VII SA/Wa 424/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na postanowienie SKO utrzymujące w mocy decyzję Wójta o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego, uznając, że koszty te powinny być poniesione przez strony po połowie, a zarzuty dotyczące nierzetelności geodety nie mogły być skutecznie podniesione w tym postępowaniu.
Skarżący A. Ł. zaskarżył postanowienie SKO w Siedlcach, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy P. ustalające koszty postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący kwestionował wysokość wynagrodzenia geodety, zarzucając mu nierzetelność i nieterminowość wykonania prac. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że koszty postępowania rozgraniczeniowego powinny być ponoszone przez sąsiadujące nieruchomości po połowie, zgodnie z art. 152 k.c. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące wadliwości prac geodezyjnych nie mogły być skutecznie podniesione w postępowaniu o ustalenie kosztów, a właściwym etapem ich kwestionowania byłoby postępowanie dotyczące samego rozgraniczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy P. ustalające koszty postępowania rozgraniczeniowego. Postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek skarżącego. Wójt umorzył postępowanie rozgraniczeniowe i przekazał sprawę graniczną do Sądu Rejonowego, jednocześnie ustalając koszty postępowania w kwocie 5000 zł, które miały zostać poniesione po połowie przez skarżącego i B. Sp. z o.o. Skarżący w zażaleniu podniósł, że wynagrodzenie geodety jest niekompletne i nie odpowiada stanowi faktycznemu. SKO utrzymało postanowienie Wójta, wskazując, że rozgraniczenie leży w interesie wszystkich sąsiadów, a koszty powinny być ponoszone po połowie zgodnie z art. 152 k.c. W skardze do WSA skarżący zarzucił nieuwzględnienie zapisów umowy cywilnoprawnej i pozytywny odbiór wadliwie wykonanego przedmiotu zlecenia, kwestionując wysokość wynagrodzenia geodety. Sąd administracyjny oddalił skargę. Stwierdził, że koszty postępowania rozgraniczeniowego powinny być ponoszone przez strony po połowie, zgodnie z art. 152 k.c., niezależnie od tego, kto zainicjował postępowanie i czy granice były sporne. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące nierzetelności i nieterminowości geodety nie mogły być skutecznie podniesione w postępowaniu o ustalenie kosztów. Wskazał, że dokumentacja geodezyjna została przedłożona w terminie, a stwierdzone usterki miały charakter techniczny i zostały usunięte. Sąd podkreślił, że nie jest sądem rozstrzygającym spory cywilnoprawne dotyczące wykonania umowy, a do zakwestionowania rzetelności dokumentacji geodezyjnej skarżący musiałby przedstawić opinię innego geodety. Ponadto, skoro organ administracyjny uznał efekty pracy geodety za poprawne, wydając decyzję kończącą postępowanie, nie można było kwestionować tych prac na etapie ustalania kosztów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące wadliwości prac geodezyjnych nie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu o ustalenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Właściwym etapem kwestionowania prawidłowości czynności geodety jest złożenie środka zaskarżenia od decyzji dotyczącej rozgraniczenia.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie jest sądem rozstrzygającym spory cywilnoprawne dotyczące wykonania umowy. Aby zakwestionować rzetelność dokumentacji geodezyjnej, skarżący musiałby przedstawić opinię innego geodety. Skoro organ administracyjny uznał efekty pracy geodety za poprawne, wydając decyzję kończącą postępowanie, nie można było kwestionować tych prac na etapie ustalania kosztów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
k.p.a. art. 264 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 262 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 263 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 152
Kodeks cywilny
Koszty rozgraniczenia ponoszą właściciele sąsiadujących nieruchomości po połowie.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 264 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 264 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia.
k.p.a. art. 262 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony; 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie.
k.p.a. art. 263 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56 k.p.a., koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji.
p.g.k. art. 29 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów.
p.g.k. art. 29 § 3
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 30 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.g.k. art. 31 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez organ.
r.r.n.
Rozporządzenie Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Koszty postępowania rozgraniczeniowego ponoszone są przez sąsiadujące nieruchomości po połowie zgodnie z art. 152 k.c. Zarzuty dotyczące wadliwości prac geodezyjnych nie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu o ustalenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Sąd administracyjny nie jest instancją do rozstrzygania sporów cywilnoprawnych dotyczących wykonania umowy o roboty geodezyjne.
Odrzucone argumenty
Wynagrodzenie geodety było niekompletne i nie odpowiadało stanowi faktycznemu. Geodeta wykonał zlecenie nierzetelnie i z uchybieniem terminu umownego. Organ I instancji przyjął wadliwie wykonany przedmiot zlecenia.
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny nie jest sądem rozstrzygającym spory cywilnoprawne. Aby zakwestionować rzetelność dokumentacji przedłożonej przez uprawnionego geodetę, skarżący musiałby przedstawić przygotowaną przez innego geodetę uprawnionego ocenę pracy geodety wyznaczonego przez organ I instancji. Udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że toczy się ono w interesie każdej ze stron postępowania.
Skład orzekający
Mirosław Montowski
przewodniczący
Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
sędzia
Michał Podsiadło
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, zasady ponoszenia kosztów przez sąsiadujące nieruchomości, dopuszczalność kwestionowania prac geodezyjnych w postępowaniu o koszty."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania kosztów postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowań administracyjnych – kosztów. Pokazuje, jak sądy podchodzą do zarzutów dotyczących jakości prac geodezyjnych w kontekście kosztów, co jest istotne dla praktyków.
“Kto płaci za błędy geodety? Sąd wyjaśnia zasady ustalania kosztów rozgraniczenia nieruchomości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVII SA/Wa 424/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-05-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-02-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Jolanta Augustyniak-Pęczkowska Michał Podsiadło /sprawozdawca/ Mirosław Montowski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6122 Rozgraniczenia nieruchomości Hasła tematyczne Koszty postępowania Rozgraniczenie nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 264 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirosław Montowski Sędziowie: sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska asesor WSA Michał Podsiadło (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 maja 2024 r. sprawy ze skargi A. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 9 listopada 2023 r. znak: SKO.4000-2145/2023 w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę Uzasadnienie 1. Zaskarżonym postanowieniem z 9 listopada 2023 r. znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymał w mocy postanowienie Wójta Gminy P. z [...] września 2023 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. 2. Rozstrzygnięcie to wydano w następujących okolicznościach. 2.1. Przed Wójtem Gminy P. (dalej: Wójt, organ I instancji) toczyło się postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości P., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], z sąsiednimi nieruchomościami stanowiącymi działki nr [...] i [...] – wszczęte na wniosek A. Ł. (dalej: skarżącego). Pismem z 7 lutego 2023 r. organ I instancji upoważnił geodetę uprawnionego do wykonania czynności technicznych ustalenia granic. Strony postępowania uiściły zaliczki na koszty postępowania w kwotach po 2500 zł. W dniu 7 sierpnia 2023 r. geodeta przedłożył do akt sprawy dokumentację rozgraniczeniową i w tym samym dniu, organ I instancji zlecił dokonanie kontroli dokumentacji geodezyjnej. Z protokołu tej kontroli z 10 sierpnia 2023 r. wynika, iż stwierdzono usterki w postaci braku pieczątek na mapie z rozgraniczenia oraz brak poświadczenia za zgodność z oryginałem kopii dokumentów. Z kolejnego protokołu kontroli z 28 sierpnia 2023 r. wynika, iż wskazane nieprawidłowości zostały usunięte. Decyzją z [...] września 2023 r. znak [...] Wójt umorzył postępowanie w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości i przekazał z urzędu do rozpatrzenia do Sądu Rejonowego w Siedlcach sporną sprawę graniczną dotyczącą ustalenia przebiegu granic. 2.2. Postanowieniem z [...] września 2023 r. znak: [...], wydanym na podstawie art. 264 § 1 w związku z art. 262 § 1 pkt 2 i art. 263 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775), Wójt ustalił koszty ww. postępowania w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości na kwotę w wysokości 5000 zł brutto, a także zobowiązał skarżącego i J. A. Ł. do zapłaty połowy kosztów postępowania w kwocie 2500 zł brutto, która została wpłacona tytułem zaliczki oraz zobowiązał B. Sp. z o. o. do zapłaty drugiej połowy kosztów postępowania w kwocie 2500 zł brutto, która została wpłacona tytułem zaliczki. 