VII SA/Wa 368/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-05-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęgarażprzebudowanieważność decyzjiprawo budowlanewarunki techniczneodległość od zabudowysąsiedztwoorgan nadzoru budowlanegopostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę garażu, uznając, że zostało ono wydane z rażącym naruszeniem przepisów dotyczących odległości od zabudowy mieszkaniowej.

Sprawa dotyczyła skargi H.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która stwierdziła nieważność pozwolenia na przebudowę pomieszczenia gospodarczego na garaż. Pozwolenie to zostało wydane w 1993 r. na podstawie nieaktualnej mapy, co skutkowało zlokalizowaniem garażu w odległości mniejszej niż wymagane 15 metrów od istniejącego budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce. Sąd uznał, że naruszenie przepisów było rażące i uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę H.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i stwierdziła nieważność pozwolenia na budowę garażu wydanego w 1993 r. przez Kierownika Urzędu Rejonowego. Pozwolenie to zostało wydane na podstawie projektu, który nie uwzględniał istniejącego budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce, mimo że postanowienie Inspektora Sanitarnego wymagało zachowania odległości 15 metrów od zabudowy mieszkaniowej. Organ odwoławczy, po wcześniejszych wyrokach sądów, uznał, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem przepisów dotyczących warunków technicznych budynków oraz Prawa budowlanego, co uzasadniało stwierdzenie jej nieważności. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i błędną ocenę prawną sądów administracyjnych. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że postępowanie o stwierdzenie nieważności jest nadzwyczajne, a stwierdzone naruszenia przepisów (nieaktualna mapa, naruszenie odległości od zabudowy mieszkaniowej, niezgodność z postanowieniem sanitarnym) miały charakter rażący i uzasadniały stwierdzenie nieważności decyzji, nawet jeśli inwestycja została zrealizowana.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja o pozwoleniu na budowę wydana z rażącym naruszeniem przepisów dotyczących warunków technicznych (w tym odległości od zabudowy) oraz Prawa budowlanego, nawet jeśli inwestycja została zrealizowana, podlega stwierdzeniu nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nieaktualna mapa i naruszenie wymogu 15-metrowej odległości od zabudowy mieszkaniowej, potwierdzone przez Inspektora Sanitarnego, stanowiły rażące naruszenie przepisów, co jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Wystąpienie wadliwości kwalifikowanej (rażące naruszenie prawa) uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji.

P.b. art. 5 § ust. 1 pkt 6

Prawo budowlane

Obiekty budowlane powinny być projektowane i budowane w sposób zapewniający uzasadnione interesy osób trzecich.

Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska art. 156 § § 156

Przepisy dotyczące warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, w tym odległości od zabudowy mieszkaniowej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy uchyla decyzję i stwierdza nieważność decyzji organu niższej instancji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

u.NSA art. 30

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Kwestia oceny prawnej i zaleceń zawartych w wyrokach NSA.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska art. 47

Wymagania dotyczące planu zagospodarowania działki budowlanej.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem przepisów dotyczących warunków technicznych (odległość od zabudowy mieszkaniowej) i Prawa budowlanego. Nieaktualna mapa użyta do sporządzenia planu usytuowania garażu. Naruszenie postanowienia Inspektora Sanitarnego dotyczącego odległości od zabudowy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 30 u.NSA przez "unieważnienie oceny prawnej i zaleceń zawartych w wyrokach NSA". Argument skarżącego, że realizacja inwestycji w dobrej wierze wyklucza stwierdzenie nieważności decyzji.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym nie ulega wątpliwości, iż plan usytuowania przedmiotowego garażu został sporządzony na nieaktualnej mapie doszło do rażącego naruszenia § 156 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980 r. zrealizowanie inwestycji nie stanowi nieodwracalnego skutku prawnego

Skład orzekający

Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

przewodniczący

Izabela Ostrowska

sprawozdawca

Mirosława Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa, nawet po realizacji inwestycji. Znaczenie nieaktualnych map i postanowień sanitarnych w procesie budowlanym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów z lat 80. i 90. XX wieku, ale ogólne zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa i stwierdzenia nieważności pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy formalne w procesie wydawania pozwolenia na budowę, nawet po latach i po realizacji inwestycji, mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to przykład na znaczenie dokładności i zgodności z prawem w administracji.

