [...], a także kolejne dwie decyzje, GDDKiA nie odniósł się do okoliczności natężenia ruchu na DK [...]. Organ powołał się na badania zrealizowane w tym zakresie w 2015 r., jednak nie skomentował sugestii, że aktualne natężenie ruchu na ul. [...] jest znacznie mniejsze z uwagi na oddanie do użytku drogi krajowej nr [...], przebiegającej prostopadle do ul. [...] w niewielkiej odległości od planowanego zjazdu publicznego. Organ nie wyjaśnił także, czy obciążenie ruchem ul. [...] zmieniło się w związku z oddaniem do użytku ul. [...] przebiegającej równolegle do ul. [...].
Po piąte, zasadny jest także zarzut skarżących odnoszący się do art. 155 k.p.a. Należy bowiem przypomnieć, że przepis ten składał się na normatywną podstawę rozstrzygnięcia wyrażonego decyzją GDDKiA nr [...] z [...] października 2017 r. (odmawiającą zmiany decyzji ostatecznej nr [...] z [...] lipca 2017 r.). Nie jest bowiem bez znaczenia okoliczność, że przepis ten wskazuje obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na wyważeniu dwóch istotnych interesów: interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Pominięcie tego wątku w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należy uznać za naruszenie przez organ zasady prowadzenia przez organ administracji postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Jeśli w rozpatrywanej sprawie doszło do zignorowania słusznego interesu strony, to należy uznać, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z art. 8 § 1 k.p.a.
Podsumowując analizę braków, które znalazły się w zaskarżonej decyzji oraz wątpliwości, które ta decyzja wzbudziła należy podkreślić, że Sąd nie kwestionuje ukształtowania decyzji wydawanych przez GDDKiA w sprawie zjazdów publicznych jako aktów zakładających znaczący stopień ich uznaniowości. Korzystanie przez organ administracji ze swobodnego uznania (władzy dyskrecjonalnej) nie może wszak oznaczać, że rozstrzygnięcia w takich przypadkach podejmowane są całkowicie swobodnie lub po prostu arbitralnie. Argumentacja oparta na ocenie bezpieczeństwa ruchu nie może być całkowicie subiektywna. Musi uwzględniać wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozpatrywanej sprawy, takie jak rzeczywiste i sprawdzalne natężenie ruchu drogowego, odległość od skrzyżowań, przejść dla pieszych, typ istniejącej i planowanej zabudowy, a także wskazane wyżej interesy związane z prowadzonym postepowaniem: zarówno interes społeczny, jak i interes strony, w tym przesłanki uznania go za słuszny interes.
11. Przedstawione uchybienia zaskarżonej decyzji przesądziły o potrzebie uchybienia jej przez Sąd. Rozpoznając ponownie sprawę, już w trybie właściwym dla postępowania odwoławczego, organ będzie zobowiązany do ponownego rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem uwag i zastrzeżeń zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu, ale także przedstawionych w skardze złożonej przez skarżących. Rozstrzygnięcie sprawy przez organ musi też znaleźć swoje odzwierciedlenie w szczegółowym i bardzo rzetelnym uzasadnieniu sporządzonym zgodnie z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
12. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy, czyli jak w pkt II wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI