VII SA/Wa 382/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółdzielnia Handlowo-Produkcyjna złożyła wniosek o pozwolenie na rozbiórkę budynku dawnych koszar carskich, znajdującego się na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...]. Budynek ten był ujęty w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako przeznaczony do wyburzenia, a w jego miejscu planowano przeprowadzenie ciągu komunikacyjnego. Organy ochrony zabytków, początkowo Wojewódzki Konserwator Zabytków, a następnie Minister Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu, odmówiły wydania pozwolenia na rozbiórkę, powołując się na wartości zabytkowe obiektu i jego położenie w zespole urbanistyczno-architektonicznym wpisanym do rejestru zabytków. Spółdzielnia argumentowała, że plan miejscowy dopuszcza rozbiórkę, a zły stan techniczny budynku uniemożliwia jego remont i stanowi zagrożenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra oraz poprzedzającą ją decyzję WKZ. Sąd uznał, że organy konserwatorskie nie przedstawiły wystarczającego uzasadnienia dla odmowy pozwolenia, nie wykazały w sposób przekonujący, dlaczego mimo złego stanu technicznego i sprzeczności z planem miejscowym, budynek powinien zostać zachowany. Sąd podkreślił, że organy nie zgromadziły wystarczającego materiału dowodowego, aby ocenić wpływ planowanej rozbiórki na wartości chronionego obszaru, a ich stanowisko było sprzeczne z ustaleniami planu miejscowego, który był uzgodniony z konserwatorem zabytków. Sąd zasądził od Ministra na rzecz Spółdzielni zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie decyzji organów konserwatorskich, znaczenie planu miejscowego w kontekście ochrony zabytków, ocena stanu technicznego zabytku, zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Dotyczy specyficznej sytuacji kolizji planu miejscowego z ochroną konserwatorską obiektu w złym stanie technicznym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odmowa wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku, który zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest przeznaczony do wyburzenia, jest uzasadniona wartościami zabytkowymi obiektu, mimo jego złego stanu technicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa nie była uzasadniona, ponieważ organy konserwatorskie nie przedstawiły wystarczającego uzasadnienia opartego na dowodach, a ich decyzje były sprzeczne z ustaleniami planu miejscowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie wykazały w sposób przekonujący, dlaczego budynek o złym stanie technicznym i przeznaczony do wyburzenia w planie miejscowym powinien zostać zachowany. Brakowało dowodów potwierdzających jego wartości zabytkowe, a decyzje organów były ogólnikowe i nie uwzględniały ustaleń planu miejscowego.
Czy organ ochrony zabytków może odmówić pozwolenia na rozbiórkę obiektu, który znajduje się na obszarze wpisanym do rejestru zabytków, ale sam nie jest indywidualnie wpisany, a plan miejscowy przewiduje jego wyburzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale odmowa musi być wyczerpująco uzasadniona i oparta na dowodach, uwzględniając jednocześnie ustalenia planu miejscowego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć ochrona obszarowa obejmuje również obiekty niewpisane indywidualnie, to decyzja o odmowie rozbiórki musi być poparta konkretnymi dowodami dotyczącymi wartości zabytkowych obiektu i jego wpływu na chroniony obszar, a nie może ignorować ustaleń planu miejscowego.
Czy wszczęcie postępowania w sprawie wpisu budynku do rejestru zabytków po złożeniu wniosku o pozwolenie na rozbiórkę może stanowić podstawę do odmowy wydania takiego pozwolenia?
Odpowiedź sądu
Nie, wszczęcie postępowania o wpis do rejestru zabytków nie zakazuje prowadzenia postępowania o pozwolenie na rozbiórkę ani nie warunkuje jego treści.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 10a ustawy o ochronie zabytków, wszczęcie postępowania o wpis do rejestru zabytków jedynie zakazuje prac naruszających substancję lub wygląd zabytku, ale nie blokuje postępowań administracyjnych dotyczących innych działań.
Przepisy (19)
Główne
u.o.z.o.z. art. 36 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Dotyczy to również obiektów znajdujących się na obszarze wpisanym do rejestru jako całość.
Pomocnicze
u.o.z.o.z. art. 3 § pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja zabytku.
u.o.z.o.z. art. 3 § pkt 12
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja historycznego układu urbanistycznego.
u.o.z.o.z. art. 10a § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Zakaz prowadzenia prac przy zabytku od dnia wszczęcia postępowania o wpis do rejestru.
u.o.z.o.z. art. 89 § pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Organem właściwym do wydania pozwolenia jest wojewódzki konserwator zabytków.
u.o.z.o.z. art. 93 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Organem właściwym do rozpatrzenia odwołania jest Generalny Konserwator Zabytków (w tym przypadku Minister).
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
u.p.z.p. art. 85 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis przejściowy dotyczący planów miejscowych uchwalonych na podstawie poprzedniej ustawy.
Ustawa z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury art. 11 § ust. 1 i 2
Obowiązek dbałości o dobra kultury i uwzględniania zadań ochrony zabytków w planach zagospodarowania przestrzennego.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Plan miejscowy przewiduje rozbiórkę budynku. • Zły stan techniczny budynku stanowi zagrożenie. • Organy konserwatorskie nie przedstawiły wystarczającego uzasadnienia dla odmowy rozbiórki. • Decyzje organów były sprzeczne z ustaleniami planu miejscowego. • Brak wystarczających dowodów na wartości zabytkowe obiektu.
Godne uwagi sformułowania
nie każdy obiekt pochodzący z okresu powstania układu urbanistycznego i zespołu zabudowy będzie obiektem cennym i wartym zachowania, bez względu na jego stan techniczny • decyzja oparta na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z.o.z. należy do rozstrzygnięć wydawanych w ramach tzw. uznania administracyjnego • uznanie administracyjne nie może oznaczać dowolności i arbitralności • stan techniczny budynku stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa konstrukcji i środowiska oraz dla zdrowia, życia i mienia ludzi • organy konserwatorskie nie przedstawiły wystarczającego uzasadnienia, pozwalającego przyjąć, że mimo katastrofalnego stanu i zużycia technicznego obiektu [...] posiada on walory wskazujące na potrzebę jego zachowania
Skład orzekający
Mirosław Montowski
sprawozdawca
Włodzimierz Kowalczyk
przewodniczący
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji organów konserwatorskich, znaczenie planu miejscowego w kontekście ochrony zabytków, ocena stanu technicznego zabytku, zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kolizji planu miejscowego z ochroną konserwatorską obiektu w złym stanie technicznym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między planowaniem przestrzennym a ochroną zabytków, co jest częstym problemem w polskich miastach. Pokazuje, jak ważna jest szczegółowa analiza i uzasadnienie decyzji przez organy administracji.
“Czy plan miejscowy może przegrać z zabytkiem? Sąd rozstrzyga spór o rozbiórkę koszar.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.