VII SA/Wa 399/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-11-24
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowęplan zagospodarowania przestrzennegonadzór budowlanyobiekt budowlanywaga samochodowabudynek wagowyutwardzenie terenu

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanej wagi samochodowej, budynku wagowego i utwardzenia placu, uznając obiekty za wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Skarżący S. R. kwestionował decyzję nakazującą rozbiórkę wagi samochodowej, budynku wagowego i utwardzenia placu, argumentując, że obiekty zostały postawione w różnym czasie i nie stanowią jednej całości, a ponadto nie wymagały pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że wszystkie te obiekty, nawet traktowane odrębnie, wymagały pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a ich samowolne wybudowanie, zwłaszcza w kontekście braku planu zagospodarowania przestrzennego zgodnego z realizacją, uzasadnia nakaz rozbiórki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę S. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę wagi samochodowej, budynku wagowego oraz utwardzenia placu betonową płytą. Obiekty te zostały wybudowane samowolnie na działce we wsi [...]. Skarżący podnosił, że obiekty wzniesiono w różnym czasie i nie stanowią jednej całości techniczno-użytkowej, a także że nie wymagały pozwolenia na budowę. Kwestionował również status osoby zgłaszającej sprawę jako strony postępowania. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że niezależnie od tego, czy obiekty stanowią całość, czy są odrębnymi obiektami, na ich budowę wymagane było pozwolenie na budowę lub zgłoszenie. Ponieważ skarżący nie wykazał dopełnienia tych formalności, organy prawidłowo uznały obiekty za wybudowane samowolnie. Dodatkowo, sąd wskazał, że w dacie wydawania decyzji nakazującej rozbiórkę, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który przewidywał zabudowę jednorodzinną, już nie obowiązywał, a brak planu lub decyzji o warunkach zabudowy uniemożliwiał legalizację samowolnie wzniesionych obiektów, co skutkowało obowiązkiem wydania decyzji o nakazie rozbiórki. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani istotnych wad postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obiekty budowlane wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę podlegają nakazowi rozbiórki, chyba że możliwe jest ich zalegalizowanie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że na budowę każdego z obiektów (wagi, budynku wagowego, utwardzenia placu) wymagane było pozwolenie na budowę lub zgłoszenie. Brak dopełnienia tych formalności skutkuje uznaniem budowy za samowolną i nakazem rozbiórki, zwłaszcza gdy legalizacja jest niemożliwa z powodu braku zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o warunkach zabudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

P.b. art. 48 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

Pomocnicze

P.b. art. 48 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego obejmuje budynek, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową oraz obiekt małej architektury.

P.b. art. 28 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 29 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 30

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o. art. 63

Ustawa o odpadach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obiekty budowlane wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę podlegają nakazowi rozbiórki. Brak planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy uniemożliwia legalizację samowolnie wzniesionych obiektów. Każdy z samowolnie wzniesionych obiektów, nawet traktowany odrębnie, wymagał pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

Odrzucone argumenty

Obiekty wzniesione w różnym czasie i nie stanowiące jednej całości techniczno-użytkowej nie wymagają pozwolenia na budowę. Osoba zgłaszająca sprawę nie była stroną postępowania.

Godne uwagi sformułowania

dla rozstrzygnięcia sprawy nie jest istotnym, czy wybudowane obiekty stanowią techniczno - użytkową całość, czy też należałoby je traktować jako odrębne obiekty. Na budowę każdego z tych obiektów, nawet wówczas gdyby nie stanowiły całości inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę lub, z uwagi na charakter działki, zgłosić zamiar budowy właściwemu organowi.

Skład orzekający

Bożena Walentynowicz

przewodniczący

Mariola Kowalska

sprawozdawca

Bogusław Cieśla

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, wymogu pozwolenia na budowę dla różnych obiektów (w tym utwardzenia terenu, budynków pomocniczych) oraz konsekwencji braku planu zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z lat 2004-2005 i specyfiki sprawy, jednak ogólne zasady dotyczące samowoli budowlanej pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z samowolą budowlaną i konsekwencjami braku formalności, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i inwestorów.