2.3. W zażaleniu na to postanowienie, skarżący wskazał, że ustalone wynagrodzenie dotyczy dokumentacji wykonanej przez geodetę, która w ocenie skarżącego jest niekompletna. Podniósł, że sytuacja przedstawiona do oceny organowi I instancji nie pokrywa się z sytuacją i pomiarem wykonanym na gruncie. 2.4. Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. (dalej: SKO, Kolegium) w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odwołało się do następującej argumentacji. 2.4.1. Kolegium przypomniało, że w świetle przepisów k.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie, a wydanie postanowienia o ustaleniu kosztów postępowania wynika z art. 264 § 1 k.p.a. Zatem co do zasady, to wnioskodawca winien być w całości obciążony kosztami postępowania rozgraniczeniowego. Jednakże, zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2006 r. (sygn. akt I OPS 5/06), wójt, burmistrz lub prezydent miasta może obciążyć kosztami rozgraniczenia strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko tego kto wystąpił o wszczęcie postępowania. O takim rozstrzygnięciu zadecydowały dwie okoliczności. Po pierwsze, rozgraniczenie leży bowiem w interesie wszystkich sąsiadów, skoro granice nieruchomości z jakichś względów stały się sporne. Tak jest również w sytuacji, w której jedna ze stron nie kwestionuje przebiegu granic, gdyż aktualny stan w tym zakresie jej odpowiada. Lecz interes obydwu stron polega na ustaleniu stabilnej granicy, stąd też, winny one w równym stopniu ponosić koszty postępowania zmierzającego do ustalenia tej granicy. Drugą kwestię stanowią przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące rozgraniczenia. Przepisy te obowiązują nie tylko wówczas, gdy sprawa wskutek, np. zakwestionowania decyzji o rozgraniczeniu wydanej przez wójta /burmistrza, prezydenta miasta/ trafia do sądu, lecz muszą być one respektowane również w trakcie postępowania toczącego się przed organami administracji. Zatem organy orzekające w przedmiocie kosztów postępowania winny być zobowiązane do wykazania, czy postępowanie rozgraniczeniowe było celowe, tj. czy zachodziła konieczność prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. 2.4.2. SKO wskazało, że w niniejszej sprawie geodeta odnalazł na gruncie granicę według aktualnej ewidencji gruntów, na której przebieg zgodę wyraził sąsiad skarżącego. Granica ta nie pokrywała się jednak z aktualnym stanem posiadania na gruncie oraz z granicą wskazaną przez drugą stronę. Tym samym nie sposób uznać, iż w niniejszej sprawie brak było sporu granicznego uzasadniającego wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego. Niezależnie jednak od kwestii istnienia sporu granicznego, Kolegium podniosło, że organy administracji nie mają swobody w zakresie obciążania stron kosztami rozgraniczenia, gdyż z art. 152 k.c. wynika reguła ponoszenia kosztów postępowania administracyjnego przez właścicieli gruntów sąsiednich (objętych rozgraniczeniem). Skoro są oni stronami tego postępowania, to toczy się ono w interesie ich wszystkich, a zagadnienie sporności granic nie ma decydującego znaczenia, bo dochodzi do ich ustalenia na wszystkich nieruchomościach. Zatem udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Ponadto skoro w myśl art. 152 k.c. koszty rozgraniczenia ponoszą właściciele sąsiadujących nieruchomości po połowie, to jest to reguła ich ponoszenia przez strony sporu bez względu na towarzyszące im zamiary w zainicjowaniu sporu granicznego i bez względu na sposób jego zakończenia. 2.4.3. W związku z tym SKO uznało, że skoro skarżący brał udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony, to jest to równoznaczne ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczyło się także w jego interesie. Prawidłowa wykładnia mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 152 k.c. nie pozwala zatem na uwzględnienie zindywidualizowanego interesu skarżącego. Bowiem rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania rozgraniczeniowego, podejmowane jest w oparciu o założenie, że interes prawny w ustaleniu granic nieruchomości mają z zasady wszyscy uczestnicy postępowania rozgraniczeniowego. SKO dostrzegło, że w treści zażalenia zakwestionowano również prawidłowość czynności geodety w niniejszej sprawie. Jednakże, poza ogólnym stwierdzeniem, iż dokumentacja nie odpowiada stanowi istniejącemu na gruncie, autor zażalenia nie przedstawił żadnych konkretnych zarzutów wobec czynności geodety i znajdującej się w aktach dokumentacji. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesionej na ww. postanowienie SKO, skarżący zarzucił temu organowi nieuwzględnienie "zapisów umowy cywilno-prawnej wynikających z art. 484 § 1 kc" poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, ustalającego koszty postępowania wyższe niż wynika to z zawartej i zaakceptowanej przez strony postępowania umowy cywilno-prawnej oraz pozytywny odbiór wadliwie wykonanego przedmiotu zlecenia. Skarżący zgodził się z organami co do podziału kosztów po połowie oraz konieczności ich poniesienia, lecz nie zgodził się z wysokością wynagrodzenia dla geodety wynikającego z umowy cywilno-prawnej zawartej między geodetą a Wójtem. Zakwestionował również poprawność wykonania pracy będącej przedmiotem umowy, wskazując, że wykonawca prac geodezyjnych zarówno w protokole granicznym jak i analizie materiałów archiwalnych jedynie wspomniał o operatach geodezyjnych, które znajdują się w zasięgu wykonywanego rozgraniczenia jednak nie odniósł się do nich w rzetelny sposób, a ponadto nie podjął próby odszukania punktów granicznych, początków i końców linii pomiarowych i innych danych technicznych, na których oparto położenie granic podczas pierwotnego ich ustalania lub w trakcie czynności związanych z nadawaniem tytułów prawnych do rozgraniczanych nieruchomości tj.: danych z operatu z założenia ewidencji gruntów, operatu z podziału nr operatu [...], operat z uwłaszczeń nr operatu [...]. W terenie zostało wskazane jedynie położenie punktów granicznych wynikające z ostatniej dokumentacji z modernizacji ewidencji gruntów i budynków, która to dokumentacja zawiera jedynie "suche" (a w ocenie skarżącego: błędne) współrzędne graniczne bez odniesienia do istniejących w terenie szczegółów terenowych, pozwalających na jednoznacznie odtworzenie na gruncie. Poza tym, geodeta odmówił podjęcia próby odszukania w terenie jakichkolwiek znaków i śladów granicznych pochodzących z powyższych operatów archiwalnych, tłumacząc się do wysoką temperaturą i złym stanem zdrowia. Skarżący dodał, że informacji tych nie mogłem przekazać Wójtowi w trybie postępowania administracyjnego gdyż odmówiono mi możliwości zapoznania się z pełną dokumentacją przed wydaniem decyzji rozgraniczeniowej. W ocenie skarżącego, wykonawca prac geodezyjnych naruszył tym samym § 1 pkt. 3.3 umowy. Dodał, że wykonawca miał zakończyć pracę do 13 sierpnia 2023 r., natomiast pozytywny protokół weryfikacji części technicznej dokumentacji geodezyjnej i przyjęcie jej do zasobu geodezyjnego nastąpiło dopiero 19 września 2023 r. Zdaniem skarżącego, geodeta pracował nierzetelnie i nieterminowo. 4. W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dla kierunku rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma to, czy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo czy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu. 5.1. Kontrola sądowa przeprowadzona w oparciu o wskazane wyżej kryteria nie wykazała, aby zaskarżone postanowienie wydano z naruszeniem prawa, uzasadniającym jego uchylenie. Za podstawę wyrokowania przyjęto stan faktyczny prawidłowo ustalony przez orzekające w sprawie organy. 6. Przedmiotem zaskarżonego postanowienia było ustalenie kosztów postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, które zostało wszczęte na wniosek skarżącego. 6.1. Zgodnie z art. 264 § 1 k.p.a., jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. W myśl art. 263 § 1 i 2 k.p.a., do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56 k.p.a., koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji. Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy. Stosownie do art. 262 § 1 k.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony; 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Ponadto, jak stanowi art. 262 § 1 k.p.a., w uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażądać od strony złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania. Ustalenie wysokości kosztów postępowania następuje w drodze postanowienia, wydanego przez organ administracji publicznej jednocześnie z wydaniem decyzji. W postanowieniu tym organ określa osoby zobowiązane do poniesienia kosztów oraz termin i sposób ich uiszczenia (art. 264 § 1 k.p.a.). 6.2. Należy również podnieść, że rozgraniczenie nieruchomości w postępowaniu administracyjnym normują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 tej ustawy, rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Organem przeprowadzającym rozgraniczenie z urzędu lub na wniosek strony jest – stosownie do art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 ww. ustawy – wójt (burmistrz, prezydent miasta), zaś czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wymienione organy (art. 31 ust. 1 ustawy). Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji przy rozgraniczaniu nieruchomości określają przepisy rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453). Przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie określają szczegółowych zasad ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w związku z tym przy ustalaniu kosztów tego postępowania zastosowanie znajdują przepisy Działu IX Kodeksu postępowania administracyjnego, a więc przywołane powyżej przepisy art. 262 – 264 k.p.a. Nie ulega jednak wątpliwości, że do koniecznych kosztów postępowania rozgraniczeniowego należy wynagrodzenie wyznaczonego przez organ geodety, skoro udział osoby posiadającej wiadomości specjalne z dziedziny geodezji jest w takiej sprawie nieodzowny. Jak stanowi bowiem art. 31 ust. 1 ww. ustawy, to właśnie upoważniony przez organ administracji geodeta wykonuje czynności ustalenia przebiegu granic rozgraniczanych nieruchomości. 6.3. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 11 grudnia 2006 r. sygn. akt I OPS 5/06, organ administracji publicznej orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 262 par. 1 pkt 2 Kpa, może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości /art. 152 Kodeksu cywilnego/, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Uzasadniając swoje stanowisko, NSA wskazał, że instytucja rozgraniczenia nieruchomości uregulowana została w dwóch aktach prawnych: ustawie – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz Kodeksie cywilnym. Zarówno w postępowaniu cywilnym, jaki i administracyjnym, tak organ administracji, jak i sąd powszechny, są obowiązane stosować te same zasady, a wniosek ten znajduje potwierdzenie przy porównaniu art. 152 i art. 153 k.c. z art. 31 ust. 2-4 i art. 34 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, które określają zasady przeprowadzania postępowania rozgraniczeniowego w jego kolejnych stadiach. NSA stwierdził, że konsekwentnie należy przyjąć, że w postępowaniu administracyjnym ma też zastosowanie norma materialnoprawna wynikająca z art. 152 k.c., stanowiąca, że właściciele gruntów sąsiadujących koszty rozgraniczenia ponoszą po połowie. Sąd wskazał także, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że toczy się ono w interesie każdej ze stron postępowania. Powyższa uchwała, w kontekście jej motywów, nie pozwala organom na uznaniowość w stosowaniu art. 152 k.c. Skoro w myśl tego przepisu koszty rozgraniczenia ponoszą właściciele sąsiadujących nieruchomości po połowie, to jest to reguła ich ponoszenia przez strony sporu bez względu na towarzyszące im zamiary w zainicjowaniu sporu granicznego i bez względu na sposób jego zakończenia (decyzją rozgraniczeniową rozstrzygającą sprawę co do istoty, aktem ugody czy też decyzją o jego umorzeniu wydaną w trybie art. 34 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego i przekazująca sprawę do rozpoznania sądowi rejonowemu). Za takim rozumieniem przemawia uzasadnienie powołanej uchwały, w tym jej fragment: "konsekwentnie więc należy przyjąć, że w postępowaniu administracyjnym ma również zastosowanie wynikająca z art. 152 k.c. norma materialnoprawna stanowiąca, że właściciele nieruchomości koszty rozgraniczenia ponoszą po połowie, która wynika z zasady, iż właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych". W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się, że kryterium "interesu prawnego" musi dotyczyć interesu prawnego jednostki, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r. sygn. akt II SA 74/96). Tym samym, postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie wszystkich stron postępowania, a zagadnienie sporności granic nie ma decydującego znaczenia, bo dochodzi do ich ustalenia na wszystkich nieruchomościach (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2022 r. sygn. akt I OSK 669/19, publ. http:// orzeczenia.nsa.gov.pl). 7. W realiach niniejszej sprawy poza sporem pozostaje obowiązek poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego przez strony – w tym przez skarżącego, jak również zasada, zgodnie z którą właściciele nieruchomości powinni ponieść te koszty w proporcji 50:50. Skarżący zakwestionował natomiast wysokość ustalonych kosztów. 