Nieważność pozwolenia na budowę po latach: jak błąd na mapie zniweczył legalizację garażu?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VII SA/Wa 368/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-05-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /przewodniczący/
Izabela Ostrowska /sprawozdawca/
Mirosława Kowalska
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2006 r. sprawy ze skargi H.W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala.
Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 21/04, po ponownym rozpatrzeniu odwołania I. i R. P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] sierpnia 1993 r. nr [...], udzielającej H. W. pozwolenia na przebudowę pomieszczenia gospodarczego na garaż jednoboksowy oraz stwierdzającej, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] sierpnia 1993 r. nr [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Wojewoda [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2000 r. sygn. akt IV SA 444/98, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] sierpnia 1993 r., jednocześnie stwierdzając, iż została ona wydana z naruszeniem prawa, jednakże nie o charakterze rażącym.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję, która jednak została następnie uchylona wyrokiem z dnia 15 marca 2005 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 21/04. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż organ odwoławczy ponownie rozpatrując odwołanie, powinien zbadać okoliczności dotyczące nieprawidłowości mapy, na podstawie której wykonano plan usytuowania garażu, a w sytuacji gdyby okoliczność ta nie budziła wątpliwości, winien rozważyć czy nie zaistniała przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Ponowie rozpatrując odwołanie organ II instancji ustalił, iż decyzja udzielająca pozwolenia na przebudowę została wydana w oparciu o złożony projekt techniczny wraz z planem realizacyjnym na którym naniesiono położenie projektowanego garażu oraz postanowienie Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w N., pozytywnie opiniującego lokalizację garażu z zastrzeżeniem usytuowania go minimum 15m od zabudowy mieszkaniowej.
Wydając decyzję z dnia [...]sierpnia 1993 r. organ zatwierdził plan realizacyjny z naniesionym budynkiem gospodarczym przeznaczonym do przebudowy na garaż dwuboksowy, który został sporządzony na podkładzie mapowym przez Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej – Delegatura w N., na którym nie został naniesiony budynek mieszkalny na działce sąsiedniej.
W ocenie organu odwoławczego, udzielając pozwolenia na przebudowę organ winien dysponować wiedzą o wybudowaniu na działce sąsiedniej domu jednorodzinnego na mocy decyzji z dnia [...] maja 1985 r. o pozwoleniu na budowę i wsiąść pod uwagę określoną w postanowieniu Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego odległość 15m położenia garażu od zabudowy mieszkaniowej.
Nieaktualna mapa, na podstawie której sporządzono plan usytuowania garażu, spowodowała, iż przedmiotowy garaż zlokalizowany został w innych odległościach od granicy, a w konsekwencji w odległości 9m od istniejącego budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej.
Zdaniem organu odwoławczego decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w K. nr [...] zapadła z rażącym naruszeniem § 156 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. (Dz. U. z 1980 r., nr 17, poz. 62), a także z naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego z 1974 r., stanowiącym, iż obiekty budowlane winny być projektowane i budowane w sposób zapewniający uzasadnione interesy osób trzecich.
Skargę na powyższą decyzję wniósł H. W., zarzucając organowi naruszenie art. 7 i 77 kpa poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz naruszenie art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym polegające na "unieważnieniu oceny prawnej i zaleceń zawartych w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2000 r., z dnia 6 stycznia 2003 r. i z dnia 15 marca 2005 r.
Skarżący podnosi, iż plan realizacyjny zamieszczony w projekcie technicznym sytuuje garaż zgodnie z odległościami wymaganymi w § 156 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, a organ wydający pozwolenie na budowę nie musiał brać pod uwagę postanowienia Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w N., ponieważ nie powinno być ono wydane wobec inwestycji dotyczącej garażu wolnostojącego w zabudowie jednorodzinnej.