Samowola budowlana: kiedy nawet drobne obiekty wymagają pozwolenia na budowę?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 399/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Bożena Walentynowicz /przewodniczący/
Mariola Kowalska. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 219/06 - Wyrok NSA z 2007-01-24
II OZ 627/05 - Postanowienie NSA z 2005-08-05
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, , Sędzia WSA Mariola Kowalska ( spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki Skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy samowolnego wybudowania wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz wykonania utwardzenia powierzchni gruntu płytą betonową na działce [...] położonej we wsi [...] gm. [...], nakazał właścicielowi nieruchomości S. R. rozbiórkę ww. obiektów stanowiących całość techniczno - użytkową związaną z istniejącym na działce zakładem pracy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że z informacji uzyskanej z Urzędu Gminy w [...], wynika że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego utracił moc z dniem [...] grudnia 2003 r., a w sprawie nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dot. działki nr [...] we wsi [...]. Organ ustalił również, że utwardzająca teren płyta betonowa została wybudowana w 2001 r., natomiast waga samochodowa i budynek wagowy postawione zostały w lipcu 2002 r. Z uwagi na to, że wybudowane obiekty stanowią całość techniczno - użytkową związaną z funkcjonującym na działce zakładem pracy i zostały zrealizowane na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania terenu, obowiązującym w dacie wybudowania obiektów, pod zabudowę jednorodzinną, skupioną, mieszkaniową z komunikacją i zielenią osiedlową, parkingami, ciągami pieszymi, terenami zabaw dzieci - nie podlegają legalizacji na podstawie art. 48 pkt 2, 3 i 5 Prawa budowlanego. Z tego względu organ I instancji na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę przedmiotowych obiektów.
Odwołanie od tej decyzji złożył S. R. Podniósł, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2001 r. Nr 62
poz. 628 ze zm.) miejsce prowadzenia działalności polegającej na zbieraniu, transporcie i magazynowaniu odpadów nie wymaga wyznaczenia w trybie przepisów o planowaniu przestrzennym (art. 63). Ponadto dodał, że uznanie budynku wagowego i wagi za jedną całość jest mylne. Budynek wagowy jest to drewniany kontener obity blachą ustawiony na betonowych blokach i służy jako schronienie dla dwóch pracowników przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Natomiast waga samochodowa służy do ważenia złomu i płodów rolnych. Zaznaczył również, że D. J. - osoba składająca wniosek o wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie - nie jest stroną w sprawie.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że organy administracji państwowej mają prawo działać z urzędu i mogą inicjować swoje działania na podstawie informacji o prawdopodobnym naruszeniu prawa zgłoszonym przez obywateli, którzy często w dalszym toku postępowania nie są stroną w sprawie. Organ odwoławczy nie uznał D. J. za stronę w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Organ podniósł również, że wprawdzie ustawa o odpadach nie wymaga by miejsce prowadzenia działalności polegającej na zbieraniu, transporcie i magazynowaniu odpadów było wyznaczone w trybie przepisów o planowaniu przestrzennym, to jednak ustawa ta nie wyłącza kompetencji organów nadzoru budowlanego do podejmowania działań zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane. Oznacza to, że wybudowanie obiektów, które wymagają uzyskania pozwolenia na budowę powinno być poprzedzone dopełnieniem tego obowiązku, a jego brak oznacza wszczęcie postępowania w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożył S. R. Podniósł, że waga i kontener oraz betonowy plac zostały postawione w różnym czasie, dlatego nie mogą stanowić jednej całości funkcjonalnej w rozumieniu Prawa budowlanego. Skarżący wyciągnął z tego wniosek, że każdy postawiony obiekt samodzielnie nie wymagał
uzyskania pozwolenia na budowę. Z tego względu postępowanie organów administracji jest błędne i narusza przepis art. 3 pkt 3 i art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Skarżący zarzucił także organom naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nakazującą dokonanie rozbiórki wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz utwardzonego płytą betonową części placu na działce nr [...] we wsi [...].
Zgodnie z art. 48 pkt 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Legalizacja obiektu budowlanego zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia może nastąpić w ściśle określonych przypadkach (art. 48 pkt 2 Prawa budowlanego). Podstawowym warunkiem jest,
by budowa była zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z ustaleniami ostatecznej (w dniu wszczęcia postępowania) decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli brak jest odnośnie danego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie pozwala organom ocenić legalności danych obiektów budowlanych. Sytuacja taka przesądza o wydaniu decyzji o nakazie rozbiórki.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z budową obiektów budowlanych - wagi samochodowej wraz z budynkiem wagowym oraz utwardzonego płytą betonową części placu. Obiekty te jak wynika z oświadczeń inwestora zostały wybudowane w latach 2001 (betonowy plac) i 2002 (waga samochodowa i budynek wagowy).
Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego przez obiekt budowlany należy rozumieć: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, obiekt małej architektury.
Wbrew zarzutom skargi zauważyć należy, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie jest istotnym, czy wybudowane obiekty stanowią techniczno - użytkową całość, czy też należałoby je traktować jako odrębne obiekty. Na budowę każdego z tych obiektów, nawet wówczas gdyby nie stanowiły całości inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę lub, z uwagi na charakter działki, zgłosić zamiar budowy właściwemu organowi (w oparciu o przepis art. 30 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego).
Skarżący nie wykazał, iż uzyskał takie pozwolenie na budowę lub zgłosił zamiar budowy. Trafnie zatem organy nadzoru budowlanego uznały przedmiotowe obiekty za wybudowane samowolnie.
Z akt sprawy wynika ponadto, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla obszaru inwestycji przestał obowiązywać z dniem [...] grudnia 2005 r. Plan ten przewidywał dla terenu objętego inwestycją zabudowę jednorodzinną, skupioną, mieszkaniową z komunikacją i zielenią osiedlową,
parkingami, ciągami pieszymi, terenami zabaw dzieci. Zatem zupełnie inną niż zrealizowana inwestycja. Plan ten w dacie wydawania decyzji nakazującej rozbiórkę już nie obowiązywał.
Wobec braku planu zagospodarowania przestrzennego oraz ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy nie była możliwa legalizacja obiektu. Z tego względu organy obowiązane były wydać decyzję o nakazie rozbiórki.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy podnieść, że nie jest trafny zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał jaki stan faktyczny sprawy został ustalony oraz podał podstawy prawne swojego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI