VII SA/Wa 384/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi G.D. i G.D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie wznowienia postępowania. Skarżący domagali się wznowienia postępowania dotyczącego samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego przy [...] w [...] na cele biurowe, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy). Organy obu instancji uznały, że skarżący nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., ponieważ ani zmieniony sposób użytkowania budynku, ani odległość od ich nieruchomości nie powodują naruszenia ich interesu prawnego. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy obu instancji wadliwie odmówiły wznowienia postępowania. Sąd podzielił stanowisko skarżących, że jako współużytkownicy wieczystej działki nr ewid. [...] stanowiącej drogę dojazdową do osiedla, mają oni interes prawny w sprawie. Podkreślono, że interes prawny należy traktować szeroko i może on wynikać nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także z przepisów Konstytucji RP i Kodeksu cywilnego (art. 140, 144 k.c.). Zmiana sposobu użytkowania budynku wpływa na intensywność ruchu na drodze dojazdowej, generuje dodatkowe koszty utrzymania i ogranicza dostęp do nieruchomości skarżących. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy wadliwie zinterpretowały pojęcie interesu prawnego, nie uwzględniając prawa własności i innych przepisów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie szerokiej interpretacji pojęcia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście ochrony prawa własności i innych praw rzeczowych, a także dopuszczalności badania tego interesu przed formalnym wznowieniem postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności drogi dojazdowej i wpływu zmiany sposobu użytkowania sąsiedniego budynku na korzystanie z tej drogi i nieruchomości własnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy współwłaściciele wieczystej działki stanowiącej drogę dojazdową do osiedla mają interes prawny w postępowaniu dotyczącym samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na cele biurowe, uzasadniający wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarżący posiadają interes prawny, który należy traktować szeroko i może on wynikać z przepisów prawa materialnego, w tym Kodeksu cywilnego i Konstytucji RP, a także przepisów o drogach publicznych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zmiana sposobu użytkowania budynku wpływa na intensywność ruchu na drodze dojazdowej, generuje koszty utrzymania i ogranicza dostęp do nieruchomości skarżących, co narusza ich prawo własności i użytkowanie wieczyste.
Czy organ administracji może badać interes prawny strony wnioskującej o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd podzielił pogląd, że badanie interesu prawnego strony wnioskującej o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może mieć miejsce przed wydaniem postanowienia o wznowieniu.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, które dopuszcza badanie przymiotu strony przed formalnym wszczęciem postępowania wznowieniowego, jednakże organ nie może przystąpić do badania samej przesłanki wznowieniowej przed wydaniem postanowienia o wznowieniu.
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny należy traktować szeroko, uwzględniając normy prawa materialnego z różnych gałęzi prawa, w tym Konstytucji RP i Kodeksu cywilnego.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Prawo budowlane art. 71a § ust. 4
Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 71 § ust. 5 pkt 3 lit. d
Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 5 § ust. 1 pkt 9
Prawo budowlane
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Prawo własności obejmuje zakaz naruszania własności w jakikolwiek sposób, co może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej.
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
u.d.p. art. 8 § ust. 2
Ustawa o drogach publicznych
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
k.p.a. art. 149 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ nie może odmówić wznowienia postępowania, jeżeli z żądaniem wznowienia występuje strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 147
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, jako współwłaściciele drogi dojazdowej, posiadają interes prawny w postępowaniu dotyczącym zmiany sposobu użytkowania budynku, który wpływa na ich prawo własności i użytkowanie wieczyste. • Interes prawny należy interpretować szeroko, uwzględniając przepisy Konstytucji RP i Kodeksu cywilnego. • Organy administracji nie mogły odmówić wznowienia postępowania bez zbadania merytorycznego interesu prawnego skarżących.
Odrzucone argumenty
Organy administracji uznały, że skarżący nie posiadają interesu prawnego, ponieważ zmieniony sposób użytkowania budynku i odległość od ich nieruchomości nie powodują naruszenia ich interesu prawnego.
Godne uwagi sformułowania
interes prawny należy traktować szeroko • ochrona prawa własności obejmuje zakaz naruszania własności w jakikolwiek sposób, a nie tylko przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą • ewentualne wątpliwości w przedmiocie istnienia interesu prawnego w konkretnym postępowaniu powinny być rozstrzygane na rzecz stwierdzenia jego istnienia
Skład orzekający
Joanna Gierak-Podsiadły
przewodniczący sprawozdawca
Paweł Groński
sędzia
Bogusław Cieśla
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie szerokiej interpretacji pojęcia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście ochrony prawa własności i innych praw rzeczowych, a także dopuszczalności badania tego interesu przed formalnym wznowieniem postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności drogi dojazdowej i wpływu zmiany sposobu użytkowania sąsiedniego budynku na korzystanie z tej drogi i nieruchomości własnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak szeroko można interpretować interes prawny w postępowaniu administracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje też, jak ważne jest uwzględnianie konstytucyjnych praw przy rozstrzyganiu sporów.
“Czy sąsiad może zablokować zmianę sposobu użytkowania budynku? Sąd wyjaśnia, kiedy masz interes prawny.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.