7.1. Jak wynika z zalegającej w aktach sprawy umowy zawartej przez Gminę P. z geodetą uprawnionym jako wykonawcą prac geodezyjnych objętych postępowaniem rozgraniczeniowym, wynagrodzenie geodety ustalono na 5000 zł. W związku z tym koszty postępowania rozgraniczeniowego, ustalone zaskarżonym postanowieniem, stanowią równowartość tego wynagrodzenia. Sąd nie miał również podstaw do zakwestionowania, że wynagrodzenie w takiej wysokości zostało zapłacone przez ww. Gminę – tym bardziej, że już w lutym 2023 r. strony obciążone kosztami uiściły (na poczet kosztów postępowania) zaliczki w kwotach po 2500 zł. W tym miejscu należy dodatkowo podkreślić, że skoro właściciele rozgraniczanych nieruchomości uiścili już kwoty odpowiadające swoim udziałom w kosztach rozgraniczenia, to zaskarżone postanowienie nie stanowi podstawy do dochodzenia od nich uiszczenia jakichkolwiek dodatkowych środków pieniężnych na rzecz organu. 7.2. Jak wynika z treści skargi, jej autor kwestionował prawidłowość działania organu I instancji, polegającego na wypłaceniu geodecie całej kwoty wynagrodzenia ustalonej w umowie. W ocenie skarżącego, geodeta wykonał zlecenie w sposób nierzetelny i z uchybieniem terminu umownego. Odnosząc się do tych twierdzeń należało przede wszystkim zauważyć, że uprawniony geodeta przedłożył dokumentację rozgraniczeniową do akt sprawy już 7 sierpnia 2023 r., tj. na 6 dni przed terminem wynikającym z aneksu do ww. umowy. W tym samym dniu organ I instancji zlecił przeprowadzenie kontroli dokumentacji geodezyjnej. Z protokołu kontroli z 10 sierpnia 2023 r. wynika, że w przedłożonej dokumentacji stwierdzono usterki w postaci braku pieczątek na mapie z rozgraniczenia oraz brak poświadczenia za zgodność z oryginałem kopii dokumentów. Nie były to zatem uchybienia dyskwalifikujące dokumentację co do zasady, lecz braki o charakterze technicznym. Co więcej, z protokołu kontroli przeprowadzonej po usunięciu ww. uchybień, tj. 28 sierpnia 2023 r. wynika, że wskazane nieprawidłowości zostały usunięte. 7.3. Odnosząc się natomiast do postawionej przez skarżącego negatywnej oceny pracy geodety, Sąd wziął pod uwagę, że geodeta ten wezwał strony postępowania do stawienia się na gruncie 7 czerwca 2023 r., celem ustalenia położenia punktów i przebiegu linii granicznych. W protokole granicznym, geodeta opisał granicę wskazaną przez pełnomocnika skarżącego, granicą wskazaną przez wiceprezesa zarządu spółki – właściciela sąsiedniej nieruchomości, jak również granicę określoną według ostatniego spokojnego posiadania. W rozpatrywanej skardze, skarżący powołując się na relację swojego pełnomocnika, zgłosił szereg zastrzeżeń do pracy geodety. W ocenie Sądu racjonalny ustawodawca założył konieczność udziału w postępowaniu geodety przewidując konieczność posiłkowania się przez organ profesjonalnym podmiotem posiadającym stosowne uprawnienia, doświadczenie zawodowe, a przede wszystkim wiedzę w zakresie geodezji. Sąd administracyjny nie jest sądem rozstrzygającym spory cywilnoprawne, w tym dotyczące rzekomo nienależytego wykonania zobowiązania umownego. Aby zakwestionować rzetelność dokumentacji przedłożonej przez uprawnionego geodetę, skarżący musiałby przedstawić przygotowaną przez innego geodetę uprawnionego ocenę pracy geodety wyznaczonego przez organ I instancji. Tego jednak nie uczynił, ograniczając się do formułowania ogólnych zastrzeżeń co do pracy tego geodety. Treść skargi nie wzbudziła w składzie orzekającym w niniejszej sprawie wątpliwości co do prawidłowości wypłacenia geodecie wynagrodzenia w umówionej kwocie – tym bardziej, że z akt tego postępowania wynika, że kontrola dokumentacji rozgraniczeniowej zakończyła się ostatecznie pozytywnie, przyjęciem tej dokumentacji do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przede wszystkim jednak nie może ujść uwadze, że właściwym etapem kwestionowania prawidłowości wykonywanych przez geodetę czynności jest złożenie środka zaskarżenia od decyzji dotyczącej rozgraniczenia. Skoro organ w oparciu o opracowanie geodety wydał decyzję kończącą postępowanie administracyjne, to nie sposób przyjąć na etapie orzekania o sposobie poniesienia kosztów rozgraniczenia, że prace te były wykonane wadliwie czy błędnie. Skoro w odrębnym akcie administracyjnym tj. decyzji administracyjnej, organ uznał efekty pracy geodety za poprawne, nie można oczekiwać aby w postępowaniu dotyczącym ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego rolą organu miało być ponowne weryfikowanie, badanie czy wręcz ocena sporządzonych pomiarów. 8. Zarzuty skargi okazały się zatem pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Również Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził, aby przy wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło do innych uchybień, które uzasadniałyby jego uchylenie lub stwierdzenie jego nieważności. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI