VII SA/Wa 382/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Parku Narodowego na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności czynności Starosty dotyczących milczącego załatwienia zgłoszeń budowy budynków rekreacji indywidualnej i oczyszczalni ścieków. Park Narodowy domagał się stwierdzenia nieważności tych czynności, argumentując, że brak sprzeciwu organu stanowi milczącą zgodę podlegającą weryfikacji w trybie nadzwyczajnym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). GINB odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że zgłoszenie w trybie Prawa budowlanego nie jest wnioskiem w rozumieniu k.p.a., a jego milczące przyjęcie jest czynnością materialno-techniczną, do której nie stosuje się przepisów o milczącym załatwieniu sprawy ani trybu stwierdzenia nieważności. Organ odwoławczy powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym Prawo budowlane zawiera odrębne mechanizmy kontroli legalności robót budowlanych zrealizowanych na podstawie zgłoszenia, co wyłącza stosowanie art. 156 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, co do zasady podzielił pogląd, że zgłoszenie budowlane może być traktowane jako podanie uruchamiające postępowanie administracyjne, a brak sprzeciwu organu może być uznany za milczącą zgodę w rozumieniu art. 122a § 2 pkt 2 k.p.a. Jednakże, Sąd uznał, że niezależnie od tej oceny, nie jest możliwe wszczęcie postępowania nieważnościowego w sprawie załatwionej wskutek zgłoszenia przyjętego bez sprzeciwu. Sąd powołał się na wyrok NSA z 15 grudnia 2021 r. (II OSK 427/21), który stwierdził, że przepisy Prawa budowlanego dotyczące nadzoru budowlanego (art. 48, 50, 51) zapewniają wystarczające mechanizmy kontroli legalności wykonanych robót, co wyłącza potrzebę stosowania trybu stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 k.p.a. Sąd podkreślił, że organy nadzoru budowlanego są uprawnione do sprawdzenia legalności obiektów budowlanych i robót budowlanych, a w razie stwierdzonych naruszeń prawa – do wdrożenia procedury naprawczej. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszeń budowlanych oraz stosowania przepisów k.p.a. o milczącym załatwieniu sprawy i stwierdzeniu nieważności w kontekście tych zgłoszeń.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku sprzeciwu organu na zgłoszenie budowlane i wyłączenia trybu stwierdzenia nieważności. Nie przesądza o możliwości kontroli legalności robót budowlanych w trybach przewidzianych Prawem budowlanym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy milczące załatwienie sprawy w postaci braku sprzeciwu organu na zgłoszenie budowlane w trybie Prawa budowlanego podlega weryfikacji w trybie stwierdzenia nieważności na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, milczące załatwienie sprawy w postaci braku sprzeciwu organu na zgłoszenie budowlane w trybie Prawa budowlanego nie podlega weryfikacji w trybie stwierdzenia nieważności na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ Prawo budowlane zawiera odrębne, kompleksowe mechanizmy kontroli legalności takich inwestycji.
Uzasadnienie
Sąd, powołując się na orzecznictwo NSA, stwierdził, że Prawo budowlane zawiera odrębne regulacje umożliwiające weryfikację zgodności z prawem robót budowlanych zrealizowanych w trybie zgłoszenia, co wyłącza stosowanie trybu stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 k.p.a. Organy nadzoru budowlanego są uprawnione do sprawdzenia legalności obiektów i robót budowlanych oraz wdrożenia procedury naprawczej.
Czy zgłoszenie budowlane w trybie art. 30 Prawa budowlanego jest wnioskiem (podaniem) w rozumieniu art. 61 k.p.a. i czy jego milczące przyjęcie jest milczącym załatwieniem sprawy w rozumieniu art. 122a k.p.a.?
Odpowiedź sądu
Zgłoszenie budowlane może być traktowane jako podanie uruchamiające postępowanie administracyjne, a brak sprzeciwu organu może być uznany za milczącą zgodę w rozumieniu art. 122a § 2 pkt 2 k.p.a.
Uzasadnienie
Sąd orzekający w sprawie podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z 15 grudnia 2021 r. (II OSK 427/21), że zgłoszenie budowlane uruchamia jurysdykcyjne postępowanie administracyjne, a jego milczące przyjęcie może być traktowane jako milcząca zgoda. Jednakże, ta ocena nie wpływa na możliwość wszczęcia postępowania nieważnościowego.
Czy do zgłoszenia budowy wymagane jest dołączenie decyzji o warunkach zabudowy, jeśli roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę?
Odpowiedź sądu
Nie zostało rozstrzygnięte, ponieważ Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego (w tym art. 30 ust. 2a pkt 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 59 ust. 2 u.p.z.p.) nie mogły być poddane kontroli z uwagi na formalny charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Sąd nie badał merytorycznych zarzutów dotyczących obowiązku dołączenia decyzji o warunkach zabudowy, uznając, że zaskarżone postanowienie miało charakter formalny i nie naruszało prawa w sposób uzasadniający jego uchylenie.
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Prawo budowlane art. 30 § 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może przeprowadzić postępowanie w celu uzupełnienia dowodów.
k.p.a. art. 122a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Sprawa może być załatwiona milcząco, jeżeli przepis szczególny tak stanowi.
k.p.a. art. 122a § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający żądanie strony, jeżeli organ nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie albo nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji (milcząca zgoda).
k.p.a. art. 122g
Kodeks postępowania administracyjnego
Do spraw załatwionych milcząco przepisy rozdziałów 12 i 13 w dziale II stosuje się odpowiednio.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, które wydano z naruszeniem przepisów o właściwości albo jako decyzja lub postanowienie z naruszeniem przepisów o właściwości albo jako decyzja lub postanowienie obarczone wadą skutkującą nieważność.
Prawo budowlane art. 30 § 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonania robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-5, lub gdy zgłoszenie dotyczy innej inwestycji, a jego realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy albo inne przepisy.
Prawo budowlane art. 30 § 2a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Do zgłoszenia należy dołączyć dokumenty wymagane przepisami odrębnymi.
u.p.z.p. art. 59 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia w drodze decyzji o warunkach zabudowy wymaga zmiana zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo budowlane zawiera odrębne mechanizmy kontroli legalności robót budowlanych zrealizowanych na podstawie zgłoszenia, co wyłącza stosowanie trybu stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 k.p.a.
Odrzucone argumenty
Milczące załatwienie sprawy w postaci braku sprzeciwu organu na zgłoszenie budowlane podlega weryfikacji w trybie stwierdzenia nieważności na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego. • Zgłoszenie budowlane jest wnioskiem w rozumieniu art. 61 k.p.a., a jego milczące przyjęcie jest milczącym załatwieniem sprawy w rozumieniu art. 122a k.p.a. • Do zgłoszenia budowy wymagane jest dołączenie decyzji o warunkach zabudowy.
Godne uwagi sformułowania
Prawo budowlane zawiera kompleksowe unormowania regulujące w sposób szczególny weryfikację przez organy nadzoru spraw załatwionych na podstawie zgłoszenia, co w konsekwencji wyłącza odpowiednie zastosowanie art. 145 § 1 k.p.a. w związku z odesłaniem zawartym w art. 122g k.p.a.
Skład orzekający
Mirosław Montowski
przewodniczący
Tomasz Janeczko
sprawozdawca
Aneta Żak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszeń budowlanych oraz stosowania przepisów k.p.a. o milczącym załatwieniu sprawy i stwierdzeniu nieważności w kontekście tych zgłoszeń."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku sprzeciwu organu na zgłoszenie budowlane i wyłączenia trybu stwierdzenia nieważności. Nie przesądza o możliwości kontroli legalności robót budowlanych w trybach przewidzianych Prawem budowlanym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie budowlanym – możliwości kwestionowania zgłoszeń budowlanych, które nie spotkały się ze sprzeciwem organu. Jest to istotne dla inwestorów i organów administracji.
“Czy milcząca zgoda na budowę może być podważona? Sąd wyjaśnia granice kontroli administracyjnej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.