Nadto zdaniem inwestora nie można stwierdzić nieważności decyzji o pozwoleniu nas budowę w sytuacji, w której inwestor zrealizował inwestycję w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę, a więc działając w dobrej wierze i zaufaniu do działania organów administracji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.
Jak wielokrotnie to podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena, czy decyzja kończąca postępowanie w sprawie dotknięta jest jedną z wad opisanych w art. 156 § 1 kpa, której wystąpienie powoduje wyeliminowanie takiej decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.
Zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8 z 1975 r., poz. 48 z późn. zm.), plan realizacyjny i projekt wymagane dla uzyskania pozwolenia na budowę powinny być sporządzone zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami.
§ 47 cytowanego rozporządzenia, obowiązującego w dacie udzielenia pozwolenia na budowę, stanowił, iż plan zagospodarowania działki budowlanej należało sporządzić na ............ mapie i winien on zawierać elementy niezbędne między innymi do ustalenia granic działki, a także usytuowania i wykonania projektowanych obiektów budowlanych.
Nie ulega wątpliwości, co podkreślił już Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 stycznia 2003 r. (sygn. akt IV SA 1088/01), a co zostało potwierdzone w postępowaniu prowadzonym przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż plan usytuowania przedmiotowego garażu został sporządzony na nieaktualnej mapie wydanej przez Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej – Delegatura w N.. Z planu tego jak i z decyzji o pozwoleniu na budowę wynika, że w promieniu 15m od projektowanego garażu nie znajduje się żaden budynek mieszkalny, podczas gdy na działce sąsiedniej istniał budynek mieszkalny usytuowany w odległości mniejszej niż 15m. Wadliwość planu usytuowania garażu spowodowała, iż obiekt zlokalizowany został w innych odległościach od granicy i innych obiektów aniżeli wynikało to z samej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Nie ulega także wątpliwości, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy, iż decyzja o pozwoleniu na budowę zatwierdziła usytuowanie garażu sprzeczne ze stanowiskiem Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w N.z dnia [...] lipca 1993 r., zastrzegającego możliwość lokalizacji tego obiektu w odległości "minimum" 15m od zabudowy mieszkalnej.
Postanowienie to wydane w oparciu o § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. (Dz. U. z 1980 r., nr 17, poz. 62), miało na celu ochronę właścicieli i użytkowników nieruchomości sąsiedniej w związku z uciążliwością projektowanego obiektu, przy czym organ przyjął, iż garaż zalicza się do najniższej kategorii uciążliwości określonej jako UI.
Kwestia ta była już przedmiotem rozważań Sądu, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 kwietnia 2000 r. (sygn. akt IV SA 444/98) wskazał na konieczność rozważenia kwestii naruszenia § 156 ust. 4 cytowanego rozporządzenia wobec niespełnienia warunku wynikającego z postanowienia Terenowego Inspektora Sanitarnego w N. z dnia [...]lipca 1993 r.
Realizując te zalecenia oraz wytyczne wynikające z wyroków Sadu z dnia 6 stycznia 2003 r. (sygn. akt IV SA 1088/01) i z dnia 15 marca 2005 r. (sygn. akt VII SA/Wa 21/04), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, iż doszło do rażącego naruszenia § 156 rozporządzenia z dnia 3 lipca 1980 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, zwłaszcza, iż przepisy te miały charakter normy bezwzględnie obowiązującej. Zasadnie też w ocenie Sądu, organ przyjął, iż konsekwencją tej wady kwalifikowanej było naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Okoliczności te wyczerpują przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, co w konsekwencji prowadzi do stwierdzenia nieważności kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi należy podkreślić, iż zrealizowanie inwestycji nie stanowi nieodwracalnego skutku prawnego, o którym mowa w art. 156 § 2 kpa, a jedynie skutek faktyczny wywierający wpływ na sferę ekonomiczną inwestora, a więc nie stanowi przeszkody do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23.12.1999 r., sygn. akt IV SA 2144/97).
Inwestora, który budował obiekt budowlany w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę, działając w dobrej wierze i zaufaniu do organów administracji publicznej, nie można jednak traktować na równi z inwestorem działającym w warunkach samowoli budowlanej, wobec którego zastosowanie mają najbardziej rygorystyczne przepisy Prawa budowlanego.
Reasumując, skoro zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI